RAIBHURARI YEPAINDANETI yeWatchtower
RAIBHURARI YEPAINDANETI
yeWatchtower
Shona
  • BHAIBHERI
  • MABHUKU
  • MISANGANO
  • g93 2/8 pp. 18-20
  • Chii Chakashata Nenziyo Dzangu?

Hapana vhidhiyo iripo.

Tine urombo kuti vhidhiyo yaramba kuvhura.

  • Chii Chakashata Nenziyo Dzangu?
  • Mukai!—1993
  • Misoro Midiki
  • Mashoko Akafanana
  • Nziyo—Nzvimbo Yadzo Muupenyu
  • Kufadza Kwenziyo dzeRock
  • Shoko Renziyo dzeRap
  • Chimiro Chenziyo dzeRap
  • Dzivisa Nziyo Dzisina Kunaka!
    Nharireyomurindi Yokuzivisa Umambo hwaJehovha—1993
  • Nziyo Dzinogona Kundikuvadza Zvomenemene Here?
    Mukai!—1993
  • Mufaro Usingakuvadzi kana kuti Chepfu Yendangariro Here?
    Mukai!—1993
  • Simba Remimhanzi
    Mukai!—1999
Ona Zvimwe
Mukai!—1993
g93 2/8 pp. 18-20

Vechiduku Vanobvunza Kuti . . .

Chii Chakashata Nenziyo Dzangu?

“Baba vangu vanoti, ‘Dzima ruzha irworwo! Rwuri kukuvadza nzeve dzangu!’”—Mukomana achiri kuyaruka.

“Dzimwe nziyo dzerap zvomenemene, zvomenemene dzinonyangadza.”—Musikana achiri kuyaruka.

“HAUSATI uri muuyo mukuru,” akanyunyuta kudaro Jodie. “Neiko vari kuita nhau huru pamusoro penziyo?” Lisette wamakore gumi namatatu okukura anonzwa nenzira imwe cheteyo. “Inongova chete nziyo,” anoomerera kudaro.

Nenzira yakafanana iwe unopinda muhondo inopfuurira navabereki vako pamusoro penziyo here? Kana zvakadaro, ungave wakanangana nenyunyuto, tyisidziro, uye mirairo nguva iri yose yaunoisa tepi yako yaunodisa zvikuru kana kuti rekodhi. (“Baba vangu vanoti, ‘Dzima ruzha irworwo! Rwuri kukuvadza nzeve dzangu!’” anodaro mumwe mukomana achiri kuyaruka.) Waneta nokunetswa, ungarangarira kuti vabereki vako vari kuita nhau huru pasina chinhu. “Zvakadiniko apo ivo vakanga vari vaduku?” anotaura kudaro mumwe musikana achiri kuyaruka. “Vabereki vavo havana kufunga kuti nziyo dzavo dzakanga dzakashata here?”

Akanga ataura chimwe chinhu chinofanira kurangarirwa. Munhau yose, chizvarwa chakura nechiduku nguva dzose zvinobonderana panhau dzechinodiwa chomunhu oga. Naizvozvo neiko uchifanira kurega kuteerera nziyo dzako nemhaka bedzi yokuti vabereki vako havadzidi? Zvisinei hazvo chii chakashata nenziyo dzako?

Nziyo—Nzvimbo Yadzo Muupenyu

Eya, hapana munhu ari kutaura chaizvoizvo kuti kufarikanya nziyo kwakashata. Rumwe rutivi rweBhaibheri rumene—zvikurukuru mapisarema—pakuvamba rwaikwaniswa kuimbwa. Munguva dzeBhaibheri, nziyo dzakaita rutivi runokosha mukunamatwa kwaMwari. (Pisarema 149:3; 150:4) Nziyo dzakabatirawo somutoo wokuratidzira nawo mufaro, mufarwa, uye rusuruvaro. (Genesi 31:27; Vatongi 11:34; 1 Samueri 18:6, 7; Mateo 9:23, 24) Mumazuva aJesu Kristu, nziyo dzakanga dziri rutivi runozivikanwa pamitambo; dzaiwedzera kufarikanya kunhambo yacho.—Ruka 15:25.

Nziyo dzinopfuurira kuva norutivi runokosha nhasi—zvikurukuru pakati pavanhu vaduku. The Journal of the American Medical Association inoti: “Pakati pezera ramakore 12 kusvikira ku 18 okukura, achiri kuyarukawo zvake anoteerera maawa 10 500 enziyo dzerock, akati dererei zvishoma kupfuura chiverengero chamaawa anopedzerwa mukirasi kubvira pakirechi kusvikira kuchikoro chapamusoro.”

Nzvero dzinoratidza kuti voruzhinji vepwere dzeUnited States vanoteerera dzinenge nziyo dzose dzerock kana kuti dzepop. (Nokuda kwokupfavisa, tichashandisa mashoko okuti “rock” ne“pop” kuti tiratidze anenge marudzi ose enziyo dzakakurumbira pakati pavanhu vaduku—kubvira kunziyo dzesoul nenew wave kusvikira kurap neheavy metal.) Mukuwirirana neThe World Book Encyclopedia, “nziyo dzerock hadzisati dzichasitongovazve bedzi nziyo dzavaAmerica vaduku. Dzava nziyo dzenyika.”

Kufadza Kwenziyo dzeRock

Neiko nziyo dzerock dzakakurumbira zvikuru? Mukuwirirana nebhuku rinonzi Youth Trends, rock inobatira so“mutauro unozivikanwa pakati pepwere.” Nokudaro dzimwe pwere dzinorangarira kuti kuvambirana nenziyo dzenyika—kuziva mapoka azvino uno nenziyo—kunodzibetsera kuti dzive dzinogamuchirwa navamwe vanhu vaduku. Nziyo dzinogovera chisungo chavose pakati pepwere uye misoro isingagumi nokuda kwekurukurirano.

Kupwere zhinji, zvisinei, nziyo dzinofarikanywa zvakanakisisa wakazorora. Wati wambova nezuva rinotambudza kuchikoro here? Ipapo zvimwe wakafanana nomusikana achiri kuyaruka anonzi Bree uyo anoti: “Ndinogara mukamuri rangu, ndovhurisa chaizvo siterio uye ndinongogara zvangu imomo. Ndinotideredzei funganyo nedzvinyiriro.” Nepo nziyo dzerock dzichiwanzotsoropodzwa nokuda kwokuva dzine ruzha nedzinonyaudza, nziyo zhinji dzakakurumbira dzine mitinhimira inonakidza namaimbirwe anotsinhirana anonzwika zvakanaka.

Nokuda kwavamwe, kunyange zvakadaro, chinoyevedza ndiwo mutinhimira. “Ndidzo nziyo dziri nyore zvikurusa kutamba,” akatsanangura kudaro mumwe musikana pakubvunzwa chikonzero nei akanga ari mutsigiri wenziyo dzerap. Asi vazhinji vanokweverwawo kumashoko. Akanyorerwa zvikurukuru nokuda kwavanhu vaduku, mashoko enziyo dzepop ane mhatsa huru yokunzwa kwavayaruki nefunganyo. Nziyo dzerap dzinokosha zvikurukuru nokuda kwokurereudzira ngwariro panhau dzazvino uno, zvakadai sourudzi nokusaruramisira kwenzanga. “Ndinovhura nhepfenyuro uye nziyo zhinjisa hadzina mufungo, dzinondipengesa,” anonyunyuta kudaro achiri kuyaruka Dan, anokorwa mashoko mumagazini yeNewsweek. Nziyo dzerap dzine nhau chaidzo nezvinhu chaizvo. Dzinofadza kudziteerera.

Zvisinei, ishoko renziyo ringava reitiro hanya hurusa kuvabereki vako.

Shoko Renziyo dzeRap

Somuenzaniso, rangarira nziyo dzerap. Munziyo dzerap, mashoko orwiyo—mataurire eslang anorongwa kuti atsinhirane—anotaurwa, kwete kuimbwa, kuti ave pamwe chete nomutinhimira une simba. Chokwadika, hapana chinhu chakashata chechigarire mune uyu mufungo. Nziyo dzakakurumbira zhinji kwamakumi amakore dzakabatanidza shoko rinotaurwa. Asi nziyo dzerap dzinowanzopinza uyu mufungo mukunyanyisa kwoupengo.

Sezvinoshumwa nziyo dzerap (kana kuti, hip-hop) dzakakurumbira shure muma 1970 mumapoka okutamba muGuta duku reNew York aiwanzopindwa nepwere dzomumakomboni. Vashauri vedhisiko zvavanovamba kudembetera mashoko enziyo (kana kuti, kudembetera kwokutaura) pamutinhimira unonzwikira pasi wenziyo dzakatapwa, vatambi vanodavidza nokunyanduka. Nziyo dzerap nokukurumidza dzakabva mumapoka omumigwagwa nomudzimba dzapasi kuenda kunzvimbo dzemibato inokurira. Vadetemberi venziyo vachiona mazita okuvirima senziyo dzavo—Public Enemy, M. C. Hammer, uye Vanilla Ice—nokukurumidza vakanga vachizadza masayisayi emhepo norudzi rwavo runotinhira rwenziyo.

Nomutoo unofadza, apo mutori wenhau waMukai! akabvunza boka rakavengana mumadzinza repwere dzechiKristu dzomusabhabhu, kuti “Vazhinji venyu munoteerera nziyo dzerap here?” voruzhinji vanoshamisa vakapindura kuti hungu! “Chii chamunoda panziyo dzerap?” akatevera kubvunza kudaro? “Mutinhimira,” akapindura kudaro mumwe musikana achiri kuyaruka. “Dzinongorira chete, uye dziri nyore kudziteerera.” “Unogona kudzitamba,” mumwe akapindura kudaro. Mubvunzo wakatevera, zvisinei, wakawana inenge davidzo ine mbavarira shoma, “Nziyo dzerap chinetso here kumaKristu?”

Pashure pokutindika kunokwenudza, mumwe musikana akabvuma, kuti: “Dzimwe nziyo dzerap zvomenemene, zvomenemene, dzinonyangadza.” Vamwe nomutoo wokuzengurira vakabvumirana naye. Zvamazvirokwazvo, kwakaitika kuti vazhinji vepwere vakanga vakarovedzana nomutoo unokatyamadza nendaza refu yenziyo dzinorambika—nziyo dzaisimudzira madiro neshatiswo mumashoko akajeka zvikuru. Vamwe vakabvuma kuti zhinji dzeidzi nziyo dzinoshandisa kumhura norusununguko.

Hungu, zhinji dzenziyo dzerap dzinoratidzika kuva dzinopa shoko rokupandukira, masimba masimba, kutsamwa, udzinza, uye rudado rwevatano. Musimudziri wenziyo dzerap Daniel Caudeiron, purezidhedhi weBlack Music Association yeCanada, uyo anorumbidza rap nokuda kwokuva “yakananga nomutoo unokurira,” anobvuma kuti zhinji dzenziyo dzerap “kuvenga vakadzi [kuramba vakadzi], kusarura vakadzi uye panhambo nenhambo mutauro wakashata.”—Maclean’s, November 12, 1990.

Chimiro Chenziyo dzeRap

Sezvinobvumwa, handi nziyo dzerap dzose dziri dzoutere kana kuti dzamasimba masimba. Mukuwirirana nenyaya iri muThe New York Times, dzimwe dzadzo dzakapirwa kunharidzano dzakananga dzakadai sedzidzo, kurambidza kushandiswa zvisina kufanira kwemirimo, uye kupedza zvakashata zvenzanga. Asi mashoko asingatsamwisi angasanosiiwa, handi mutemo. Apo Newsweek yakaisa mumapoka maalbum enziyo dzerap dzegumi dzinodiwa, ichishandisa mupimo wakafanana negadziriro yokuronga mumapoka mabhaisiko eUnited States, maviri bedzi akarangarirwa kuva G, kana kuti akakodzera nokuda kwavapindi vose. Newsweek yakaronga mana amaalbum kuva R (akaganhurirwa kuvapindi vakura), uye maviri akatorongwa kuva X nemhaka yomutauro wakashata” uye vatano yakajeka.

Kunze kwezvo, shoko renziyo dzerap rinopfuura mashoko ayo enziyo. Nziyo dzerap dzakabereka chinjo yetsika. Mamirioni avachiri kuyaruka anopfeka zvipfeko zvikuru, shangu dzine nzeve dzinopfuura maziso etsoka uye dzine tambo dzisingasungwi, mabhaji ejini, cheni dzegoridhe, kepisi dzakafanana nedzavatambi vebaseball, magogorosi matema zvinoumba mupimo wechipfeko chenziyo dzerap. Vazhinji vanotevedzera zviito zvomufambiro nezvimiro zvendangariro zvavaimbi venziyo dzerap. Uye mukushamisika kukuru kwavabereki navadzidzisi, hakuna mashoko akadai sa“yo!” (heyi iwe uko) uye “dis” (shoko rakashata roruzvidzo)—slang inonzwiwa ichitaurwa nepwere dzomumaguta anokudzwa munziyo dzerap—akananavira achipinda mumutauro wezuva riri rose.

Nziyo dzerap dzingasanomirira kupandukirwa kwokusaruramisira. Asi dzichirangarirwa sedzose, nziyo dzerap itsika yokupandukira mipimo youmwari yokuzvibata, mupfekero, uye mutauro. MuKristu, kupfurikidza nokuda kwake nziyo, angada kupinzwa mumugariro wakadaro unopanikirika here?

Chokwadi, nziyo dzerap hadzisati dzichitongova chimiro bedzi chenziyo dzinosvika kunyanyisa kwoupengo. Magazini yeTime inoshuma, kuti: “Kune acrid tang [chido chakakasharara] munenge munharaunda iri yose yetsika yazvino uno yakakurumbira yeAmerica. Heavy-metal masters Motley Crüe rinoteterera mifananidzo youshati neBeastie Boys vanoedzesera kuita bonhora pachikuva.” Bhaibheri rakadeya kutaura kuti “mumazuva okupedzisira . . . vanhu vakaipa navanyengeri [vaizo]enderera mberi mukuipisisa, vachinyengera nokuva vanonyengerwa.” (2 Timotio 3:1, 13, NW) Kunofanira kukukatyamadza here, ipapoka, kuti dzakawanda dzenziyo dzanhasi dzinotumira shoko rakashata kupwere dzechiKristu?

Naizvozvo vabereki vako vangaitira hanya zvikuru kana ukatevedzera nziyo dzerap kana kuti zvimwe zvimiro zvokunyanyisa zvenziyo dzerock. Vangatya kuti batano yakatsiga nenziyo dzakadaro ichakukuvadza. Kutya kwavo kungashanda here? Chinyorwa chedu chinotevera chichakurukura uyu mubvunzo.

[Mufananidzo uri papeji 20]

Pwere zhinji zvino dzinotevedzera mupfekeronechimiro chendangariro zvavaimbi venziyo dze“rap”

    Mabhuku eChiShona (1973-2026)
    Buda
    Pinda
    • Shona
    • Tumirawo Vamwe
    • Zvaunofarira
    • Copyright © 2026 Watch Tower Bible and Tract Society of Pennsylvania
    • Terms of Use
    • Privacy Policy
    • Privacy Settings
    • JW.ORG
    • Pinda
    Tumirawo Vamwe