31 AOÛT-6 SEPTEMBRE 2026
BIA 89 Mä, bata na wara nzoni
Sara hange na lege so mo yeke mä na tënë
“Ala sara hange na lege so ala yeke mä na tënë.”—LUC 8:18.
KOTA TËNË TI ARTICLE NI
Na yâ ti article so, e yeke bâ ndani so e bezoin ti mä tënë nzoni na ngoi ti abungbi nga na aye so ayeke aidé e ti sara ni.
1-2. (a) Laso, Jéhovah ayeke mû na awakua ti lo aye so ala bezoin ni na lege ti yingo tongana nyen? (Psaume 23:1, 2, 5). (b) Nyen la e yeke bâ na yâ ti article so?
LASO, Jéhovah ayeke mû na e gbâ ti akobe ti yingo. E yeda na tënë ti David so lo tene: “Jéhovah ayeke Berger ti mbi. Ye oko ayeke manke mbi pëpe.”—Diko Psaume 23:1, 2, 5.
2 Mbeni lege so Jéhovah ayeke mû na e akobe ti yingo laso ayeke na lege ti abungbi ti e. Na ngoi ti abungbi so, mingi ni e yeke mä ka atënë so e mä ni kozo awe. Même tongana e “luti ngangu na yâ ti tâ tënë awe”, e bezoin adango bê so (2 Pi. 1:12). Me tongana na ngoi ti abungbi mo mä mbeni tënë so e manda ye na ndö ni fani mingi awe, eskê a yeke ngangu na mo ti ngbâ ti dengi mê nzoni? Article so apeut ti aidé mo. E yeke bâ ndani so e bezoin ti mä ndo nzoni na ngoi ti abungbi. E yeke bâ nga tongana nyen la aita so ayeke fa ye na congrégation apeut ti aidé azo ti mä tënë nzoni. Nga e yeke bâ ambeni wango so apeut ti aidé e ti mä ndo nzoni. Me kozoni, zia e bâ zo wa la ayeke fa ye na e na ngoi ti abungbi.
JÉHOVAH LA AYEKE FA YE NA E
3. Jéhovah ayeke sara tënë na e laso na lege ti nyen? Awakua ti lo ayeke sara kua na Bible tongana nyen na ngoi so ala yeke fa ye?
3 Jéhovah ayeke sara tënë na e na lege ti Bible (2 Tim. 3:16, 17). Jésus ahinga ni lani tongaso. Lo sara lani kua na Mbeti ti Nzapa tâ nzoni mingi asara si azo so amä lo ahunda terê ti ala, atene: “So lo manda mbeti na a-ekole ti e pëpe so, koli so ahinga tënë ti Mbeti ti Nzapa mingi tongaso tongana nyen?” (Jean 7:15). Azo so asara terê ti ala kete nga so aye ti hinga ye na ndö ti Nzapa ayeke lani na ngia mingi ti mä Jésus na ngoi so lo yeke fa nda ti Mbeti ti Nzapa. Akozo Chrétien, na tapande bazengele Paul nga na Apollos amû lani tapande ti Jésus. Fani mingi ala yeke fa atënë ti yâ ti Mbeti ti Nzapa ti aidé azo ti comprendre ye so Jéhovah aye ti tene ala hinga (Kus. 17:2, 3; 18:24, 28). E aTémoin ti Jéhovah e hinga so aye so e yeke fa na yâ ti ambeti ti e, na Télé JW, na yâ ti akota diskur nga na avidéo alondo na Bible. Fason so e yeke sara kua na Bible na ngoi ti abungbi ti e apika bê ti azo so aga ti kozoni na abungbi ti e mingi. Azo so ayeke fa ye na ngoi ti abungbi ayeke sara kua na Bible ti fa ye. Ala yeke diko ni nga ala yeke aidé azo kue ti mä yâ ni nga ti sara ye alingbi na ni.—Luc 24:32.
4. Ti “mä tënë” aye ti tene nyen?
4 Na yâ ti Bible, fani mingi ti “mä tënë” aye ti sara tënë ti mango yanga ti mbeni zo. Tongana e diko Bible na ngoi ti abungbi, a yeke mo bâ mo tene Jéhovah ayeke sara tënë na e na tongana e comprendre ye so lo ye ti tene e sara nga ndani so lo ye e sara ni, a yeke duti ngangu na e ape ti mä yanga ti lo. E yeke na confiance so tongana e mä Jéhovah nga e sara ye so lo hunda ayeke nzere na lo.—aProv. 27:11.
NGBANGA TI NYEN LA E DOIT TI MÄ TËNË NZONI NA NGOI TI ABUNGBI?
5. Tongana e ye Jéhovah ayeke pusu e ti sara nyen? (Jean 4:23, 24; 1 Jean 5:3).
5 E yeke mä tënë na ngoi ti abungbi ndali ti so e ye Jéhovah (Mat. 22:37). Tongana e hinga ye mingi na ndö ti Jéhovah, e yeke ye lo mingi. Ndoye so ayeke pusu e ti mä lo, ti mä yanga ti lo nga ti voro lo tongana ti so lo ye.—Diko Jean 4:23, 24; 1 Jean 5:3.
6. Na ngoi ti abungbi, nyen la e yeke manda na ndö ti aidengo azo?
6 E yeke mä tënë na ngoi ti abungbi ndali ti so e ye azo (Mat. 22:39). Na ngoi ti abungbi, Jéhovah ayeke fa na e tongana nyen ti aidé aita ti e nga na azo so ade ti hinga lo ape. Na tapande, brochure Ndoye azo: Sara adisciple a-aidé e ti maï akode so e yeke sara kua na ni na fango tënë. Eskê a yeke ngangu na mo ti to nda ti lisoro na azo? Tongana a yeke tongaso, dengi mê nzoni na ngoi so aita ayeke sara adevoir na ngoi ti bungbi ti milieu ti yenga.
7. Ngbanga ti nyen la a yeke kota ye ti tene e ngbâ ti mä Jéhovah?
7 E yeke mä tënë na ngoi ti abungbi ndali ti so e ye ti ngbâ na fini. Tongana ti so Jéhovah atene na awakua ti lo ti ândö, tongana e ye ti duti na ngia nga ti ngbâ na fini lakue lakue, e doit ti mä yanga ti lo (Deut. 32:44-47). Tongana e mä tënë na ngoi ti abungbi ayeke kpengba e nga e yeke ngbâ ti gbu ngangu ti ku fini dunia so ayeke ga (aRom. 8:25). A yeke kota ye mingi ti mä yanga ti Jéhovah laso nga ti duti na aye mingi ti sara na yâ ti kua ti lo ndali ti so e yeke na lâ ti nda ni.—Mat. 24:42-44; Apoc. 1:3.
LEGE TI AIDÉ AZO TI MÄ TËNË NA NGOI TI ABUNGBI
8. Ngbanga ti nyen la a yeke nzoni aita-koli so ayeke fa ye angbâ ti maï kode ti fango ye ti ala?
8 A yeke nzoni aita-koli so ayeke fa ye, mbilimbili ala so ayeke mû akota diskur, angbâ ti maï kode ti fango ye ti ala. Diskur so a leke ni nzoni so atënë ni alondo na Bible apeut ti aidé azo ti ga na yâ ti tâ tënë nga ti aidé aita ti ngbâ na yâ ti tâ tënë. Tongaso, a yeke nzoni aita so ayeke fa ye na ngoi ti abungbi acomprendre so mbage so ala yeke sara apeut ti aidé azo mingi. Tongana mo yeke na pasa ti fa ye na ngoi ti abungbi, gbu li ti bâ tongana nyen la mo peut ti sara ye alingbi na awango so e yeke gue ti bâ. Atâa so awango ni so abâ mbilimbili azo so ayeke na akota diskur, aita kue so ayeke na mbage ti sara na ngoi ti bungbi apeut nga ti sara ye alingbi na ni.—2 Tim. 4:2; Tite 1:9.
9. Nyen la mo peut ti sara ti tene a duti ngangu ape na azo ti mä yâ ti diskur ti mo?
9 Leke yâ ti atënë ti mo nzoni. Na ngoi so mo yeke sara diskur, mo ye ti tene a duti ngangu ape na azo so ayeke mä mo ti mä yâ ni. A peut ti duti ngangu na azo so ayeke mä mo ti ngbâ ti dengi mê tongana a yeke ngangu na ala ti mä yâ ti atënë ti mo. Nyen la mo peut ti sara ti leke yâ ti diskur ti mo nzoni? Bâ ambeni wango la: (1) Gï na tongo nda ti diskur ni, fa akota tënë so mo yeke sara tënë na ndö ni. (2) Zi nda ti atënë ni oko na oko na peko ti terê, luti kete kozo ti gue na mbeni tënë ti peko tongaso si azo so ayeke mä mo ahinga so mo yeke gue na mbeni tënë nde. (3) Na hunzingo ti diskur ni, kiri na ndö ti akota tënë ni.
10. Ngbanga ti nyen la a yeke kota ye ti ye aye so mo yeke sara tënë na ndö ni?
10 Ye aye so mo yeke sara tënë na ndö ni. Tongana mo ye aye so mo yeke sara tënë na ndö ni, mo yeke sara tënë ni na nzerengo terê (aProv. 2:4, 5; Kus. 4:20). Ti aidé mo ti ye aye so mo yeke sara tënë na ndö ni na yâ ti diskur ti mo, gbu li mingi na ndö ti atënë nga na aversê so ayeke na yâ ni. Mbeni ita-koli so ayeke mbakoro na États-Unis angbâ ti dabe ti lo na mbeni diskur so lo mä lani na ngoi so lo de maseka. Lo tene: “Mbi ngbâ ti dabe ti mbi tongana nyen la ita ni awa e ti gbu li mingi na ngoi so e yeke diko Bible. Lo sara lani tënë na bê ti lo kue nga lo fa na e polele tongana nyen la e doit ti sara ni. Diskur ni achangé gigi ti mbi. A aidé mbi ti manda ye mingi na ngoi so mbi yeke diko Bible nga ti ga kota kamarade ti Jéhovah.”
11. Nyen la a yeke nzoni mo sara ti aidé azo so ayeke mä mo ti bâ nzoni na lege ti diskur ti mo? (1 Timothée 4:13-16).
11 Gbu li na ndö ti aye so azo so ayeke mä mo abezoin ni nga fa na ala ambeni ye ti sara. Ahon ti sara tënë gï tongaso, sara kua na aversê ti kpengba azo so ayeke mä mo nga ti fa na ala ambeni ye ti sara. Na tapande, bazengele Paul afa lani na Timothée ye so lo doit ti sara ti ngbâ nduru na Jéhovah na ngoi so lo yeke sara ngangu ti aidé aita ti Éphèse. (Diko 1 Timothée 4:13-16.) Gbu li na ndö ti ye so azo so ayeke mä mo abezoin ni nga aidé ala ti bâ tongana nyen la ala peut ti sara ye alingbi na awango so mo mû.
12. Ngbanga ti nyen la a yeke nzoni mingi ti sara tënë tongana ti so mo yeke sara ka?
12 Tara diskur ti mo ni na kota go tongaso si mo peut ti sara tënë tongana lisoro. Tongana mo sara tënë tongana lisoro, a yeke duti ngangu ape na azo so ayeke mä mo ti mä yâ ti atënë ti mo. Brochure Mû bê ti mo kue na dikongo mbeti nga na fango ye atene: “Sara tënë tongana ti so mo yeke sara ka, fa tongana nyen la tënë ni agbu bê ti mo nga mo pensé na azo so ayeke mä mo.” Tongana mo sara tënë tongana ti so mo yeke sara ka, azo so ayeke mä mo ayeke dengi mê, tënë so mo yeke tene ayeke nzere na ala nga ala yeke duti nduru ti sara ye alingbi na ni.
13. Na ngoi so mo yeke leke mbeni diskur, ngbanga ti nyen la a yeke nzoni mo hunda mbeni ita so ahinga ti mû diskur nzoni ti aidé mo? (Bâ nga foto.)
13 Hunda wango na mbeni ita so ahinga ti mû diskur nzoni. Mo peut ti sara ni tongana nyen? Mo peut ti fa na lo anote ti mo na pekoni mo sara effort ti yôro ambeni wango so lo mû na mo na yâ ti diskur ti mo ni. Na ndö ni, hunda na lo ti mä mo na ngoi so mo yeke tara peko ni nga ti mû na mo ambeni wango tongaso si mo peut ti maï kode ti fango ye ti mo (aProv. 1:5). E kue e yeke na ambeni ye ti changé ni me so e bâ ni ape. Tongaso, ita ni apeut ti fa na mo tongana nyen la mo peut ti sara si diskur ti mo aduti polele tongaso si azo amä yâ ni nzoni nga ala sara ye alingbi na ni. E ye ti ga anzoni wafango ye tongaso si e peut ti aidé nzoni azo so ayeke mä e ti mä yâ ti atâ tënë ti Bible nga ti sara ye alingbi na ni.a
Hunda mbeni ita so ayeke mû diskur nzoni ti aidé mo ti maï kode ti fango ye ti mo (Bâ paragraphe 13)
AYE TI SARA TI MÄ TËNË NZONI NA NGOI TI ABUNGBI
14. Ngbanga ti nyen la a yeke nzoni e duti na mara bango ndo ti zo so asû Psaume 119? (Psaume 119:24, 111, 167).
14 E yeke mä tënë nzoni tongana e girisa ape so awango ti Jéhovah ayeke kota ye mingi ndali ti e. E bezoin awango ti Nzapa ti gbu ngangu na ‘angoi ti akpale so ayeke ngangu na zo ti kanga bê na yâ ni’. (2 Tim. 3:1). Na ambeni ngoi, ambeni tënë so e mä na ngoi ti abungbi akpa aye so e mä ni fani mingi awe. Tongaso, e doit ti duti na mara bango ndo ti zo ti sungo Psaume 119 na ndö ti awango ti Nzapa.—Diko Psaume 119:24, 111, 167.
15. Nyen la apeut ti aidé e ti ngbâ ti kiri singila ndali ti kobe ti yingo so e yeke wara na ngoi ti abungbi?
15 E doit ti ngbâ ti duti na nzoni bango ndo na ndö ti kobe ti yingo so e yeke wara, tongana ti so azo ti Israël adoit lani ti ngbâ ti duti na nzoni bango ndo na ndö ti manne so Jéhovah amû na ala na yâ ti benyama (Ex. 16:15, 31). Na tongo nda ni, manne anzere na azo ti Israël. A londo na Jéhovah, a nzere nga a bata ala na fini. Me a si na mbeni ngoi, ambeni aye ni encore ape ndali ti so ala doit ti te ni lâ na lâ (Nom. 21:5). Nyen la e peut ti manda dä? Ambeni fango ye so e yeke mä na ngoi ti abungbi, e mä ni fani mingi awe. Me e doit ti bâ ni tongana senge ye ape. E doit ti hinga so a londo na Jéhovah. E doit ti girisa ape so ngbâa be-ta-zo ayeke gbu li nzoni la lo yeke soro aye so a yeke fa na e na bungbi. Aye so e manda apeut ti aidé e ti mû anzoni desizion nga ti ngbâ na fini lakue lakue.—aProv. 3:13, 16-18; Jean 17:3.
16. Nyen la a-aidé ambeni ita so asara na Jéhovah aninga awe ti ngbâ ti dengi mê nzoni na ngoi ti abungbi? (Bâ nga encadré “Aye so mo peut ti sara ti mä tënë nzoni.”)
16 E peut ti dengi mê nzoni tongana e mû tapande ti ambeni ita. Bâ aye so a-aidé ambeni ita so asara na Jéhovah aninga ti dengi mê nzoni na ngoi ti abungbi. Ashley, so ayeke sara na Jéhovah ahon ngu 30, atene: “Lekengo terê ayeke kota ye so a-aidé mbi ti dengi mê nzoni na ngoi ti abungbi. Tongana mbi leke terê ti mbi ape, a yeke ngangu na mbi ti kiri tënë na ngoi ti abungbi nga li ti mbi ayeke gue na mbeni ndo nde.” József so asara na Jéhovah asara ngu 52 awe atene: “Tongana a kiri ka na ndö ti ambeni tënë anzere na mbi mingi ndali ti so mbi peut ti manda ambeni ye nde na ndö ni nga mbi yeke mä yâ ni nzoni ahon ti kozo.” Lo kiri lo tene: “Tongana mbeni ita ayeke nzoni wamungo diskur ape, mbi yeke gbu li mingi na ndö ti tënë so lo yeke tene me pëpe na ndö ti fason so lo yeke tene na ni ndali ti so tënë so lo yeke tene alondo na Bible, so ti tene, alondo na Jéhovah.”
17. Ambeni ye wa la mo peut ti sara ti mä tënë nzoni na ngoi ti abungbi? (Bâ nga foto.)
17 Bâ ambeni ye nde so mo peut ti sara ti aidé mo ti mä tënë nzoni na ngoi ti abungbi. (1) Te ye ahon ndö ni ape tongaso si mo lango ape na ngoi ti bungbi. (2) Si hio nga mo wara place mo duti kozo si kapa ni akomanse. (3) Zia téléphone wala tablette ti mo na mbeni mode so ayeke dérangé mo ape na ngoi ti bungbi ni. (4) Gbu li kozoni na ndö ti aye so a yeke bâ. (5) Bâ gï zo so ayeke sara tënë. (6) Mû anduru note wala sara dessin ti akota tënë ni. (7) Gbu li na ndö ti aversê so a diko nga gi ti bâ tongana nyen la ague oko na mama-tene so a yeke sara tënë na ndö ni. (8) Hunda terê ti mo na hunda so: ‘Tongana nyen la mbi peut ti sara kua na aversê so ti aidé mbeni zo na yâ ti congrégation wala na yâ ti territoire?’ (9) Kozo na akota bungbi, mû ngoi ti gbu li na ndö ti kapa ni, ti diko mama-tene ti lango ni, ali ti atënë ti adiskur ni nga na aversê ti adiskur ni. (10) Duti kpô mo mä bia wala mo bâ avidéo ti tongo nda ti bungbi ni tongaso si na ngoi so kapa ni ayeke komanse, mo yeke nduru awe ti tene Jéhovah afa ye na mo.
Ngbâ ti mä awango ti Nzapa, zia pëpe si téléphone wala tablette ti mo agboto lê ti mo (Bâ paragraphe 17)
NGBÂ TI MÄ JÉHOVAH
18. Ngbanga ti nyen la a yeke nzoni e ngbâ ti mä tënë na ngoi ti abungbi?
18 A yeke nzoni e ngbâ ti mä tënë na ngoi ti abungbi ndali ti so, tongana e sara ni, e yeke mû lege na Jéhovah ti gue na e na ndö ti “alege ti mbilimbili”. (Ps. 23:3; 31:3). E bezoin awango tongaso si e gue ayo ape tongana ti mbeni bateau so pupu ague na ni yongoro. Tongaso, ‘sara hange na lege so mo yeke mä na tënë’ nga sara ye alingbi na awango so mo wara na ngoi ti abungbi (Luc 8:18). Azo so ayeke mä Jéhovah ayeke duti na ngia laso nga ala yeke ngbâ ande na fini lakue lakue.—Ps. 119:2, 14.
BIA 87 Ala ga! Ala wara dengo bê
a Ti hinga ti sara tënë nzoni nga ti ga mbeni nzoni wafango ye, bâ ambeni wango so ayeke na yâ ti brochure Mû bê ti mo kue na dikongo mbeti nga na fango ye nga na buku Wara nzoni na lege ti Ekole ti Kusala ti aChrétien.