Gi ti sara tere ti mo kete
“Zo so asara tere ti lo kete na popo ti ala kue, a yeke lo si ayeke kota.”—LUC 9:48.
MO LINGBI TI WARA AKIRINGO TËNË NI?
Nyen la alingbi ti mû maboko na e ti sara tere ti e kete?
Na alege wa zo so asara tere ti lo kete ayeke “kota”?
Tongana nyen la e lingbi ti sara tere ti e kete na yâ ti mariage, na yâ ti congrégation nga na yâ ti songo ti e na amba ti e?
1, 2. Wango wa Jésus amû na abazengele ti lo? Ngbanga ti nyen la lo mû wango so?
NA NGU 32, Jésus na abazengele ti lo ayeke na yâ ti kodoro-komanda ti Galilée. Abazengele ti lo ato nda ti papa ti hinga zo so ayeke kota ahon atanga ni kue. Luc so asû Évangile atene: “Tënë alondo na popo ti ala ti bâ zo wa na popo ti ala ayeke duti kota ahon atanga ni kue. Teti so Jésus ahinga tënë so ayeke na yâ ti bê ti ala, lo mû mbeni kete molenge, lo zia lo na tere ti lo, na lo tene na ala: ‘Zo so ayamba kete molenge so ndali ti iri ti mbi, lo yamba mbi nga. Na zo so ayamba mbi, lo yamba nga lo so atokua mbi. Teti zo so asara tere ti lo kete na popo ti ala kue, a yeke lo si ayeke kota.’” (Luc 9:46-48). Jésus akanga bê lo mû maboko na ala ti hinga so a lingbi ala sara tere ti ala kete.
2 Wango so Jésus amû na abazengele ti lo ti sara tere ti ala kete ague oko na bango ndo ti mingi ti aJuif ti ngoi ni so? Oko pëpe. A yeke tâ nde na bango ndo ti ala. Mbeni buku (Theological Dictionary of the New Testament) atene so na yâ ti songo ti aJuif kue lani, a yeke kota ye mingi ti tene ala hinga zo so a lingbi a ne lo mingi, nga lakue ala yeke gi bê ti ala ti bâ wala ala yeke mû na zo oko oko nengo so lo lingbi na ni. Jésus aye ti tene sarango ye ti adisciple ti lo aduti nde na ti mingi ti azo so angoro ala.
3. (a) Ti tene zo asara tere ti lo kete aye ti tene nyen? Ngbanga ti nyen a lingbi ti duti ngangu na e ti sara ni? (b) Ahundango ndo wa e yeke kiri tënë na ni na yâ ti article so?
3 Mbupa ti Grec so a kiri pekoni na “zo so asara tere ti lo kete” aye ti sara tënë ti zo so ayeke kete na gbe ti amba ti lo, zo so ayeke na komandema pëpe. Lo bâ tere ti lo pëpe tongana mbeni zo so ayeke kota mingi. Jésus afa na abazengele ti lo so na tapande ti amolenge, a yeke nzoni ala sara tere ti ala kete nga ala hinga akatikati ti ala. Laso a lingbi atâ Chrétien amanda ye na lege ti ye so Jésus afa lani na abazengele ti lo so. A lingbi ti duti ngangu na e ti sara tere ti e kete, mbilimbili na yâ ti ambeni ye. Siokpari so ayeke na tere ti e ayeke pusu e ti sara ye na baba nga ti gi ti bâ so e yeke nzoni e hon amba ti e. Nga, dunia ti Satan alingbi ti sara ngangu na ndo ti e ti tene e sara ye na lege ti kion, na ngangu wala e pusu azo ti sara ye so bê ti e aye. Nyen la alingbi ti mû maboko na e ti sara tere ti e kete? Jésus aye ti tene nyen tongana lo tene zo so asara tere ti lo kete ‘ayeke lo si ayeke kota’? Na yâ ti aye wa a yeke nzoni e sara tere ti e kete?
“BÂ, TONGANA NYEN MOSORO TI NZAPA, NDARA TI LO NA HINGANGO YE TI LO AYEKE KOTA!”
4, 5. Nyen la alingbi ti mû maboko na e ti gi ti sara tere ti e kete? Fa mbeni tapande.
4 Mbeni ye so alingbi ti sara si e gi ti sara tere ti e kete ayeke ti dabe ti e so Jéhovah ayeke kota mingi ahon e. Biani, “zo alingbi gi nda ti ndara ti Lo pëpe.” (És. 40:28). Bazengele Paul asara tënë ti kota ti Jéhovah, lo tene: “Bâ, tongana nyen mosoro ti Nzapa, ndara ti lo na hingango ye ti lo ayeke kota! Biani, zo alingbi ti gi nda ti afango ngbanga ti lo pëpe, zo alingbi nga ti hinga alege ti lo kue pëpe.” (aRom. 11:33). Ngbene ye so Paul atene atënë so, so a ga nduru ti sara ngu 2000 awe, azo amanda aye mingi. Me tënë so angbâ lakue tâ tënë. Atâa e hinga ye tongana nyen, e yeke ngbâ lakue ti manda ye na ndo ti Jéhovah, na ndo ti aye so lo sara nga na ndo ti bibe ti lo.
5 Na tapande, ye so amû maboko na Leoa ti gi ti sara tere ti lo kete ayeke so lo bâ so lo lingbi pëpe ti hinga aye kue so Nzapa acréé. Na ngoi so Leo ade maseka, lo ye senda-ye mingi. Teti so lo ye ti hinga ye mingi na ndo ti dunia so a yeke wara aye tongana lâ na atongoro na yâ ni, lo mû desizion ti gue ti manda ni na ekole. Me lo bâ so gi senda-ye oko la alingbi ti mû maboko na azo pëpe ti hinga aye kue so ayeke na yâ ti dunia. Tongaso, lo komanse ti manda ye na ndo ti ndia. Tongana ngoi ayeke hon, lo ga procureur na pekoni lo ga juge. Na nda ni, lo na wali ti lo amanda Bible na aTémoin ti Jéhovah, ala yeda na tâ tënë na ala wara batême. Atâa so Leo amanda mbeti ayo, nyen la amû maboko na lo ti sara tere ti lo kete? Lo tene: “Mbi ga ti bâ so atâa e hinga ye tongana nyen na ndo ti Jéhovah nga na dunia, aye mingi angbâ ti tene e manda.”
6, 7. (a) Pendere tapande ti sarango tere kete wa Jéhovah azia na e? (b) Na lege wa sarango tere ti Nzapa kete alingbi ti sara si mbeni zo aga “kota”?
6 Mbeni ye so alingbi ti mû maboko na e ti sara tere ti e kete ayeke ti dabe ti e so Jéhovah lo wani asara tere ti lo kete. Gbu li na ndo ti tënë so: “E yeke sara kusala maboko na maboko na Nzapa.” (1 aCor. 3:9). Tara ti bâ ni. Jéhovah Nzapa, Lo so ayeke na nduzu na ndo ti aye kue, aye si e na lo e sara kusala. Lo ne e na lege so lo mû lege na e ti sara kua na Mbeti ti lo, Bible, ti fa nzoni tënë na azo. Atâa so Jéhovah la asara si angongoa ayeke kono, lo mû lege na e ti lu ni nga ti tuku ngu dä (1 aCor. 3:6, 7). Na sarango tongaso, Nzapa azia na e pendere tapande ti sarango tere kete. Biani, a yeke nzoni tapande ti Jéhovah apusu e oko oko kue ti sara tere ti e kete.
7 So Nzapa asara tere ti lo kete asara ngangu mingi na ndo ti David. Lo he bia na Jéhovah, lo tene: “Mo mû na mbi vala ti salut ti Mo; [tâ be-ti-molenge, FD] ti Mo asara si mbi ga kota.” (2 Sam. 22:36). David ahinga so akota ye so lo wara lege ti sara ni lani na Israël ayeke gi ndali ti so Jéhovah asara tere ti lo kete na lege so lo dengi mê lo mä David nga lo mû maboko na lo (Ps. 113:5-7). Lo yeke sara nga tongaso na e. Atâa a yeke asarango ye, akode so e yeke na ni wala ambeni kusala so e yeke na ni na yâ ti bungbi, nyen la e yeke na ni so Jéhovah ‘amû na e mungo pëpe’? (1 aCor. 4:7). Zo so asara tere ti lo kete ayeke “kota” na lege so lo ga mbeni wakua so Jéhovah ayeke sara kua na lo mingi (Luc 9:48). Zia e bâ tongana nyen zo so asara tere ti lo kete ayeke kota.
‘ZO SO ASARA TERE TI LO KETE NA POPO TI ALA LA AYEKE KOTA’
8. Ngbanga ti nyen azo so ayeke na yâ ti bungbi ti Jéhovah ayeke na bezoin ti sara tere ti ala kete?
8 Azo so asara tere ti ala kete ayeke na ngia na yâ ti bungbi ti Nzapa nga ala yeke mû maboko na aye so a leke na yâ ti congrégation. Na tapande, Petra ayeke mbeni maseka-wali so akono na yâ ti mbeni sewa ti aTémoin. Me teti so lo ye ti sara gi ye ti li ti lo, lo zia congrégation. Angu mingi na pekoni, lo kiri lo komanse ti gue na bungbi. Lo yeke fadeso na ngia ti duti na yâ ti bungbi ti Jéhovah nga lo yeke mû maboko na aye so a leke na yâ ti congrégation. Nyen la achangé bango ndo ti lo? Lo tene: “Asarango ye use so ayeke kota mingi so mbi yeke lani na bezoin ti hinga ni nga ti gi ti duti na ni ayeke sarango tere kete nga na hingango akatikati ti mbi.”
9. Bango ndo wa zo so asara tere ti lo kete ayeke na ni na ndo ti Bible nga na ambeti ti e? Ngbanga ti nyen ye so asara si Jéhovah ayeke sara kua na lo mingi?
9 Zo so asara tere ti lo kete ayeke kiri singila mingi ndali ti aye so Jéhovah amû na e, so na popo ni a yeke wara kobe ti yingo. Lo yeke manda Bible lakue nzoni nga lo ye mingi ti diko Tour ti Ba Ndo na Réveillez-vous ! Na tapande ti gbâ ti awakua be-ta-zo ti Jéhovah, lo lingbi ti leke na bê ti lo ti diko lakue afini mbeti oko oko kue kozoni si lo zia ni na yâ ti bibliothèque. Tongana e sara tere ti e kete na e kiri singila na lege so e yeke diko ambeti ti e nga e yeke manda ni, e yeke gue na li ni na lege ti yingo na Jéhovah alingbi ti sara kua na e mingi na yâ ti kusala ti lo.—aHéb. 5:13, 14.
10. Na lege wa e lingbi ti sara tere ti e kete na yâ ti congrégation?
10 Zo so asara tere ti lo kete ayeke nga “kota” na mbeni lege nde. Jéhovah ayeke sara kua na yingo vulu ti lo ti soro aita-koli ti sara kua ti a-ancien na yâ ti acongrégation oko oko kue. Ala yeke leke kapa ti abungbi, ti fango tënë nga ala yeke bâ ndo na ndo ti congrégation. Tongana e sara tere ti e kete na dutingo nduru ti sara kua maboko na maboko na a-ancien, e yeke sara si congrégation ni kue aduti na ngia, siriri nga beoko. (Diko aHébreu 13:7, 17.) Tongana mo yeke ancien wala wakua ti mungo maboko, mo yeke sara tere ti mo kete na lege so mo yeke kiri singila ndali ti kua so Jéhovah amû na mo so?
11, 12. Bibe wa ayeke sara si e ga mbeni zo so ayeke sara anzoni kusala mingi na yâ ti bungbi ti Jéhovah? Ngbanga ti nyen?
11 Zo so asara tere ti lo kete ayeke “kota”, wala lo yeke sara anzoni kusala mingi na yâ ti bungbi ti Jéhovah, ndali ti so sarango tere ti lo kete asara si lo ga mbeni nzoni wakua nga Jéhovah ayeke sara kua na lo mingi. A lingbi Jésus adabe ti adisciple ti lo ti sara tere ti ala kete ndali ti so ambeni na popo ti ala ayeke pensé tongana ti azo ti baba ti ngoi ni so. Luc 9:46 atene: “Tënë alondo na popo ti ala ti bâ zo wa na popo ti ala ayeke duti kota ahon atanga ni kue.” E nga kue e lingbi ti komanse ti pensé so e yeke nzoni ahon aita ti e wala ambeni zo? A yeke nzoni sarango ye ti e aduti nde na ti mingi ti azo ti dunia so, so ayeke azo ti baba nga ayeke bi bê ti ala gi na ndo ti ala. Tongana e sara tere ti e kete nga e zia ye so bê ti Jéhovah aye na kozo ndo, aita ti e ayeke wara ngangu na ngoi so ala yeke na tere ti e.
12 Tongana e gbu nda ti wango ti Jésus so ahunda ti tene e sara tere ti e kete, a yeke pusu e ti sara tere ti e kete na yâ ti aye kue. Zia e bâ aye ota.
SARA KUE TI DUTI ZO SO ASARA TERE TI LO KETE
13, 14. Mbeni koli wala mbeni wali alingbi ti sara tongana nyen ti fa so lo sara tere ti lo kete? Tongana nyen la ye so alingbi ti mû maboko na ala na yâ ti songo ti ala?
13 Na yâ ti mariage. Laso azo mingi ayeke bi bê ti ala gi na ndo ti adroit ti ala. Ala yeke bâ adroit ti amba ti ala na nene ni pëpe. Me zo so asara tere ti lo kete ayeke na mara ti bibe so Paul awa aChrétien ti Rome ti duti na ni. Paul atene: “Zia e tomba peko ti aye so ayeke ga na siriri na aye so ayeke kpengba mba na popo ti e.” (aRom. 14:19). Zo so asara tere ti lo kete ayeke sara ngangu ti ngbâ ti duti na siriri na zo kue nga mbilimbili na koli wala wali ti lo.
14 Na tapande, ye so mbeni koli aye ti sara na ngoi ti wungo tere alingbi ti duti nde na ti wali ti lo. Peut-être koli ni aye ti ngbâ na yanga-da ti diko mbeni mbeti na ngoi so lo yeke na ye ti sarango ni pëpe, me wali ti lo aye ti lo ti gue ti fono ti te ye wala ti sara vizite na akamarade. A yeke duti ngangu pëpe na wali ni ti ne koli ti lo tongana koli ni asara tere ti lo kete na lo pensé gi pëpe na ndo ti ye so lo ye me nga na ndo ti ye so wali ti lo aye na ti so wali ni aye pëpe. Nga koli ni ayeke ye wali ti lo na lo yeke bâ lo na nene ni mingi tongana wali ni agi gi lakue pëpe ti wara ye so lo ye me lo yeke pensé nga na ndo ti ye so koli ti lo aye. Songo ti koli na wali ayeke kpengba tongana ala use kue asara tere ti ala kete.—Diko aPhilippien 2:1-4.
15, 16. Tongana nyen la e lingbi ti sara ye tongana ti Michée na yâ ti congrégation?
15 Na yâ ti congrégation. Na yâ ti dunia, azo mingi apensé so a lingbi ala wara ye so ala ye ni hio. A yeke ngangu na ala ti kanga bê ti ku na ala ye pëpe ti ku mbeni ye. Ti gi ti sara tere ti e kete ayeke mû maboko na e ti ku Jéhovah. (Diko Michée 7:7.) Tongana e sara tere ti e kete na e ku Jéhovah, lo yeke iri tënë nzoni na ndo ti e. E yeke duti nzoni, bê ti e ayeke dë nga e yeke duti na ngia. Tongaso, na tapande ti Michée a yeke nzoni e hinga ti kanga bê ti ku.
16 Bê ti mo alingbi ti dë tongana ti David tongana mo sara tere ti mo kete mo ku Jéhovah (Ps. 42:6). Peut-être mo “sara nzara ti mbeni kusala so ayeke nzoni mingi”, na mo yeke ‘gi kusala ti zo ti bango ndo na ndo ti congrégation’. (1 Tim. 3:1-7). Biani, a yeke nzoni mo sara ye kue so mo lingbi ti sara ti mû lege na yingo vulu ti sara si mo maï asarango ye so a hunda na mbeni ancien. Me ka tongana a lingbi mo ku aninga kete ahon ti amba ti mo? Zo so asara tere ti lo kete, so akanga bê ti ku ti wara ambeni kusala, ayeke ngbâ ti sara na Jéhovah na ngia nga lo yeke na ngia ti sara kua kue so a mû na lo.
17, 18. (a) Ye ti nzoni wa ayeke ga tongana e gi ti pardone amba ti e nga e yeke nduru ti hunda pardon? (b) Nyen la aProverbe 6:1-5 awa e ti sara tongana e wara lege pëpe ti sara mbeni ye so e mû yanga ti sara ndali ti so ambeni ye ahon ngangu ti e?
17 Na yâ ti songo ti e na amba ti e. A yeke ngangu na mingi ti azo ti hunda pardon. Me awakua ti Nzapa ayeke sara kue ti sara tere ti ala kete na lege so ala yeke yeda na afaute ti ala nga ala yeke hunda pardon. Ala yeke nga nduru ti pardone afaute ti amba ti ala. Tongana azo asara ye na baba, mingi ni gbâ ti angangu kpale ayeke na popo ti ala, me tongana ala yeke nduru ti pardone zo, siriri ayeke duti na yâ ti congrégation.
18 E lingbi ti duti na bezoin ti sara tere ti e kete na hundango pardon na bê ti e kue na mbeni zo na ngoi so e wara lege pëpe ti sara mbeni ye so e mû yanga ti sara ndali ti so ambeni ye ahon ngangu ti e. Na yâ ti ye so, a yeke nzoni e pensé na afaute ti e na e yeda na ni, même tongana e la e yeke na gunda ti aye kue so asi so pëpe.—Diko aProverbe 6:1-5.
19. Ngbanga ti nyen a yeke nzoni e kiri singila so Bible awa e ti sara tere ti e kete?
19 E kiri singila mingi so Bible awa e ti sara tere ti e kete. Na ambeni ngoi a lingbi ti duti ngangu ti sara tere kete. Me tongana e gbu li ti e ti bâ tongana nyen Jéhovah ayeke kota mingi ahon e nga e dabe ti e so lo sara tere ti lo kete, e yeke gi ande ti duti na pendere sarango ye so. Tongana e sara tere ti e kete, e yeke ga awakua so Jéhovah ayeke sara kua na e mingi. Tongaso, zia e kue e sara ngangu ti sara tere ti e kete.
[Kete tënë na gbe ni]
a A changé airi ni.
[Foto na lembeti 16]
Jéhovah ane e na lege so lo mû na e pasa ti fa nzoni tënë
[Foto na lembeti 19]
Alege wa azi na mo ti sara tere ti mo kete?