Gi ti duti na mbeni nzoni ye ti sara na fini ti mo

“Zia ye kue so ayeke na mbö asepela L’Eternel.”​—PSAUME 150:6.

1. Fa tongana nyen mbeni maseka-koli agi ti duti na mbeni nzoni ye ti sara na fini ti lo.

SEUNG JIN, so akono na kodoro ti Corée,a asara tënë so: “Mbi manda lani mbeti ti ga docteur ngbanga ti so mbi ye ti mû fini ti mbi ti mû maboko na azo. Mbi bâ nga so kota ndo nga na nginza so mbi yeke wara ndali ti dutingo docteur ayeke ga na mbi ngia. Me tongana mbi bâ so kusala ti mbi ti docteur amû biani maboko na azo mingi pëpe, bê ti mbi anzere pëpe. Tongaso, mbi gi ti manda sarango aye tongana dessin. Me adessin so mbi yeke sara aga na aye ti nzoni mingi pëpe na azo me gi na mbi wani. Na pekoni mbi ga wafango mbeti, me hio mbi bâ so mbi lingbi ti fa gi aye so ayeke na yâ ti ambeti awe, me pëpe aye so ayeke fa lege na azo ti wara tâ ngia.” Legeoko tongana ambeni zo mingi, Seung Jin ayeke gi lani ti duti na mbeni nzoni ye ti sara na fini ti lo.

2. (a) Ti duti na mbeni ye ti sara na fini ti e aye ti tene nyen? (b) E hinga tongana nyen so Wasarango e azia e na ndo ti sese ndali ti mbeni ye?

² Ti duti na mbeni nzoni ye ti sara aye ti tene ti hinga ye so e yeke na fini ndali ni, mbeni mbilimbili ye so e yeke gi ti wara nga so e yeke sara ngangu ti e kue ndali ni. Azo alingbi biani ti duti na mara ti ye tongaso? En! So Wasarango e amû na e hingango ndo, yingo-ti-hinga nga na ngangu ti gbu li afa so lo zia e na ndo ti sese ndali ti mbeni nzoni ye. Ni la, aye kue afa so e lingbi ti duti na mbeni nzoni ye ti sara gi tongana e duti na fini alingbi na ye so Wasarango ye aleke ti sara.

3. Ye so Nzapa aleke na bê ti lo ti sara ndali ti azo andu nyen?

³ Bible afa so ye so Nzapa aleke na bê ti lo ti sara ndali ti e andu aye mingi. Na tapande, pendere lege so a leke na e afa biani so Nzapa aye e na bê ti lo kue (Psaume 40:6; 139:14). Ni la, ti duti na fini alingbi na ye so Nzapa aleke na bê ti lo ti sara aye ti tene ti ye amba ti e na bê ti e kue tongana ti Nzapa (1 Jean 4:7-11). A ye nga ti tene ti sara ye alingbi na aye so Nzapa afa, so ayeke mû maboko na e ti sara ye ague oko na aye so lo leke ti sara na ndoye.​—Zo-ti-fa-tene 12:15; 1 Jean 5:3.

4. (a) A lingbi zo asara ye wa ti duti na mbeni nzoni ye ti sara na yâ ti fini ti lo? (b) Ye wa ayeke kota ahon atanga ni kue, so zo alingbi ti gi ti duti na ni ti sara?

⁴ Nzapa aleke lani nga na bê ti lo ti tene azo aduti na fini na ngia na siriri na popo ti ala nga na tanga ti aye so lo leke (Genèse 1:26; 2:15). Ye oko, a yeke nzoni e sara ye wa ti duti nzoni, na ngia nga na siriri ti bê? Legeoko tongana mbeni molenge so ayeke na bezoin ti hinga so babâ na mama ayeke nduru na tere ti lo si lo duti na siriri nga nzoni, a lingbi e duti na nzoni songo na Babâ ti e ti yayu si e wara mbeni nzoni ye ti sara na fini ti e (aHébreu 12:9). Nzapa asara si mara ti songo tongaso alingbi ti duti dä, na lege so lo yeda si e ga nduru na lo nga na lege so lo yeke mä asambela ti e (Jacques 4:8; 1 Jean 5:14, 15). Tongana e ‘tambela na Nzapa’ na mabe na e duti na kota songo na lo, e lingbi ti zia ngia na bê ti Babâ ti e ti yayu na ti gonda lo (Genèse 6:9; aProverbe 23:15, 16; Jacques 2:23). So ayeke mbeni ye so ayeke kota ahon atanga ni kue so zo alingbi ti gi ti sara. Ni la, wasungo psaume atene: “Zia ye kue so ayeke na mbö asepela L’Eternel.”​—Psaume 150:6.

Ye wa mo yeke gi ti sara na fini ti mo?

5. Ngbanga ti nyen a yeke na lege ti ndara pëpe ti zia aye so atia e na lege ti mitele na kozo ndo?

⁵ Mbeni mbage ti ye so Nzapa aleke na bê ti lo ti sara ndali ti e ayeke ti tene e bâ lege ti e nga na ti asewa ti e nzoni. Ye so andu tënë ti bango lege ti aye ti mitele nga na ti yingo so atia e. Me a yeke nzoni e zia aye oko oko na place ti ala. Na sarango tongaso, e yeke zia pëpe si aye ti mitele apete ndo ti aye ti yingo so ayeke kota mingi (Matthieu 4:4; 6:33). Mawa ni ayeke so, azo mingi amû fini ti ala kue gi ti wara na aye ti mitele. Ye oko, a yeke na lege ti ndara pëpe ti gi ti bâ gi lege ti aye so atia e na lege ti mitele. Mbeni gingo nda ti ye na ndo ti azo ti mosoro na Asie, so a sara aninga pëpe, afa so mingi ti ala “abâ so ala duti nzoni pëpe na ala yeke na akpale, atâa so mosoro ti ala asara si ala yeke na kota ndo nga ala sara aye mingi.”​—Zo-ti-fa-tene 5:10.

6. Wango wa Jésus amû lani na ndo gingo mosoro na ngangu?

⁶ Jésus asara lani tënë ti “handa ti mosoro”. (Marc 4:19). Na lege wa mosoro ayeke handa zo? Mbeni lege ni ayeke so mosoro akpa mbeni ye so ayeke mû ngia na zo, me a yeke tongaso pëpe. Gbia Salomon so ayeke lani na ndara mingi atene: “Zo so andoye argent, fade argent alingbi na nzara ti lo pëpe.” (Zo-ti-fa-tene 5:9). Me lege ayeke dä ti tene zo agi na ngangu aye ti mitele nga na oko ngoi lo sara na Nzapa na âme ti lo kue? Oko pëpe. Jésus afa nda ni lo tene: “Zo oko alingbi sara boi na azo use pëpe; teti fade lo ke oko, na lo ndoye mbeni, wala fade lo ye oko, na lo ke mbeni. I lingbi ga boi ti Nzapa na ti Mosoro legeoko pëpe.” Jésus awa adisciple ti lo ti bungbi, pëpe aye ti mitele na ndo ti sese ge, me ti bungbi ‘mosoro na yayu,’ so ti tene ti duti na nzoni iri na lê ti Nzapa, lo so ‘ahinga ye so e ye kozoni si e hunda Lo.’​—Matthieu 6:8, 19-25.

7. Tongana nyen e lingbi ti gbu “gbu fini so ayeke tâ fini biani”?

⁷ Na sungo mbeti na Timothée, mba ti lo ti kua, bazengele Paul amû kpengba wango na ndo tënë so. Lo tene na Timothée lo tene: “Mo wa ala so ayeke na mosoro na sese so, . . . ala zia bê ti ala pëpe na mosoro so fade awe, me na Nzapa, Lo so amû na e ye mingi, ye kue ti mû ngia na e . . . ala mû ye mingi na azo na ala kangbi ye na azo; tongaso na lege ti ye so ala bungbi teti ala mveni, ala leke nzo gere teti lâ ni so ayeke ga, si ala lingbi gbu fini so ayeke tâ fini biani.”​—1 Timothée 6:17-19.

“Tâ fini” ayeke nyen?

8. (a) Ngbanga ti nyen azo mingi ayeke gi ti wara mosoro nga na kota ndo? (b) Ye wa azo tongaso agirisa ti bâ?

⁸ Ti mingi ti azo, tongana a sara tënë ti “tâ fini”, ala yeke pensé na tënë ti warango gbâ ti apendere ye nga na sarango ngia. Mbeni mbeti-sango ti Asie atene: “Azo so ayeke bâ alimon wala télé ayeke manda ti sara nzara ti aye so ala yeke bâ, nga ti bâ li ti ala na ndo ti aye so ala ye fade ti wara.” Kozo ye so azo mingi ayeke gi ti wara na yâ ti gigi ti ala ayeke mosoro nga na kota ndo. Na gingo aye so, mingi ti azo so abuba lâ ti maseka ti ala, seni ti ala, sewa ti ala nga na songo ti ala na Nzapa. Mingi ti ala agirisa ti bâ so aye tongaso ayeke gi aye so “yingo ti sese so” ayeke fa. Yingo ti sese so ayeke bibe so ayeke sara ngangu na ndo ti azo ngbundangbu mingi, na ayeke pusu ala ti gue nde na ye so Nzapa aleke na bê ti lo ti sara ndali ti e (1 aCorinthien 2:12; aEphésien 2:2). A yeke ye ti dongo bê pëpe so laso azo mingi ayeke na ngia pëpe!​—aProverbe 18:11; 23:4, 5.

9. Ye wa azo alingbi lâ oko pëpe ti sara ni, na ngbanga ti nyen?

⁹ Ka ti ala so, na bê ti ala kue, ayeke sara ngangu ti tene azo aduti nzoni, ala yeke gi ti tomba biaku nzara, kobela nga na ye ti kirikiri ayeke tongana nyen? Fani mingi, ngangu so ala yeke sara na bê ti ala kue alingbi na gonda nga ayeke sara nzoni mingi na azo. Ye oko, atâ ngangu kue so ala sara, ala yeke changé ande pëpe aye ti ngoi so ti ga nzoni. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so, ti tâ tënë ni, “sese so kue ayeke na tïtî wato-sioni”, Satan, na lo ye pëpe ti tene sese so achangé.​—1 Jean 5:19.

10. Lawa si azo so ayeke be-ta-zo ayeke wara ande “tâ fini”?

¹⁰ So tâ ye ti mawa ti tene mbeni zo aduti na mbeni beku nde pëpe, gi ti duti na fini na ndo ti sese ti laso awe! Paul asû mbeti lo tene: “Tongana bê ti e aku ye ti Christ gi na fini so, e yeke na vundu ahon azo kue.” “Zia e te na nyon, teti kekereke e yeke kui” ayeke tënë ti azo so abâ ti ala atene gigi ni ayeke gi ni kue awe la (1 aCorinthien 15:19, 32). Me e yeke wara ande “ayayu ti fini na sese ti fini so mbilimbili aduti na yâ ni.” (2 Pierre 3:13). Na ngoi ni kâ, aChrétien alingbi ti wara “tâ fini,” so ti tene “fini ti lakue lakue” na dutingo mbilimbili-kue, atâa na yayu wala na gbe ti Royaume ti Nzapa so ayeke komande na ndoye.​—1 Timothée 6:12.

11. Ngbanga ti nyen ti sara kua ti pusu na li ni aye ti Royaume ti Nzapa ayeke mbeni nzoni ye ti gi ti sara?

¹¹ Gi Royaume ti Nzapa oko si ayeke leke ande akpale ti azo kue nzoni. Tongaso, ti sara kua ti pusu na li ni aye ti Royaume ti Nzapa ayeke tâ nzoni ye so zo alingbi ti gi ti sara (Jean 4:34). Na ngoi so e yeke bi tere ti e na yâ ti kua so, e yeke duti na mbeni kpengba songo na Babâ ti e ti yayu. E yeke nga na ngia ti sara kua na tere ti aita ti e ti bungbi so ayeke kutu mingi mingi, so ayeke gi ti sara oko ye so na yâ ti fini ti ala.

Sarango atâ nzoni ye

12. Fa kangbi so ayeke na popo ti aye ti ngoi so nga na “tâ fini”.

¹² Bible atene so “sese so ayeke hon, na nzara ni kue”. Mbeni mbage ti aye ti sese ti Satan so, atâa kota ndo wala mosoro ni, ayeke ngbâ ande kete pëpe, me “zo so asara ye so Nzapa aye, lo duti lakue lakue.” (1 Jean 2:15-17). Mosoro, gloire nga aye so azo abâ atene a yeke mû na ala ngia ayeke ngbâ ande lakue pëpe. Nde na aye so, “tâ fini,” so ti tene fini ti lakue lakue so e yeke wara ande na gbe ti Royaume ti Nzapa ayeke ngbâ lakue, na alingbi biani ti tene e sara kue ti wara ni. Kota ye ni ayeke ti tene e sara atâ nzoni ye.

13. Tongana nyen mbeni koli na wali ti lo asara atâ nzoni ye?

¹³ Bâ tapande ti Henry na Suzanne. Ala zia bê ti ala kue na zendo ti Nzapa so lo tene fade lo yeke mû maboko na azo kue so azia aye ti Royaume na kozo ndo (Matthieu 6:33). Ni la, ala soro ti lango na yâ ti mbeni da so ngere ni ayeke mingi pëpe, si a hon ti tene ala use kue asara kua ti nginza, ala na amolenge ti ala ti wali use alingbi ti mû ngoi mingi ndali ti aye ti yingo (aHébreu 13:15, 16). Mbeni kamarade ti ala ahinga li ti lo lani pëpe na ye so ala soro ti sara. Na sioni bê pëpe, lo tene na Suzanne, lo tene: “Suzanne, tongana mo ye mbeni lâ ti lango na yâ ti mbeni da so ayeke pendere mingi, a yeke nzoni mo zia mbeni ye yamba.” Me Henry na Suzanne ahinga so ti zia Jéhovah na kozo ndo ayeke sara si ala yeke na beku “teti fini ti fadeso na teti fini so ayeke ga.” (1 Timothée 4:8; Tite 2:12). Amolenge ti ala ti wali akono na ala ga akpengba wafango tënë ti ngoi kue. Ala kue na yâ ti sewa ni abâ so mbeni nzoni ye oko ahon ala pëpe; nde na so, ala wara gbâ ti anzoni ye ndali ti so ala bâ “tâ fini” tongana ye so alingbi ala wara na yâ ti gigi ti ala.​—aPhilippien 3:8; 1 Timothée 6:6-8.

“Sara na ye ti sese so ahon ndo ni pëpe”

14. Tongana e girisa ti gi ti sara tâ nzoni ye, ye so alingbi ti gue na e ti wara akpale wa?

¹⁴ Ye oko, tâ kpale ayeke dä tongana e girisa ti gi tâ nzoni ye na e zi maboko ti e na tere ti “tâ fini”. “Gingo bê ti [e] na amosoro na anzerengo ye ti dunia” alingbi ti gue na e yongoro (Luc 8:14, Fini Mbuki, 2001). Kota nzara ti warango ye nga na ‘gingo bê na ndo ti gigi ti e’ alingbi ti gue na e ti bi tere ti e mingi na yâ ti aye ti ngoi so (Luc 21:34, FM 01). Mawa ni ayeke so, ambeni zo atï na yâ ti gbanda ti nzara ti duti na mosoro na ala gue “kirikiri, ala zia lege ti mabe, na ala kpo tere ti ala mveni na ye ti vundu nde nde.” Ala girisa même kpengba songo so ala yeke na ni na Jéhovah. Ala girisa biani mbeni kota ye ndali ti so ala zia ti “gbu fini ti lakue lakue”!​—1 Timothée 6:9, 10, 12; aProverbe 28:20.

15. Tongana nyen mbeni sewa awara nzoni na lege so ala “sara na ye ti sese so ahon ndo ni pëpe”?

¹⁵ Paul awa “ala so asara na ye ti sese so, a lingbi ala sara na ye ti sese so ahon ndo ni pëpe”. (1 aCorinthien 7:31). Keith na Bonnie ayeda na wango so. Keith atene: “Mbi ga lani Témoin ti Jéhovah na ngoi so mbi yeke hunzi mandango mbeti na ndo ti kaïngo kobela ti pembe. A lingbi mbi soro lani ye so mbi ye ti sara. Mbi lingbi ti wara azo mingi ti kaï kobela ti ala na ti wara nginza mingi, me sarango tongaso ayeke buba vorongo so e yeke voro na Jéhovah. Mbi soro ti wara gbâ ti azo ti kobela pëpe si mbi wara ngoi mingi ndali ti aye ti yingo nga na ambeni ye so agbu bê ti azo ti sewa ti e so na nda ni ayeke na amolenge-wali oku. Atâa so a yeke lani ngangu ti tene e wara nginza na ndo ti so e yeke ka na ni, e manda ti bata nginza nzoni, na e yeke lakue na ye so e yeke na bezoin ni. Songo ti e akpengba na yâ ti sewa ni, e ye tere mingi na e yeke na ngia mingi. Na nda ni, e kue e lï na yâ ti kusala ti ngoi kue. Fadeso amolenge ti e ti wali awara ngia na yâ ti mariage ti ala. Ota na popo ti ala ayeke na amolenge. Sewa ti ala nga ayeke na ngia, ndali ti so ala zia ye so Jéhovah aleke ti sara na kozo ndo na yâ ti fini ti ala.”

Zia ye so Nzapa aleke ti sara na kozo ndo

16, 17. Atapande ti azo so ayeke na kode mingi so Bible afa ayeke so wa? Azo adabe ti ala na azo so ndali ti nyen?

¹⁶ Bible afa atapande ti azo so aduti na fini alingbi na ye so Nzapa aleke ti sara. Bible afa nga atapande ti azo so asara tongaso pëpe. Ye so e manda na lege ti atapande tongaso andu azo kue atâa ngu ti ala ayeke nde nde na sarango ye ti kodoro ti ala nga dutingo ti ala ayeke nde nde (aRomain 15:4; 1 aCorinthien 10:6, 11). Nimrod aleke lani akota gbata mingi, me lo sara ye so na dutingo wato ti Jéhovah (Genèse 10:8, 9). Ye oko, ambeni zo nde aduti lani anzoni tapande. Moïse amû lani fini ti lo pëpe ti sara kue ti ngbâ mbeni kota zo ti Egypte. Nde na so, lo bâ akua so Nzapa amû na lo ti sara tongana “mosoro mingi ahon mosoro ti Egypte”. (aHébreu 11:26). Luc so ayeke docteur amû peut-être lani maboko na Paul nga na ambeni zo nde ti kaï kobela ti ala. Me kota nzoni so lo sara na azo ayeke na lege ti kusala ti lo ti wafango tënë nga ti wasungo Bible. Âdu ti Paul, a hinga lo pëpe tongana zo so ahinga Ndia mingi, me tongana mbeni missionnaire, mbeni “bazengele ti aGentil”.​—aRomain 11:13.

¹⁷ Azo adabe ti ala na David kozoni kue tongana “mbeni zo so bê ti [Nzapa] aye,” me pëpe tongana mbeni Mokonzi ti aturugu wala mbeni wapikango mozoko (1 Samuel 13:14). E hinga Daniel ndali ti kusala ti prophète so lo sara na Jéhovah na dutingo be-ta-zo, me pëpe tongana mbeni kota zo ti ngorogbia ti Babylone. A hinga Esther tongana mbeni tapande ti zo so ayeke na mbeto pëpe na so ayeke na mabe, me pëpe tongana Gbia-wali ti Perse. A hinga Pierre, André, Jacques nga na Jean tongana abazengele ti Jésus, me pëpe tongana akpengba zo ti gingo susu. Tapande so ahon atanga ni kue ayeke ti Jésus so e hinga lo tongana “Christ”, me pëpe tongana mbeni “charpentier”. (Marc 6:3; Matthieu 16:16). Azo so kue ahinga lani nzoni mingi so atâa akode ti ala, aye ti ala wala kota ndo ti ala, a lingbi fini ti ala aluti na ndo ti kusala so ala yeke sara na Nzapa, me pëpe na ndo ti akusala ti ala ti mitele. Ala hinga so tâ nzoni ye so a lingbi ala gi ti sara na fini ti ala ayeke ti duti akoli wala awali so ayeke kpe mbeto ti Nzapa. Ye so ayeke kota ye mingi na ayeke ga na aye ti nzoni ahon atanga ni kue.

18. Mbeni Chrétien so ade maseka amû desizion ti sara nyen na fini ti lo? Na nda ni lo hinga nyen?

¹⁸ Seung Jin, so e sara tënë ti lo na tongo nda ti article so, abâ ni tongaso nga. Lo tene: “Ahon ti tene mbi mû ngangu ti mbi kue na kaïngo kobela, na sarango adessin wala na fango mbeti, mbi leke na bê ti mbi ti sara aye so ague oko na mungo tere ti mbi na Nzapa. Mbi yeke sara fadeso kua na ndo so kota bezoin ti awafango ye na ndo ti Bible ayeke dä, mbi yeke mû maboko na azo ti mû lege ti fini ti lakue lakue. Kozo mbi bâ so ti duti mbeni wafango tënë ti ngoi kue ahunda ti sara ye mingi pëpe. Me fadeso mbi yeke na aye mingi na yâ ti fini ti mbi ti hon ndo ni ahon ti kozo. A yeke tongaso ndali ti so mbi yeke gi ti leke yâ ti asarango ye ti mbi nga na ti kode ti mbi ti fa ye na azo so sarango ye ti ala ayeke nde. Mbi bâ so ti duti na fini alingbi na ye so Jéhovah aleke ti sara ayeke gi oko nzoni ye so zo ayeke gi ti sara na fini ti lo.”

19. Tongana nyen e lingbi ti wara nzoni ye ti sara na fini ti e?

¹⁹ E so e yeke aChrétien, Nzapa amû na e mbeni hingango ye so ayeke sara si azo asö fini ti ala. E yeke nga na beku ti sö kuâ (Jean 17:3). Ni la, zia e “kamata grâce ti Nzapa senge pëpe.” (2 aCorinthien 6:1). Nde na so, zia e buba fini ti e pëpe, me e mû ni ti gonda na Jéhovah. Zia e fa na azo ye so ayeke ga na tâ ngia fadeso nga na fini ti lakue lakue ande. Na sarango tongaso, e yeke bâ ande tâ tënë ti atënë ti Jésus so lo tene: “Ngia ayeke na zo so amû ye, ahon ngia ti lo so akamata ye.” (Kusala 20:35). Tongaso, e yeke wara ande nzoni ye ti sara na fini ti e.

[Kete tënë na gbe ni]

Mo lingbi ti fa nda ni?

• Ye so ayeke kota ahon atanga ni kue ti gi ti sara na fini ti e ayeke nyen?

• Ngbanga ti nyen ayeke na lege ti ndara pëpe ti tene fini ti e aluti gi na ndo ti aye ti mitele?

• “Tâ fini” so Nzapa amû zendo ni ayeke nyen?

• Tongana nyen e lingbi ti duti na fini alingbi na ye so Nzapa aleke ti sara?

[Afoto na lembeti 20]

A lingbi aChrétien asara atâ nzoni ye