Nzoni guengo na li ni na ndo mbeni pendere zoa
AZO so ayeke si na Taïwan, bê ti ala ayeke pika mingi ndali ti pendere ti akeke na apere so amû lê ti kodoro ni kue. Mo yeke bâ ayaka ti loso so angbâ ti sigigi, akugbe ni avuko pendere na so tongana a si na ngoi ti fango ni akugbe ni abe nga pendere. Gbâ ti akeke so ayeke na li ti ahoto amaï pendere mingi. Nde na akota gbata ni, mo yeke bâ akeke na apere so ayeke sigigi na yâ ti ayaka nga na li ti ahoto na a yeke tâ ye so ayeke zia ngia na bê ti zo. Biani, a yeke ye so lani mbeni munzu-poro abâ ni na so apusu lo ti zia iri ti kodoro ni Ilha Formosa wala “Pendere Zoa.”
Biani, Taïwan ayeke mbeni pendere zoa me a kono pëpe. Yongo ni ayeke gi kilomètre 390 na konongo ti lê ni ayeke kilomètre 160. Akota hoto ayeke mingi na ndo ti zoa ni. Hoto ti Yu Shan ayo mingi ahon Hoto ti Fuji so ayeke na Japon nga na Hoto ti Cook so ayeke na Nouvelle Zélande. Teti so ahoto ayeke mingi na ndo ti zoa ni, akpangbala sese so ayeke na tere ni na so ague juska na yanga ti kota ngu-ingo ni akono mingi pëpe na azo ahon kutu 22 si ayeke na ndo ni.
Mbeni fini ye ayeke gue na li ni
Ye oko, na Taïwan, mbeni ye ayeke gue na li ni so azo kue ayeke bâ ni: kusala ti fango tënë ti Nzapa so aTémoin ti Jéhovah ayeke sara. A yeke bâ guengo na li ni so na yâ ti kusala so amaseka na akota zo so ahinga tâ Nzapa, Jéhovah, ayeke sara ni na wâ. A yeke biani ye ti dongo bê ti bâ guengo na li ni ti wungo ti awakua so ayeke sara kusala na wâ ti mû maboko na azo ti hinga Jéhovah nga na ye so lo leke ti sara.
Teti so wungo ti awafango tënë ayeke gue na li ni, a hunda ti leke nga ambeni ye. Ni la, na nze ti décembre ti ngu 1990, a vo lani mbeni terrain ti sara mbeni kota Béthel ti aTémoin ti Jéhovah dä. Ngbene Béthel ni so ayeke lani na Taipei aga kete mingi na a lingbi pëpe na akusala so a yeke sara ndali ti awafango tënë 1 777 so ayeke na Taïwan na ngoi ni kâ. Ambeni ita ti kodoro wande nga na ti kodoro ni (amaseka na ambakoro) amû tere ti ala ti sara kua ti lekengo fini Béthel ni na gbata ti Hsinwu. Na peko ti pendere kusala so ala sara na yâ ti ngu ota tongaso, a to nda ti sara kua na yâ ti fini Béthel ni na nze ti août ngu 1994. Ti si na ngoi ni so, a yeke azo 2 515 si ayeke fa lani nzo tënë so ayeke na yâ ti Bible na amba ti ala. Laso, a hon ngu bale-oko na pekoni, wungo ni so ague na li ni fani use, so ti tene wungo ti awafango tënë ni ahon 5 500. Na yâ ti nze oko oko, a yeke wungo ti azo 1 300 tongaso si ayeke mû kusala ti pionnier. Mbeni ye so alingbi e sara tënë ni ayeke aita maseka-koli na amaseka-wali so ayeke tongana “mamio ti ndapre” so ayeke tuku na ndo ti pere si a kui pëpe.—Psaume 110:3.
Amaseka mingi ayeke gue na li ni na lege ti yingo
Mingi ti awafango tënë ni so ayeke na wâ ayeke tâ gi amaseka. Ambeni maseka ni angbâ na kete da-mbeti. Na tapande, na yâ ti mbeni gbata so ayeke na banga ti Taïwan, ti fani oko ni a tisa mbeni koli na wali ti lo ti ga na bungbi ti Ekole ti Kusala ti aChrétien, so na ngoi ni aTémoin ti Jéhovah ayeke manda tongana nyen ti fa tâ tënë ti Bible. Bê ti ala adö mingi ti bâ Weijun, mbeni kete molenge-koli so ague na ndo ti estrade na lo diko Bible pendere ahon même ambeni kota zo mingi. Na pekoni, na ambeni bungbi ni so ala ga dä, bê ti ala apika ti bâ même akete molenge so ade ti gue na ekole pëpe ayeke kiri tënë nzoni na ahundango tënë. Koli na wali so asara nga tënë na ndo nzoni tambela ti akete molenge na yâ ti Da ti Royaume.
Ngbanga ti nyen amaseka so azia lege na Bible ti fa ye na ala na yâ ti mbeni kodoro so tënë ti nzapa ti Bouddha nga na ti Tao ahon ndo ni? A yeke ngbanga ti so ababâ na mama ti ala ayeke sara ye alingbi na akpengba-ndia ti Bible nga aye so ala yeke sara na yâ ti sewa ti ala aluti gi na ndo ti songo so ala yeke na ni na Jéhovah. Ndali ti so babâ na mama ti Weijun ayeke sara ngangu ti tene étude ti sewa nga sigingo na fango tënë anzere na ala, ye so asara si yaya ti Weijun ti koli nga na yaya ti lo ti wali awara ti ala batême awe. Ade ti ninga pëpe, tongana Weijun ahunda ti ga wafango tënë, mama ti lo atene so na yâ ti nze ni so, lo zia na maboko ti azo gbâ ti apériodique ahon wungo ti apériodique kue so tanga ti azo ti sewa ni azia. Lo ye biani ti sara lisoro na ndo tâ tënë ti Bible, ti kiri tënë na bungbi nga ti fa na azo ye so lo yeke manda.
Tongana amaseka so ayeke kono
Ye wa amaseka so ayeke sara na ngoi so ala yeke kono? Mingi ti ala angbâ ti fa tâ ndoye so ala yeke na ni na mbage ti Jéhovah nga teti kusala ti fango nzo tënë. Bâ tapande ti Huiping so ayeke wamandango mbeti. Mbeni lâ, professeur ti lo atene so ambeni zo ti mbeni bungbi ti nzapa aye pëpe ti mû mênë, me lo professeur ni lo hinga bungbi ni so pëpe. Tongana ala hunzi mandango ye ni awe, ita-wali so atene na professeur ti lo so azo ni so ayeke aTémoin ti Jéhovah, na lo fa na professeur ni nda ni so aTémoin ti Jéhovah ake ti mû mênë.
Mbeni professeur nde afa na gbele a-élève ni mbeni vidéo so afa tënë ti akobela ti koli na wali. Na yâ ti vidéo ni, a fa versê ti 1 aCorinthien 6:9, me professeur ni atene so Bible ake pëpe tënë ti bungbingo koli na koli wala wali na wali. Huiping akiri awara lege ti fa na professeur ti lo bango ndo ti Nzapa na ndo tënë ni.
Na ngoi so Shuxia so lo yeke mbeni kamarade ti ekole ti Huiping ayeke leke mbeni devoir na ndo tënë ti sarango ye ti ngangu na yâ ti sewa, Huiping amû na lo Réveillez-vous! ti lango 8 ti novembre 2001. Li ti tënë ti Réveillez-vous! ni ayeke “De l’aide pour les femmes battues”. Huiping afa na lo so aversê mingi ti Bible so ayeke na yâ ti mbeti ni asara tënë na ndo ti tënë ni so. Na pekoni, Shuxia aga mbeni wafango tënë so ade ti wara batême pëpe. Fadeso, lo na Huiping ayeke fa nzo tënë na azo.
Ti aChrétien mingi so angbâ ti sara ekole, a yeke kete ye pëpe ti tene ala fa tere ti ala tongana azo so ayeke sara ye alingbi na akpengba-ndia ti Bible. Na ye ni ayeke ngangu mingi mbilimbili na yâ ti akete kodoro ni. Zhihao ayeke lani na bezoin ti luti na gbele ngangu so amba ti lo asara na ndo ti lo ndali ti tënë ti Nzapa ti lo nga na kusala ti fango tënë. Lo tene: “Ye ni asara mbi vundu mingi na tongaso mbeto ti tingbi na akamarade ti mbi na ngoi ti fango tënë agbu mbi. Ngoi na ngoi, wungo ti ala bale-oko ayeke he mbi!” Mbeni lâ, professeur ti Zhihao ahunda na lo ti sara mbeni devoir na ndo tënë ti bungbi ti nzapa ti lo na gbele azo ti klase ni kue. Lo tene: “Mbi to nda ti devoir ni na Genèse chapitre 1, na pekoni mbi hunda ambeni tënë tongana ti so: Zo wa si asara sese nga na aye kue so ayeke na ndo ni? Zo abâ gigi tongana nyen? Gi kete na peko ti so mbi diko aversê, ambeni ato nda ti he mbi, ala tene so mbi ye mingi ti yeda na ambeni ye so ayeke tâ ye pëpe. Ye oko, mbi gue na devoir ni juska a hunzi. Na pekoni, mbi wara lege ti sara lisoro na ambeni kamarade ti mbi ni oko na oko na ndo kusala ti e ti fango tënë nga na ndo aye so e mä na bê dä. Fadeso, tongana ala yeke bâ mbi na fango tënë, ala yeke he mbi mbeni pëpe!”
Zhihao akiri atene: “Teti so babâ na mama ti mbi ayeke aTémoin ti Jéhovah, lakue na ndapre e yeke gi nda ti Tënë ti Nzapa. E yeke manda nga Bible na sewa na e yeke gue lakue na abungbi. Nda ni la, mbi lingbi ti luti ti sara tënë na azo kue so ayeke gi ti he mbi na ngoi so mbi yeke tara ti fa na azo tâ tënë ti Bible so ayeke dë bê ti ala.”
Maseka-wali Tingmei ayeke manda mbeti na mbeni kota da-mbeti ti amolenge-wali so ayeke fa na zo aye ti senda-kode. Mbeni lâ, a tisa lo na akamarade ti lo ti klase ti gue legeoko na amolenge-koli ti mbeni ekole ni na mbeni kete tambela ti sara ngia. Teti so lo bâ kpale so alingbi ti ga na peko ti mara songo tongaso, lo ke ti gue. A tisa lo tongaso fani mingi atâa so lo yeke fa na akamarade ti lo apendere tënë so ayeke na yâ ti buku Les jeunes s’interrogent — Réponses pratiques.a Amba ti lo molenge-wali ahe lo atene lo yeke sara ye gi tongana amama. Ye oko, tongana mbeni oko ti ala amû ngo na lo tuku ni, ala ga ti bâ so ti sara ye so Bible afa ayeke lege ti ndara. Tingmei atene: “Ti sara ye alingbi na ye so Jéhovah afa na mbi asara si mbi yeke na mbeni nzo yingo-ti-hinga. Na a sara si mbi yeke na kota ngia.”
Hongo ndo ti akpale si kusala ni angbâ ti gue na li ni
Ruiwen ayeke mbeni oko ti akota kamarade ti Tingmei. Na ngoi so lo de maseka mingi Ruiwen abâ lani so guengo na bungbi nga sigingo na fango tënë ayeke mbeni ye so amû ngoi ti zo gi senge senge. Ye oko, tongana lo bâ kangbi so ayeke na popo ti tâ yengo tere so ayeke na yâ ti kongregation ti lo na yengo tere ti yanga so akamarade ti ekole ti lo ayeke na ni, lo bâ biani so a lingbi lo gbian ambeni ye na yâ ti fini ti lo. Ruiwen ato nda ti fa tënë na akamarade ti lo na lo kiri lo bâ polele ye so a lingbi lo sara. Tongaso, lo to nda ti sara kusala ti pionnier auxiliaire, so ti tene na yâ ti nze oko, lo yeke sara ngbonga ahon 50 na fango tënë. Na pekoni, lo mû kusala ti pionnier permanent, na lo yeke fa tënë ahon ngbonga 70 na yâ ti nze oko. Ruiwen atene: “Mbi hinga tënë so mbi lingbi ti tene ti kiri singila na Jéhovah pëpe. Lâ oko pëpe lo zia mbi gi tongaso. Atâa so mbi sara lani aye so amû vundu na lo, lo ngbâ lakue ti ye mbi. Mama ti mbi nga na aita ti kongregation ayeke sara nga tongaso na mbi. Fadeso, mbi yeke sara a-étude ti Bible na azo oku na mbi bâ so mbi yeke sara tâ kusala so amû ngia na zo mingi.”
Na yâ ti mbeni da-mbeti ti mbeni kete kodoro ni, a soro ambeni maseka Témoin ti Jéhovah use ti gue na iri ti ekole ni ti sara mbeni mandako ti dodo. Na ngoi so ala hinga tënë mbilimbili na ndo ni, ala bâ so ti mû mbage ti ala na yâ ti mandako ni ayeke sara sioni na yingo-ti-hinga ti ala. Tongana ala tara ti fa bango ndo ti ala na ndo tënë ni na ti hunda ti tene a zi iri ti ala na yâ ti mandako ni, a ke na ala. Na ndo ni, amaître ti ala atene na ala so a lingbi ala gue na mandako ni ndali ti so a soro ala awe. Teti so ala mû desizion ti gue pëpe, ala gue na ndo ti Internet ala sû lettre na Ndokua ti gbenyon-gbia so abâ tënë ti mandango mbeti. Na yâ ti lettre ni ala fa kpale ti ala ni. Atâa so a kiri tënë ni gi na ala pëpe, a hunda na da-mbeti ni ti gbu zo na ngangu pëpe ti gue na mara ti mandako tongaso. So tâ ngia si amaseka use so awara! Ala bâ so fango ye ti Bible so ala wara ni aleke gi yingo-ti-hinga ti ala pëpe me a mû nga na ala ngangu ti luti na mbage ti ye so ayeke mbilimbili.
Même ala so azin ayeke na ngia mingi ti fa na azo tënë ti beku so Bible amû. Minyu ayeke wazin na ngoi so a dü lo. Teti so lo lingbi pëpe ti gbu mbeni ye na maboko ti lo, ti wara aversê ti Bible so lo ye ti diko, lo yeke zi ni na menga ti lo. Ti tene lo sara adevoir ti lo na Ekole ti Kusala ti aChrétien, lo yeke lango na ndo ti mbeni kota ngende na ita-wali so lo na lo ayeke sara devoir ni aduti na ndo ti mbeni kete balambo na agbu micro ni na yanga ti lo. Ngangu so Minyu ayeke sara ti leke adevoir ti lo ayeke tâ ye ti ziango ngia na bê ti zo!
Na ngoi so Minyu aye lani ti ga wafango tënë, ambeni ita-wali ti kongregation amanda ti fa tënë na téléphone ti mû maboko na lo. Minyu ayeke pete abouton ti téléphone ni na menga ti lo na oko ngoi ni aita-wali ni ayeke sû na ndo ti mbeti ambeni tënë na ndo ti azo so lo sara lisoro na ala. Lo ye ti fa tënë mingi, ni la lo mû kua ti pionnier auxiliaire, na nze oko oko lo yeke fa tënë ngbonga 50 ti si na 60 na téléphone. Lo wara ambeni zo so amû ambeti ti e na so ahunda na lo ti kiri ti iri ala. Fadeso lo yeke sara étude ti Bible na azo ota so lo fa tënë na ala na téléphone.
Biani, legeoko tongana mamio so atuku na ndo pere na asara si pere ni akui pëpe, amaseka-koli na amaseka-wali ti akongregation 78 ti Taïwan ayeda na bê ti ala kue ti fa na wâ nzo tënë ti Royaume so ayeke bata fini ti azo kutu mingi so ayeke na ndo ti kete zoa so. So ayeke gi kete yanga ti gango tâ tënë ti prophétie so atene: “Azo ti Mo amû ala mveni na nzobe, na lâ ti bira ti Mo, ala yü ye ti pendere ti nzoni-kue; apendere ti Mo ayeke tongana mamio ti ndapre.” (Psaume 110:3). Amaseka ayeke biani mbeni kota ye so ayeke kpengba amba ti ala awafango tënë so ngu ti ala ahon ti amaseka so. Na ahon kue, ala yeke zia ngia mingi na bê ti Babâ ti ala, Jéhovah Nzapa, so ayeke na yayu.—aProverbe 27:11.
[Kete tënë na gbe ni]
a So aTémoin ti Jéhovah asigigi na ni.
[Encadré/Foto na lembeti 10]
A HUNDA TI LEKE AFINI DA TI ROYAUME MINGI
Teti so wungo ti awafango tënë ayeke gue na li ni mingi na Taïwan, a yeke ngangu ti wara afini Da ti Royaume ti lingbi na wungo ti azo ni. Ngbanga ti nyen? Ngbanga ti so, mingi ni, a yeke gi na yâ ti ambeni kete kodoro si a yeke wara aterrain so alingbi ti tene a sara aDa ti Royaume dä. Na ndo ni nga, ngere ti aterrain ni nga andia so andu tënë ti lekengo ada ayeke ngangu mingi. Na yâ ti akota gbata, gi oko ye so a lingbi ti sara ayeke ti vo ambeni biröo so ayeke na yâ ti akota da na ti leke ni si a ga aDa ti Royaume. Atâa so kue, mingi ti abiröo ni ayeke na aplafond so ayeke na sese mingi, nga a hunda nginza mingi ti tene a bâ lege ti ada ni so. Ambeni kpale ni ayeke so ambeni kota da ni ayeke na ando so zo alingbi ti lï dä kirikiri pëpe nga ambeni ye ni nde asara si abiröo so ayeke na yâ ni alingbi ti ga aDa ti Royaume pëpe.
Ye oko, ade ti ninga pëpe, aTémoin ti Jéhovah ti Taïwan awara gbâ ti afini Da ti Royaume. Teti so aita angbâ lakue ti yeda ti mû nginza ti futa na ada ni so ngere ni ayeke gue gi na li ni nga ti manda afini kode ti lekengo ada, ala ngbâ lakue ti gi afini terrain.