‘Ye ti sese so ayeke gbian’
“Mbi tene tënë so, aita, lâ ade mingi pëpe.”—1 ACORINTHIEN 7:29.
AGBIANGO ye wa mo bâ awe na yâ gigi ti mo? Mo lingbi ti fa ambeni? Na tapande, gingo nda ti akobela asala si kode ti kaïngo kobela ague na li ni mingi. Ye so asala si, na yâ ti ambeni kodoro so ândö na tongo nda ti ngu 1900, ngu ti mingi ti azo ayeke si 50 pëpe, laso ngu ti ala ayeke hon 70. Bâ nga aye ti nzoni so e wara na salango kusala na lege ni na radio, télévizion, téléphone ti maboko, nga na afax. E ye ti girisa nga pëpe apendere ye so a sala na yâ fango mbeti na zo, agbakuru nde nde ti yongo na zo, nga na adroit ti zo. Aye so kue asala si gigi ti azo kutu mingi amaï.
2 Biani, a yeke pëpe agbiango ye kue si aga na nzoni ye na zo. E lingbi ti kanga lê pëpe na ndo aye ti sioni so aga ndali ti guengo na li ni mingi ti kengo-ndia, ti surungo mbeti ti mariage na ti ngele ti aye; nga ndali ti bubango ti salango ye ti azo, nyongo mbangi ahon ndo ni ahon ti kozo, nga kota mbito so a-terroriste ayeke zia mingi ahon ti kozo na yâ bê ti azo. Atâa so kue, mo yeke yeda peut-être na tënë so bazengele Paul atene a ninga mingi awe, so “ye ti sese so ahon [“ayeke gbian”, NW ].”—1 aCorinthien 7:31.
3 Tongana Paul asala tënë so, lo yeke haka lani sese so na mbeni estrade so a sala drame na ndo ni. Azo ti drame ayeke akota zo ti poroso, ti lege ti vorongo, nga na ti ambeni ye nde. Ala oko oko ayeke ga, ala sala ye ti ala, nga na pekoni ala zia place na ambeni. Ye ni atambela tongaso angu ngbangbo mingi awe. Giriri, agbia so alondo na yâ ti mbeni sewa oko alingbi ti komande na peko ti tele teti angu mingi, na aye ayeke gbian hio pëpe. Me laso, ye ni ayeke nde. Aye alingbi ti gbian fade fade tongana a fâ mbeni kota zo so iri ti lo awu mingi. Tâ tënë, na yâ angoi ti wusuwusu so, e hinga pëpe ye so ayeke si kekereke.
4 Tongana a haka sese ni na mbeni estrade so a sala drame na ndo ni, nga amokonzi na azo ti drame ni, tongaso, aChrétien ayeke azo ti bango drame ni.a Me teti so ala yeke “ti sese so pëpe,” ala gi ti hinga pëpe ye kue so amokonzi ni asala, wala même anzene nzene ye kue so andu ala (Jean 17:16). Nde na so, ala yeke ku kungo ti bâ aye so ayeke fa atene drame ni asi na nda ni awe, so ti tene mbeni futingo. Senge pëpe, teti ala hinga so a lingbi aye ti sese so ahon kozoni si Jéhovah aga na fini sese so mbilimbili ayeke duti dä, so azo ayeke ku ni a ninga mingi awe.b Tongaso, zia e bâ atënë use so afa biani so e yeke na lâ ti nda ni, na so fini sese aga ndulu: (1) Kode ti dikongo ngoi ti Bible nga (2) sioni dutingo ti aye ti sese so.—Matthieu 24:21; 2 Pierre 3:13.
A fa awe nda ti tënë so a honde ni!
5 Kode ti dikongo ngoi ayeke fa ye so atingbi ngoi na aye so asi. Jésus asala lani tënë ti mbeni ngoi so amokonzi ti sese so ayeke sala ande kota kusala na yâ ni, sân ti tene Royaume ti Nzapa ayôro tele ti lo dä. Jésus ahiri ngoi so “ngoi ti aGentil”. (Luc 21:24). Na hunzingo ti “ngoi” so, Royaume ti Nzapa ayeke ga ti komande. Royaume ni ayeke na yayu na Jésus ayeke Mokonzi so alingbi na ni. Kozoni kue, Jésus ayeke komande na “popo ti awato ti [lo].” (Psaume 110:2). Na pekoni, tongana ti so Daniel 2:44 atene, Royaume ni ayeke ‘fâ angorogbia kue ti azo ndulu ndulu na ayeke sala si ala kue ahon’ na lo yeke ngbâ lakue lakue.
6 “Ngoi ti aGentil” ahunzi lawa? Nga Royaume ti Nzapa ato nda ti komande lawa? A wara kiringo tënë ni, so “a kanga na sceau, juska na lâ ti nda ni”, na yâ kode ti dikongo ngoi ti Bible (Daniel 12:9). Tongana “lâ” ni so ayeke pusu ndulu, Jéhovah ato nda ti fa kiringo tënë ni na mbeni bungbi ti asenge zo so amanda Bible. Na lege ti yingo vulu ti Nzapa, ala bâ so “ngoi ti aGentil” ato nda ni na futingo ti Jérusalem na ngu 607 kozoni na ngoi ti e, nga so “ngoi” ni aninga ngu 2 520. Na lege ti ye so, ala ga ti bâ so a yeke na ngu 1914 si “ngoi ti aGentil” ahunzi. Ala ga nga ti bâ so ngu 1914 ayeke tongo nda ti hunzingo ti sese so. Mo so mo yeke manda Bible, mo lingbi ti fa na lege ti Mbeti ti Nzapa tongana nyen a yeke diko ye ti wara na ngu 1914?c
7 Mbeni ye so ayeke mû maboko ti diko ni ayeke na yâ buku ti Daniel. Na tongo nda ti “ngoi” so, na ngu 607 kozoni na ngoi ti e, Jéhovah asala kusala na Neboukadnetsar, gbia ti Babylone, ti futi Jérusalem. Na lege ti gbia so, Jéhovah afa so amara ayeke ngbâ ti komande teti angoi mbasambala, so ayeke na lege ti fä, sân ti tene Lo yôro tele ti Lo dä (Ezéchiel 21:26, 27; Daniel 4:16, 23-25). Angoi mbasambala so aninga ngu oke? Na yâ Apocalypse 11:2, 3, nga 12:6, 14, angoi ota na ndambo ayeke alango 1 260. Tongaso, tongana a mû angoi so fani use, a yeke lingbi na angoi mbasambala, wala alango 2 520. A ngbâ gi ge? Oko pëpe, teti Jéhovah amû giriri na prophète Ezéchiel, so ayeke nga lani dä na ngoi ti Daniel, mbeni lege ti hinga dikongo ngoi so na lege ti fä: “Mbi diko na mo lâ oko teti ngu oko.” (Ezéchiel 4:6). Tongaso, angoi mbasambala ni ayeke ga biani angu 2 520. Tongana e to nda ni na ngu 607 kozoni na ngoi ti e ti diko ngu 2 520 ti ga na ni, e lingbi ti tene so ngoi so ahunzi na ngu 1914.
“Lâ ti nda ni” ayeke tâ ye
8 Aye so asi na sese ato nda ni na ngu 1914 ti ga na ni afa so tënë so ge, so aluti na ndo kode ti dikongo ngoi ti Bible, ayeke tâ na lege ni. Jésus mveni atene lani so “lâ ti nda ni” ayeke si singo na abira, kota nzara, nga na akobela ti futi kodoro (Matthieu 24:3-8; Apocalypse 6:2-8). A yeke ye so asi biani ngbele ye na ngu 1914. Bazengele Paul atene nga so mbeni kota kangbi ayeke duti ande dä na yâ salango ye ti azo na popo ti ala. Agbiango ye so lo fa, so e kue e yeke bâ ni, ayeke tâ ye.—2 Timothée 3:1-5.
9 “Ye ti sese” so agbian biani mingi ngbele ye na ngu 1914? Na yâ buku Wagame ti ngu 1914 (Angl.), Wandara Robert Wohl atene: “Na yâ li ti azo so bira ni asi na lê ti ala, mbeni sese ahon, na mbeni nde ato nda ni na août ti ngu 1914.” Na yengo dä na tënë so, Pakara Jorge A. Costa e Silva, so ayeke sala kua na Bendo ti Gigi so abâ lege ti kobela ti li, atene: “E yeke na yâ mbeni ngoi so aye ayeke gbian dä hio mingi, na ye so aga na gingo bê nga na mbito so ade abâ ni lâ oko pëpe.” A yeke ye so asi na mo nga?
10 Zo wa si ayeke na peko ti dutingo ti sese so akiri aga sioni ahon ti kozo? Apocalypse 12:7-9 asigigi na nda ti lo, atene: “Bira alondo na yayu, Michel [Jésus Christ] na a-ange ti lo atiri bira na kota ngbo so [Satan Zabolo]. Na kota ngbo na a-ange ti lo atiri bira, me ala hon na ngangu pëpe, na a wara ndo na yayu teti ala mbeni pëpe. Ala to go kota ngbo, . . . wahanda ti azo ti sese so kue.” Tongaso, a yeke Satan Zabolo si ayeke na peko ti akpale so kue. Nga, tombango lo na yayu na ngu 1914 aga na ‘vundu na ndo ti sese nga na kota ngu ti ingo! Teti zabolo azu na sese na i na ngonzo mingi, teti lo hinga lâ ti lo angbâ mingi pëpe.’—Apocalypse 12:10, 12.
Drame ni ayeke hunzi tongana nyen?
11 Na hingango so nda ti lo ayeke pusu ndulu, ngbele ye na ngu 1914 Satan ayeke kono ngangu ti lo ti handa “azo ti sese so kue”. Lo yeke na kode mingi ti handa na azo lakue. Ni la, lo yeke na peko ti aye so ayeke si na ndo ti sese. Lo yeke mû amokonzi nga na akota zo ti sese so, lo zia ala na ndo ti estrade ni, so ayeke fä ti sese, tongana azo so ayeke sala drame ni (2 Timothée 3:13; 1 Jean 5:19). Mbeni ye so lo ye ayeke ti handa azo si ala tene so lege ti lo ti komande alingbi ti ga na tâ siriri na ala. Mingi ni, tënë ti sabango ti lo alë lengo, teti atâa aye ni ayeke ga gi sioni mingi, azo angbâ lakue ti tene so ye kue ayeke ga ande nzoni. Bazengele Paul atene lani so tâ gi kozoni si a futi aye ti sese so, a yeke bâ polele mbeni tënë ti sabango ti Satan. Lo tene: “Tongana ala yeke tene, Ndo adë siriri, na ye ti sioni alingbi ga pëpe [“Siriri na nzoni dutingo!”, NW ], fade fade ye ti futi atï na ndo ala, legeoko tongana gua ate wali.”—1 aThessalonicien 5:3; Apocalypse 16:13.
12 Na yâ ti angu so ahon ade ti ninga pëpe, azo ti poroso asala kusala fani mingi na tënë “Siriri na nzoni dutingo!” ti fa na apialo nde nde so ala zia na sese. Ala tene même so ngu 1986 ayeke Ngu ti siriri na yâ dunia kue, atâa a yeke ye so asi na yâ ngu ni so pëpe. Angangu so amokonzi ti sese so asala afa so 1 aThessalonicien 5:3 aga tâ tënë kue awe? Wala Paul ayeke sala lani tënë ti mbeni mbilimbili ye so dunia kue ayeke hinga ni ande?
13 Teti so a yeke gbu nda ti aprophétie ti Bible mingi ni gi tongana ala ga tâ tënë awe, wala tongana ala yeke na lege ti gango tâ tënë, e yeke ku ti e ti bâ. Me, a yeke nga nzoni ti bâ so Paul ahaka futingo so ayeke ga fade fade na peko ti dengo kongo “Siriri na nzoni dutingo!” na songo yâ ti mbeni mama ti ngo so aga ndulu ti dü. Na yâ ti anze gumbaya tongaso, mbeni mama ti ngo ayeke hinga yeke yeke nzoni mingi so molenge ayeke kono na yâ ti lo. Lo yeke mä peut-être pikango ti bê ti molenge ni, wala lo yeke hinga so molenge ni ayeke turne tele ti lo na yâ ti lo. Lo lingbi même ti gu yâ ti mama ti lo. Yeke na yeke, mama ni ayeke hinga so ngoi ti tene lo dü aga ndulu. Na tongana mbeni lâ yâ ti lo aso lo ngangu, lo hinga so ngoi so lo ku, ti tene molenge ni asigigi, alingbi awe. Ni la, atâa prophétie ti dengo kongo “Siriri na nzoni dutingo!” aga tâ tënë tongana nyen, a yeke gue na mbeni ye so ayeke si fade fade na so amû vundu mingi, me so na nda ni ayeke ga na ngia na zo: futingo ti ye ti sioni nga tongo nda ti mbeni fini sese.
14 Futingo so ayeke ga ayeke zia ande mbito na bê ti aChrétien be-ta-zo so ayeke bâ ni bango na lê. Kozoni kue, agbia ti sese so (mbage ti bungbi ti Satan so ayeke ti poroso) ayeke londo na tele ti azo ti Babylone ti Kota (mbage ni so ayeke ti lege ti vorongo) na ayeke futi ala (Apocalypse 17:1, 15-18). Na lege so, aye ayeke gbian na mbeni lege so adö bê. Kangbi ayeke londo na yâ royaume ti Satan. Mbeni mbage ayeke londo ti tiri na mbeni, na Satan ayeke duti ande na ngangu oko pëpe ti kanga lege na ni (Matthieu 12:25, 26). Jéhovah ayeke zia ande na yâ bê ti agbia ti sese so ti ‘sala ye so Lo ye,’ so ti tene, ti zi na ndo ti sese kue awato ti lo ti lege ti vorongo. Tongana a futi vorongo ti wataka awe, Jésus Christ nga na aturugu ti lo ti yayu, so ayeke na gbe ti komandema ti lo, ayeke zi biaku biaku tanga ti aye so angbâ ti bungbi ti Satan, so ti tene aye ti dengo buze na ti poroso. Na nda ni, a yeke kanga lege kue na Satan ti sala ye. Na pekoni, yongoro drame ni ayeke si na nda ni ti lo.—Apocalypse 16:14-16; 19:11-21; 20:1-3.
15 Aye so kue ayeke si lawa? E hinga lango ni nga na l’heure ni pëpe (Matthieu 24:36). Me e hinga so “lâ [ni] ade mingi pëpe”. (1 aCorinthien 7:29). Ni la, a yeke kota ye ti tene e sala kusala nzoni na ngoi so angbâ. Tongana nyen? Tongana ti so bazengele Paul afa ni, a lingbi e “vo ngoi” ndali ti aye so ayeke kota mingi ahon asenge senge ye, nga a lingbi e bâ lango oko oko na nene ni. Teti nyen? “Teti ngoi so ayeke sioni.” Nga na ‘hingango nda ti ye so Jéhovah aye’ na mbage ti e, e yeke buba senge senge pëpe kete ngoi so angbâ na e, so ayeke ti ngele ngangu.—aEphésien 5:15-17; 1 Pierre 4:1-4.
16 Na hingango so aye ti sese kue ayeke ku futingo, a lingbi ye so asala nyen na ndo e mveni? Bazengele Pierre asû atënë so ndali ti nzoni ti e, lo tene: “Teti fade ye so kue afuti tongaso, a lingbi i ga azo so ayeke nzoni-kue, na azo so abata tënë ti Nzapa!” (2 Pierre 3:11). A yeke biani mara ti zo tongaso si a lingbi e ga ni! Ti gue oko na wango ti ndara ti Pierre so, a lingbi (1) e sala hange na tambela ti e si a duti nzoni-kue, nga (2) e gi ti hinga biani so kusala so e yeke sala na Jéhovah na wâ afa lakue so e ye lo mingi.
17 Ndoye teti Nzapa ayeke kanga lege na e ti mû mbage mingi na sese so ndali ti apendere ye so ayeke na yâ ni. Na bango ye so ayeke si ande na aye ti sese ti fadeso, tongana e zia si dutingo ti azo ti sese so, so aye ti wara gbâ ti apendere ye, agbu bê ti e, e lingbi ti wara sioni. Atâa so e yeke na yâ sese so nga e yeke sala kua dä, a lingbi e bata wango ti ndara so ahunda ti sala ye na sese so ahon ndo ni pëpe (1 aCorinthien 7:31). Biani, a lingbi e sala kue ti tï pëpe na yâ atënë ti sabango ti sese so. Sese so ayeke leke ande akpale ti lo lâ oko pëpe. Lo yeke ngbâ lakue lakue pëpe. Ngbanga ti nyen e lingbi ti tene biani tongaso? Ngbanga ti so Tënë ti Nzapa, so a sû na gbe ti yingo, atene: “Sese so ayeke hon, na nzara ni kue, me zo so asala ye so Nzapa aye, lo duti lakue lakue.”—1 Jean 2:17.
Nzoni ye angbâ ti ga!
18 Jéhovah aga ndulu ti zi Satan na azo ti lo na ndo estrade ni. Na pekoni, na deba nzoni ti Nzapa, abe-ta-zo so asö kuâ na hunzingo ti sese so ayeke to nda ni ande ti sala kua, ti gbian aye na ndo ti sese so ayeke ngbâ lakue lakue. Bira ayeke buba sese so mbeni pëpe; Nzapa ayeke sala si “bira awe juska na nda ti sese”. (Psaume 46:10). Ahon ti tene kota nzara si aduti dä, “le-kobe ayeke [duti ande] mingi . . fade lengo ni ayengi”. (Psaume 72:16). Ada ti kanga, ando ti lapolisi, akobela ti koli na wali, akota zo ti kango mbangi, ada-ngbanga ti ando kusala, nga ti so abâ lege ti surungo mbeti ti mariage, nga na salango ngangu ti aterroriste ayeke duti dä mbeni pëpe.—Psaume 37:29; Esaïe 33:24; Apocalypse 21:3-5.
19 Yâ ti adû ti kuâ ayeke duti senge senge, teti azo kutu mingi mingi ayeke zingo na kuâ ti duti na ndo ti sese. So tâ ngia si ayeke duti ande tongana azo so kui akangbi ala aninga akiri awara tele na ala gbu mba na kate! Na nda ni, azo kue so ayeke na fini ayeke voro Jéhovah (Apocalypse 5:13). Tongana aye ni agbian kue kue kue awe, paradis ayeke mû ndo lê ti sese kue. Tongana mo hon na yâ sese so, mo yeke tene ande nyen? Mo yeke tene biani: “A sala ngu mingi si mbi yeke ku ye so, me a yeke senge senge pëpe!”
[Akete tënë na gbe ni]
a Na salango tënë ti mbeni ye nde, Paul asala tënë ti aChrétien so a sa yingo na ndo ti ala tongana azo so aga “ye ti ngia ti sese so, na lê ti a-ange na ti azo” nga.—1 aCorinthien 4:9.
b Na tapande, ti hinga zo wa si ayeke “gbia ti banga” so Daniel 11:40, 44, 45 asala tënë ni, diko buku E Bi Bê na Prophétie ti Daniel!, alembeti 280-281.
c Bible mveni afa so Jérusalem atï ngu 70 kozoni si aJuif so ague na ngbâa akiri kâ na ngu 537 kozoni na ngoi ti e (Jérémie 25:11, 12; Daniel 9:1-3). Ti hinga ye mingi na ndo “ngoi ti aGentil”, bâ alembeti 86-88 ti buku Comment raisonner à partir des Écritures, so aTémoin ti Jéhovah asala.
Fade mo kiri tënë tongana nyen?
• Tongana nyen tënë ti bazengele Paul, so atene ‘ye ti sese so ayeke gbian’, aga tâ tënë na ngoi ti e?
• Tongana nyen kode ti dikongo ngoi ti Bible afa lawa si “ngoi ti aGentil” ahunzi?
• Tongana nyen aye ti sese so agbian afa so a yeke na ngu 1914 si “lâ ti nda ni” akomanse?
• So “lâ ade mingi pëpe”, a lingbi a sala nyen na ndo e?
[Ahundango tënë ti manda na ye]
1, 2. Agbiango ye wa mo bâ awe na yâ gigi ti mo?
3. Tongana Paul atene so ‘ye ti sese so ayeke gbian’, lo ye ti tene lani nyen?
4. (a) Nzoni bango ndo wa a lingbi aChrétien aduti na ni na ndo aye so ayeke si na ndo ti sese? (b) E yeke bâ fadeso afango nda ti tënë use wa so zo alingbi ti yeda na ni?
5. “Ngoi ti aGentil” ayeke nyen? Ngbanga ti nyen ngoi so agboto lê ti e?
6. “Ngoi ti aGentil” ato nda ni lawa, a ninga ngu oke, nga a hunzi lawa?
7. Aversê wa ayeke mû maboko na e ti hinga lawa si angoi mbasambala ti buku ti Daniel ato nda ni, a ninga ngu oke, nga lawa si ahunzi?
8. Ti mo, ye nyen afa so ngbele ye na ngu 1914, aye ti sese so akiri aga sioni mingi ahon ti kozo?
9. Azo atene nyen na ndo dutingo ti aye ti sese so ngbele ye na ngu 1914?
10. Tongana nyen Bible amû na e lege ti hinga zo so ayeke na gunda ti sioni dutingo ti aye ti sese so ngbele ye na ngu 1914?
11. (a) Satan ayeke sala kusala na akode wa ti handa “azo ti sese so kue”? (b) Bazengele Paul agboto lê na ndo kota ngangu wa so Satan ayeke sala?
12. Angangu wa azo angbâ ti sala ti ga na siriri na ngoi ti e?
13. Tongana Paul asala tënë ti dengo kongo “Siriri na nzoni dutingo!”, lo haka futingo so ayeke ga na pekoni na nyen? E lingbi ti manda nyen na lege ti ye so?
14. Aye so ayeke si ande alingbi ti ga na molongo ni tongana nyen? A yeke gue ti si na nyen?
15, 16. A lingbi dango bê so “lâ ade mingi pëpe” asala nyen na ndo e?
17. A lingbi aChrétien be-ta-zo asala hange na agbanda wa ti Satan?
18, 19. Mo yeke ku ti bâ agbiango ye wa na yâ fini sese? Na ngbanga ti nyen a yeke duti ande senge senge pëpe ti ku ni?
[Foto na lembeti 20]
A fa awe nda ti tënë so a honde ni!