Ngbanga ti Nyen Sese ti Giriri So Aglisa?
KOTA Moa ayeke lani pëpe mbeni ye ti ngangu ti ndagigi. A yeke mbeni fango ngbanga so alondo na Nzapa. A mû agbotongo mê kozoni, me azo mingi ake ti mä ni. Ngbanga ti nyen? Jésus afa nda ni: “Teti na lâ ni kozoni si moa aga, [azo a] te, ala nyon, akoli akamata wali, na awali akamata koli, juska lâ ni so Noé alï na yâ arche, na ala hinga tënë ni pëpe juska moa aga akamata ala kue.”—Matthieu 24:38, 39.
Mbeni Ngobo ti Dutingo ti Azo So Amaï
Na ambeni mbage, sese kue ti azo so aduti kozoni na Moa ayeke lani na aye ti nzoni so e yeke na ni laso pëpe. Na tapande, azo kue na ndo sese atene gi yanga oko. (Genèse 11:1) Ye so amû maboko ti sala akusala ti kode na ti senda-ye so ahunda ti tene azo mingi so ayeke na akode nde nde abungbi ngangu ti ala oko. Nga, lâ ti fini ti azo mingi ti ngoi ni kâ so ayo afa so ala lingbi lani ti ngbâ ti bungbi na ndo ti tele ye so ala manda na yâ asiècle mingi.
Ambeni zo atene so lâ ti fini ti azo ayo mingi tongaso pëpe na ngoi ni kâ na so angu so Bible asala tënë ni aye biani ti tene anze. A yeke tâ tënë? Zia e bâ tapande ti Mahalalel. Bible atene: “Ngu ti Mahalaléel ayeke ngu bale omene na ndo ni oku, na lo dü Jared. . . . Lâ ti Mahalaléel kue ayeke ngu ngbangbo miombe na bale gumbaya na ndo ni oku, na lo kui.” (Genèse 5:15-17) Tongana ngu oko ayeke nze oko, ka Mahalalel adü molenge ti lo tongana lo yeke gi na ngu oku! Ngu oko ayeke lani pëpe nze oko, azo ti ngoi ni kâ ayeke lani ndulu mingi na ngangu so ayeke mbilimbili-kue ti kozo zo, Adam. Ala duti biani na fini teti asiècle mingi. Ye nyen ala wara lege ti sala?
Asiècle mingi kozoni na Moa, wungo ti azo na ndo lê sese ague na li ni mingi si Caïn, molenge ti Adam, alingbi lani ti leke mbeni gbata, so lo hiri ni Hénok. (Genèse 4:17) Na angoi so ayeke kozo na Moa ni, andokua nde nde abâ gigi. A yeke wara lani andokua ti kusala ti ndao “na mara nde nde ti agbakuru ti gengere na ti wen.” (Genèse 4:22) Peut-être a sala kusala na agbakuru so ti leke na ada, ti kpaka na akeke, ti fü na abongo, na ti fâ na yaka. A sala tënë ti akusala so kue na yâ atondo ti akozo zo na ndo sese.
Hingango ye so ala wara amû lege na awagame so aga na pekoni ti maï mara ti akusala ti kode tongana senda-turu, senda-yaka, batango anyama, senda-mbeti, na akusala ti kode. Na tapande, Jubal ayeke lani “kotara ti ala kue so asala na harpe na achalumeau.” (Genèse 4:21) Lege ti dutingo ti azo amaï lani mingi. Ye oko, ye kue ahunzi fade fade. Ye nyen asi?
Kpale Wa Ayeke Lani Dä?
Atâa aye ti nzoni kue so lo yeke na ni, bungbi ti azo so ayeke kozoni na Moa ni ayeke na nzoni tongo nda ni pëpe. Walekengo ni, Adam, ake lani yanga ti Nzapa. Caïn, zo so aleke gere ti kozo gbata so a sû tënë ni na yâ mbeti, afâ ita ti lo mveni. A yeke ye ti dongo bê pëpe so sioye ague na li ni hio! Aye so aga na peko ti ye ti héritier so abuba, so Adam azia na ahale ti lo, abungbi na peko ti tele.—aRomain 5:12.
A lingbi ti tene so aye ayeke ga sioni ahon tongana Jéhovah amû desizion so lo yeke mû lege na aye ni ti ngbâ gi teti ambeni ngu 120. (Genèse 6:3) Bible atene: “Sioye ti zo ayeke kota na sese; lakue, suma kue ti bibe ti bê ti zo ayeke gi sioni. . . . Sese so asi na sioye ti ngangu.”—Genèse 6:5, 11.
A si na mbeni ngoi, Nzapa atene mbilimbili na Noé so Lo yeke futi mi kue na yâ mbeni moa. (Genèse 6:13, 17) Atâa so Noé aga “zo ti fa tënë ti mbilimbili,” a bâ so a yeke lani ngangu na azo ti mä na bê so ye kue so angoro ala ayeke gue na futingo. (2 Pierre 2:5) Gi azo miombe si amä gbotongo mê ni na asö kuâ. (1 Pierre 3:20) Ngbanga ti nyen ye so ayeke kota ye teti e laso?
A Ye ti Tene Nyen Teti E?
E yeke na yâ angoi so akpa ti Noé. E yeke mä lakue tënë ti aye ti sioni so terrorisme asala, ti akapa ti gingo ti futi mbeni mara, ti azo mingi mingi so azo so ayeke na angombe afâ ala gi senge senge, nga ti salango ngangu na yâ sewa na mbeni lege so ayeke sioni mingi. Sese akiri asi na sioye ti ngangu, nga legeoko tongana ti giriri, a mû gbotongo mê so a yeke fâ ande ngbanga na ndo sese so. Jésus mveni atene giriri so lo yeke ga tongana Wafango ngbanga so Nzapa ahiri lo na kusala na lo yeke kangbi popo ti azo tongana mbeni berger ayeke kangbi popo ti angasangbaga na angasa. Jésus atene so “fade a lungula teti lakue lakue” ala so a bâ ala lingbi oko pëpe. (Matthieu 25:31-33, 46, NW) Ye oko, Bible atene so, ti so, azo kutu mingi, so ti tene azo mingi so asi singo so avoro oko tâ Nzapa, ayeke sö kuâ. Na yâ sese so ayeke ga, fini ti azo so ayeke duti ande na siriri nga nzoni teti lakue lakue tongana ti so ade ti bâ ni lâ oko pëpe.—Michée 4:3, 4; Apocalypse 7:9-17.
Azo mingi ayeke he ndo na mango mara ti atënë ti Bible tongaso nga na mango agbotongo mê na ndo kusala ti fango ngbanga so ayeke fa ande so atënë so ayeke tâ tënë. Me bazengele Pierre afa so awadengo kite tongaso ake ti yeda na atënë so. Lo sû na mbeti: ‘Na lâ ti nda ni, fade azo ti hengo zo . . . atene, Zendo ti singo ti Lo ayeke na ndo wa? . . . Teti ala ye ti glisa tënë so: na lege ti tënë ti Nzapa, ayayu ayeke giriri kozoni, na sese ayeke, sese so alondo na yâ ngu na aga na lege ti ngu; na lege ti ye so, sese so ayeke giriri a futi, teti ngu ahon ndo ti sese kue. Me na lege ti tënë so, A bata ayayu na sese so ayeke fadeso teti wâ, A bata ala teti lâ ti fango ngbanga, na lâ ti futi . . . azo so ake Nzapa.’—2 Pierre 3:3-7.
Laso, a lingbi na komandema so Jésus amû kozoni, a yeke fa na wâ na ndo sese kue gbotongo mê so na ndo lâ ti fango ngbanga so ayeke ga nga tokua ti nzo tënë na ndo siriri so ayeke ga ande na pekoni. (Matthieu 24:14) A lingbi a mû gbotongo mê so tongana ye ti ngia pëpe. Nzapa ti Ngangu Ahon Kue ayeke sala ye alingbi na tënë ti yanga ti lo.
Sese So Ayeke Ga
Gigi ti kekereke ti azo ayeke so wa, tongana a bi bê na kota gbiango ye so ayeke ga? Na yâ kozo tënë ti lo na yâ Fango ye ti lo na ndo Hoto, so azo mingi ahinga ni, Jésus amû zendo so: “Ngia ayeke na azo so ayeke na tâ be-ti-molenge, teti fade sese so aga ye ti héritier ti ala.” Na pekoni, lo fa na adisciple ti lo tongana nyen ti sambela Nzapa: “Zia a sala na sese ye so bê ti mo aye legeoko tongana a sala ni na yayu.” (Matthieu 5:5; 6:10, NW) Biani, Jésus mveni afa so mbeni pendere kekereke ayeke ku abe-ta-zo, mbilimbili na ndo sese ge. Lo sala tënë ni tongana “lâ ti kiri ti sala ye kue fini.”—Matthieu 19:28.
Tongaso, tongana mo gbu li ti mo na ndo kekereke, zia lege pëpe na awahengo ndo ti sala si mo dë kite na gbotongo mê ti Nzapa. Biani, aye so angoro e akpa ye so ayeke luti nzoni, na sese ti laso abâ gigi a ninga mingi awe. Ye oko, a lingbi e zia bê ti e na ni pëpe. A dë ngbanga awe na ndo sese ti azo. Tongaso, gbu ngangu na lege ti tënë ti nda ni so bazengele Pierre asû:
“Teti a lingbi aye so kue a futi tongaso, a yeke nzoni i duti mara ti azo wa so ayeke na tambela ti nzoni-kue nga na akusala ti dutingo ndulu na Nzapa, i ku singo ti lâ ti Nzapa na i sala ye si lâ ni aga fade. . . Teti i yeke ku ye so, i sala kue ti tene lo wara i na nda ni na sioni wala sioye oko pëpe nga na yâ siriri. . . . I maï na yâ grâce na ndara ti hinga Seigneur na Sauveur ti e Jésus-Christ.” (2 Pierre 3:11, 12, 14, 18) Tongaso, manda ye na lege ti ye so asi na lâ ti Noé. Ga ndulu na Nzapa. Manda ye mingi na ndo Jésus Christ. Lë dutingo ndulu na Nzapa, na duti na popo ti azo kutu mingi so asoro ti sö kuâ na hunzingo ti sese so na ti lï na yâ sese ti siriri so ayeke ga.
[Foto na lembeti 5]
A hinga ti sala kusala ti wen kozoni na Moa
[Foto na lembeti 7]
Mbeni pendere kekereke ayeke na gbele e