NKHANI YOPFUNZIRA 3
NYIMBO NA. 35 “Muzitha Kusankha Zinthu Zimene Ndi Zofunikadi Kwambiri”
Salulani vinthu vomwe vingakondwerese Yahova
‘Kugopa Yahova ni chiyambi cha nzeru ndipo peno ungadziwe Mulungu yemwe ni wochena maninge udzakhale wobvesa vinthu.’—MIY. 9:10.
CHOLINGA
Kuona momwe tingaphatisire basa kudziwa vinthu, kubvesa vinthu, na kuzindikira kuti tichite vosalula vabwino.
1. Ko ni mabvuto yaponi yomwe tose tigumana nayo?
NTSIKU zose tichadekana kusalula vinthu. Vinthu vinango vingakhale vosashupa kusalula, ninge kusalula vomwe munkufuna kudya machibese olo panango kusalula nthawe yomwe munkufuna kugona. Koma vosalula vinango ni voshupa ndipo vingakhudze thanzi yathu, wanthu omwe tiwakonda komasoti utumiki wathu kwa Yahova. Tinkufuna kusalula vinthu vomwe ni vabwino kwa isepano komasoti vabwino kwa wanthu wa m’banja yathu. Kuposha mwapa tinkufuna kusalula vinthu vomwe vingakondwerese Yahova.—Aro. 12:1, 2.
2. Ko mungachite tani kuti muchite chosalula chanzeru?
2 Mungachite chosalula chabwino peno (1) mungadziwe vinthu vose, (2) kuganizira momwe Yahova aiwonera nkhani mweyo na (3) kuganizira bwinobwino vomwe munkufuna kusalula. Nkhani mweyi, ifotokoze vinthu vitatu vomwe tichadekana kuchita ndipo itithandize pomwe kudziwa momwe tingatherenere buya yathu yozindikira vinthu.—Miy. 2:11.
FAGANIFAGANI KUTI MUDZIWE CHAIVO
3. Ko ndawa chani muchadekana kudziwa vinthu vose mukalibe kuchita chosalula? Perekani chitsanzo.
3 Chinthu choyamba chomwe imwepo mungachite kuti musalule bwino vinthu ni kufanga kuti mudziwe chaivo. Ko ndawa chani vimwevi ni vodekana? Ganizirani munthu yemwe ankuyenda ku shipitali ndawa ya bvuto ikulu ya thanzi. Ko mfulumero, angandosalula thandizo yomwe angamupase akalibe kudziwa bvuto yake panango kuti akanati kumuchita mibvunzo? Neye. Imwepombo mungasalule bwino vinthu peno munkudziwa vose vomwe vinkukhudza chinthu mwecho. Ko mungachite tani vimwevi?
4. Ko mungachite tani kuti mudziwe vinthu vose? Miyambo 18:13 (Onani pomwe foto.)
4 Imwepo mungakwanise kuzindikira pa kuchita mibvunzo. Mwakulinganiza, ndolinganizani kuti mwachemerewa kuti muyende ku festa. Ko mungayende? Peno munkudziwalini bwinobwino yemwe ankukonza festa mweyo, na vomwe vikachitike muchadekana kuchita mibvunzo yanango ninge yakuti: “Nilini ndipo ni kuponi komwe kukachitikire festa mweyo? Ko ni mbani pomwe wachemerewa? Ko ni wanthu angasi omwe akakhale aliko? Ko ni mbani yemwe akanyang’anire vomwe vikachitike pa festa mweyo? Ko wanthu akachite chani? Ko kukakhale mowa?” Midawiro ya mibvunzo mwaya yangakuthandizeni kuti muchite chosalula cha nzeru.—Werengani Miyambo 18:13.
Bvunzani mibvunzo kuti mudziwe nkhani yose (Onani ndime 4)a
5. Patsogolo pakuti mwadziwa vinthu vose, ko muchadekana kuchita chani?
5 Manje, pomwe mwadziwa vinthu vose, viganizireni bwinobwino. Mwakulinganiza, ko tani peno mwazindikira kuti wanthu anango omwe akakhalepo pa festa mweyi alemekezalini mpfundo za m’Baibolo? Ko tani peno pakakhalelini munthu wonyang’anira kuti wanthu aleke kumwa maninge? Ko munkuganiza kuti ku festa moku kungakachitike vinthu voipa? (1 Pet. 4:3) Mungaganizire pomwe peno festa mweyo ingasokoneze nthawe yanu ya misonkhano panango nthawe yoyenda mu umboni. Patsogolo pakuti mwadziwa vinthu vose, mudzakhale wokonzeka kuti musalule bwino vinthu. Koma pana chinthu chinango chomwe muchadekana kuchita. Imwepo mwadziwa kale bwino va nkhani mweyo. Koma ko Yahova ankuiwona tani?—Miy. 2:6.
GANIZIRANI MOMWE YAHOVA ANKUYIONERA NKHANI MWEYO
6. Ko ndawa chani tichadekana kukumbira thandizo mpemphero kwa Yahova? (Yakobo 1:5)
6 Kumbirani Yahova kuti akuthandizeni kubvesa momwe iye ankuionera nkhani mweyo. Yahova atipolomisa kuti adzatipase nzeru kuti tikwanise kudziwa peno vosalula vathu vingamukondwerese iye panango neye. “Iye apereka mosaumira kwa wose ndipo atombodzeralini.”—Werengani Yakobo 1:5.
7. Ko ni mwanjira iponi momwe tingazindikirire vomwe Yahova ankuganiza ndipo tingavilinganize na chani?
7 Patsogolo pakuti mwapemphera kukumbira malangizo kwa Yahova, khalani tcheru kuti muone momwe iye angadawirire. Ganizirani chochitika ichi: Peno imwepo mungasokere pomwe munkuyenda ulendo, mungadekane kukumbira thandizo kwa munthu yemwe adakhalako kale kumoko. Koma ko mungachoke nkuyamba kuyenda munthu muyo akalibe wadawira? Neye. Imwepo mungabvesere mwatcheru malangizo ya munthu muyo. Nichibodzibodzi, patsogolo pakuti mwakumbira malangizo kwa Yahova, yesesani kukhala tcheru kuti mudziwe m’dawiro wake. Mungachite vimwevi pa kufagafaga m’Baibolo, mpfundo na malamulo yomwe yankubverana na nkhani mweyo. Mwakulinganiza, pomwe munkufuna kusalula kuti muyende ku festa olo panango neye, mungadekane kudziwa vomwe Baibolo inena pa nkhani ya mafesta, vokhudza kukhala pabodzi na wanthu oipa na vomwe inena pa nkhani ya kuikha Ufumu wa Mulungu pa malo yoyamba m’malo mwa vofuna vathu.—Mat. 6:33; Aro. 13:13; 1 Akor. 15:33.
8. Ko mungachite chani peno munkufuna thandizo kuti mugumane nkhani inango? (Onani pomwe foto.)
8 Panango mungadekane thandizo kuti mugumane nkhani yomwe munkufaga. Imwepo mungakumbire thandizo kwa m’bale wodziwa vizinji. Komasoti vingakhale bwino maninge kufufudza mwekha. Mungagumane nkhani zizinji maninge mu vinthu vathu vopfunzirira. Ninge Bukhu yofagira ya Mboni za Yahova na Malemba yotithandiza pa moyo wathu wachikhrisitu. Lekani kuyebwa va cholinga chanu chomwe ni: Kusalula vinthu vomwe vingakondwerese Yahova.
Ganizirani momwe Yahova aiwonera nkhani mweyo (Onani ndime 8)b
9. Ko tingatsimikize tani kuti peno vomwe tasalula vingakondwerese Yahova? (Aefeso 5:17)
9 Ko tingatsimikize tani kuti chosalula chathu chikondwerese Yahova? Chakuyamba, tichadekana kumudziwa bwino. Ndipo Baibolo inena kuti: ‘Peno ungadziwe Mulungu yemwe ni wochena kuposha vinthu vose, udzakhale wobvesa vinthu.’ (Miy. 9:10) Panango kuti kubvesa chaiko vinthu kubwera ndawa yodziwa makhalidwe ya Yahova. Vofuna vake, vinthu vomwe vimukondweresa na vinthu vomwe azondana navo. Ndipomwapa, mungadzibvunze kuti: ‘Kuganizira vose vomwe nidziwa vokhudza Yahova, ko iye angakondwere na vomwe ninkufuna kusalula?’—Werengani Aefeso 5:17.
10. Ko ndawa chani mpfundo za m’Baibolo zifunika kukhala zodekana maninge kwa isepano nthawe zose?
10 Kuti tikondwerese Yahova, nthawe zinango tichadekana kuchita vinthu vomwe vingakwinyiririse azishamwali wathu panango wanthu wa m’banja yathu. Mwakulinganiza, azibereki anango na volinga vabwino, achichimiza mwana wawo nkazi kuti alowolane na mwamuna yemwe ana kobiri zizinji olo kuti munthu muyo akondalini maninge vinthu vauzimu. Nishuwadi kuti azibereki mwawa adera nkhawa mwana wawo ndipo ankufuna kuti akhale na moyo wabwino. Koma ko mwamuna muyo adzamuthandize kuti akule mwauzimu nakuti apitirize kukhala pa ushamwali wolimba na Yahova? Ko Yahova aganiza chani va nkhani mweyi? Tingamugumane m’dawiro pa Mateyu 6:33. Ndipomwapa, Akhrisitu alimbikisiwa kuti ‘ambaikhe Ufumu’ pa malo ya kuyamba. Nishuwadi kuti tilemekeza maganizo ya azibereki wathu na wanthu omwe ni odekana kwa isepano, koma thawe zose nkhawa yathu ichadekana kukhala pa kukondweresa Yahova.
GANIZIRANI VOMWE MUNGASALULE
11. Ko nikhalidwe iponi yotomolewa pa Afilipi 1:9, 10 yomwe ingatithandize kuganizira vomwe tinkudekana kusalula?
11 Patsogolo pakuti mwagumana mpfundo za m’Baibolo zomwe zinkubverana na nkhani yanu, imwepo muchadekana kuganizira bwinobwino vomwe munkudekana kusalula. (Werengani Afilipi 1:9, 10) Khalidwe yozindikira idzakuthanizeni kuti mukumbukire vomwe vingachitike peno mungasalule vinthu vinango. Nthawe zinango mungadziwiretu vomwe munkudekana kusalula. Koma ni nthawe rini zose vingakhale tene. Vosalula vinango vikhala voshupa. Ndawa ya vimwevi, kuzindikira kungakuthandizeni kuti musalule bwino vinthu vomwe ni voshupa.
12-13. Pomwe munkudekana kusalula basa, ko kuzindikira kungakuthandizeni tani kusalula vinthu mwanzeru?
12 Ganizirani chochitika ichi. Imwepo munkufaga basa kuti mumbasamalire banja yanu. Koma mwagumana basa ziwiri, zose zimwezi ni zobverana na mpfundo za m’Baibolo ndipo munkuima kuti muganizire bwinobwino. Mwakulinganiza, nthawe ya basa, makonzedwe yake, nsenga wochoka kumuyi kwanu kuyenda ku basa muko na vinango pomwe vomwe mungaganizire. Panango mungasalule basa ibodzi yomwe muikonda ndipo malipiro yake ni yabwino. Koma pana vinthu vinango vomwe muchadekana kuviganizira mukanati kuchita chosalula.
13 Mwakulinganiza, ko basa mwiyo ingakuchitiseni kuti muleke kumbagumanika pa misonkhano? Ko ingakuchepesereni nthawe yomwe mukhala pabodzi na banja yanu kuti musamalire uzimu wawo? Kudawira mibvunzo mwaya, kudzakuthandizeni kuti mumbaikhe utumiki wanu na vosowa va banja yanu pa malo yakuyamba kuposha vosowa vanu va kuthupi. Kuchita vimwevi kudzakuthandizeni kusalula vinthu vomwe Yahova angavidalise.
14. Ko kuzindikira na chikondi, vingatithandize tani kuti tileke kukalipisa anango?
14 Kuzindikira, kungatithandize pomwe kuti timbaganizire momwe vosalula vathu vikhudzira wanthu anango. Kuchita vimwevi kudzachitise kuti “osati muphonyese chinthu na kukalipisa anango.” (Afil. 1:10) Vimwevi ni vodekana pomwe tinkufuna kusalula vinthu ninge pa nkhani ya kavalidwe na momwe tingadzikhuzisire. Mwakulinganiza, panango nthawe zinango tingambakonde khaindi inango ya vovala, olo panango khaindi inango ya momwe tingadzikhuzisire. Koma tani peno wanthu anango mumpingo panango kunja kwa mpingo ankukondwa navolini? Kuzindikira, kudzatithandize kuti timbalemekeze maganizo yawo. Chikondi, chidzatithandize pomwe kuti timbalemekeze vofuna va ‘wanthu anango’ kuti tikhale wachikatikati. (1 Akor. 10:23, 24, 32; 1 Tim. 2:9, 10) Kuchita vimwevi, kudzatithandize kuti tisalule vinthu vomwe vingaonese chikondi na ulemu kwa wanthu anango.
15. Ko muchadekana kuganizira pomwe chani mukalibe kuchita chosalula chodekana maninge?
15 Peno munkufuna kuchita chosalula chikulu, ganizirani vose vomwe vingakhudze chosalula mwecho mukachichita. Yesu, adatipfunzisa kuti ‘timbawerengere’ tikafuna kuchita vinthu. (Luka 14:28) Ndipomwapa, ganizirani kukula kwa nthawe, kobiri na khama yomwe mungachite kuti chosalula chanu chikwanisike. Nthawe zinango mungadekane kucheza na wa m’banja yanu kuti muone vomwe aliyese angachite kuti vomwe mwasalula vikwanisike. Ko ndawa chani kukonzekera moku ni kodekana? Ndawa yakuti panango mungadekane kuchinja vinthu vinango pa chosalula chanu panango munthu munango angakhale na maganizo yosiyana koma yothandiza maninge. Mukambaganizira wa m’banja yanu pomwe munkufuna kuchita chosalula na kubvesera maganizo yawo, vidzakhale vosashupa kuti ose athandizire kuti vomwe mwasalula vikwanisike.—Miy. 15:22.
SALULANI VINTHU VOMWE VINGAKUPHINDULISENI
16. Ko ni njira ziponi zomwe zingakuthandizeni kuti muchite chosalula chabwino? (Onani pomwe bokosi yakuti: “Vomwe tingachite kuti tisalule vinthu mwanzeru.”)
16 Peno mwakwanisa kuchita vomwe vatomolewa kumayambiriro, ndimwe wokonzeka kuti muchite chosalula chanzeru. Imwepo mwafaga vinthu vose ndipo mwaganizira mpfundo za m’Baibolo zomwe zingakuthandizeni kuti muchite chosalula chomwe chingakondwerese Yahova. Manje mungakumbire Yahova kuti akuthandizeni kuti vomwe mwasalula vikwanisike.
17. Ko ni chintsintsi chiponi chomwe chingatithandize kuti tichite vosalula vabwino?
17 Olo kuti mudachitako kale vosalula vabwino kumbuyo, kumbukirani kuti chintsintsi chosalula bwino vinthu ni kuthembalini nzeru zathu panango vinthu vomwe tidakwanisa kale kuchita pa moyo wathu koma kuthemba Yahova. Ndiye yekha yemwe angakuthandizeni kudziwa vinthu, kubvesa vinthu na kuzindikira vomwe mungachite kuti mukhale na nzeru. (Miy. 2:1-5) Mukachita vimwevi, Yahova adzakuthandizeni kuti mukwanise kuchita vosalula vomwe vingamukondwerese.—Sal. 23:2, 3.
NYIMBO NA. 28 Tikhale pa Ubwenzi Ndi Yehova
a MAWU YOFOTOKOZERA MAFOTO: Abale na alongo wachilumbwana ankuchezerana va festa yomwe achemerewa pa kuphatisira basa mensaje.
b MAWU YOFOTOKOZERA FOTO: M’bale munango ankufufudza akalibe wayenda ku festa kuti aone peno angayende panango neye.