NKHANI YOPFUNZIRA 27
NYIMBO NA. 73 Tithandizeni Kukhala Olimba Mtima
Khalani olimba ntima ninge Zadoki
‘Zadoki [wenze] mulumbwana wamphanvu na wolimba ntima.’—1 MBIRI 12:28.
CHOLINGA
Kuona momwe chitsanzo cha Zadoki chingatithandizire kukhala olimba ntima.
1-2. Ko Zadoki wenze mbani? (1 Mbiri 12:22, 26-28)
GANIZIRANI chochitika ichi. Gulu ya wanthu azinji oposha 340 000 ali pabodzi pomwe Davide ankuyikhiwa nkukhala mpfumu ya Aizirayeli. Kwa ntsiku zitatu, gulu ya wanthu mwawa adakhala paphiri pafupi na Heburoni. Iwo enze okondwa maninge, kucheza, kusekerera na kuyimba nyimbo zotamanda Yahova. (1 Mbiri 12:39) Pakati pa gulu ya wanthu mwawa penze mulumbwana munango dzina yake Zadoki, koma Yahova adachita chinthu chomwe chititsimikizira kuti iye wenzepo pa chochitika mwechi. (Werengani 1 Mbiri 12:22, 26-28.) Koma ko Zadoki wenze mbani?
2 Zadoki wenze wantsembe yemwe ambatumikira pabodzi na nkulu wantsembe Abiyatara. Yahova adamupasa Zadoki nzeru na luso yobvesa chifuniro chake. (2 Sam. 15:27) Wanthu akafuna malangizo yanzeru, ambayenda kwa Zadoki. Koma iye wenze pomwe mwamuna wolimba ntima. Mu pfunziro mweyi tikambirane maninge va khalidwe mweyi ya Zadoki.
3. (a) Ndawa chani tichadekana kukhala olimba ntima? (b) Ko tione chani mu nkhani mweyi?
3 Mu ntsiku zomalizira zino, Satana ankuchita vose vomwe angakwanise kuti adzonge wanthu wa Yahova. (1 Pet. 5:8) Pomwe tinkudikhira Yahova kuti Adzonge Satana na dziko yoipa iyi, tichadekana kukhala olimba ntima. (Sal. 31:24) Manje naboni tione njira zitatu za momwe tingatewedzerere kulimba ntima kwa Zadoki.
THANDIZANI UFUMU WA MULUNGU
4. Ndawa chani atumiki wa Mulungu achadekana kukhala olimba ntima kuti athandize Ufumu wa Mulungu? (Onani pomwe foto.)
4 Ninge atumiki wa Yahova, isepano tithandiza Ufumu wa Mulungu na ntima wose. Koma nthawe zizinji tichadekana kukhala olimba ntima kuti tikwanise kuchita vimwevi. (Mat. 6:33) Mwakulinganiza, mudziko yoipa iyi, tichadekana kukhala olimba ntima kuti timbabvere Yahova na kulalikira ntontholo wabwino wa Ufumu. (1 Ates. 2:2) Komasoti tichadekana kukhala olimba ntima kuti tipitirize kusangenerera ndale mu dziko iyi yomwe ni yogawanika pa vinthu vandale. (Yoh. 18:36) Atumiki azinji wa Yahova adaluza vinthu vawo vakuthupi, kuchitiriwa vinthu va nkhanza mpakana anango adamangiwa ndawa yolamba kungenerera ndale panango kukhala msocha wa dziko.
Ko mudzachite chani anango akadzayamba kuyankhula va ndale? (Onani ndime 4)
5. Ndawa chani Zadoki ambadekana kukhala wolimba ntima kuti athandize Davide?
5 Zadoki alibe kuyenda ku Heburoni kuti akandokhalembo pafesta yomwe idachitika ndawa yakuti Davide wakhala mpfumu. Iye adayenda ku Heburoni ali wokonzeka kumenya nkhondo. (1 Mbiri 12:38) Iye wenze wokonzeka kuthandiza Davide na kuteteza Aizirayeli kwa azondi wawo. Vingachitike kuti Zadoki wenzelini msocha waluso, koma iye wenze wolimba ntima.
6. Ko Davide adakhala tani chitsanzo chabwino cha kulimba ntima kwa Zadoki? (Salimo 138:3)
6 Ko Zadoki adapfunzira tani kukhala wolimba ntima maninge? Iye ambakhala na amuna wamphanvu omwe enze olimba ntima. Mosakaika iye adapfunzira na vitsanzo vawo. Mwakulinganiza, Davide wenze ntsogoleri na msocha wolimba ntima, ndipomwapa Aizirayeli ose adamuthandiza kuti akhale mpfumu. (1 Mbiri 11:1, 2) Davide nthawe zose ambathemba Yahova pomenyana na azondi wake. (Sal. 28:7; werengani Salimo 138:3.) Koma Zadoki wenze na vitsanzo vinango vomwe adakavitewedzera. Wanthu ninge Yehoyada na mwana wake Benaya omwe enze pomwe masocha, ndipo penze pomwe atsogoleri 22 omwe ambatsogolera wanthu, iwo ambathandiza pomwe Davide. (1 Mbiri 11:22-25; 12:26-28) Kukhulupirika kwa amuna mwawa kudathandiza Davide kukhala mpfumu, ndipo iwo adachita vose vomwe angakwanise kuti amuteteze.
7. (a) Ko ni vitsanzo viponi va manjeuno vomwe vingatithandize kukhala olimba ntima? (b) Mobverana na Vidiyo, ko mwapfunzira chani pa chitsanzo cha m’bale Nsilu?
7 Isepanombo tingakhale olimba ntima tikambapfunzira vitsanzo va atumiki anango wa Yahova omwe enze olimba ntima ndipo adathandiza Ufumu wa Mulungu. Mpfumu yathu Yesu Khrisitu adalamba kukhala kusaidi ya dziko ya Satana iyi. (Mat. 4:8-11; Yoh. 6:14, 15) Iye nthawe zose ambathemba Yahova kuti akhale wolimba ntima nakuti amupase mphanvu kuti akwanise kuchita vinthu vabwino. Ndipo ntsiku zino tinavitsanzo va amuna wachilumbwana omwe adalamba kungena usocha panango kuphata basa za ndale za dziko iyi. Tani kuwerenga vitsanzo va alumbwana mwawa pa saiti ya jw.org?a
THANDIZANI ABALE WANU
8. Ko ni pa vochitika viponi pomwe akulu achadekana kuonesa kulimba ntima?
8 Atumiki wa Yahova ise tikonda kuthandizana. (2 Akor. 8:4) Koma nthawe zinango kuti tikwanise kuchita vimwevi tichadekana kukhala olimba ntima. Mwakulinganiza, pa nthawe ya nkhondo, akulu achadekana kukhala olimba ntima kuti alimbikise abale wa mumpingo, kuwathandiza mwauzimu ndipo nthawe zinango kuwathandiza mwakuthupi. Akulu akonda nkhosa za Mulungu, ndawa ya vimwevi iwo ni okonzeka kulimbana na bvuto iriyose kuti apereke thandizo yomwe abale ankudekana. (Yoh. 15:12, 13) Akulu akambachita vimwevi, tingalewe kuti ankutewedzera chitsanzo cha kulimba ntima kwa Zadoki.
9. Mobverana na 2 Samueli 15:27-29, ko Davide adakumbira Zadoki kuchita chani? (Onani pomwe foto.)
9 Davide wenze pa ngozi yoluza moyo wake. Mwana wake Abisalomu ambafuna kumupha kuti akhale mpfumu. (2 Sam. 15:12, 13) Mwakankulumize Davide ambafunika kuchoka mu Yerusalemu. Iye adauza atumiki wake kuti: ‘Naboni tithawe, ndawa yakuti palibe aliyese wa isepano yemwe apulumuke kwa Abisalomu!’ (2 Sam. 15:14) Pomwe atumiki wake ambathawa, Davide adazindikira kuti m’bodzi ambadekana kukhala ku Yerusalemu kuti ambadziwe vomwe Abisalomu ankufuna kuchita na kumbamuuza. Ndawa ya vimwevi adatumiza Zadoki na antsembe anango kuti abwerere ku Yerusalemu kuti ambawauze vomwe vinkuchitika. (Werengani 2 Samueli 15:27-29.) Iwo ambadekana kukhala osamala maninge ndawa vomwe Davide adawauza kuchita yenze ngozi ikulu. Ganizirani vomwe Abisalomu, mwamuna yemwe ambandoganizira vofuna vake, wankhanza na wachinyengo vomwe adakamuchita Zadoki na antsembe anango omwe enze akazitape omwe ambateteza Davide!
Davide adatumiza Zadoki kuti akachite basa yoshupa maninge (Onani ndime 9)
10. Ko Zadoki na anango adateteza tani Davide?
10 Davide wenze na pulani inango, koma kuti pulani yake ikwanisike iye ambadekana thandizo ya Zadoki na shamwali wake wokhulupirika Husai. (2 Sam. 15:32-37) Husai ambadekana kudzionesa ninge ankuthandiza Abisalomu pakumupasa nzeru za momwe angamuphere Davide. Koma vimwevi vidapasa Davide nthawe yokonzekera nkhondo. Pomwe Abisalomu adaganiza vophatisa basa malangizo ya Husai, Husai adauza Zadoki na Abiyatara vomwe vimbafuna kuchitika. (2 Sam. 17:8-16) Pamwapo, iwo adauza Davide vomwe Abisalomu wenze adaganiza kuchita. (2 Sam. 17:17) Na thandizo ya Yahova, Zadoki na antsembe anango adakwanisa kuteteza moyo wa Davide.—2 Sam. 17:21, 22.
11. Ko tingatewedzere tani kulimba ntima kwa Zadoki tikambathandiza abale wathu?
11 Peno abale wa mumpingo ali pa ngozi ndipo ankudekana thandizo yathu, ko tingatewedzere tani chitsanzo cha Zadoki? (1) Tewedzani malangizo. Pa nthawe ya ngozi, ni vodekana maninge kukhala obverana komasoti kuphatisa basa malangizo yochokera ku Beteli. (Aheb. 13:17) Akulu nthawe zose achadekana kukumbukira malangizo ya gulu ya momwe angakhalire okonzeka pa ngozi za nchilengedwe. (1 Akor. 14:33, 40) (2) Khalani olimba ntima koma ochenjera. (Miy. 22:3) Ganizani mukalibe kuchita chirichose. Ayi kuikha moyo wanu pa ngozi pomwe pankudekanalini kuchita vimwevo. (3) Thembani Yahova. Kumbukirani kuti Yahova ankufuna kuti imwepo na azibale wanu mumbakhale na moyo wokondwa. Yahova angakuthandizeni kuti mukwanise kupereka thandizo kwa abale wanu koma motetezeka.
12-13. Ko mwapfunzira chani pa chitsanzo cha Viktor na Vitalii? (Onani pomwe foto.)
12 Onani vomwe vidachitikira Viktor na Vitalii, abale omwe adathandiza kupereka chakudya na madzi ku Ucrânia. Viktor adanena kuti: “Isepano timbanyang’ana chakudya kulikose, pomwe timbachita vimwevi timbabva mpfuti zinkulira. M’bale munango yemwe wenze na loja ikulu, adadzipereka kuti ambapereke vakudya. Vopereka vimwevi vidathandiza kuti abale akhale na moyo kwa nthawe ikulu. Pomwe timbatakula vakudya vimwevi nkaro, bomba idaphulika pafupi maninge na pomwe isepano tenze. Ntsiku yose mweire inepano nimbapemphera kwa Yahova kuti anithandize kukhala wolimba ntima kuti nipitirize kuthandiza abale.”
13 Vitalii adati: “Timbadekanadi kukhala olimba ntima maninge. Paulendo wangu woyamba tidamala maola 12, nthawe yose nimbapemphera kwa Yahova.” Vitalii adaonesa kulimba ntima komasoti kuti wenze wochenjera. Iye adati: “Inepano nidakumbira Yahova kuti anipase nzeru nakuti nikhale wodzichepesa. Nimbandofamba munsewu womwe wenze wobvumiziwa na boma. Chikhulupiriro changu chidakhala cholimba pomwe nidaona momwe abale ambaphatira basa mobverana. Iwo adathandiza kuchosa vosokoneza vomwe venze munsewu, adabweresa vovala na vakudya, adathandiza kuvipakiza nkaro ndipo adatipasa chakudya na malo yogona munjira.”
Pakuthandiza abale wanu pa nthawe yoshupa, khalani olimba ntima koma ochenjera (Onani ndime 12-13)
PITIRIZANI KUKHALA OKHULUPIRIKA KWA YAHOVA
14. Ko tichabva tani peno munthu yemwe tichamukonda wasiya kutumikira Yahova?
14 Chibodzi mwa viyeso voshupa kupirira ni pomwe m’bale wathu panango shamwali wathu yemwe timukonda maninge wasiya kutumikira Yahova. (Sal. 78:40; Miy. 24:10) Tikakhala kuti timukonda maninge munthu yemwe wasiya Yahova, vikhala voshupa maninge kupirira chiyeso chimwechi. Peno munkugumana na chiyeso chimwechi, vitsanzo va wanthu okhulupirika vingakuthandizeni.
15. Ndawa chani Zadoki ambadekana kukhala wolimba ntima kuti apitirize kukhala wokhulupirika kwa Yahova? (1 Mafumu 1:5-8)
15 Zadoki adapitiriza kukhala wokhulupirika kwa Yahova pomwe shamwali wake Abiyatara adasalula kukhala wosakhulupirika. Vimwevi vidachitika kumapeto kwa utongi wa Davide. Davide padakhala pang’ono kumwalira, mwana wake Adoniya adayesesa kuti akhale mpfumu podiya kuti Yahova wenze adapolomisa kuti Solomo ndiye yemwe adzakhale mpfumu. (1 Mbiri 22:9, 10) Abiyatara adakhala kumbali ya Adoniya. (Werengani 1 Mafumu 1:5-8.) Mwanjira mweyi, Abiyatara adakhala wosakhulupirika osati chabe kwa Davide komasoti kwa Yahova. Ko munkukwanisa kuganizira momwe Zadoki adakhalira wokwinyirira na wokhumudwa? Kwa magole yoposha 40, iye na Abiyatara adaphata basa pabodzi ninge antsembe. (2 Sam. 8:17) Iwo enze adasamalira pabodzi ‘Likasa ya Mulungu chaiye.’ (2 Sam. 15:29) Ose awiri adathandiza Davide ninge mpfumu yawo ndipo adachita vinthu vizinji pa basa za Yahova.—2 Sam. 19:11-14.
16. Ko nchani chomwe chidathandiza maninge Zadoki kukhala wokhulupirika?
16 Zadoki Adapitiriza kukhala wokhulupirika kwa Yahova podiya kuti Abiyatara adasalula kukhala wosakhulupirika kwa Yahova na kuchitira vinthu vachinyengo Mpfumu Davide. Davide nthawe zose ambamuthemba Zadoki. Pomwe Davide adadziwa chinyengo cha Adoniya, iye adasalula Zadoki, Natani na Benaya kuti akadzodze Solomo ninge mpfumu. (1 Maf. 1:32-34) Mosakaika Zadoki adalimbikisiwa na chitsanzo cha Natani na atumiki anango wa Yahova omwe enze okhulupirika ndipo adathandiza Mpfumu Davide. (1 Maf. 1:38, 39) Pomwe Solomo adakhala mpfumu, ‘adasalula wantsembe Zadoki kuti angene m’malo mwa Abiyatara.’—1 Maf. 2:35.
17. Ko mungatewedzere tani Zadoki pomwe munthu yemwe muchamukonda wasiya kutumikira Yahova?
17 Ko imwepo mungatewedzere tani Zadoki peno munthu yemwe muchamukonda wasiya kutumikira Yahova? Muuzeni Yahova kuti ndimwe wokonzeka kupitiriza kukhala wokhulupirika kwa iye. (Yos. 24:15) Yahova adzakuthandizeni kukhala wolimba ntima kuti muchite vinthu vabwino. Pempherani kwa Yahova ndipo pitirizani kukhala paushamwali na wale omwe ni okhulupirika kwa Mulungu wathu. Yahova alemekeza kukhulupirika kwanu ndipo adzakudaliseni ndawa ya vimwevi.—2 Sam. 22:26.
18. Ko mwapfunzira chani pa chitsanzo cha Marco na Sidse?
18 Onani vomwe vidachitikira Marco na nkazi wake Sidse. Wana wawo wachikazi awiri pomwe adakula, adasalula kusiya chonadi. Marco adanena kuti: “Kundoyambira ntsiku yomwe wana wanu wabadwa, imwepo muwakonda maninge. Muwachitira chirichose chomwe mungakwanise kuti muwateteze ku ngozi iriyose. Ndawa ya vimwevi, iwo akasalula kuleka kutumikira Yahova vikhala vowawa maninge. Koma nthawe zose Yahova atithandiza kupirira. Nikafoka nkazi wangu akhala na mphanvu ndipo iye akakhala wofoka inepano nikhala wamphanvu.” Sidse adaingizira kulewa kuti: “Tidakakwanisalini kupirira bvuto mweyi sembe Yahova alibe kutipasa mphanvu kuti tikwanise kupirira. Nidakhala wokhumudwa maninge nkuyamba kuganiza kuti wana wathu adasiya chonadi ndawa ya bvuto yangu ndipo nidamuuza Yahova vimwevi mpemphero. Nthawe pang’ono mulongo munango yemwe tenze tidasiyana kwa magole yazinji adabwera kudzacheza nane. Adaniphata m’mapewa nkuninyang’anisa m’maso nkulewa kuti ‘ganizira ivi Sidse, vomwe vachitika ni bvutolini yako ne!’ Na thandizo ya Yahova ninkukwanisa kukhala wokondwa pakumutumikira.”
19. Ko imwepo mwatsimikiza kuchita chani?
19 Yahova ankufuna kuti atumiki wake ose akhale olimba ntima ninge Zadoki. (2 Tim. 1:7) Koma Yahova ankufunalini kuti timbathembe mphanvu zathu. Iye ankufuna kuti timbathembe mphanvu zomwe iye achatipasa. Manje mukagumana na bvuto yomwe munkudekana kukhala wolimba ntima, kumbirani Yahova kuti akuthandizeni. Imwepo mungakhale na chitsimikizo chakuti iye adzakuthandizeni kukhala munthu wolimba ntima ninge Zadoki!—1 Pet. 5:10.
NYIMBO NA. 126 Khalani Maso, Limbani M’chikhulupiriro, Khalani Amphamvu
a Nyang’anirani vidiyo yakuti N’chifukwa Chiyani Akhristu Oona Amafunika Kulimba Mtima?—Kuti Asamalowerere Ndale pa saiti ya jw.org.