Samueli woyamba
14 Ntsiku inango Yonatani mwana wa Sauli adauza ntumiki wake yemwe ambamutakulira vitsulo kuti: “Nabo tiyende kutsidya uko kwa masocha ya Afilisiti.” Koma alibe kuwauza ababa wake. 2 Panthawe mwiyi Sauli ambakhala kunja kwa thaundi ya Gibeya pasi pa muti wa makangaza* womwe uli ku Migironi. Iye wenze na wanthu wothamangira 600. 3 (Ahiya ndiye ambamunyamulira efodi. Iye wenze mwana wa Ahitubu, m’bale wake wa Ikabodi, mwana wa Pinihasi, mwana wa Eli yemwe wenze wantsembe wa Yahova ku Silo.) Koma wanthu alibe kudziwa kuti Yonatani wachoka. 4 Pakati pa mipata yomwe Yonatani ambafunika kupita kuti akamenyane na masocha ya Afilisiti, penze viminyala viwiri.* Uliwose umbawoneka ninge dzinu ndipo unango wenze mbali inango, unango mbali inango. Madzina ya minyala mwayo yenze Bozezi na Sene. 5 Mwala ubodzi wenze ku norte* ninge chipilala ndipo umbanyang’ana ku Mikimasi, ndipo unango wenze ku sul* ndipo umbanyang’ana ku Geba.
6 Pamwapo Yonatani adauza womunyamulira vitsulo ule kuti: “Nabo tiyende kwa amuna awa wosachitiwa mdulidwe. Panango Yahova adzatithandize, ndawa palibe chomwe chingakangise Yahova kupulumusa pakuphatisa basa wanthu azinji panango ang’onong’ono.” 7 Womunyamulira vitsulo ule adadawira kuti: “Chita vomwe ntima wako ukufuna. Yenda kulikose komwe ungakonde ndipo inepano nikulondole kulikose komwe ntima wako ukufuna.” 8 Manje Yonatani adati: “Nabo tiyende kwa wanthu mwawa, ndipo tikachite vinthu vakuti atiwone. 9 Iwo akakanena kuti: ‘Imirirani mwapo, tikubwera kumuko!’ isepano tikaimedi ndipo tikayendekolini. 10 Koma akakatiuza kuti: ‘Bwerani mudzamenyane nase!’ Isepano tikayendedi ndawa Yahova akawapereke m’manja mwathu. Chimwechi chidzakhale chizindikiro chathu.”
11 Ndipo iwo adachita vakuti masocha ya Afilisiti yawawone. Afilisiti mwawo padawawona adanena kuti: “Onani Aheberi ankubula m’madindi yomwe adabishala.” 12 Masocha mwayo yadauza Yonatani na ntumiki wake ule kuti: “Bwerani tikubonereseni!” Nthawe mwiyoletu Yonatani adauza ntumiki wake muyo kuti: “Nabo, Yahova wawapereka m’manja mwa Aizirayeli.” 13 Manje Yonatani adakwera minyala chokwawa ndipo ntumiki wake ambabwera m’mbuyo mwake. Patsogolo pake Yonatani adayamba kupha Afilisiti mwawo ndipo ntumiki wake ule ambamalizisa aliyese yemwe wenze akalibe wafa. 14 Nthawe yoyamba yomwe Yonatani na ntumiki wake muyo adamenyana na Afilisiti mwawo, adapha wanthu othamingira 20 pamalo yang’ono maninge.
15 Pavidateno, masocha yose yomwe yenze pa malo mwayo komasoti yomwe yenze kuthengo munsasa yadayamba kuchita mantha. Nayombo masocha yomwe yambatenga vombo yadayamba kuchita mantha. Pasi padayamba kugunduzika ndipo Mulungu adachitisa kuti Afilisiti achite mantha. 16 Magwarda ya Sauli ku Gibeya ya ku Benjamim yadawona kuti palipose munsasa mumo pali chipiringu.
17 Sauli adauza wanthu omwe enze naye kuti: “Werengani kuti muwone yemwe wachoka.” Padawerenga wanthu mwawo, adagumana kuti Yonatani na womunyamulira vitsulo palibe. 18 Pavidateno Sauli adauza Ahiya kuti: “Bweresa kuno Likasa ya Mulungu chaiye!” (Pa nthawe* mwiyi nkuti Likasa ya Mulungu chaiye iri na Aizirayeli.) 19 Panthawe yomwe Sauli ambayankhula na wantsembe, chipiringu chimbaingizirika maninge munsasa wa Afilisiti. Patsogolo pake Sauli adauza wantsembe muyo kuti: “Basi, siya vomwe unkuchita ivo.”* 20 Pamwapo Sauli na wanthu wose omwe enze naye adasonkhana nkuyenda kukamenyana na Afilisiti. Padafika kumuko adagumana kuti Afilisiti ankumenyana okhaokha na vibemba, mwakuti kwenze chipiringu chikulu. 21 Komasoti Aheberi omwe poyamba adabverana na Afilisiti, ndipo enze adayenda kukakhala munsasa wa Afilisiti, adayenda ku mbali ya Aizirayeli omwe enze wa Sauli na Yonatani. 22 Amuna wose wa chi Izirayeli omwe enze adabishala mu dera ya mapiri ya Efuraimu adabva kuti Afilisiti akuthawa, pamwapo nawombo adayamba kuthamangisa Afilisiti mwawo. 23 Pa ntsiku mwiyi Yahova adapulumusa Aizirayeli, ndipo nkhondo mwiyo idapitirira mpakana ku Beti-aveni.
24 Koma amuna wa chi Izirayeli adaneta maninge pantsiku mwiyi ndawa Sauli adalumbirira wanthu mwawo kuti: “Munthu aliyese yemwe angadye chakudya chirichose dzuwa ikanati kuchoma, komasoti nikanati kubwezera azondi wangu, akhale wotembererewa.” Pamwapo palibe aliyese yemwe adadya chirichose.
25 Manje wanthu mwawo adafika kuthikita* ndipo muthikita mumo mwenze uchi uzinji. 26 Wanthu mwawo adawona uchi ukuchucha. Koma palibe yemwe adadya ndawa ambagopa lumbiro ire. 27 Koma Yonatani alibe kubva pomwe ababa wake ambalumbirira wanthu, mwakuti adaphatisa basa mpsyimbo yake kutenga uchi pang’ono pachisa. Patsogolo pake adadya uchi muyo ndipo padateno, m’maso mwake mudagwerewera. 28 Manje munthu munango adamuuza kuti: “Ababa wako alumbirira wanthu mwamphanvu kuti: ‘Munthu aliyese yemwe adye chakudya lero ni wotembererewa.’ Ndipomwapa wanthu mwawa aneta maninge.” 29 Yonatani adadawira kuti: “Ababa wangu achitisa kuti wanthu abonere maninge. Ndowonani momwe maso yangu yagwerewerera panandolawa uchi uyo pang’ono. 30 Manje tani wanthu adakadya momasuka vomwe atenga pomwe awina azondi wawo? Sembe tapha Afilisiti azinji kuposha pamwapa.”
31 Pantsiku mwiyi iwo adapitiriza kupha Afilisiti kuyambira ku Mikimasi mpakana ku Aijaloni ndipo wanthu adaneta maninge. 32 Pavidateno, wanthu mwawo adayamba kuthamangira vinthu va azondi mwawo molungwa ndipo adatenga nkhosa, ng’ombe na wana wa ng’ombe. Ambaviphomolera pasi ndipo ambadya nyama mwiyo pabodzi na magazi yake. 33 Manje wanthu anango adauza Sauli kuti: “Wanthu akuchimwira Yahova. Akudya nyama pabodzi na magazi yake.” Iye adati: “Mwachita vinthu mosakhulupirika. Kunkhulisani chimwala mubwere nacho kuno mwakankulumize.” 34 Patsogolo pake Sauli adati: “Yendani mukauze wanthu kuti: ‘Aliyese abwerese ng’ombe yake imuna na nkhosa ndipo adzaziphere pano patsogolo pake nkudya. Ayi kuchimwira Yahova pakudya nyama pabodzi na magazi yake.’” Pamwapo usiku muyo aliyese adabweresa ng’ombe yake imuna nkuiphera pamwapo. 35 Manje Sauli adamangira Yahova malo yoperekera ntsembe. Mwaya yenze malo yake yoyamba kumangira Yahova.
36 Patsogolo pake Sauli adanena kuti: “Naboni tiyende kwa Afilisiti usiku kukamenyana nawo ndipo tikatenge vinthu vawo mpakana machibese. Ayi kuti tikasiye munthu aliyese wa moyo.” Wanthu mwawo adadawira kuti: “Chitani chirichose chomwe mukuwona kuti ni chabwino.” Manje wantsembe adanena kuti: “Naboni tibvunze Mulungu chaiye pa malo yano.” 37 Patsogolo pake Sauli adabvunza Mulungu kuti: “Ko niyende kwa Afilisiti? Ko muwapereke m’manja mwa Aizirayeli?” Koma pa ntsiku mwiyi Mulungu alibe kumudawira. 38 Pamwapo Sauli adati: “Atsogoleri mose wa wanthu bwerani kuno kuti tidziwe chimo yomwe yachitika lero. 39 Ninkulumbira mu dzina ya Yahova Mulungu wamoyo, yemwe adapulumusa Aizirayeli, yemwe wachita chimo mwiyi afunika kufa, podiya achikhala mwana wangu Yonatani.” Koma palibe aliyese yemwe adamudawira. 40 Patsogolo pake Sauli adauza Aizirayeli kuti: “Imwepo mukhale kumbali inango, ndipo inepano na mwana wangu Yonatani tikhalembo kumbali inango.” Wanthu mwawo adauza Sauli kuti: “Chitani vomwe munkuwona kuti ni vabwino.”
41 Patsogolo pake Sauli adauza Yahova kuti: “Imwepo Mulungu wa Izirayeli, tidawireni pakuphatisa basa Tumimu!” Padateno, Yonatani na Sauli adasankhuliwa ndipo wanthu mwawo adawonewa kuti alibe mulandu. 42 Patsogolo pake Sauli adati: “Chitani maere pakati pa inepano na mwana wangu Yonatani.” Pavidateno, Maere mwayo yadagwera Yonatani. 43 Sauli adabvunza Yonatani kuti: “Niuze, nchani chawachita?” Yonatani adadawira kuti: “Nalawidza uchi pang’no na ntsonga ya mpsyimbo yomwe ninayo iyi. Manje inepano niri pano. Munganiphe!”
44 Pavidateno, Sauli adati: “Mulungu anilange maninge peno ufelini Yonatani.” 45 Koma wanthu adauza Sauli kuti: “Ko Yonatani yemwe wapulumusa Aizirayeli tene afe? Vichitikelini mwevi! Tinkulumbira mu dzina ya Yahova Mulungu wamoyo, olo tsitsi ibodzi ya munsolo mwake idodelini pasi, ndawa vomwe wachita lero ivi wathandiziwa na Mulungu.” Na mawu mwaya adapulumusa Yonatani mwakuti alibe kuphewa.
46 Pamwapo Sauli adaleka kutewera Afilisiti ndipo Afilisiti adabwerera kwawo.
47 Sauli adalimbisa ufumu wake mu Izirayeli ndipo adamenyana na azondi wake m’madera yose. Adamenyana na Amowabu, Aamoni, Aedomu, mafumu ya Zoba na Afilisiti. Kulikose komwe ambayenda ambawawina azondi wake. 48 Iye ambamenya nkhondo molimba ntima ndipo adawina Aamaleki nkupulumusa Aizirayeli kwa azondi wawo mwawo.
49 Wana amuna wa Sauli enze Yonatani, Isivi na Malikisuwa. Iye wenze pomwe na wana akazi awiri. Nkulu dzina yake wenze Merabu mng’ono wenze Mikala. 50 Nkazi wa Sauli dzina yake wenze Ahinowamu, mwana wa Ahimazi. Nkulu wa gulu yake ya nkhondo wenze Abineri mwana wa Nera, m’bale wawo wa ababa wake wa Sauli. 51 Ababa wake wa Sauli enze Kisi, ndipo Nera ababa wake wa Abineri, wenze mwana wa Abiyeli.
52 Sauli ambamenyana maninge na Afilisiti ntsiku zose za moyo wake. Ndipo Sauli ambati akawona munthu aliyese wamphanvu panango wolimba ntima, ambamutenga kuti akhale nsocha wake.