LONGO DIA 48
LUNGIMBO 129 Gardons notre endurance
Mukanda wa Yobo Wajiya Gugukuatesa Tangua udi Mutagana nu Malamba
‘Yadiago, Nzambi gana kalagalago ndaga nu khuta.’—YOBO 34:12.
MU GUHIHIA
Tuza mumona malongo tuajiya guzula mu mukanda wa Yobo atadila gishina Nzambi wana gubemba egi tumone malamba nu luholo tuajiya gukolesela mu malamba ene.
1-2. Mukunda natshi tudi naye gutanga mukanda wa Yobo?
WATANGI gale mukanda wa Yobo masugu awa ba? Ikhale mukanda wene wasonegewe ivo 3500 yabalega gale, uvi athu ana guwutanga mukatshi dia mikanda yasonegewe muabonga diago ha mavu agasue. Ana shimana nji muthu wawusonegele handaga wakalegele mbimbi jiabonga, jialeba ha gukotelesa nu jidi nu ngolo. Moize wasonegele mukanda wene wa ndando, uvi muenya nawo udi Yehowa Nzambi.—2 Tim. 3:16.
2 Mukanda wa Yobo wakhala nu ndando yavula mu Biblia. Mukunda natshi? Handaga wana gutukuatesa ha gukotelesa egi anjelo nu athu agasue a ha mavu adi naye gunemesa jina dia Yehowa. Wana gutukuatesa nji ha gujiya makalegelo a Yehowa gifua guzumba guenji, ndunge jienji, ngolo jienji nu luholo luana tshita muene ndaga jiatagana. Ha gufezegesa, mukanda wa Yobo wana tamega Yehowa egi Nzambi wa ngolo jiagasue mu mafundo 31. Wana hana nji mvutu gu mihu yavula tuana gudihula mu monyo wetu nu gu muhu athu avula ana gudihula uu nu mangino egi: Mukunda natshi Nzambi wana bemba egi tumone malamba?
3. Gubonga gutshi tuajiya guheta gula tudi mulonguga mukanda wa Yobo?
3 Tuajiya gufuanesa gutanga mukanda wa Yobo nu muthu udi mukanduga mulundu. Gula muthu muene waheta gu songi ya mulundu wene, wajiya gumona muabonga ima idi gu khanda nu khanda. Luholo lumoshi nji, gula tudi mutanga mukanda wa Yobo, mbatukotelesa muabonga ndaga jiana tangiza Yehowa mukunda nu malamba etu. Mu longo edi, tuza mumona luholo lumene lua Yobo luakhalele naye gukuatesa enya Isalele nu luholo luajiya gutukuatesa mangino. Tuza nji mumona luholo tuajiya gukalegela lumene luene ha gukuatesa athu ako.
NZAMBI WABEMBELE EGI YOBO AMONE MALAMBA
4. Mu luholo lutshi Yobo wakhalele wa gudisha nu enya Isalele ako akhalele gu Ejipitu?
4 Tangua enya Isalele akhalele mumona malamba mu uhiga gu Ejipitu, guakhalele nu yala mumoshi wakhalele mujinga mu dimbo dia Uze, jina dienji Yobo. Yajiya gukhala egi dimbo dia Uze diakhalele gu khanda ya mazogelo a kumbi a Mavu a Gutendelela hehi nu gu Arabie. Tangua enya Isalele akhalele gu Ejipitu, ako mukatshi diawo akhalele mukombelela nzambi jia mambo, uvi Yobo wakhalele mukombelela Yehowa nu gujinginyina guagasue. (Yosh. 24:14; Ezek. 20:8) Yehowa wazuelele mukunda nu Yobo egi: ‘Gushigo nu muthu muko ha mavu udi gifua muene.’a (Yobo 1:8) Yobo wakhalele nu umonyi wavula, athu akhalele nji gumunemesa muavula gubalega athu agasue akhalele gu khanda ya mazogelo a kumbi. (Yobo 1:3) Yadiago, Satana wavile khabu jiakola ha gumona luholo athu avula akhalele mujiya Yobo nu gumunemesa luholo luakhalele muene mukombelela Yehowa nu gujinginyina guagasue!
5. Mukunda natshi Yehowa wahanele njila egi Yobo amone malamba? (Yobo 1:20-22; 2:9, 10)
5 Satana wazuelele egi Yobo mbawubemba gukombelela Yehowa gula watagana nu malamba. (Yobo 1:7-11; 2:2-5) Yehowa wakhalele muzumba Yobo muavula, uvi wahanele Satana njila ha gulola Yobo ha gumonesa haphelo egi ndaga jiazuelele muene jiakhalele jia mambo. (Yobo 1:12-19; 2:6-8) Satana washiyile shitu jia Yobo nu an’enji 10 nu wamukatesele misongo yakola yamuzolele ijimbo muila wagasue. Ikhale ngenyi, Yobo walanduile gukombelela Yehowa nu gujinginyina guagasue. (Tanga Yobo 1:20-22; 2:9, 10.) Gungima, Yehowa wakuatesele luko Yobo ha gukhala nu sante yabonga, wamuhanele nji umonyi wavula, wavualele nji ana ako 10. Athu asendesele luko gumunemesa. Yehowa wahanele luko Yobo luendu lua gukhala nu monyo ivo 140, Yobo wamonele ajigulu enji indongo nguana. (Yobo 42:10-13, 16) Malongo atshi akombeledi a Nzambi a mu tangua dikulu akhalele naye guzula mu lumene lua Yobo? Malongo atshi esue nji tuajiya guzula mu lumene luene mangino?
6. Luholo lutshi lumene lua Yobo luakhalele naye gukuatesa enya Isalele? (Tala nji gifuanesa.)
6 Malongo enya Isalele akhalele naye guzula. Enya Isalele akhalele diago mumona malamba gu Ejipitu. Ha gufezegesa, Yoshua nu Kalebe abalegesele ulenge wawo mu uhiga gu Ejipitu. Gungima abalegesele nji ivo 40 mu mavu a luselenga handaga enya Isalele ako atunyile gutumagela Yehowa. Gula nga enya Isalele ajiyile malamba agasue abuidile Yobo nu gubonga guahetele muene gungima, nga yaakuatesele ha gukotelesa gishina akhalele mutagana nu malamba. Yakhalele naye nji guakuatesa ha gukotelesa gishina Nzambi wana bemba egi athu atagane nu malamba nu gujiya egi wana zula athu ana sala ya gujinginyina gudi muene nu ndando.
Yadiago luholo enya Isalele atshitshile masugu avula mu uhiga, lumene lua Yobo luakhalele naye guakuatesa (Tala paragrafe 6)
7-8. Luholo lutshi mukanda wa Yobo wajiya gukuatesa athu adi mutagana nu malamba? Hana gifezegeselo.
7 Malongo tuajiya guzula. Ndaga ya gikenene idi egi athu avula mangino abembele gale gusha gutshigina gudi Nzambi, handaga anago gujiya mukunda natshi athu abonga ana tagana nu malamba. Tutadilenu gifezegeselo gia phangi Hazelb wa gu Rwanda. Hakhalele muene mona wazonda, wakhalele musha gutshigina gudi Nzambi, uvi gungima ndaga jiasombegesele. Mvuaji jienji jiashiyile ulo, gungima mama wenji wadizudile mu ulo nu yala muko. Yala muene wakhalele mumonesa Hazel lamba. Hakhalele muene muvuala, yala mumoshi wabungishile n’enji muila gu ngolo. Phangi Hazel wayile mu ikombelelo yavula ha guheta ikuateshi, uvi gawuhetelego. Gungima wawambelele Nzambi egi: “Nzambi ngana gugukombelela, ngana kalagala yagasue ha gutshita ndaga jiabonga, uvi aye udi gungumonesa malamba. Henyaha ngushigo luko gugukombelela, ngudi mutshita ndaga yagasue yangusuanguluisa.” Athu avula mangino ana khala nu matangi gifua akhalele nawo phangi Hazel, ana tangiza egi Nzambi wana guamonesa malamba. Tuana guvuila athu a luholo elu khenda handaga anago gujiya giamatshidia giatadila Yehowa, gishina giene tuana tshigina guakuatesa!
8 Mukanda wa Yobo wana gutumonesa diago haphelo egi ishigo Yehowa wana gutumonesa lamba, uvi idi Satana! Wana monesa nji egi tushigo naye gutangiza egi gula athu adi mutagana nu malamba idi handaga atshitshi ndaga imoshi yabola. Biblia yana gutuwambela egi: ‘Tangua nu ndaga jinyi tuatangijilego’ jiajiya gubuila muthu wagasue. (Mulo. 9:11; Yobo 4:1, 8) Mukanda wa Yobo wana gutukuatesa nji ha gujiya egi gula tudi mukolesela mu malamba nu gujinginyina guagasue, tuana hana Yehowa njila ha gumonesa egi Satana udi muenya mambo. (Yobo 2:3; Ish. 27:11) Tuana suanguluga muavula luholo tuajiyile giamatshidia egi handaga giana gutukuatesa ha gujiya gishina tuana monela malamba. Gungima Hazel walongugile Biblia nu Matemue a Yehowa, wakotelesele egi ishigo Nzambi wana gumumonesa malamba. Wazuelele egi: “Ngakombelele luko Yehowa Nzambi nu mutshima wami wagasue. Ngamuwambelele egi tangua ngazuelele egi mbangushigo luko gugukombelela, ngakhalelego diago mutshigina gutshita ngenyi. Ngazuelele ndaga jiene handaga ngakhalelego mujiya Nzambi muabonga. Henyaha ngana jiya egi Yehowa wana gunguzumba. Ngudi diago nu gusuanguluga.” Tuana hana Yehowa mersi luholo luatukuatesele muene ha gujiya gishina giana bembela muene egi tutagane nu malamba! Henyaha tutadilenu luholo lumene lua Yobo luajiya gutukuatesa tangua tudi mutagana nu malamba.
LUHOLO LUTSHI LUMENE LUA YOBO LUAJIYA GUTUKUATESA HA GUKOLESELA?
9. Itshi yakalegele Yobo hakhalele mukata muene? (Yakoba 5:11)
9 Tangiza gale lamba diamonele Yobo. Wakhalele mukhala hashi mu fuphi, muila wenji wakhalele waguzala pha nu ijimbo yakhalele gumusagesa muavula. Misongo yamubolesele muila nu wazondele diago muavula. Yobo gakhalelego luko nu ngolo jia gutshita nga gima, wakhalele hashi muwaza phuta jienji nu giphase gia wuma. Wakhalele nji gudididila tangua diagasue mukunda nu malamba enji. Uvi Yobo walanduile gujinga ikhale wakhalele mu lamba diakola, wasalele nji wagujinginyina gudi Yehowa nu wamushidile mutshima. (Tanga Yakoba 5:11.) Itshi yakuatesele Yobo ha gukolesela?
10. Itshi idi mumonesa egi Yobo wakhalele nu ufuta wakola nu Yehowa? Kotelesa.
10 Yobo wawambelele Yehowa luholo luakhalele gudivua muene. (Yobo 10:1, 2; 16:20) Ha gufezegesa, mukhapho wa thathu wa mukanda wa Yobo wana monesa egi Yobo wamonesele gikenene giagasue giavuile muene mukunda nu malamba amubuidile. Watangijile nji egi Yehowa wakhalele gumumonesa malamba ene. Gungima, tangua mafuta enji thathu akhalele gumuwambela egi Nzambi wamuhanyi ndola mukunda nu gubola guenji, Yobo walanduile guawambele egi wakhalele wagujinginyina gudi Yehowa. Ndaga jiko jiazuelele Yobo jiamonesele egi mu tangua dimoshi ngenyi watangijile egi udi muthu wabonga gubalega Nzambi. (Yobo 10:1-3; 32:1, 2; 35:1, 2) Uvi Yobo hakhenji wamonesele egi matangua ako wakhalele muzuela ndaga jiabola, handaga wakhalele mutshita yagasue ha gumonesa egi wakhalele ya gujinginyina gudi Yehowa. (Yobo 6:3, 26) Mukhapho 31 wana monesa egi, Yobo wakhalele mutshigina egi Yehowa amuhane mvutu, wazuelele nji egi gakhalelego naye guhanewa ndola. (Yobo 31:35) Yobo gakhalelego naye gukamba egi phamba Nzambi amuwambele gishina gidi mumonela muene malamba. Uvi wakhalele muwambela Yehowa ndaga eji handaga wakhalele nu ufuta wakola n’enji nu wakhalele musha mutshima egi Yehowa mbawumusophesa mu luholo luabonga.
11. Luholo lutshi Yehowa wakuatesele Yobo hazuelele muene egi udi muthu wabonga?
11 Tangua Yehowa wahanele Yobo mvutu mu funji yakola, gamuwambelelego ndaga yatshitshile egi atagane nu malamba ene. Yehowa gahanelego nji Yobo ndola mukunda nu ndaga jiazuelele muene nga mukunda nu luholo luazuelele muene egi gakalegelego nga ndaga imoshi yabola. Uvi Yehowa wamukuatesele nu gisemo giagasue ha gusombegesa matangi enji gifua luholo tata wa guzumba wana kuatesa mun’enji. Yehowa wamukuatesele diago mu luholo luabonga. Gungima Yobo watshiginyile nu gudibulumuisa guagasue egi gakhalelego mujiya ndaga jiavula, hene watogele Yehowa ha gumutotesela mukunda nu ndaga jiazuelele muene. (Yobo 31:6; 40:4, 5; 42:1-6) Luholo lutshi lumene elu luakhalele naye gukuatesa akombeledi a Nzambi a mu tangua dikulu? Luholo lutshi lumene luene luajiya gutukuatesa mangino?
12. Malongo atshi enya Isalele akhalele naye guzula mu lumene lua Yobo?
12 Malongo enya Isalele akhalele naye guzula. Enya Isalele akhalele naye guzula malongo mu ndaga yabuidile Yobo. Tuzuelelenu gifezegeselo gia Moize. Yakhalelego ndaga yaleba gudi muene ha gutuameza enya Isalele. Mbala jiavula akhalele mutuna gutumagela Yehowa nu gutuna ndaga jiakhalele guawambela Moize. Tangua enya Isalele akhalele mutagana nu malamba, akhalele muzuela ndaga jiabola mukunda nu Yehowa. Uvi Moize wakhalele mukombelela Yehowa ha gumukuatesa. (Guz. 16:6-8; Lutang. 11:10-14; 14:1-4, 11; 16:41, 49; 17:5) Gifezegeselo gia Yobo giakhalele naye nji gukuatesa Moize hamuhanele Yehowa ndola. Ha gufezegesa, matangua azonda gutuama egi enya Isalele angine mu Mavu a Gutendelela, Moize waavidile khabu, ‘wazuelele ndaga gutangiza ndo,’ gatumbuishilego nji Yehowa. (Ngi. 106:32, 33) Gishina giene Yehowa gahanelego Moize luendu lua gungina mu Mavu a Gutendelela. (Mikh. 32:50-52) Ndola yene yamusagesele muavula, uvi ikhale ngenyi, Moize wayitshiginyile nu gudibulumuisa guagasue. Lumene lua Yobo luakhalele naye gukuatesa indongo ya enya Isalele yakhalele naye guza ha gukolesela mu malamba mbaatagana nawo. Gutangigiza lumene luene guakhalele naye gukuatesa athu akhalele agujinginyina, ha guwambela Yehowa ndaga jiagasue jiakhalele guasagesa nu gutuna gutangiza egi adi athu abonga gubalega Yehowa. Luakhalele naye nji guakuatesa ha gutshigina ndola yakhalele guahana Yehowa nu gudibulumuisa guagasue.
13. Luholo lutshi lumene lua Yobo luajiya gutukuatesa ha gukolesela? (Hebelu 10:36)
13 Malongo tuajiya guzula. Esue nji tuana tagana nu ndaga jiana toga egi tukolesele. (Tanga Hebelu 10:36.) Ha gufezegesa, yajiya gukhala egi tudi mukata, tudi nu misongo ya mu matangi (dépression) nga milonga iko mu fami nga ndo tuafuisa muthu tuana zumba nga ndaga jiko jia lamba. Matangua ako, ndaga athu ako ana zuela nga gukalagala jiajiya gutusagesa muavula diago. (Ish. 12:18) Uvi mukanda wa Yobo udi gutulongesa egi tuajiya guwambela Yehowa ndaga jiagasue jidi gutusagesa nu gusha mutshima egi muene mbawututegelela. (1 Yone 5:14) Muene mbagashigo gutuvila khabu gula tuamuwambela luholo tudi gudivua ikhale matangua ako tuazuela izuele-zuele. Uvi mbawutuhana ngolo nu ndunge ha gukolesela. (2 Gudi. 16:9; Yak. 1:5) Matangua ako wajiya gutuhana lubelo gifua muatshitshile muene gudi Yobo. Mukanda wa Yobo udi gutulongesa nji luholo tuajiya gukolesela gula tuaheta malongo nga ndola yakatuga mu Mbimbi ya Nzambi, mu ulondegi wenji nga gudi aphangi a gukula mu nyuma. (Heb. 12:5-7) Yobo wahetele gubonga luholo luatshiginyile muene lubelo luamuhanele Yehowa nu gudibulumuisa guagasue, esue nji tuajiya guheta gubonga gula tudi mutshigina malongo adi gutuhanewa. (2 Kol. 13:11) Tualonguga diago malongo abonga mu mukanda wa Yobo! Henyaha tutadilenu luholo tuajiya gukalegela lumene lua Yobo ha gukuatesa athu ako.
KALEGELA MUKANDA WA YOBO HA GUKUATESA ATHU AKO
14. Luholo lutshi tuajiya gukotelesela muthu gishina tuana monela malamba?
14 Watagenele gale nu muthu mumoshi mu mudimo wa gulongesa wa guhula egi: Mukunda natshi tuana tagana nu malamba? Mvutu itshi wamuhanele? Ha guhana mvutu gu muhu wenji, yajiya gukhala egi wamuwambelele ndaga Biblia yana zuela mukunda nu ndaga jiabuile mu gilanga gia Edene. Yajiya gukhala egi wasendesele thomo nu gumuwambela egi muanjelo wabola Satana watumile mvuaji jietu jia thomo Adama nu Eva ha gulumbugila Yehowa. (Gis. 3:1-6) Yajiya nji gukhala egi wamuwambelele egi ndaga yakalegele Adama nu Eva yene yatshitshile egi athu akhale mumona malamba nu gufua. (Roma 5:12) Ha gumanesela, yajiya gukhala egi wamuwambelele egi Nzambi wana bemba egi tangua dibalege hagula athu akotelesa haphelo mambo a Satana. Wana bemba nji tangua diene ha gukuatesa athu ha gujiya egi mu masugu adi muza muene mbawukatula malamba agasue nu mbawuhana athu monyo wa ivo nu ivo. (Gumo. 21:3, 4) Ndaga eji jidi mumonesa luholo luabonga tuajiya guhana muthu mvutu gu muhu owu. Gutshita ngenyi guajiya diago gukuatesa athu ha gujiya gishina tuana monela malamba.
15. Luholo lutshi tuajiya gukalegela mukanda wa Yobo ha gukotelesela muthu gishina tuana monela malamba? (Tala nji ifuanesa.)
15 Luholo luko tuajiya gukotelesela athu gishina tuana monela malamba ludi guatela lumene lua Yobo. Wajiya thomo gushimana muthu muene mukunda nu muhu wabonga wahula muene. Gungima, wajiya gumuwambela egi Yobo wakhalele muthu wabonga, uvi wadihudile nji muhu wene. Yajiya gukhala egi watangijile nji egi Nzambi wakhalele gumumonesa malamba. (Yobo 7:17-21) Muthu muene wajiya gudihula ha gumona egi sendese mualeha athu ako ana gudihula gale muhu wene. Gungima wajiya gumuwambela nu gisemo giagasue egi ishigo Nzambi wamonesele Yobo malamba uvi yakhalele Satana Diabulu. Diabulu wazuelele egi athu ana kombelela Nzambi handaga wana guahana ima yabonga, uvi gula atagana nu malamba mbaabemba gumukombelela. Wajiya nji gumuwambela egi Nzambi wana jiya egi gudi nu athu akhala agujinginyina gudi muene anyi anago gukamba phamba gubonga guawo. Hene, wana guahana luendu lua gumonesa egi Satana udi muenya mambo. Ha gusugisa, wajiya gumuwambela egi gungima Nzambi wa gishimbigile Yobo handaga wasalele wagujinginyina gudi muene. Gutshita ngenyi guajiya gutuhana njila ya guhana athu ako gikhesa nu guawambela egi ishigo Nzambi wana guamonesa malamba.
Luholo lutshi wajiya gukalegela mukanda wa Yobo ha gukuatesa athu ako ha gujiya egi ‘Nzambi gana kalagalago ndaga nu khuta’? (Tala paragrafe 15)
16. Hana gifezegeselo gidi mumonesa luholo mukanda wa Yobo wajiya gukuatesa muthu udi mutagana nu malamba.
16 Tutadilenu luholo mukanda wa Yobo wakuatesele yala mumoshi mu jina dia Mario. Mu 2021, phangi mumoshi wa mukhetu wakhalele mulongesa gu telefone. Muthu wa thomo atele n’enji maga wakhalele Mario. Wamutangele verse imoshi ya Biblia idi mumonesa egi Nzambi wana tegelela isambu yetu nu watulayele ndaga jiabonga mukunda nu masugu adi muza. Tangua phangi muene wamuhudile matangi enji mukunda nu verse yene, Mario wamuwambelele egi wakatuga gusonegela enya fami yenji mukanda ha guawambela egi wana guazumba handaga wakhadi mutshigina gudishiya. Wazuelele egi: “Ngana sha gutshigina gudi Nzambi, uvi mangino mu gimenegena ngakhadi gudihula gula wangubemba gami.” Tangua phangi muene wamutamegele mu mbala ya mbadi, watele n’enji maga atadila malamba abuidile Yobo. Mario wazudile desizio dia gutanga mukanda wa Yobo wagasue. Phangi muene wa mukhetu wamutumidile lien ya site internet yetu hagula wajiya gutanga Biblia Gubalumuna gua Mavu Ahe-ahe. Itshi yabuile gungima? Mario watshiginyile ha gulonguga Biblia nu wasuangulugile muavula ha gulonguga ndaga jiavula jiatadila Nzambi wa guzumba munu wana gudisagesa mukunda nu muene.
17. Mukunda natshi tudi muhana Yehowa mersi luholo luasonegesele muene mukanda wa Yobo mu Biblia? (Yobo 34:12)
17 Yadiago Mbimbi ya Nzambi idi diago nu ngolo, yajiya gukuatesa athu adi mumona malamba. (Heb. 4:12) Tuana hana Yehowa mersi luholo luasonegesele muene lumene lua Yobo mu Biblia! (Yobo 19:23, 24) Mukanda wa Yobo wana gututshiginyisa diago egi ‘Nzambi gana kalagalago ndaga nu khuta.’ (Tanga Yobo 34:12.) Wana gutukuatesa nji ha gujiya gishina Nzambi wana bemba egi tutagane nu malamba nu luholo tuajiya gukolesela mu malamba ene. Wana gutulongesa nji luholo tuajiya gukuatesa athu adi mutagana nu malamba. Mu longo dialandula, tuza mumona luholo mukanda wa Yobo wajiya gutukuatesa tangua tudi muhana athu ako malongo.
LUNGIMBO 156 Meso a mu Nyuma
a Yobo wajingile gungima dia gufua gua Yozefe gutuama egi Yehowa atume Moize ha guzola enya Isalele mu uhiga gu Egipitu. Hene yajiya gukhala egi maga atele Yehowa nu Satana nu malamba amonele Yobo akalegewe mu sungi idi hakatshi dia givo 1657 G.G.Y. nu givo 1514 G.G.Y.
b Mu longo edi, majina ako asombegesewe.