Pakico Nan Ta Pidiendo Pordon?
E IDEA cu iglesianan mester repentí di nan fayonan i reformá nan mes no ta nada nobo. Religioni e miti (Religion i Mito), un diccionario di religion, ta bisa cu e supuesto integridad dje iglesia di promé a fasiná hende durante Edad Media i a pone hopi hende exigí reforma religioso.
Na 1523, despues cu Martin Luther a kibra cu Roma, Papa Adriano VI a intentá na restorá e division dor di manda e mensahe aki p’e Asamblea di Prinsnan di Nuremberg: “Nos sa masha bon cu pa hopi aña cosnan cu a merecé di ser repugná a concentrá rond dje Sede Santu . . . Nos lo usa tur diligencia pa reformá promé cu tur cos e Curia Romano, for di cua, tal bes, tur e maldadnan aki tabatin nan orígen.” Sin embargo, e echo cu e papa a admití fayo no a logra restorá e division ni no a stop e corupcion di tuma lugá den e Curia papal.
Mas recientemente iglesianan a ser criticá p’e echo cu nan a keda ketu en coneccion cu e Holocausto. Tambe nan a ser acusá di no a bisa nan miembronan pa no participá den guera. Na 1941, durante e furia di Guera Mundial II, un pastor cu yama Primo Mazzolari a puntra: “Pakico Roma no a reaccioná fuertemente riba e decadencia di catolicismo manera e tabatin i ainda tin custumber di haci den e caso di doctrinanan ménos peligroso?” Doctrinanan ménos peligroso cu kico? E pastor tabata papiando dje nacionalismo cu a instigá hende pa bringa i cu n’e tempu ei tabata destruyendo civilisacion.
Pero ta un echo cu, te cu masha recien, religionnan cu ta admití nan culpabilidad, tabata mas un excepcion cu regla. Na 1832, como contesta pa algun hende cu tabata urgi Iglesia Católico pa ‘regenerá su mes,’ Papa Gregorio XVI a bisa: “Ta obviamente absurdo i perhudicial pa proponé un cierto ‘restoracion i regeneracion’ pa [iglesia su] siguridad i crecementu, como si fuera nos por considerá cu e ta exponí na defecto.” Kico di defectonan cu tabata muchu bisto pa desmentí? Iglesia a adoptá vários estrategia pa saca curpa for di nan. Por ehempel, algun teólogo a afirmá cu iglesia ta tantu santu como pecaminoso. Nan ta bisa cu e institucion mes ta santu—protehá for di eror dor di Dios. Sin embargo, su miembronan ta pecaminoso. Pues, ora hende ta cometé atrocidad den nomber di iglesia, no por tene e institucion mes responsabel, pero sí e individuonan den e iglesia. Esei ta zona lógico? No p’e teólogo católico romano Hans Küng, kende a skirbi: “No tin ningun Iglesia ideal ta zweef riba e mundu di humanidad.” El a splica: “E Iglesia cu no tin picá pa confesá no ta existí.”
Ecumenismo i Posicion Moral
Kisas bo ta puntra bo mes ki desaroyonan a pone cu iglesianan ta pidi pordon awor. Na promé lugá, protestant i ortodoxnan a admití cu nan ta responsabel pa “divisionnan di pasado” entre diferente denominacion. Nan a haci esaki n’e conferencia ecuménico “Fe i Orden” tené na Lausanne, Suisa, na 1927. Cu tempu Iglesia Católico Romano a sigui nan ehempel. Specialmente despues di Vaticano II,a cu mas i mas regularidad preladonan di rango haltu, incluyendo papanan, a bin ta pidi pordon pa divisionnan den cristiandad. Cu ki propósito? Aparentemente, nan kier mas unidad den cristiandad. Historiadó católico Nicolino Sarale a declará cu tin un estrategia den Juan Pablo II su “proyecto di ‘mea culpanan,’ i esei ta ecumenismo.”
Sin embargo, mas cu ecumenismo ta enbolbí. Awe, e historia di cristiandad cu ta leu di ehemplar, ta ampliamente conocí. “Católiconan no por djis hisa scouder pa tur e historia aki,” segun teólogo Hans Urs von Balthasar. “Net e Iglesia na cua papa ta pertenecé a haci of a permití cosnan cu nos siguramente no por aprobá awe.” P’esei, papa a nombra un comision pa “tira lus riba e páginanan scur di iglesia pa . . . nan por pidi pordon.” Un deseo pa recobrá su posicion moral ta parce anto di ta un motibu mas pakico iglesia ta dispuesto pa mustra riba su mes erornan.
Den un sentido similar, historiadó Alberto Melloni ta skirbi, comentando riba iglesia su peticionnan pa pordon: “En realidad, loke tin biaha nan ta pidi ta pa suspendé e acusacionnan cu nan ta responsabel.” Sí, Iglesia Católico ta parce di ta purba minimisá e carga di picánan di pasado pa asina recobrá su credibilidad den bista di público. Sin embargo, den tur onestidad mester bisa cu iglesia ta parce di ta mas interesá den haci pas cu mundu cu den haci pas cu Dios.
E actitud ei ta pone nos corda Saul, e promé rey di Israel. (1 Samuel 15:1-12) El a cometé un eror grave, i ora esaki a ser revelá, na promé instante el a purba hustificá su mes—dunando motibunan pa su eror—na Samuel, un profeta fiel di Dios. (1 Samuel 15:13-21) Finalmente, e rey tabatin cu admití na Samuel: “Mi a peca; pasobra mi a violá e ordu di Jehova.” (1 Samuel 15:24, 25) Sí, el a admití su fayo. Pero su siguiente palabranan na Samuel ta revelá loke tabata su preocupacion principal: “Mi a peca. Awor, onrá mi, por fabor, dilanti e ancianonan di mi pueblo i dilanti Israel.” (1 Samuel 15:30) Evidentemente, Saul tabata mas preocupá cu su posicion den Israel cu ser reconciliá cu Dios. E actitud aki a pone cu Dios no a pordoná Saul. Bo ta kere cu un actitud similar lo hiba cu Dios ta pordoná e iglesianan?
No Ta Tur Hende Ta di Acuerdo
No ta tur hende ta di acuerdo cu e iglesianan mester pidi pordon públicamente. Por ehempel, un cantidad di católico romano ta sinti nan incómodo ora nan papa ta pidi pordon pa sclabitud of ta rehabilitá “herehenan” manera Hus i Calvijn. Segun fuentenan vaticano, e cardinalnan cu a asistí na un reunion solem tené na juni 1994 a criticá e documento mandá pa nan cu ta proponé un “examinacion di concenshi” atrabes dje historia dje último mil aña di catolicismo. Ora papa kier a incluí e substancia dje proposicion ei tog den un encíclica, e cardinal italiano Giacomo Biffi a publicá un nota pastoral den cua el a afirmá: “Iglesia no tin picá.” Sin embargo, el a declará: “Pidimentu di pordon pa erornan eclesiástico di siglonan pasá . . . lo por presentá nos como ménos desagradabel.”
E comentarista vaticano Luigi Accattoli ta bisa: “E confesion di picá ta un dje tópiconan mas controversial den Iglesia Católico. Si papa admití e erornan dje misioneronan, tin misionero cu onestamente lo sinti nan ofendí.” Ademas, un periodista católico romano a skirbi: “Si papa realmente tin un idea asina spantoso di historia di iglesia, ta difícil pa comprendé con awor e por presentá e mésun Iglesia aki como e defensor principal di ‘derechonan humano,’ e ‘mama i maestra’ cu ta e único cu por guia humanidad na un di tres milenio berdaderamente briyante.”
Bijbel ta spierta hende contra un aparente repentimentu cu ta motivá meramente p’e bergwensa di a ser descubrí. E clase di repentimentu ei rara bes ta hiba na un cambio riba término largu den esun cu ta repentí. (Compará cu 2 Corintionan 7:8-11.) Repentimentu cu tin balor den bista di Dios ta bai compañá pa “frutanan cu ta pas cu repentimentu”—esta, evidencia dje sinceridad di repentimentu.—Lucas 3:8.
Bijbel ta bisa cu esun cu ta repentí i confesá tin cu bandoná e malechonan, stop di haci nan. (Proverbionan 28:13) Esaki a sosodé? Wel, despues di tur e confesionnan di malecho cu Iglesia Católico Romano i otro iglesianan a haci, kico a sosodé den conflictonan civil recien na Africa central i Oost Europa, unda poblacionnan grandi di “cristiannan” tabata enbolbí? E iglesianan a actua como un forsa motivador pa pas? Tur nan lidernan a papia unidamente contra e atrocidadnan cu nan miembronan tabata cometé? No. Imaginá bo, algun pastor a asta participá den e matansa!
Huicio Divino
Ora Cardinal Biffi a papia di papa su frecuente mea culpanan, el a puntra irónicamente: “Pa picánan di pasado, lo no ta mihó pa nos tur warda riba e huicio universal?” Wel, e huicio di henter humanidad ta inminente. Jehova Dios conocé bon tur e páginanan scur dje historia di religion. Masha pronto, lo e exigí cuenta di esnan culpabel. (Revelacion 18:4-8) Miéntras tantu, ta posibel pa haña un forma di adoracion sin mancha di culpa di sanger, intolerancia asesino, i otro crímennan cu iglesianan di cristiandad ta pidiendo despensa p’e? Sí.
Con nos por haci esei? Dor di aplicá e regla cu Jesucristo a declará: “Na nan frutanan boso lo reconocé nan.” E registro di historia cu algun religion tin gana pa hende lubidá, ta yuda nos identificá no solamente esnan cu Jesus ta yama ‘profeta falsu’ sino tambe esnan cu a producí “fruta excelente.” (Mateo 7:15-20) Ken esakinan ta? Nos ta invitá bo pa averiguá pa bo mes dor di examiná Bijbel cu Testigonan di Jehova. Mira ken awe realmente ta purba sigui e Palabra di Dios en bes di busca pa conserbá un posicion di influencia den mundu.—Echonan 17:11.
[Nota]
a E di 21 concilio ecuménico cu a reuní den cuater sesion na Roma for di 1962 pa 1965.
[Plachi na página 5]
Iglesianan ta pidiendo despensa pa atrocidadnan manera esaki
[Rekonosementu]
The Complete Encyclopedia of Illustration/J. G. Heck