Religieuze vrijheid aangetast in Griekenland

BENT u gesteld op vrijheid? De meeste mensen wel. Zij willen de vrijheid hebben om er verschillende meningen op na te houden over aangelegenheden zoals politiek, economie en religie, uiteraard binnen de grenzen van wet en orde. Aan de andere kant doet het aan de inquisitie uit de middeleeuwen denken wanneer mensen om hun opvattingen worden vervolgd.

Wat heeft dit te maken met Griekenland, een prachtig land in het oostelijke gedeelte van het Middellandse-Zeegebied? In die natie bestaat een eigenaardige situatie, die onverenigbaar is met de democratische vrijheid.

Aantasting van vrijheid en reputatie

Griekenland wordt sinds lang „de bakermat der democratie” genoemd. In 1975 heeft Griekenland zelfs een democratische grondwet aangenomen waarin de vrijheden waar mensen hoge waarde aan toekennen, worden gewaarborgd. En de regering van Griekenland spant zich in om die waarborgen gestand te doen.

Er zijn echter personen in Griekenland die trachten de vrijheid in het land te ondermijnen en die de reputatie van Griekenland in de gehele wereld ernstig aantasten. Deze wanordelijken hebben kwaadaardig gepeupel aangezet en aangevoerd om vredelievende Griekse burgers aan te vallen, hebben ambtenaren onder druk gezet om deze burgers te arresteren en gevangen te zetten en hebben zich ingespannen om deze ordelievende Grieken hun vrijheden te ontzeggen. Dit is nu al vele jaren gaande, ondanks de waarborgen in de grondwet.

Hoe is dit zo gekomen? Wie zijn de slachtoffers? Wie zijn de boosdoeners? Laat de pers in Griekenland u iets over de situatie vertellen.

Aanvallen en arrestaties

De Griekse grondwet verklaart dat „Grieken het recht van vreedzame en ongewapende vergadering bezitten”. Er wordt ook in verklaard dat ’de vrijheid van religieus geweten onaantastbaar is’, terwijl daaraan wordt toegevoegd: „Alle bekende religies zullen vrijheid genieten en hun aanbiddingsriten ongehinderd en onder bescherming der wet mogen beoefenen.”

Derhalve kwamen op zondag 15 juni van dit jaar honderden getuigen van Jehovah vreedzaam bijeen in een bioscoop in Larisa (Griekenland). Zij waren daar om de bijbel te bestuderen en manieren te bespreken om de christelijke beginselen uit de bijbel in hun dagelijks leven beter toe te passen.

Merk echter op wat er gebeurde. De plaatselijke krant I Larisa berichtte: „Honderden mensen, vooral leden van [Grieks-orthodoxe] organisaties in onze stad, kwamen toestromen, onder aanvoering van enkele priesters, en begonnen uiting te geven aan hun afkeuring betreffende de meer dan 700 Jehovah’s Getuigen die zich in de bioscoop bevonden, terwijl de menigte eruitzag alsof ze op het punt stond de bioscoop binnen te gaan om een eind te maken aan het congres.”

Dat ging zo’n drie uur door. Het gepeupel werd uiteindelijk door grote aantallen politieagenten uiteengedreven. De stemming van de geestelijken die het gepeupel aanvoerden, werd opgemerkt door de in Larisa verschijnende krant Eleftheria, die de volgende woorden van een Grieks-orthodoxe priester aanhaalde: „Als de burgemeester de bioscoop nog eens aan [de Getuigen] geeft, nemen wij onze schoppen mee en slaan de hele boel kort en klein!” En een bisschop sprak in het openbaar goedkeurend over het gedrag van het gepeupel.

In de in Larisa verschijnende krant I Alithia sprak de schrijver Sarantos Vounatsos zijn verontwaardiging uit over het optreden van de priesters. Hij merkte op dat de mentaliteit van het gepeupel leek op die van de meute die luidkeels schreeuwde om de dood van Jezus met de woorden: „Aan de paal met hem!” Over het gepeupel in Larisa schreef hij: „Hun ’aanvoerder’ was een doldrieste . . . priester! Hij dreigde, uitte godslasteringen, hield blufferig een preek en gaf op een gegeven ogenblik . . . allen die zich binnen bevonden vijf minuten de tijd om de bioscoop te verlaten . . . ’anders gaan wij naar binnen en slaan hun de schedel in’.”

Het kranteartikel richtte zich tot de priester en zei: „Wilt u zich soms precies zo gedragen als de Farizeeën? Nu, wees maar voorzichtig, want als u zo doorgaat, verspeelt u niet alleen [Gods] barmhartigheid en genade, maar ook de onze.”

Deze vervolging is niet slechts een op zichzelf staand incident. Er zijn in de afgelopen jaren honderden niet-orthodoxe gelovigen gearresteerd, „onder wie 890 Jehovah’s Getuigen alleen al in 1983”, meldde The Wall Street Journal. En dit jaar, zo berichtte de Atheense krant Eleftherotipia, was een priester een 76-jarige Getuige, Vasili Kapeleri, te lijf gegaan, hetgeen broeder Kapeleri uiteindelijk het leven heeft gekost.

Mentaliteit van de donkere middeleeuwen

De wortel van het probleem ligt bij de geestelijken van de Grieks-Orthodoxe Kerk. Aangezien deze Kerk de overheersende religie in Griekenland vormt, zijn de geestelijken van mening dat Jehovah’s Getuigen geen bestaansrecht hebben. Daarom proberen zij de Getuigen van hun vrijheden te beroven door acties van het gepeupel, gewelddadige overvallen en gevangenzetting en door druk uit te oefenen op de rechtbanken. Eerder dit jaar heeft de tegenstand van de zijde der geestelijken tot gevolg gehad dat een gerechtshof op Kreta de Getuigen de wettelijke status heeft ontzegd.

In de verklaring voor het hof beweerde de Orthodoxe Kerk dat Jehovah’s Getuigen geen „welbekende en erkende religie” zijn en „niet terecht christenen genoemd kunnen worden”. De Kerk beweert derhalve dat de Getuigen niet het recht mogen hebben op eigen gebouwen voor aanbidding of enig recht om met anderen over religie te spreken. Maar dat is een middeleeuwse mentaliteit. Ze ademt de geest van de inquisitie, en niet de geest van „de bakermat der democratie”.

Jehovah’s Getuigen trachten niet de Orthodoxe Kerk het recht te ontzeggen haar kerken te hebben en te prediken wat ze maar wil. Maar behoort die Kerk in deze moderne tijd haar religieuze zienswijze aan alle andersdenkenden op te leggen? En vooral in een democratische samenleving waar een grote verscheidenheid van opvattingen heerst? Zo iets gebeurt in geen enkele andere westerse democratie.

Jehovah’s Getuigen zijn wereldwijd wettelijk erkend als een christelijke religie. Regeringen van verschillende politieke overtuigingen hebben hun het wettelijk recht verleend om plaatsen van aanbidding te bouwen en aan hun geloofsovertuigingen vast te houden. Dat zij een welbekende internationale christelijke religie vormen, is te zien aan het feit dat zij meer dan drie miljoen actieve bedienaren tellen, terwijl nog eens vijf miljoen anderen hun vergaderingen bezoeken. En zij zijn georganiseerd in 50.000 gemeenten in meer dan 200 landen.

De bewering van de geestelijken dat Jehovah’s Getuigen geen ’bekende christelijke religie’ zijn, is dus absurd. De houding van de geestelijken brengt de reputatie van de Griekse democratie in diskrediet. Ze is ook een belediging voor de miljoenen Getuigen in de gehele wereld, die toegewijde christenen zijn en die weten dat velen van hun medegelovigen als martelaar gestorven zijn omwille van hun geloof.

„Clandestien”?

Even absurd is de aantijging die de Kerk ten overstaan van het Kretenzische gerechtshof heeft geuit dat Jehovah’s Getuigen een „clandestiene” organisatie zijn. De Kerk zei: „Het is niet eens volledig bekend wat de geloofsovertuigingen van Jehovah’s Getuigen zijn en ook worden ze niet openlijk bekendgemaakt . . . Zij hebben geen ’gebedshuizen’ noch andere openbare plaatsen van aanbidding waar iedereen vrijelijk kan binnengaan. Ook zijn hun aanbiddingsrituelen nooit volledig bekendgemaakt.”

Iedereen die ook maar in de verste verte bekend is met Jehovah’s Getuigen, weet dat zulke aantijgingen volkomen uit de lucht gegrepen zijn. Hun leerstellingen zijn in gedrukte vorm beschikbaar voor een ieder die er kennis van wenst te nemen, en hun vergaderingen zijn gratis toegankelijk voor allen die zich ordelijk gedragen. De Getuigen onderwijzen de bijbel juist bij miljoenen mensen overal ter wereld thuis om hen van die geloofsovertuigingen op de hoogte te brengen! En de bijkantoren van het Wachttorengenootschap in de hele wereld verwelkomen wekelijks duizenden bezoekers.

Maar hier stuiten wij op een paradox. Waarom kunnen de Getuigen in Griekenland niet in „gebedshuizen” vergaderen? Omdat hun het recht ontzegd is ze te bouwen! Aangezien zij zulke zalen niet mogen bouwen, moeten zij wel in particuliere huizen vergaderen. En dan zegt de Kerk dat zij geheime vergaderingen houden! Niettemin hebben Jehovah’s Getuigen in de gehele wereld duizenden grote gebouwen voor aanbidding opgetrokken. Maar in Griekenland mogen zij dat niet.

Nu begrijpt u dus wellicht beter waarom de beweringen van de Kerk, zoals John Manoledakis, hoogleraar in het strafrecht aan de Universiteit van Thessaloníka in Griekenland, het uitdrukte, „allerminst vleiend zijn voor zowel het voorgenomen doel van de [Grieks-Orthodoxe] Kerk als voor de intelligentie van haar kudde”.

Wie zijn de christenen?

In de eerste eeuw werden Jezus en zijn volgelingen het slachtoffer van vervolging en van molestatie door het gepeupel en werden zij gevangengenomen en ter dood gebracht. Wie waren hun voornaamste vervolgers? De geestelijken van die tijd.

Merk bijvoorbeeld op wat er gebeurde toen Jezus Lazarus uit de doden opwekte: „De overpriesters en de Farizeeën . . . beraadslaagden . . . om [Jezus] te doden.” Daarmee niet tevreden, „beraadslaagden [de overpriesters] nu om ook Lazarus te doden, omdat vanwege hem velen der joden daarheen gingen en geloof stelden in Jezus”. En ten slotte „overreedden [de overpriesters en de religieuze oudere mannen] de scharen dat zij om Barabbas zouden vragen, doch Jezus zouden laten ombrengen”. — Johannes 11:47, 53; 12:10, 11; Matthéüs 27:20.

Geen wonder dat Jezus tot hen zei: „Wee u, schriftgeleerden en Farizeeën, huichelaars! want gij gelijkt op witgekalkte graven, die van buiten weliswaar mooi schijnen, maar van binnen vol doodsbeenderen en allerlei onreinheid zijn. Zo schijnt ook gij, van buiten weliswaar, rechtvaardig voor de mensen, maar van binnen zijt gij vol huichelarij en wetteloosheid” (Matthéüs 23:27, 28). Ook hitsten de geestelijken dikwijls anderen tegen de discipelen van Jezus op.

Nergens heeft Jezus christenen opgedragen degenen die het niet met hen eens waren te vervolgen, gevangen te zetten, aan te vallen of door het gepeupel te laten molesteren. In de eerste eeuw waren dus de vervolgden, en niet de vervolgers, de ware christenen. De vervolgers waren de geestelijken en degenen die zich door hen hadden laten ophitsen. In het huidige Griekenland heerst een soortgelijke situatie.

Zijn zij „antichristen”?

De Grieks-Orthodoxe Kerk beweerde ook: „Jehovah’s Getuigen kunnen niet alleen niet met recht christenen, dat wil zeggen discipelen van Christus, worden genoemd, maar zijn daarentegen . . . de antichristen.”

Wat zegt de bijbel over de „antichrist”? In 1 Johannes 2:22 staat: „Wie anders is de leugenaar dan degene die loochent dat Jezus de Christus is? Dit is de antichrist, degene die de Vader en de Zoon loochent.”

Gods geïnspireerde Woord verklaart dus ondubbelzinnig dat een antichrist Jezus niet aanvaardt. Maar Jehovah’s Getuigen doen dat wel degelijk! Zij geloven vurig in Jezus en volgen zijn leringen na! Niemand kan zelfs een van Jehovah’s Getuigen worden zonder Jezus te aanvaarden als de goddelijke Zoon van God, die uit de hemel is neergedaald, aan de paal werd genageld, uit de doden werd opgewekt en naar de hemel is teruggekeerd.

Een ieder die beweert dat Jehovah’s Getuigen „antichristen” zijn, is dus of slecht geïnformeerd, of verblind door vooroordeel, of heeft boosaardige bedoelingen.

Bevorderen zij een joodse heerschappij over de aarde?

Nog een bewering van de Orthodoxe Kerk is dat Jehovah’s Getuigen een joodse heerschappij over de aarde bevorderen. De Kerk verklaart: „Hun werkelijke, gecamoufleerde oogmerk, dat voor de overgrote meerderheid van hun aanhangers volledig verborgen wordt gehouden, is de vestiging van een ’Wereldomvattend theocratisch joods koninkrijk’ met Jeruzalem als voornaamste bestuurscentrum.”

Vraag de miljoenen Getuigen eens of zij dat geloven! Dat doet niet één van hen. Hoewel sommigen vroeger wel eens gedacht hebben dat bepaalde profetieën betrekking gehad zouden kunnen hebben op het letterlijke Palestina in deze eeuw, heeft men die zienswijze al meer dan 50 jaar geleden laten varen!

Spreuken 4:18 verklaart dat „het pad van de rechtvaardigen is als het glanzende licht, dat steeds helderder wordt”. Deze progressieve verlichting, die nog toeneemt door de vervulling van bijbelse profetieën, toont duidelijk aan dat de moderne republiek Israël nooit Jezus Christus als de Messías zal aanvaarden. Te zeggen dat de christelijke Getuigen een aards joods koninkrijk met Jeruzalem als hoofdstad voorstaan, is dus eveneens een absurditeit. Zij zijn daarentegen voorstanders van de door Jezus onderwezen hemelse heerschappij van Gods koninkrijk. — Matthéüs 4:17; 6:10.

Onbijbelse leerstellingen

Tot de dingen die de geestelijken gebruiken om anderen tegen Jehovah’s Getuigen op te zetten, behoort het feit dat de Getuigen bepaalde leerstellingen van de Kerk niet aanvaarden. De voornaamste daarvan is de Drieëenheid. Maar wat heeft dat te maken met de uitoefening van de democratie in Griekenland? Waarom moet iedereen daar in de Drieëenheid geloven om burgerlijke vrijheden te genieten?

Jehovah’s Getuigen loochenen de godheid of goddelijke natuur van Jezus niet. Zij aanvaarden wat Johannes 1:1 over hem zegt, namelijk dat hij „een god” is. De Kerk zegt echter dat Jezus niet slechts „een god” is, maar dat hij de almachtige God is, een deel van drie personen die aan elkaar gelijk zijn, van gelijke eeuwigheid en macht.

Gods geïnspireerde Woord, de bijbel, leert dat niet. Integendeel, daarin staat duidelijk: „Want God heeft de wereld zozeer liefgehad dat hij zijn eniggeboren Zoon heeft gegeven” (Johannes 3:16). Nooit heeft Jezus beweerd dat hij de almachtige God was. Hij zei dat hij „de eniggeboren Zoon van God” was. Een ieder die de Schrift onbevooroordeeld leest, zal dit kunnen bevestigen. — Johannes 3:18; 10:34-36.

Keer op keer deed Jezus uitspraken als: „De Zoon kan niets uit zichzelf doen, maar alleen datgene wat hij de Vader ziet doen.” „Ik ben niet uit de hemel neergedaald om mijn wil te doen, maar de wil van hem die mij heeft gezonden.” „Wat ik leer, is niet van mij, maar behoort hem toe die mij heeft gezonden.” „De Vader is groter dan ik.” En Gods Woord voegt eraan toe dat „ook de Zoon zelf zich [zal] onderwerpen aan [God]”. — Johannes 5:19; 6:38; 7:16; 14:28; 1 Korinthiërs 15:28.

De Drieëenheid is derhalve onschriftuurlijk. Waar komt die leer dan vandaan? Ze werd in 325 G.T. op het concilie van Nicea aangenomen toen afvalligen een heidens idee overnamen dat afkomstig was uit het oude Egypte en Babylon. Zoals historicus Will Durant opmerkte in The Story of Civilization: Part III: „Het christendom heeft het heidendom niet vernietigd; het heeft het geadopteerd. . . . De ideeën over een goddelijke drieëenheid kwamen uit Egypte.” En The New Encyclopædia Britannica verklaart: „Noch het woord Drieëenheid noch de expliciete leerstelling als zodanig komt in het Nieuwe Testament voor . . . De leerstelling heeft zich in de loop van verscheidene eeuwen geleidelijk en onder veel onenigheid ontwikkeld.”

Als de Orthodoxe Kerk echter in de Drieëenheid belieft te geloven, dan heeft ze daar het recht toe. Maar ze heeft in een democratisch land niet het recht om tot vervolging over te gaan, het gepeupel op te hitsen en arrestaties te laten verrichten en Jehovah’s Getuigen hun vrijheden te ontzeggen omdat zij niet in de Drieëenheid geloven.

De democratie hoog houden in Griekenland

De Griekse grondwet is duidelijk: „De vrijheid van religieus geweten is onaantastbaar. . . . Alle bekende religies zullen vrijheid genieten en hun aanbiddingsriten ongehinderd en onder bescherming der wet mogen uitoefenen.”

Jehovah’s Getuigen, die wijd en zijd bekend zijn en internationaal wettelijke erkenning genieten, houden die democratische beginselen hoog. Zij willen graag dat ook Griekenland ze hoog houdt en niet toelaat dat welke kerk maar ook haar inquisitiementaliteit aan anderen oplegt door degenen te vervolgen die het niet eens zijn met haar zienswijzen.

De geestelijken van de Grieks-Orthodoxe Kerk zouden er goed aan doen acht te slaan op de raad van een leraar der wet uit de eerste eeuw, Gamaliël. Hij zei tot de geestelijken die de volgelingen van Christus vervolgden: „Ik [zeg] u . . .: Laat u niet in met deze mensen, maar laat hen begaan (want indien dit plan of dit werk uit mensen is, zal het te gronde worden gericht; maar indien het uit God is, zult gij hen niet te gronde kunnen richten); anders zou misschien blijken dat gij in werkelijkheid tegen God strijdt.” — Handelingen 5:34-39.

Bij diezelfde gelegenheid zeiden de christelijke volgelingen van Jezus Christus: „Wij moeten God als regeerder meer gehoorzamen dan mensen.” Zo bezien de christelijke getuigen van Jehovah in deze tijd de zaken eveneens. Dat zullen zij in Griekenland blijven doen, wat de geestelijken ook mogen eisen. — Handelingen 5:29.

[Illustratie op blz. 7]

Petrus en de andere apostelen zeiden tot de geestelijken van hun tijd: „Wij moeten God als regeerder meer gehoorzamen dan mensen”