Waarom vrees voor de waarheid?
Hoe toont men vrees voor de waarheid? Welke voordelen werpt het af de waarheid te kennen?
DE RELIGIEUZE leiders uit de eerste eeuw werden er niet door liefde voor caesar toe gebracht om luid Jezus’ dood te eisen. Het was vrees voor de waarheid. De waarheid die Jezus predikte, ontdeed hen van hun dekmantel van religieuze achtenswaardigheid en stelde hen ten overstaan van de mensen als huichelaars tentoon. Hij zei hun recht in hun gezicht: „Zo ook gij, van buiten schijnt gij den mensen wel rechtvaardig, doch van binnen zijt gij vol huichelarij en wetsverachting” (Matth. 23:28). Hun daaropvolgende handelwijze bevestigde de juistheid van Jezus’ veroordelende woorden.
De waarheid die Jezus predikte, bevrijdde zijn toehoorders van slavernij aan menselijke overleveringen en onschriftuurlijke leerstellingen. Bij een bepaalde gelegenheid zei hij: Gij „zult de waarheid kennen, en de waarheid zal u vrij maken” (Joh. 8:32, Lu). De religieuze leiders vonden het niet prettig dat het gewone volk werd vrijgemaakt. Zij wilden hun gezaghebbende positie en hun greep op het volk niet verliezen. Daar zij zich meer om hun eigen belangen dan om die van God bekommerden, waren zij tegen Jezus gekant en probeerden zij de oren van de mensen voor de waarheid te sluiten. Hierom zei Jezus tot hen: „Wee u, schriftgeleerden en Farizeeën, gij huichelaars, want gij sluit het Koninkrijk der hemelen toe voor de mensen. Immers, gij gaat er niet binnen en die trachten binnen te gaan, laat gij niet toe daarin te komen” (Matth. 23:13). Hun gewelddadige poging om Jezus het zwijgen op te leggen, deed de waarheid niet verstommen.
In de jaren na Jezus’ dood trokken zijn volgelingen naar alle windstreken om het woord der waarheid buiten de grenzen van Palestina te verbreiden. In vele plaatsen legden religieuze mensen vrees aan de dag voor de waarheden die zij lieten horen en trachtten hen fanatiek tot zwijgen te brengen. Deze schriftuurlijke waarheden deden hun geliefde religieuze droombeelden in rook opgaan, maar zij gaven er de voorkeur aan hieraan vast te houden. Zij leken in dit opzicht op de mensen in Jesaja’s tijd, die aangename dingen wilden horen die hun oren streelden en niet strijdig waren met hun religieuze standpunt. Jezus’ discipelen gingen niet ten aanzien van de waarheid een compromis aan ten einde de oren van dergelijke mensen te behagen. Net als Jezus spraken zij onomwonden de waarheid, hoewel de mensen die de waarheid vreesden, fel tegen hen gekant waren. Op zulke personen stuitte Paulus in Antiochië in Pisidië. — Jes. 30:10.
Te Antiochië legden velen belangstelling aan de dag voor de door Paulus gepredikte waarheid, maar degenen die deze vreesden, veroorzaakten zo’n oproer, dat Paulus en Barnabas uit de stad werden geworpen. In de naburige stad Iconium ontmoetten zij een soortgelijke tegenstand en ook daar moesten zij vertrekken. Zij gingen naar Lystra, waar hun onderwijzingswerk door agitators uit Antiochië en Iconium, die daar naartoe waren gekomen om de mensen tegen hen op te stoken, werd verstoord. Hoewel deze tegenstanders van de waarheid deze bestreden, konden zij haar niet uitbannen. Te zijner tijd ontstonden er in deze steden bloeiende gemeenten. — Handelingen, de hoofdstukken 13 en 14.
OM ZAKELIJKE REDENEN
Soms vreesde men de waarheid vanwege de uitwerking ervan op winstgevende commerciële activiteiten. In de stad Efeze stond bijvoorbeeld de schitterende tempel van Artemis of Diana. Hierdoor was er een bloeiende handel in draagbare tempeltjes van deze heidense godin. Ze waren klein genoeg om door reizigers meegenomen te kunnen worden. De door Paulus tot de Efeziërs gepredikte christelijke waarheid bracht deze winstgevende handel in gevaar, want degenen die naar hem luisterden en christenen werden, keerden de afgodische aanbidding van Artemis de rug toe. Dit was een grote kwelling voor de zakenlieden die van de verkoop van religieuze artikelen profiteerden. In hun persoonlijke belang wilden zij dat de mensen slaafs met de dwaasheid van deze afgoderij zouden blijven doorgaan, in plaats dat zij door de waarheid bevrijd zouden worden. In het negentiende hoofdstuk van Handelingen staat hun redenatie opgetekend:
„En omstreeks dat tijdstip ontstond er geen geringe opschudding inzake den weg. Want iemand, genaamd Demétrius, een zilversmid, die zilveren Artemistempels vervaardigde, verschafte aan de mannen van het vak niet weinig inkomsten. Hij riep dezen bijeen, met de werklieden in dit vak en zeide: Mannen, gij weet, dat wij aan dit werk onze welvaart danken, en gij ziet en hoort, dat deze Paulus een talrijke schare, niet alleen van Epheze, maar ook van bijna geheel Asia, overgehaald en afkerig gemaakt heeft door te zeggen, dat goden, die met handen worden gemaakt, geen goden zijn” (Hand. 19:23-26). Deze mannen vreesden de waarheid, omdat zij in commercieel opzicht van het bedrog profiteerden. Zij stookten de hele stad op en ontketenden zo’n oproer dat Paulus zich wel gedwongen voelde om naar Macedonië te vertrekken, en het predikingswerk in Efeze aan andere christenen overliet.
Reeds eerder was Paulus in Macedonië vanwege de waarheid die hij predikte gevangen gezet. Toen hij voor de civiele magistraten van Filippi werd gesleept, beschuldigde men hem ervan ’onze stad in rep en roer te brengen’ en ’zeden te verkondigen, die wij niet mogen aanvaarden of volgen’. Deze vervolging van Paulus belette de waarheid niet daar verder wortel te schieten. Na verloop van tijd was er in Filippi een bloeiende christengemeente. — Hand. 16:20, 21.
HUIDIGE HOUDING TEGENOVER DE WAARHEID
Hoe verbazingwekkend ook, Paulus’ ervaringen zijn ook thans niet ongewoon. In natiën die christelijk belijden te zijn, zijn personen die precies dezelfde christelijke waarheden als Paulus bekendmaakten, gevangen gezet, door het gepeupel aangevallen en dikwijls uit steden verdreven. Zelfs op dit ogenblik worden deze christenen in Spanje door de politie lastig gevallen en voor hetzelfde als wat Paulus deed — anderen over de waarheden van Gods Woord vertellen — in gevangenissen opgesloten.
Degenen die hierbij in Spanje en overal elders de belangrijkste rol spelen, zijn de religieuze leiders, dezelfde klasse die ook Jezus vervolgde. Net als toen geven ook thans vele religieuze leiders blijk van vrees voor de waarheid door aan te zetten tot de vervolging van Jehovah’s getuigen. Door druk op de burgerlijke autoriteiten uit te oefenen om hen lastig te vallen en door hun gemeenteleden of parochianen tot openlijke gewelddadigheid op te stoken, hebben zij de Getuigen er van trachten te weerhouden met het gewone volk te spreken. Maar net als in de eerste eeuw blijft de waarheid, ondanks de krachtsinspanningen van degenen die haar vrezen, tot ontvankelijke harten doordringen.
Wanneer Jehovah’s getuigen bij hun christelijke onderwijzingswerk bij de mensen aan de deur komen, weigeren sommige personen met hen te spreken of slaan zelfs de deur voor hun neus dicht, terwijl anderen hun publikaties weigeren te lezen omdat, zoals zij verklaren, hun geestelijken hun dit verbieden. Leggen deze mensen niet dezelfde vrees voor de waarheid aan de dag als degenen die niet naar Paulus wilden luisteren?
Daar sommigen vasthouden aan een religieus standpunt waarvoor zij geen schriftuurlijke ondersteuning hebben, zijn zij bang dat Jehovah’s getuigen hen van deze dingen waarin zij graag willen geloven, zouden kunnen afbrengen. Net als de toegewijde aanhangers van Artemis in Efeze die haar zilveren tempeltjes bleven aanbidden, geloven zij liever in een droombeeld dan dat zij de waarheid kennen. Hoe kunnen zij met een dergelijke geesteshouding ooit de verwachting koesteren de vrijheid te smaken die volgens Jezus het resultaat van de waarheid zou zijn?
Religieuze waarheid is niet een kwestie van een persoonlijke mening, maar behelst datgene wat God zelf in zijn geschreven Woord heeft vastgelegd. Jezus gaf dit te kennen toen hij in gebed zei: „Heilig hen in uw waarheid; uw woord is de waarheid” (Joh. 17:17). Gods Woord is de maatstaf aan de hand waarvan men kan bepalen wat religieuze waarheid is. Personen die hardnekkig aan een geloof vasthouden dat niet met die maatstaf in overeenstemming is, zullen begrijpelijkerwijs bang zijn voor de waarheid. Zij willen hun ogen niet openen voor het feit dat hun geliefde geloofsovertuiging slechts het verdichtsel is van menselijke verbeelding, dat van geslacht op geslacht is doorgegeven. Dit was ook het geval met de vurige aanbidders van Artemis, die geloofden dat het gesneden beeld van haar dat zij in haar schitterende tempel vereerden, uit de hemel was gevallen. Wanneer wij nu hierop terugzien, komen wij gemakkelijk tot de conclusie dat zij in een ijdel waandenkbeeld geloofden en dat de apostel Paulus hun de waarheid vertelde. Ook in onze tijd komen echter overal ijdele waandenkbeelden voor.
VOORDELEN VAN DE WAARHEID
Waarom zouden mensen de waarheid vrezen? Ze ketent hen niet aan angstaanjagend bijgeloof en drukkend religieus ritueel. Ze legt hun geen zwaar juk op. Ze laat hen niet hun toewijding en geld aan stomme beelden verspillen. De waarheid is bevrijdend. De mensen die naar Paulus luisterden en de waarheden die hij predikte met graagte aanvaardden, ontvingen een vrijheid die met de bevrijding van een gevangene uit gevangenschap vergeleken kan worden. De profeet Jesaja maakte deze vergelijking toen hij zei: „De geest des Heren HEREN is op mij, omdat de HERE mij gezalfd heeft; Hij heeft mij gezonden om een blijde boodschap te brengen aan ootmoedigen, om te verbinden gebrokenen van hart, om voor gevangenen vrijlating uit te roepen en voor gebondenen opening der gevangenis” (Jes. 61:1). Jezus haalde deze verklaring aan en paste deze toe op zichzelf en op het christelijke zendingswerk waarmee hij een begin maakte.
De waarheid verheft iemands kijk op het leven en geeft hem iets waardevollers om voor te leven dan de zelfzuchtige doeleinden van de wereld. Ze schenkt hem iets stevigs waaraan hij zich in deze woelige tijd kan vasthouden. Ze geeft hem een hoge morele maatstaf, alsmede een warme, vreedzame en betrouwbare omgang met personen over de gehele aarde die hetzelfde geloof bezitten. Deze ervaring doen Jehovah’s getuigen in de Nieuwe-Wereldmaatschappij op. Voor hen die de leiding der christelijke waarheid volgen, opent zich een weg des levens die zich tot in de eindeloze toekomst uitstrekt. „Dit nu is het eeuwige leven, dat zij U kennen, den enigen, waarachtigen God, en Jezus Christus, dien Gij gezonden hebt.” — Joh. 17:3.
Het ijverige predikingswerk van Jehovah’s getuigen heeft hetzelfde ten doel als Paulus’ werk, namelijk de bevrijdende waarheden van Gods Woord tot anderen te brengen. Wanneer zij bij u aan de deur komen, denk dan aan de apostel Paulus bij zijn pogingen de waarheid bekend te maken aan de mensen van Efeze, Antiochië, Lystra en andere steden. Weiger niet bevreesd om te luisteren. Wees als de goede mensen van Beréa. Toen Paulus tot hen sprak, ’namen zij het woord met alle bereidwilligheid aan en gingen dagelijks de Schriften na, of deze dingen zo waren’. — Hand. 17:11.