Een blik op de wereld
Economische weeën
„Voor het eerst sinds de depressie in de jaren ’30 hebben de geïndustrialiseerde naties net als de ontwikkelingslanden te maken met aanhoudende werkloosheid”, zegt Michel Hansenne, directeur-generaal van de ILO, de Internationale Arbeidsorganisatie. De Jornal da Tarde schrijft: „Dertig procent van het arbeidspotentieel in de wereld — zo’n 820 miljoen personen — is werkloos of heeft slechts een tijdelijke dan wel een part-timebaan.” Betreffende het ILO-rapport over Latijns-Amerika merkt de Jornal do Brasil op: „Er is een alarmerende toename geweest in het aantal zogeheten ’ongewisse’ arbeiders — tijdelijke arbeiders, slecht betaald — in de oogst en de verwerking van koffie, het snijden van suikerriet, het oogsten van katoen, fruit en groenten voor de export.”
Tirannie op school
Een jongen die is weggestuurd van de gemeentelijke lagere technische school in Kobe (Japan), heeft een verzoekschrift ingediend om hersteld te worden in zijn recht op onderwijs. Vanwege religieuze gewetensbezwaren als een van Jehovah’s Getuigen nam hij niet deel aan de kendo-oefeningen (Japans stokschermen) die een onderdeel vormden van de gymnastieklessen. Hij werd van school gestuurd, hoewel hij afgezien van zijn lage cijfer voor lichamelijke oefening een uitstekende leerling was. „Het is in strijd met alle ’gezond verstand’ in schoolzaken”, zei professor Tetsuo Shimomura van de Tsukuba-universiteit in de Yomiuri Shimbun, „om een leerling met wie geen verdere problemen zijn, als strafmaatregel voor slechte schoolprestaties weg te sturen alleen omdat hij voor één specifiek vak een paar punten te laag zit.” Hij pleitte voor plooibaarheid en zei toen: „Het verontrustende in deze zaak is dat tirannieke tendensen bij de school nog steeds diepgeworteld zijn.”
„Ernstig moreel falen”
„Wat het Vaticaan te zien heeft gegeven in relatie tot de holocaust is een ernstig moreel falen — een falen waarvan de Katholieke Kerk zich nog steeds moet herstellen”, schrijft columnist James Carroll in The Boston Globe. Hij ondersteunt zijn uitspraak met de volgende lijst jaartallen: „1929 — De verdragen van Lateranen tussen Mussolini en Pius XI bezorgen het Vaticaan vrijheid en geld, en Mussolini het prestige dat hij nodig heeft. [1933] — Het Vaticaan tekent een concordaat met Hitler, zijn eerste internationale succes. . . . 1935 — Mussolini valt Abessinië binnen. Katholieke bisschoppen zegenen Italiaanse troepen . . . 1939 — Mussolini ontneemt de joden in Italië hun rechten. De paus zegt niets. . . . 1942 — De paus ontvangt rapporten van Italiaanse legeraalmoezeniers over de uitroeiing van de joden. In zijn kerstboodschap weeklaagt hij over het lot van ’onfortuinlijke mensen’ die gedood worden om hun ras, maar noemt Hitler, Duitsland of de dodenkampen niet. Alweer wordt het woord ’jood’ niet gebruikt. . . . 1943 — Duitsers beginnen joden in Italië, zelfs in Rome dicht bij het Vaticaan, bijeen te drijven. De paus zwijgt nog steeds.”
Berouw van Katholieke Kerk?
In een brief aan katholieke kardinalen heeft paus Johannes Paulus II de Kerk opgeroepen de fouten te erkennen die „door haar mannen, in haar naam” zijn begaan en er berouw over te hebben. De paus geeft toe dat door de Kerk gebruikte „dwangmiddelen, waarmee de rechten van de mens geweld werd aangedaan, vervolgens werden aangewend door de totalitaire ideologieën van de 20ste eeuw”, aldus in Rome La Repubblica. Maar waarover moet de Katholieke Kerk berouw hebben? „Over heel wat dingen”, belijdt de Vaticaanse commentator Marco Politi. „Heksenjachten, het op de brandstapel brengen van ketters, het met foltering bedreigen van geleerden en vrijdenkers, steun aan fascistische regimes, de bloedbaden die onder het symbool van het kruis in de Nieuwe Wereld werden aangericht”, om nog maar niet te spreken van „de opvatting de perfecte maatschappij te zijn, waaraan absolute macht over gewetens was toevertrouwd”, en „het geloof, vanaf een gegeven tijdstip in de geschiedenis, dat de paus werkelijk de plaatsbekleder van Christus was — een theologische blasfemie”.
Uittocht naar een religieus alternatief
De Anglicaanse Kerk beleeft momenteel een massale uittocht van geestelijken. Waarom? „De aanleiding is kennelijk de controversiële beslissing van de Anglicaanse Kerk geweest om vrouwelijke priesters te ordineren”, bericht The Toronto Star. „Meer dan 130 anglicaanse priesters zijn al gevlucht. En een massale vlucht van anderen schijnt ophanden”, beweert de Star. Zeven anglicaanse bisschoppen en meer dan 700 priesters onderzoeken de mogelijkheid van toetreding tot de Katholieke Kerk. Sinds de Eerste Wereldoorlog is de steun voor de Anglicaanse Kerk geleidelijk gedaald. In Engeland, waar 20 miljoen mensen belijden gedoopte anglicanen te zijn, bezoekt slechts één miljoen de zondagsdienst. Er liggen moeilijke tijden in het verschiet. De uittocht uit de kerk zal zich waarschijnlijk voortzetten.
Kosten van de misdaad verbijsterend
Een recent rapport van het Australische Instituut voor Criminologie onthulde dat de kosten van de misdaad in Australië $A26 miljard per jaar bedragen. Dit komt neer op bijna $1300 voor elke inwoner van Australië. Een zegsman die in de in Sydney verschijnende Sunday Telegraph werd geciteerd, zei dat de duurste vorm van misdaad fraude is — mogelijk verantwoordelijk voor bijna $14 miljard per jaar. Andere kostenschattingen: moord, $275 miljoen per jaar; drugsovertredingen, $1,2 miljard; inbraak, $893 miljoen; en, verrassend, winkeldiefstal, $1,5 miljard. Het rapport eindigde met de opmerking dat de kosten van de misdaad gestaag stijgen.
Een geteisterde wereld
Bij de aanvang van het jaar 1994 werd de wereld geteisterd door 43 oorlogen, aldus een rapport van het Politieke Instituut van de Universiteit van Hamburg (Duitsland). In een commentaar op het rapport schrijft de Ecumenical Press Service dat er 22 oorlogen woedden in Azië, 13 in Afrika, 5 in Latijns-Amerika en 3 in Europa. Het Instituut bevond ook dat in de jaren ’50 het gemiddelde aantal oorlogen 12 was. In de jaren ’60 steeg dat tot 22, en nu is dat aantal bijna verdubbeld.
Meer kijken — minder lezen
Waarom verliezen schoolkinderen die veel tv kijken, hun belangstelling voor lezen? Na de afgelopen drie jaar het gedrag van 1000 Nederlandse leerlingen van het basisonderwijs bestudeerd te hebben, ontdekte onderzoeker C. M. Koolstra twee redenen. Door veel tv te kijken verliezen kinderen hun plezier in lezen en verlagen zij hun concentratievermogen. Voor frequente kijkers — aldus een persbericht van de Leidse universiteit — wordt het geleidelijk moeilijker om te vatten wat zij lezen en om hun geest op de bladzijde voor zich te concentreren. Al gauw schuiven zij het boek opzij en grijpen naar de afstandsbediening van de televisie. De onderzoeker ontdekte ook dat het soort programma’s niet uitmaakte. Of de kinderen nu veel naar komische series keken, naar kinderprogramma’s, toneel of informatieve programma’s, het resultaat was hetzelfde: „een teruggang in het lezen”.
Meer woestijnen en een slechte gezondheid
Hoewel 85 procent van Tanzania’s arme plattelandsbevolking wanhopig behoefte heeft aan brandhout om op te koken en voor verwarming en verlichting, wordt elk jaar 17.000 ha van de schaarse bossen gekapt voor het drogen van de tabaksoogst van het land, bericht Synergy, de nieuwsbrief van de Canadian Society for International Health. „Het is inderdaad paradoxaal dat wij kostbare bomen vellen en woestijnen creëren om buitenlandse valuta te verwerven met onze tabaksexport”, tekent professor W. L. Kilama, algemeen directeur van Tanzania’s Nationaal Instituut voor Medisch Onderzoek, daarbij aan. „Het is al even paradoxaal”, voegt hij eraan toe, „dat ontwikkelingslanden tabak verbouwen, die slecht is voor de gezondheid.”
Seksmisdrijven nemen toe
Seksmisdrijven — verkrachting, incest en seksueel misbruik van kinderen — die eens als een probleem van de westerse wereld werden beschouwd, zijn blijkbaar in sommige Afrikaanse landen aan het toenemen. In recente maanden treft men in de media veelvuldig vermeldingen van seksmisdrijven aan. De Times of Zambia berichtte dat een 37-jarige man tot vijf jaar en toediening van zes stokslagen was veroordeeld voor geslachtsgemeenschap met zijn 13-jarige dochter. Hij had het meisje misbruikt nadat zijn vrouw hem na een ruzie had verlaten. Het meisje heeft naar verluidt tijdens de rechtszaak verklaard haar vader niet meer te willen kennen.
China’s groeiende bevolking
Het aantal mensen in China zal dit jaar de 1,2 miljard bereiken, berichtte het officiële Chinese persbureau Xinhua. Ondanks China’s strikte gezinspolitiek van hooguit één kind per gezin, kwam de bevolkingstoename tot 1,2 miljard zes jaar eerder dan demografen hadden verwacht. Het nieuwsagentschap opperde twee redenen voor de toename: Ten eerste zijn veel plattelandsvrouwen bereid de boete te betalen die wordt opgelegd bij meer dan één kind. Ten tweede zijn degenen die op zoek naar werk naar de steden trekken, in staat de controle op de gezinsgrootte te ontlopen die wel effectief is in gebieden met een gevestigde bevolking.