Een blik op de wereld
Tegenstellingen binnen de VN
● Twee instellingen van de VN bevinden zich in een situatie van duidelijk botsende belangen. De kwestie waar het om gaat, is de verbouw van tabak in Derde-Wereldlanden. De Voedsel- en Landbouworganisatie voert in haar officiële orgaan Ceres aan dat „tabak voorziet in werkgelegenheid op het platteland, arbeidsplaatsen in de industrie creëert en bijdraagt tot het nationaal inkomen. . . . Tabak, kortom, is een artikel waarvan zelfs de kleinere ontwikkelingslanden direct de tastbare voordelen ontvangen op sociaal en economisch gebied”. De Wereldgezondheidsorganisatie daarentegen „is van mening dat een beperking van het roken van sigaretten in de ontwikkelingslanden ’meer zou bijdragen tot het verbeteren van de gezondheid en het verlengen van het leven . . . dan enige andere afzonderlijke actie op het terrein van de preventieve geneeskunde’”, zo schrijft de Canadese, in Toronto verschijnende Journal. Bij een recente ontmoeting van beide instellingen in Genève bleek dat ze „diepgaande verschillen in benadering van het probleem kennen en totaal verschillende belangengroepen vertegenwoordigen”, aldus The Journal.
Luther in eigen huis geëerd
● Behalve de 100ste verjaardag van de dood van Karl Marx viert de Duitse Democratische Republiek dit jaar ook de 500ste verjaardag van de geboorte van Maarten Luther. Luther was bij de communistische partij in ongenade gevallen, deels vanwege zijn populariteit bij het nazi-regime, deels vanwege zijn verzet tegen de boerenopstand van 1524-1526. Opdat men deze koersverandering niet als een teken van religieuze opleving zou gaan opvatten, haastte de Oostduitse regeringsleider, Erich Honecker, zich om duidelijk te maken dat „onze socialistische staat het als een nobele plicht ziet de voortschrijdende erfenis van ons volk te behoeden en uit te dragen” en dat deze viering „hun gevoelens van nationaal bewustzijn zal versterken”.
Nieuwe droogteperiode in Afrika
● Opnieuw is Afrika geteisterd door honger en droogte, en ditmaal veel erger dan in het begin van de jaren ’70, toen minstens 200.000 mensen van de honger omkwamen. Destijds bleef de ramp in hoofdzaak beperkt tot Ethiopië en de Sahellanden. Dit jaar echter zijn ongeveer achttien landen, van Marokko tot Zuid-Afrika, zwaar getroffen. De voedseltekorten die er het gevolg van zijn, leveren „een afschrikwekkend beeld” op, aldus een woordvoerder van de Wereldbank. In Zuid-Afrika is de droogte beschreven als „de ergste van de afgelopen 200 jaar” — zo ernstig dat ze zelfs de industrie lam dreigt te leggen. Naar verluidt is de situatie nog in ernstige mate verslechterd door grensgeschillen en binnenlandse onrust onder de betrokken naties. Bureaucratie en het ontbreken van hulpprogramma’s zijn er de oorzaak van dat enkele landen vrijwel niet in staat zijn hun onderdanen te hulp te komen.
Boeddhistische nonnen willen rechten
● Het schijnt dat gelijke rechten voor vrouwen en hun aanstelling in een geestelijk ambt geen strijdpunten zijn die alleen in de westerse wereld bestaan. Velen van de 20.000 boeddhistische nonnen in Thailand zijn ontevreden met hun plaats in de boeddhistische hiërarchie. Van oudsher vervulden zij een dienende rol ten behoeve van de monniken — zij kookten voor hen, hielden de gebouwen schoon waar de monniken woonden, en gingen zelfs voor hen bedelen. Volgens The Bangkok Post is „80 procent van de nonnen van mening dat zij een betere bijdrage aan de maatschappij kunnen leveren als hun activiteit niet beperkt blijft tot het verrichten van allerlei minderwaardige werkzaamheden in de tempels”. De verbeteringen waar de nonnen voor ijveren, zijn onder andere „het opnieuw in het leven roepen van de status van vrouwelijke priesters . . . de nonnen hun rechtmatige plaats te laten innemen als leden van de geestelijkheid in de kerkelijke hiërarchie. Er moet een nieuw soort nonnen komen die zich meer moeten gaan bezighouden met maatschappelijk werk en zij moeten de daarvoor benodigde opleiding in de geneeskunde, huishoudkunde en andere wetenschappen krijgen”.
Aardbeving treft Japan
● De aardbeving die op 26 mei het noordelijk deel van Japan trof, had een sterkte van 7,7 op de schaal van Richter. Het epicentrum lag ongeveer 200 kilometer uit de kust in de Japanse Zee. De drie meter hoge tsunami’s (vloedgolven) die door de beving ontstonden, beukten het kustgebied en waren verantwoordelijk voor het grootste deel van het bekendgemaakte aantal van ruim 100 doden en vermisten. Een elektrische centrale werd door de beving verwoest, waardoor 30.000 huizen zonder elektriciteit kwamen te zitten. Telefoon- en spoorwegverbindingen werden verbroken. Volgens een bericht in de Jomioeri Sjimboen „werden 43 leerlingen van de Aikawa-Minami school in Aikawamatji, Akita-ken, die een uitstapje maakten naar het nabijgelegen strand van Oga, door vloedgolven meegesleurd”. Het Japanse bijkantoor van het Wachttorengenootschap berichtte dat de zendelingenhuizen in Akita en Jamagata geen schade hebben geleden; geen van de getuigen van Jehovah in die streek is gewond geraakt.
Machtsvertoon van de mafia
● Nadat zijn Kerk eeuwenlang heeft gezwegen, heeft de rooms-katholieke aartsbisschop van Palermo (Sicilië) eindelijk duidelijke taal gesproken en de mafia schuldig verklaard aan misdadige activiteiten, met inbegrip van 150 moorden die het afgelopen jaar op Sicilië zijn gepleegd. Het resultaat? De National Catholic Reporter onthulde dat tijdens de jaarlijkse mis in de stadsgevangenis alle 850 gevangenen wegbleven en de aartsbisschop op een lege binnenplaats alleen voor het altaar lieten staan. De reden waarom dit gebeurde? Volgens gevangenisautoriteiten circuleerde de boodschap dat de mafia iedereen die de mis zou bijwonen, als een „ongewenst element” zou beschouwen. Na een uur wachten „stapte een grimmig kijkende aartsbisschop in zijn auto en reed terug naar zijn kantoor”, aldus de katholieke krant.
Dure dorst
● Er mag dan elk jaar ongeveer 76 centimeter regen vallen op de Falkland-eilanden, het kost de Britse belastingbetaler iets meer dan twee dubbeltjes per halve liter om het 4000 man sterke troepencontingent aldaar van drinkwater te voorzien, aldus een bericht in de Londense Sunday Times. Er zijn namelijk geen meren of waterreservoirs op de Falkland-eilanden en de ontziltingsinstallatie is slechts berekend op de behoeften van de 1500 plaatselijke inwoners. Op het ogenblik ligt de 33.000 ton metende tanker Fort Toronto, met bijna 23.000.000 liter water aan boord, permanent voor anker buiten de haven van Port Stanley. Het schip dient als waterreservoir en er varen nog minstens drie andere schepen om deze voorraad steeds aan te vullen. Met het lessen van de dorst van de soldaten is tot dusver een bedrag van meer dan £2.500.000 (een dikke elf miljoen gulden) gemoeid.
Onderwijs in opspraak
● Amerikaanse overheidsstatistieken onthullen dat één op de vier leerlingen die zich laten inschrijven op een Amerikaanse openbare middelbare school, vier jaar later niet zijn diploma krijgt. Een overzicht van het schooljaar 1981 bijvoorbeeld toont aan dat van de bijna 3,8 miljoen leerlingen die vier jaar voordien waren ingeschreven, er meer dan een miljoen geen diploma behaalden. Deskundigen van het Nationaal Bureau voor Onderwijsstatistiek verklaarden dat de meesten van hen eenvoudig op een gegeven moment van school waren weggebleven.
● Veel studenten schieten dus te kort, maar hoe staat het met hun onderwijzers? Het hoofd van een school in Florida gaf een groep zesde-klassers een twintigtal examenvragen op om hun lees- en rekenvaardigheid te beproeven. Deze vragen waren genomen uit een selectietest voor leerkrachten. Het resultaat? „Het percentage goede antwoorden varieerde van 70 tot 100 procent”, bericht The New York Times. Maar toen vorig jaar 14.000 kandidaten voor het onderwijzerschap aan deze test deelnamen, kwam slechts 85 procent van hen er de eerste keer doorheen. „Wij hebben dit natuurlijk niet gedaan om onze kinderen tegenover volwassenen te zetten”, zei het schoolhoofd. „Ik ben alleen van mening dat er hogere eisen gesteld moeten worden aan onderwijzers.”
● Wat valt er te zeggen over de instellingen voor hoger onderwijs? Onderzoek van de FBI heeft aan het licht gebracht dat er minstens 38 „postorder-universiteiten” in de VS, Canada en Europa bestaan die „diploma’s en medische graden te koop aanbieden zonder dat de gegradueerden daarvoor ook maar enig schoolwerk hoeven maken of zelfs maar lessen hoeven bijwonen”, bericht The Globe and Mail uit Toronto (Canada). Een medische graad kan al voor de luttele som van $600 gekocht worden, maar in ten minste één geval moest een doctoraat in de wijsbegeerte $5000 opbrengen. Geen van deze „universiteiten” bestaat werkelijk, aldus de FBI, en de meeste adressen bleken servicebureaus te zijn die de post doorstuurden naar een flat in New York. Wie waren er zoal onder de „afgestudeerden”? Volgens het verslag waren het onder andere „een hooggeplaatste functionaris in Washington, een rugbyspeler in de National Football League, werknemers van de NASA (het Bureau voor Lucht- en Ruimtevaart), en ambtenaren bij staats-, gemeentelijke en federale instellingen in de VS”.
Onzekere zekerheden
● Obligaties en effecten mogen dan door sommige mensen beschouwd worden als een solide beleggingsvorm, maar voor Edwin S. Marks, werkzaam op een beleggingskantoor in Wall Street, en voor nog meer personen zijn sommige effecten een bron van ergernis. Zij zijn eigenaar van obligaties en effecten die tientallen jaren geleden zijn uitgegeven door landen die sindsdien onder communistisch bewind zijn gekomen en weigeren aan hun verplichtingen te voldoen. Volgens een bericht in The New York Times zijn er processen gaande over honderden miljoenen dollars, maar sommige regeringen, zoals die van de Sovjet-Unie en China, weigeren eenvoudig te betalen. Eén eigenaar zei over zijn effecten: „Er staan Chinese lettertekens en fraaie illustraties op; ingelijst zien ze er heel leuk uit.” Iemand anders die nog tsaristische obligaties bezit, zei: „Een van mijn vrienden heeft mij er al eens een dubbeltje per stuk voor geboden. Hij wilde de muren van zijn badkamer ermee behangen!” De heer Marks, die „karrevrachten” van zulke obligaties bezit, zegt: „We tellen ze niet eens, we wegen ze.”
Kerken oefenen druk uit op politici
● Aan het einde van een driedaagse conferentie in Wenen hebben christelijke en islamitische leiders zich verenigd in een gezamenlijke oproep tot een verbod op kernwapens. Zij drongen er ook bij andere geestelijken op aan politici onder druk te zetten ten einde tot ontwapening te komen. Volgens een bericht van Associated Press verklaarde Theodore Hesburgh, voorzitter van de Notre Dame-universiteit: „Dit was de eerste keer dat leiders van allerlei geloven van over de hele wereld met elkaar vergaderden. Politici zijn gevoelig voor druk van de zijde van het publiek en voor openbare discussies.”
Astronomische getallen in de economie
● De enorme buitenlandse schuld van Argentinië legt niet alleen een zware last op de economie van dat land, maar bezorgt ook de boekhouders hoofdpijn. De buitenlandse schuld bedroeg onlangs twee biljard peso’s ($38,5 miljard), ofte wel een 2 met 15 nullen! Zulke astronomische en moeilijk te hanteren getallen gingen zelfs de computers van de Central Bank te hoog. Ze „konden eenvoudig niet meer nullen verwerken”, verklaarde Jorge Wehbe, minister van Economische Zaken. In juni paste het land een monetaire ingreep toe waarbij men de laatste vier nullen in de waarde-aanduiding van het geld heeft laten wegvallen. Tienduizend oude Argentijnse peso’s werden gewoon één nieuwe peso.
Is duurder ook beter?
● Tegenwoordig vormt vervuiling het gesprek van de dag en heel wat mensen zijn daarom best bereid om in ruil voor een beetje gemoedsrust wat meer te betalen voor gezonde, natuurlijke voeding. En men betaalt er heel wat voor! Het departement van Consumentenbelangen in New York ontdekte dat elf van de dertig meest gangbare artikelen in reformzaken tweemaal zo duur waren als in een supermarkt. Kip bijvoorbeeld bleek 244 procent duurder, kool 234,8 procent, tonijn 189,3 procent, enz., enz. Is dergelijk voedsel ook veiliger? Volgens het consumententijdschrift Changing Times „verklaarde het departement dat een onderzoek naar insektenverdelgingsmiddelen, uitgevoerd door twee onafhankelijke laboratoria, geen bewijsmateriaal opleverde” dat zulk voedsel veiliger is.