Een blik op de wereld
Verpleegkundigen uiten hun betrokkenheid
● Het medische tijdschrift Orthopedic Nursing wijdde onlangs een beschouwing aan het onderwerp „Jehovah’s Getuigen en de kwestie van bloed”. In het artikel werd opgemerkt: „Jehovah’s Getuigen hebben een diep respect voor het leven en roken daarom niet, gebruiken geen drugs en zijn tegen abortus gekant. Hun geloofsovertuiging is gebaseerd op leefregels die zij uit de bijbel halen. . . . De chirurg die de verantwoordelijkheid op zich neemt een van de getuigen van Jehovah te opereren, dient zich bewust te zijn van de religieuze leefregels van de patiënt en deze ook te respecteren. . . . In de orthopedie hebben wij zeer positieve ervaringen met Jehovah’s Getuigen. De patiënten verlenen hun volle medewerking. Al accepteren wij wellicht hun interpretatie van de bijbel niet, toch menen wij dat verpleegkundig personeel moet kunnen voorzien in emotionele steun en de beste therapeutische maatregelen die er beschikbaar zijn.”
Goedkoper tarief naar de ruimte?
● Een eerste poging tot door particulieren gefinancierde ruimtevaart kwam in september 1982 van de grond met de lancering van de Conestoga 1 vanaf een ranche in Texas (VS). Het ruimtevaartuig dat was opgebouwd uit overtollige raketonderdelen, bleek bij deze proef in staat om bijna 500 kilo aan nuttige lading tot een hoogte van ruim 300 kilometer te brengen, alvorens in de Golf van Mexico neer te plonzen. Het vluchtleidingscentrum was naar verluidt gehuisvest in twee wooncaravans en werd van elektriciteit voorzien door een benzinegenerator. Wanneer het ontwikkelingsstadium is afgesloten, hoopt de nieuwe onderneming met de ruimtevaartbureaus van de regering te kunnen concurreren wat het lanceren van satellieten betreft. „Wij geloven een service te kunnen bieden waar de NASA niet toe in staat is”, zegt de president van Space Services, zoals de onderneming is genoemd. „Wij zullen opdrachten sneller kunnen uitvoeren”, terwijl de Amerikaanse space-shuttle voorrang moet geven aan militaire opdrachten.
Waarom is het Japanse IQ hoger?
● Uit onlangs gepubliceerd cijfermateriaal, gebaseerd op naar men beweert „cultuuronafhankelijke” intelligentietests, blijkt dat het gemiddelde IQ van Japanners 11 punten hoger ligt dan dat van de bevolkingen van de meeste andere industrielanden. De Britse psycholoog Richard Lynn verzamelde gegevens van een groot aantal onderzoeken op het gebied van IQ, en uit deze compilatie blijkt ook dat de Japanners in één generatie een sprong van 7 punten hebben gemaakt. Hoe komt dit? Sommigen schrijven de verbetering toe aan een betere gezondheid van voeding, anderen aan de geest van wedijver in het Japanse onderwijs. Maar Joan Beck, een kolomschrijfster voor de Chicago Tribune, veronderstelt dat het ligt aan het feit dat ’de Japanners hun kinderen reeds vroeg, nog voor ze zes jaar zijn, met onderwijs laten kennismaken’. Zij merkt op: „Japanse gezinnen leggen er sterk de nadruk op thuis in taalonderricht te voorzien en de kinderen reeds voor ze naar school gaan onderwijs te geven. . . . Amerikaanse deskundigen die het effect van onderwijs aan jonge kinderen onderzoeken, weten al meer dan tien jaar dat het mogelijk is het IQ van kinderen met wel 20 of 30 punten te verhogen door hun leefklimaat op geschikte en liefdevolle wijze te verrijken.”
Macabere best-seller
● Met verkoopcijfers van meer dan 50.000 exemplaren was begin september (1982) het boek Suicide Mode D’Emploi (Leidraad voor het plegen van zelfmoord) in Frankrijk reeds twee maanden lang een best-seller in het non-fiction genre. Maar liefst tien zelfmoorden waren al met het boek in verband gebracht, onder andere omdat verschillende slachtoffers werden gevonden met het boek vlak in hun buurt. De handleiding bevat zo’n vijftig recepten voor dodelijke „cocktails” waarvan met stelligheid wordt beloofd dat ze op „zachte” wijze een eind aan iemands leven maken. Uitgevers in andere landen dingen naar de rechten om het boek in hun eigen taal te mogen drukken. De Franse uitgever, Alain Moreau, zegt: „Ik heb helemaal geen gewetenswroeging. Dit is een boek dat . . . het recht om zelfmoord te plegen erkent als een onvervreemdbaar recht, zoals het recht op arbeid, het recht om van bepaalde dingen te houden, het recht om te publiceren.”
Tegenslag op Venus
● De Russische ruimtesondes Venera 13 en 14 functioneerden vlekkeloos, op een onverwachte tegenslag na. Het schijnt dat de camera’s van deze ruimtevaartuigen een lenskap hadden die bij de landing moest wegschieten. Beide functioneerden perfect, waardoor de camera’s treffende foto’s van de bodem van Venus konden maken. Maar niet alles ging zo goed. Elk ruimtevaartuig had een mechanische arm, met aan het uiteinde een apparaat om de dichtheid van de bodem te bepalen. De ene, van de Venera 13, werkte. Maar de foto die de Venera 14 van zichzelf nam en die staat afgedrukt in het tijdschrift Science 82, onthult duidelijk dat de „met een springveer uitgeruste arm, die slechts éénmaal de dichtheid van de bodem van Venus kon bepalen, als proefmateriaal voor deze bepaling de lenskap pakte”.
Disciplinaire maatregelen tegen geestelijken
● „Ernstige morele indiscreties, gedrag dat huwelijken uiteen doet vallen en criminele vergrijpen zijn slechts enkele van de verleidingen waarvoor een ’zeer klein’, maar toenemend aantal Anglicaanse geestelijken door de knieën gaat”, berichtte de Londense Daily Telegraph. Bij zijn pensionering zei David M. Carey, jurist bij de Kerk van Engeland, verder dat hij ieder jaar wel vijftig gevallen van zondige geestelijken te behandelen kreeg. „Er hebben zich gevallen voorgedaan dat geestelijken strafrechtelijk vervolgd zijn vanwege seksuele vergrijpen. Het is zelfs nog vaker voorgekomen dat geestelijken overspel gepleegd bleken te hebben.” Hoe handelt de Kerk een dergelijk gedrag af? „Een geestelijke die schuldig wordt gevonden aan een crimineel vergrijp wordt uit het ambt gezet”, verklaart het verslag. „Voor geringere overtredingen, zoals overspel, echtscheiding of scheiding van tafel en bed, kan een geestelijke uit zijn parochie worden overgeplaatst, tijdelijk worden geschorst, of een waarschuwing krijgen.” Het is verhelderend dit tegenover de disciplinaire maatregelen te stellen die de eerste christengemeenten tegen overspelige leden namen. — 1 Kor. 5:11-13.
Verlengt minder voedsel het leven?
● Geleerden vinden „steeds overtuigender bewijzen dat de levensduur aanzienlijk kan worden verlengd door ’ondervoeding’ — een voeding die alle benodigde voedingsstoffen bevat, maar ongeveer een derde minder calorieën dan nodig is om een ’normaal’ lichaamsgewicht te behouden”, aldus The New York Times. „Minder eten, zo wijzen hun experimenten met dieren uit, geeft een zoogdier een verlenging van zijn leven die, omgerekend naar een mensenleven, 40 jaar bedraagt.” Ook de ziekten die gewoonlijk deel uitmaken van het verouderingsproces worden naar verluidt onderdrukt omdat de gebruikelijke achteruitgang van het immuniteitssysteem niet optreedt.
Dr. Edward J. Masoro, fysioloog aan de Universiteit van Texas (VS), zegt dat een halvering van de hoeveelheid proteïnen die proefdieren tot zich nemen, hun leven aanzienlijk verlengt, en dat een vermindering van de opgenomen hoeveelheid calorieën met 40 procent zelfs nog meer aan hun levensduur toevoegt. En Dr. Roy Walford, een deskundige op het gebied van de gerontologie aan de Universiteit van Californië, meldt eveneens dat onderzoekingen met dieren erop wijzen dat minder eten de levensduur zelfs nog met 10 tot 20 procent kan verlengen wanneer hiermee pas op middelbare leeftijd een begin wordt gemaakt. „Een langdurige ondervoeding is tot nu toe de enige methode waarvan wij weten dat die het verouderen tegengaat en de maximale levensduur van warmbloedige dieren verlengt”, aldus Dr. Walford. „Het resultaat is ongetwijfeld van toepassing op de mens, daar het bij elke diersoort die wij tot nu toe hebben onderzocht, opgaat.”
Schuldgevoelens brengen geld in het laatje
● In Japan is het een „steeds vaker voorkomende gewoonte een mizoekokoejo — een [boeddhistische] mis voor geaborteerde baby’s — op te dragen”, aldus de Mainitji Sjimboen. „Overigens is de mizoekokoejo voor boeddhistische tempels een goede bron van inkomsten geworden. Volgens een priester zouden veel tempels het zonder de missen voor de zielerust van zulke baby’s financieel niet kunnen bolwerken.” Voor een bedrag van ruim ƒ 200 worden er in de tempels gebeden opgezegd en plaatst men er voor de door schuldgevoelens gekwelde smekeling een stenen of plastic beeldje van Djizo, de beschermgod van kinderen. In de drukbezochte Hase Tempel in Kamakoera staan, „een ietwat pathetisch beeld opleverend”, honderdduizenden van deze beeldjes, aldus het commentaar in de krant.
Pasteuriseer uzelf!
● „Een uurtje conditietraining met de daarmee gepaard gaande verhoging van de lichaamstemperatuur kan wellicht infecties afweren en u gezond houden”, aldus het tijdschrift American Health. Recent medisch onderzoek verschaft namelijk aanwijzingen dat evenals koorts de natuurlijke verdediging van uw lichaam is tegen binnendringende bacteriën, zo ook krachtige lichamelijke inspanning de lichaamstemperatuur doet stijgen en als gevolg daarvan wellicht even goed bacteriën kan „pasteuriseren”. Een flink eind hardlopen bijvoorbeeld kan iemands lichaamstemperatuur wel tot 39 °C laten oplopen. Hoewel onderzoekers, zoals Dr. Joseph G. Cannon van de Universiteit van Michigan (VS), niet de aanbeveling doen dat iemand met hardlopen of tennis zijn griep te lijf gaat, zijn zij wel van mening dat een dergelijke lichaamsbeweging wel eens een van de beste preventieve geneesmiddelen zou kunnen zijn.
Een vervuiler met een onaantastbare positie
● Volgens het Franse medische dagblad Le Quotidien du Médecin bracht de secretaris-generaal van een VN-conferentie over het milieu, de heer Maurice Strong, het probleem van de militaire vervuilers ter tafel. „Hoewel het verantwoordelijk is voor een schandalig misbruik van menselijke hulpbronnen, zowel op materieel als op economisch gebied”, zo verklaarde hij, „heeft het militaire apparaat zich weten te onttrekken aan alle inspanningen om vervuiling tegen te gaan en is het nooit op juiste wijze gecontroleerd, noch waar het supersonische vliegtuigen betreft, noch waar het het gebruik van chemicaliën in het milieu betreft.” Klaarblijkelijk willen regeringen niet dat dit schijnbaar „gereserveerde” terrein van activiteit aan controle wordt onderworpen. Daarom concludeerde de heer Strong: „Het komt mij niet realistisch voor als wij wel alles bespreken wat buiten het militaire terrein valt, en juist deze sector, die het beste deel van onze economie mobiliseert, volkomen negeren.”
De „keverkamer”
● Het Peabody Museum of Natural History van de Yale Universiteit heeft vreemde „werknemers”: kevers! Al twintig jaar maakt de Yale Universiteit gebruik van aaskevers om „van ingewanden ontdane en gedroogde dierlijke karkassen van het vlees te ontdoen” voordat ze tentoongesteld worden, aldus het tijdschrift Parade. Voor zoölogen is het al lang een bekend feit dat kevers beter werk kunnen leveren dan mensen als het erom gaat de kleine, tere karkassen van dieren schoon te maken. Het kost deze arbeiders uit het insektenrijk slechts een paar uur om een klein karkas tot op het bot schoon te vreten; grotere karkassen kosten echter een paar dagen. De karkassen worden naar de woonplaats van de kevers gebracht: een ruimte in de kelder van het museum van 1,2 bij 2,4 meter. Zijn de kevers kieskeurige eters? Nee, al worden zeedieren verkozen boven slangen. Kunt u ze ongelijk geven?
Emoties van vrouwen die voor het eerst moeder zijn geworden
● De gemoedsgesteldheid van een vrouw die voor het eerst moeder is geworden, kan zich heen en weer bewegen tussen zulke uiteenlopende gevoelens als verrukking over haar baby en neerslachtige bezorgdheid, aldus verpleegster Cathy Kohm, een medewerkster van het Postpartum Programme (medisch begeleidingsprogramma na de bevalling) in de Canadese stad Toronto. In emotioneel opzicht zijn de eerste zes weken na de bevalling voor deze moeders het moeilijkst. Plooibaarheid en een gevoel voor humor, te zamen met begrip en steun van de zijde van anderen, zullen haar helpen er het hoofd aan te bieden. „Een van de grootste problemen die ik meemaak”, zegt Cathy Kohm, „is dat vrouwen er soms zo over in zitten of ze alles wel perfect doen.” Volgens de Toronto Star was een van haar suggesties: „In de eerste paar weken zou een vrouw het huishouden maar moeten laten voor wat het is en er de tijd voor durven nemen om lekker in bed te kruipen. Ze moet goed eten, de hoorn van de haak leggen als ze met de baby een dutje doet en de dingen proberen te nemen zoals ze komen.”