Wat u moet weten van banden
HEBT u er wel eens bij stilgestaan dat uw auto alleen met zijn banden contact heeft met de grond? Banden verhogen niet alleen uw rijcomfort, ze zijn van vitaal belang bij het remmen en besturen van uw auto.
Als er iets aan de banden mankeert, kan dit ongelukken tot gevolg hebben; een groot percentage van de verkeersongelukken wordt geweten aan slechte banden. Wanneer u beseft dat er elke dag over de hele aarde honderden verkeersongelukken gebeuren, begrijpt u hoe belangrijk uw banden zijn. Wat weet u van banden en hoe u ze moet verzorgen?
De constructie van een band
Het belangrijkste materiaal waaruit een band bestaat is rubber, op het ogenblik voornamelijk synthetische rubber. In de Verenigde Staten wordt ongeveer 60 percent van al de geproduceerde rubber voor slangen en banden gebruikt. Aan bandenrubber worden echter verschillende stoffen toegevoegd, waarvan de belangrijkste zijn:
Zwavel, voor de vulcanisatie. Roet, om de rubber sterker te maken en beter bestand tegen slijtage. Minerale oliën en andere weekmakers, om de bewerking van het rubber en het mengen te vergemakkelijken. Antioxydanten, om de schadelijke werking van zonlicht en ozon tegen te gaan en zodoende de levensduur van de band te verlengen.
Een moderne band bevat ook weefsel (canvas), gewoonlijk rayon of nylon. Tussen brede rollen wordt het weefsel geïmpregneerd en bedekt met de gemengde rubber. Als een band alleen van rubber zou zijn gemaakt, zou hij niet in staat zijn de geweldige druk en hitte te weerstaan die optreden bij hoge rijsnelheden. Hij zou vervormen en bezwijken.
Daarom is het karkas of geraamte van de band samengesteld uit enkele lagen berubberd weefsel. Elk van deze canvaslagen wordt een koordlaag genoemd. Pas als laatste wordt bij de vervaardiging van een band het rubber loopvlak aangebracht.
Het loopvlak is het deel van de band dat contact maakt met de weg, en is voorzien van een profiel. Het profielpatroon is het resultaat van nauwkeurig wetenschappelijk onderzoek; het draagt er in belangrijke mate toe bij dat de band, zelfs tijdens nat weer, bij het remmen en het nemen van een bocht zijn greep op de weg behoudt.
Als u het loopvlak van een band bekijkt, zult u bemerken dat er tamelijk wijde groeven in de lengte van het loopvlak [open; scheef daarop lopen kleinere insnijdingen, dwarsgroeven genoemd. Dit profiel is van bijzonder nut bij nat weer. De dwarsgroeven kunnen enigszins vergeleken worden met wissers, die het water van de weg in de grotere groeven vegen, waarin het kan afvloeien.
Verschillende typen en gecoverde banden
Banden kunnen worden verdeeld in twee basistypen: de diagonaalband, en de radiaal- of gordelband. De diagonaalband wordt nog het meest in de Verenigde Staten gebruikt, terwijl de radiaalband reeds vijftien jaar in Europa de standaardband is en ook in de Verenigde Staten steeds populairder wordt. Het belangrijkste verschil tussen deze twee typen is, zoals de naam reeds te kennen geeft, de wijze waarop de koordlagen lopen.
De koordlagen van de diagonaalband liggen kruiselings over elkaar en lopen diagonaal onder het loopvlak door. Er bestaat ook een semi-diagonaalband, waarbij een extra gordel van materiaal, gewoonlijk glasvezel, onder het loopvlak is aangebracht. Deze gordel geeft een betere stuurstabiliteit en een goede aangrijping op de weg en verlengt de levensduur van de band doordat de gordel voorkomt dat de band onder het rijden vervormt. Van de auto’s die in 1970 op de Amerikaanse wegen reden, was 85 percent uitgerust met deze diagonaal-gordelband; enkele jaren voordien waren het er nog slechts een paar. De diagonaal-gordelband is op te vatten als een tussenvorm tussen de diagonaal- en de radiaalband.
Bij de radiaalband is de koordrichting van de koordlagen haaks op de rijrichting, terwijl er een extra gordel, gemaakt van rayon-, nylon-, of staaldraden, als een hoepel rond de band, onder het loopvlak, ligt. Het loopvlak verkrijgt door deze gordel een zekere stijfheid en is daardoor altijd volledig in contact met de weg, wat onder andere de slijtage van een radiaalband minder doet zijn dan van een diagonaalband.
Een gecoverde band is een band die van een nieuw loopvlak is voorzien. Voordat men een band een nieuw loopvlak geeft, wordt hij eerst nauwkeurig onderzocht, om er zeker van te zijn dat de koordlagen geen beschadigingen hebben opgelopen. Het oude loopvlak wordt daarna geheel verwijderd, met intactlating van het karkas. Het karkas wordt vervolgens met een rubberoplossing bespoten, waarna een machine op het oude karkas een nieuwe loopvlaklaag aanbrengt. Daarna wordt de band in een pers ongeveer een uur lang gevulcaniseerd.
De verzorging van banden
De belangrijkste verzorging die u de banden van uw auto kunt geven, is ze voldoende gevuld te houden met lucht. In het handboek van uw auto vindt u de aanbevolen bandenspanning vermeld.
Een te lage bandenspanning is de belangrijkste oorzaak van een kort bandenleven. Als een band een te lage spanning heeft, veroorzaakt dit extra buiging, waardoor er meer hitte wordt geproduceerd en de band verzwakt. Onderzoekingen hebben aangetoond dat een band met een luchtdruk van 1,26 kg/cm2, terwijl er een druk van 1,76 kg/cm2 wordt aanbevolen, slechts de helft van zijn normale levensduur zal meegaan! Wanneer iemand met banden rijdt die een te lage spanning hebben, zal het loopvlak meer bij de randen dan in het midden gaan afslijten. Wanneer er in de band echter een te hoge luchtdruk heerst, slijt het loopvlak meer in het midden.
Het is belangrijk de bandenspanning geregeld te controleren; zelfs het weer is erop van invloed. Met elke vier graden Celsius dat de temperatuur daalt, zal de band meer dan een halve kilogram aan spanning verliezen. Het is niet verstandig op de meter van de luchtpomp bij een benzinestation te vertrouwen; deze is vaak onnauwkeurig. Een kleine bandenspanningsmeter is niet duur en kan in het handschoenenkastje worden opgeborgen.
De banden moeten worden gecontroleerd wanneer ze koud zijn, dat wil zeggen, voordat u er meer dan een kilometer mee hebt gereden. De bandentemperatuur stijgt namelijk wanneer u rijdt. Een band die wanneer hij koud is, een te lage spanning heeft, zal misschien een te hoge spanning vertonen wanneer hij warm is geworden. Laat echter nooit lucht uit de banden ontsnappen wanneer ze warm zijn, want dan zullen ze een te lage spanning hebben wanneer ze koud zijn.
Een juiste zorg voor de banden houdt ook in dat men er bij het parkeren voor zorgt niet de stoeprand te raken; dat kan namelijk een breuk in het canvas veroorzaken. Het rijden over grote stenen of puin kan hetzelfde effect hebben. Aanhoudend snel rijden, fel accelereren, bochten nemen met hoge snelheid en krachtig remmen hebben alle een vlugge slijtage van de band tot gevolg.
Het is ook verstandig op geregelde tijden elke band te controleren op sneetjes of andere beschadigingen die tot ernstiger mankementen kunnen leiden of een lek kunnen veroorzaken.
Banden zijn een belangrijk onderdeel van uw auto. En de zorg die u eraan besteedt, zal u niet alleen geld besparen, maar mogelijk ook veel leed en verdriet.