Wat is spiritualiteit? Kan ik spiritueel zijn ook al ben ik niet gelovig?
Het antwoord uit de Bijbel
Spiritualiteit is in wezen een geestelijke levenshouding. Bijbels gezien is het de innige wens om Gods wil te doen en te leren denken zoals hij denkt. Een spiritueel persoon probeert te leven naar Gods normen en waarden en laat zich leiden door Gods heilige geesta (Romeinen 8:5; Efeziërs 5:1).
In de Bijbel wordt met bepaalde tegenstellingen duidelijk gemaakt waar het om gaat. Zo wordt gesproken over ‘een fysiek mens’ die in tegenstelling tot een spiritueel of geestelijk persoon ‘de dingen van de geest van God niet aanvaardt’, oftewel de leringen van God (1 Korinthiërs 2:14-16). Er wordt gezegd dat er onder vleselijke mensen vaak ‘jaloezie en ruzie’ is terwijl spirituele of geestelijke mensen vrijgevig en vreedzaam zijn (1 Korinthiërs 3:1-3). En personen die andere belasteren en goede vrienden uit elkaar drijven worden ‘dierlijke mensen’ genoemd ‘die niet geestelijk ingesteld zijn’, niet spiritueel (Judas 19; Spreuken 16:28).b
Inhoud
Waarom zijn mensen spiritueel?
Spiritualiteit is iets dat in mensen zit omdat ze gemaakt zijn naar Gods beeld (Genesis 1:27). Het is dus niet zo vreemd dat de meeste mensen openstaan voor — zelfs behoefte hebben aan — iets dat uitstijgt boven het materiële of fysieke.
We hebben het aangeboren vermogen de eigenschappen van Jehovahc God te ontwikkelen. We kunnen de vrede bevorderen, met anderen meeleven en onpartijdig zijn (Jakobus 3:17). En als we naar Gods geboden proberen te leven, versterkt hij onze spiritualiteit (Handelingen 5:32).
Waarom is spiritualiteit belangrijk?
Spiritualiteit leidt tot ‘leven en vrede’ — geschenken van God die nergens mee te vergelijken zijn (Romeinen 8:6).
Leven: God belooft dat spirituele mensen eeuwig zullen leven (Johannes 17:3; Galaten 6:8).
Vrede: Wie spiritueel is kan vrede met God bereiken. Wie alleen gericht is op zijn fysieke behoeften wordt een vijand van God (Romeinen 8:7). Bovendien krijgen mensen die spiritualiteit ontwikkelen ‘de vrede van God, die alle begrip te boven gaat’ (Filippenzen 4:6, 7). Dat is een innerlijke vrede die je helpt echt gelukkig te zijn (Mattheüs 5:3).
Hoe kan ik een spiritueel persoon worden?
Leef zoals God wil. Lees de Bijbel om erachter te komen wat Gods wil is. Daarin staan de gedachten van God, opgeschreven door mensen die ‘werden geleid door heilige geest’ (2 Petrus 1:21). Wat u uit de Bijbel leert, zal u helpen God te aanbidden ‘met geest en waarheid’, dat wil zeggen geleid door zijn heilige geest en zoals hij het wil (Johannes 4:24).
Bid om Gods hulp (Lukas 11:13). God zal u helpen eigenschappen te ontwikkelen die u tot een spiritueel persoon maken (Galaten 5:22, 23). Hij kan u ook de wijsheid geven om met de problemen van het leven om te gaan (Jakobus 1:5).
Breng tijd door met spirituele mensen. Ze kunnen u motiveren spiritueler te worden (Romeinen 1:11, 12). Daarentegen kan omgang met mensen van wie de opvattingen tegenstrijdig zijn aan Gods manier van denken funest zijn voor uw spiritualiteit (Jakobus 4:4).
Heb ik een geloofsovertuiging nodig om spiritueel te zijn?
Een geloofsovertuiging maakt iemand niet automatisch tot een spiritueel persoon. De Bijbel zegt: ‘Iemand die denkt dat hij godsdienstig is maar toch zijn tong niet beteugelt, bedriegt zijn eigen hart. Zijn aanbidding is zinloos’ (Jakobus 1:26, voetnoot).
Tegelijkertijd maakt de Bijbel duidelijk dat God op een bepaalde manier aanbeden wil worden. Daarbij moet men erkennen dat er maar ‘één geest’ is: Gods heilige geest. Die geest motiveert spirituele mensen om God samen te aanbidden, als ‘één lichaam’, een georganiseerde groep die ‘de eenheid van de geest bewaart in de verenigende band van vrede’ (Efeziërs 4:1-4).
Misvattingen over spiritualiteit
Misvatting: Spiritualiteit is elk pad dat leidt tot zelfverwerkelijking of het bereiken van je volle potentieel.
Feit: Bijbels gezien is spiritualiteit een levenswijze die is afgestemd op Gods gedachten en niet op zelfverwerkelijking los van God. Spirituele mensen erkennen Jehovah als hun Schepper en streven ernaar zijn wil te doen. Dat geeft hun leven zin (Psalm 100:3).
Misvatting: Je kunt spiritueler worden door extreme zelfverloochening of zelfkastijding.
Feit: Hard zijn voor je eigen lichaam is ‘een zelfgekozen vorm van aanbidding’ en een vleselijke manier van denken (Kolossenzen 2:18, 23). De Bijbel koppelt een spiritueel leven aan vreugde, niet aan pijn en verdriet (Spreuken 10:22).
Misvatting: Elke verbinding met het geestenrijk, ook door spiritisme of spiritualisme, bevordert spiritualiteit.
Feit: Spiritualisme, een richting in het spiritisme, is het geloof dat de mens na zijn dood als geest met de levenden in contact kan treden. Maar de Bijbel leert dat de doden geen bewustzijn hebben (Prediker 9:5). Spiritisme is in feite communicatie met geesten die vijanden van God zijn. Spiritisme wordt door God veroordeeld en werkt spiritualiteit juist tegen (Leviticus 20:6; Deuteronomium 18:11, 12).
Misvatting: Spiritualiteit zit in elk levend wezen.
Feit: Alles wat God heeft geschapen brengt hem eer (Psalm 145:10; Romeinen 1:20). Maar niet alle levende wezens kunnen spiritualiteit ontwikkelen. Dieren worden gedreven door instinct en kunnen geen vriendschap met God opbouwen. Ze laten zich vooral leiden door hun fysieke behoeften (2 Petrus 2:12). Daarom wordt in de Bijbel spiritualiteit afgezet tegen een dierlijke manier van denken en doen (Jakobus 3:15; Judas 19).
a De grondbetekenis van de woorden die in de Bijbel met ‘geest’ zijn vertaald is ‘adem’. Ze kunnen ook duiden op iets dat onzichtbaar is maar blijk geeft van kracht in beweging. De Bijbel beschrijft God als het opperste geestelijke wezen. Een spiritueel persoon kiest ervoor zich te laten leiden door Gods wil en zijn heilige geest.
b Als in de Bijbel de woorden vleselijk en fysiek op mensen worden toegepast, gaat het om personen die zich in hun denken en doen vooral laten leiden door hun lichamelijke of fysieke behoeften en zich weinig of niets aantrekken van Gods normen.
c Volgens de Bijbel is Jehovah de naam van God (Psalm 83:18).