Zal wereldeenheid ooit een realiteit zijn?
„MOCHTEN wij er in de eerstvolgende paar generaties in slagen de wereld van onafhankelijke staten waarin wij leven te veranderen in de een of andere echt internationale gemeenschap, . . . dan zullen wij tevens het van oudsher gebruikelijke oorlogvoeren op doeltreffende wijze hebben afgeschaft . . . Slagen wij echter niet, dan zal er vermoedelijk . . . geen beschaving zijn.” Aldus krijgshistoricus Gwynne Dyer in zijn boek War.
De bladzijden van de geschiedenis, zo zegt Dyer, zijn doorspekt met verslagen van natiën en andere machtsgroepen die hun toevlucht tot oorlog hebben genomen om hun geschillen te beslechten. Hun verdeeldheid heeft het leven van miljoenen slachtoffers verwoest. De beschrijving die koning Salomo geeft van de invloed die dit op mensen in zijn dagen had, gaat in deze tijd nog steeds op. Hij schreef: „Ik voor mij wendde mij om alle daden van onderdrukking te kunnen zien die onder de zon worden bedreven, en zie! de tranen der onderdrukten, maar zij hadden geen trooster; en aan de zijde van hun onderdrukkers was macht, zodat zij geen trooster hadden.” — Prediker 4:1.
Tegenwoordig is er, zoals de bovengenoemde historicus opmerkt, behalve medelijden met „de tranen der onderdrukten” nog een extra reden om een manier te vinden om de wereld van onafhankelijke staten te veranderen in de een of andere echt internationale gemeenschap: Niets minder dan het overleven van de beschaving staat op het spel! De hedendaagse oorlogvoering dreigt iedere natie die naar dit middel grijpt te vernietigen en zal geen overwinnaars overlaten.
Wereldeenheid in zicht?
Wat zijn de vooruitzichten voor wereldeenheid? Kan de menselijke samenleving de verdeeldheid veroorzakende krachten die het overleven van de aarde bedreigen, overwinnen? Sommigen denken van wel. De redacteur voor defensiezaken van de Engelse Daily Telegraph, John Keegan, schrijft: „Ondanks verwarring en onzekerheid lijkt het toch mogelijk een glimpje op te vangen van de zich aftekenende contouren van een wereld zonder oorlog.”
Waar haalt hij deze optimistische visie vandaan? Waarom schijnen velen hoopvol gestemd, ondanks ’s mensen lange geschiedenis van oorlogvoering en het schijnbare onvermogen van de mens om zichzelf met succes te besturen? (Jeremia 10:23) ’De mensheid schrijdt voorwaarts. De geschiedenis onthult een patroon van voortdurende vooruitgang’, hebben sommigen wel geredeneerd. Zelfs in deze tijd geloven velen dat op de een of andere manier ’s mensen aangeboren goedheid over het kwaad zal zegevieren. Is dat een realistische hoop? Of is het eenvoudig een hersenschim die tot nog meer teleurstelling zal leiden? In zijn boek Shorter History of the World schreef de historicus J. M. Roberts realistisch: „Van de toekomst van de wereld kan bezwaarlijk worden gezegd dat ze er veilig en zeker uitziet. Evenmin is er thans een eind aan menselijk lijden in zicht, of is er een basis om te geloven dat het zover zal komen.”
Zijn er reële redenen om te geloven dat volken en natiën werkelijk hun wederzijdse wantrouwen en verdeeldheid brengende geschillen zullen overwinnen? Of is er iets meer dan menselijke inspanningen voor vereist? Het volgende artikel zal deze vragen beschouwen.
[Illustratieverantwoording op blz. 2]
Wereldbol op achtergrond omslag: Mountain High Maps® Copyright © 1995 Digital