De „Heilige Rok van Trier”
TRIER is, met een geschiedenis die wel 2000 jaar teruggaat, de oudste stad in Duitsland.a Al eeuwenlang onderhoudt Trier sterke banden met de Katholieke Kerk. In 1996 stelde de kathedraal in Trier een relikwie tentoon dat naar men veronderstelt bijna zo oud is als de stad zelf. Het wordt de Heilige Rok van Trier genoemd.
Het gewaad is 1,57 meter lang en 1,09 meter breed en heeft halflange mouwen. Het is van katoen gemaakt en werd volgens Hans-Joachim Kann in zijn boek Wallfahrtsführer Trier und Umgebung (Bedevaartgids voor Trier en omgeving) waarschijnlijk als bovenkleed gedragen. Volgens sommige schattingen dateert het oorspronkelijke kledingstuk — dat door de eeuwen heen veelvuldig is versteld en met andere stoffen versterkt — uit de tweede of zelfs de eerste eeuw G.T. Als dat juist is, zou het daarmee een zeldzaam kleed, een belangwekkend museumstuk zijn.
Sommigen beweren echter dat het kledingstuk niet alleen zeldzaam maar ook heilig is — vandaar de naam Heilige Rok. Dat is omdat het naadloos is, net als het door Jezus Christus gedragen onderkleed (Johannes 19:23, 24). Sommigen beweren dat de „Heilige Rok” werkelijk aan de Messias heeft toebehoord.
Hoe de rok in Trier terecht is gekomen, is onzeker. Eén naslagwerk verklaart dat hij „de stad werd aangeboden door keizerin Helena, de moeder van Constantijn de Grote”. Volgens Kann dateert het eerste betrouwbare bericht over de aanwezigheid van de rok in Trier uit 1196.
Het gewaad, dat in de kathedraal wordt bewaard, is sinds de zestiende eeuw van tijd tot tijd tentoongesteld. Dit gebeurde bijvoorbeeld in 1655, kort na de Dertigjarige Oorlog, die Trier kapitalen had gekost. De verkoop van aandenkens aan bedevaarten heeft af en toe heel wat inkomsten opgeleverd.
In deze eeuw zijn er drie bedevaarten naar de „Heilige Rok” geweest — in 1933, 1959 en 1996. In 1933 werd de bedevaart aangekondigd op dezelfde dag dat Hitler tot kanselier van het Duitse Rijk werd benoemd. Kann wijst erop dat dit samenvallen van de twee gebeurtenissen op dezelfde dag licht werpt op de omstandigheden waaronder de bedevaart plaatsvond. Geüniformeerde nazi-troepen vormden buiten de kathedraal een erewacht voor de bedevaartgangers. Twee en een half miljoen mensen hebben het gewaad dat jaar bezichtigd.
Herbert, die al vele jaren in Trier woont, vergeleek de bedevaarten van 1959 en 1996. „In 1959 was het druk op straat, met op bijna elke straathoek stalletjes die souvenirs verkochten. Dit jaar is het allemaal veel rustiger.” Ja, slechts 700.000 mensen kwamen het gewaad in 1996 bezichtigen, een miljoen minder dan in 1959.
Waarom gaan zij het gewaad bezichtigen?
De kerk stelt nadrukkelijk dat het gewaad niet als een voorwerp van verering dient te worden bezien. Het naadloze gewaad wordt als symbolisch beschouwd voor de eenheid van de kerk. De Frankfurter Allgemeine Zeitung bericht dat bisschop Spital, toen hij de bedevaart aankondigde, zei: „De ongewone situatie in onze wereld daagt ons christenen uit tot ongewone antwoorden. Wij moeten weerstand bieden aan de aanzwellende golf van haat, bruutheid en geweld.” De bisschop legde uit dat het aanschouwen van het gewaad gedachten aan eenheid zou oproepen.
Maar waarom heeft iemand de „Heilige Rok” nodig om aan de eenheid van de kerk herinnerd te worden? Stel nu eens dat het gewaad beschadigd zou worden, of uit elkaar zou vallen, of als een vervalsing aan de kaak gesteld zou worden? Zou de eenheid van de kerk dan in gevaar zijn? En mensen die geen bedevaart naar Trier kunnen maken? Zijn die zich minder bewust van eenheid binnen de kerk?
De Heilige Schrift vermeldt nergens dat vroege christenen voorwerpen nodig hadden om hen te herinneren aan de noodzaak van christelijke eenheid. De apostel Paulus moedigde christenen zelfs aan met de woorden: „Wij wandelen door geloof, niet door aanschouwen” (2 Korinthiërs 5:7). De eenheid die ware christenen genieten, wordt dan ook beschreven als een „eenheid in het geloof”. — Efeziërs 4:11-13.
[Voetnoot]