„Water des levens” borrelt op in Kaapverdië
„HET is een opmerkenswaardig feit dat Jehovah’s Getuigen sinds 1958 in Kaapverdië aanwezig zijn en hun aanbidding beoefenen”, legde de minister van Justitie van de republiek Kaapverdië uit. Hij sprak tot twee Getuigen die op zijn kantoor ontboden waren. „Wij betreuren het dat het zo lang heeft geduurd voordat Jehovah’s Getuigen wettelijke erkenning verkregen”, voegde hij eraan toe.
Die ontmoeting op 30 november 1990 zullen Jehovah’s Getuigen in Kaapverdië niet gauw vergeten. Ze vormde een teken van hun officiële erkenning als een wettige religieuze vereniging in dat land. Voor de twee Getuigen die aanwezig waren, was het echter persoonlijk een emotionele ervaring, want het was in 1958 dat een van hen — Luis Andrade — wat bijbelse lectuur, uitgegeven door het Wachttorengenootschap, in handen kreeg. Nadat hij deze publikaties van begin tot eind had gelezen, wist hij dat hij de waarheid gevonden had. Geestdriftig deelde hij wat hij had geleerd met Francisco Tavares, met wie hij al heel lang bevriend was. Daarna bleven zij beiden een paar jaar lang de waarheidswateren in zich opnemen door de tijdschriften De Wachttoren en Ontwaakt!, waarop zij geabonneerd waren, te lezen. Tien jaar later, in 1968, werden zij tijdens het eerste bezoek van een reizende opziener aan Kaapverdië gedoopt.
Broeder Andrade en broeder Tavares beseften hun verantwoordelijkheid om een aandeel te hebben aan het laten weerklinken van de uitnodiging: ’Kom! Neem het water des levens om niet’ (Openbaring 22:17). Zij waren bereid de uitdaging van hun verspreid liggende en moeilijke gebied te aanvaarden. Kaapverdië bestaat uit tien grote eilanden en een paar kleine eilandjes in de Atlantische Oceaan, ongeveer 560 kilometer ten westen van Dakar (Senegal). De naam Kaapverdië, die „Groene Kaap” betekent, werd oorspronkelijk gebruikt voor het schiereiland aan de Afrikaanse kust. Deze eilanden zijn echter verre van groen, aangezien het er weinig regent, en de 350.000 bewoners kunnen met veel moeite hun kostje bijeenscharrelen van het dorre land.
Tijdens de afgelopen dertig jaar hebben zendelingen en speciale pioniers hard gewerkt als volle-tijdbedienaren die het water des levens naar de eilandbewoners brengen. Wat is het resultaat van die krachtsinspanningen geweest? Onlangs bracht een reizende opziener uit Portugal een bezoek aan de gemeenten in Kaapverdië. Wij zullen hem laten vertellen wat hij aantrof.
São Vicente hoort de „zuivere taal”
Onze eerste halte in Kaapverdië was de stad Porto Grande op het eiland São Vicente. Toen wij van het vliegveld naar de stad reden, zagen wij de rotsachtige hellingen die met aangewaaid zand bedekt waren. De woestijnvorming van Noord-Afrika heeft de eilanden van Kaapverdië al bereikt! Van december tot februari waait de harmattan — de warme, droge wind uit de Sahara — over de oceaan en bedekt de eilanden met een laag zand en stof. Soms zijn de stofwolken zo dicht dat vliegtuigen niet kunnen vliegen. De weinige vegetatie die er nog is, droogt uit wanneer de harmattan arriveert.
Maar in geestelijk opzicht zijn waterbronnen gemakkelijk te vinden. Jehovah’s Getuigen hebben in Porto Grande twee gemeenten opgericht, en 167 Koninkrijksverkondigers zijn er druk mee bezig de levengevende waarheidswateren naar de 47.000 bewoners van het eiland São Vicente te brengen. In de weekends komen ongeveer 400 mensen naar de op de bijbel gebaseerde vergaderingen in de Koninkrijkszaal.
Tijdens de elk één week durende bezoeken werden de laatste voorbereidingen getroffen voor het „Zuivere taal”-districtscongres dat in de beste gehoorzaal van de stad gehouden zou worden (Zefanja 3:9). Samen met de plaatselijke mensen brachten afgevaardigden van de eilanden Santo Antão en São Nicolau het aantal aanwezigen tot een hoogtepunt van 756. Er werden 24 personen gedoopt. Het programma bevatte ook een bijbels drama dat door de Getuigen werd opgevoerd. Een man die een filmproduktie regisseerde, was aanwezig tijdens het drama en merkte op: „Wij hebben een jaar lang geoefend en zelfs toen hadden wij nog veel problemen. De deelnemers aan uw drama deden het veel beter na slechts twee maanden geoefend te hebben.” Na het geslaagde besluit van het congres was het voor ons de tijd om naar de stad Praia te gaan, de hoofdstad van de republiek Kaapverdië, op het eiland São Tiago.
Een gereinigd volk
De laatste jaren zijn veel bewoners van andere eilanden naar de hoofdstad getrokken, op zoek naar werk. Als gevolg hiervan zijn er aan de rand van de stad duizenden primitieve hutten gebouwd, waardoor de beperkte watervoorraad en sanitaire voorzieningen nog verder overbelast werden. Veel gezinnen fokken geiten, varkens en kippen om hun inkomen aan te vullen. Het is heel gewoon deze dieren vrij door de straten te zien zwerven. Dat heeft tot de verspreiding van ziekten bijgedragen.
Maar ondanks die moeilijke omstandigheden zijn er nu twee bloeiende gemeenten in Praia, met een totaal van ongeveer 130 Koninkrijksverkondigers. Deze gelukkige Getuigen hebben zichzelf ongetwijfeld ’baat verschaft’ door toe te passen wat zij uit de bijbel hebben geleerd. Doordat zij ernaar streven een rein en heilig volk te zijn, genieten onze broeders en zusters en hun kinderen zowel geestelijk als lichamelijk een betere gezondheid. Hoewel hun leven moeilijk is, zijn zij geestelijk rijk. — Jesaja 48:17; 1 Petrus 1:15, 16.
Toen wij arriveerden, waren de broeders druk bezig met de voorbereidingen voor hun districtscongres. Getuigen en geïnteresseerden van heel São Tiago en van de eilanden Sal en Fogo kwamen naar het congres, en Jehovah zegende hen met een hoogtepunt van 472 aanwezigen. Iedereen was heel gelukkig, inclusief de vele kleintjes met stralende gezichten! Terwijl wij te midden van die aandachtige menigte zaten, was het duidelijk dat wij „de dag der kleine dingen” nooit mogen verachten (Zacharia 4:10). Dit alles was gegroeid uit twee personen die iets meer dan dertig jaar geleden de waarheid leerden kennen!
Voordat wij het eiland verlieten, gingen wij de twee kleine groepen in Vila Assomada en Tarrafal, buiten de stad, bezoeken. Het eiland was heuvelachtig, dor en droog. Maar hier en daar zagen wij groene lapjes grond met goed gedijende planten en bomen — velden met kokospalmen, bananebomen, papaja’s, mangobomen, enzovoort. Dit deed ons denken aan Jesaja’s profetie dat op een dag zelfs de woestijn zal bloeien (Jesaja 35:1). Als een oase geven de twee kleine groepen Getuigen nu al volop geestelijk eten en drinken aan de duizenden die als het ware in een geestelijk verdord land wonen.
Vurige ijver op het eiland Fogo
Het volgende eiland was Fogo, wat „vuur” betekent. De vulkanische oorsprong van dit eiland verklaart de naam. De Pico da Cano is nog steeds een actieve vulkaan. Hij verheft zich met een bijna perfecte kegelvorm uit de zee tot een hoogte van 2800 meter. Het had zojuist flink geregend op het eiland, de eerste keer sinds jaren dat het zo hard regende. Er heerste een opgewekte sfeer onder de mensen, en zij waren ongewoon druk bezig met de gewassen die zij verbouwen, bonen en cassave, hoofdbestanddelen van het Kaapverdische menu.
Maar deze dankbare mensen hadden het niet te druk om het werk even te laten liggen en waarheidswateren uit de bijbel in zich op te nemen. Wij konden met drie verschillende groepen vergaderen, ook al kostte het heel wat moeite om bij hen te komen doordat er weinig auto’s waren en ze in slechte staat verkeerden. Wij voelden ons overgelukkig toen er in totaal 162 personen naar de vergaderingen kwamen, want er waren slechts 42 Koninkrijksverkondigers op het eiland. Dit vormde een weerspiegeling van de ijver van deze kleine groep broeders en zusters, die er iedere maand gemiddeld vijftien uur aan besteden het symbolische waarheids- en levenswater naar de 32.000 bewoners van het eiland Fogo te brengen.
Vruchten in een katholiek land
Wij moesten onze broeders op de eilanden Santo Antão en São Nicolau nog bezoeken. Zoals uit deze namen blijkt, heeft de Rooms-Katholieke Kerk verscheidene eeuwen invloed over de eilanden uitgeoefend. Hoewel het katholicisme nog steeds de hoofdreligie van Kaapverdië is, keren vele oprechte personen zich tot de bijbel om zijn verfrissende waarheidswateren.
De 49 Koninkrijksverkondigers in de twee kleine gemeenten aan de beide uiteinden van Santo Antão werken hard om aan de geestelijke behoeften van de 44.000 bewoners te voldoen. Toen er 512 personen naar de openbare bijbelse toespraak in de gemeente Porto Novo kwamen, was het voor de 32 Koninkrijksverkondigers daar duidelijk dat vele met schapen te vergelijken personen op Santo Antão naar de waarheidswateren dorsten.
Het werk op het eiland São Nicolau begon een aantal jaren geleden toen een pionierster in Portugal per brief een bijbelstudie met een gezin op het eiland leidde. Toen besloot in 1978 een andere pionier in Portugal naar São Nicolau, het eiland waar hij geboren was, terug te keren om de bijbelse waarheden met de 15.000 bewoners te delen. Toen hij de eerste bijbelse vergadering op het eiland hield, was er slechts één aanwezige — hijzelf! Maar Jehovah God verhoorde de vurige gebeden die hij tijdens die vergadering opzond. Gedurende ons bezoek waren de 48 verkondigers in de drie gemeenten opgetogen te zien dat er in totaal 335 personen naar de vergaderingen waren gekomen.
De eerste kringvergadering op het eiland werd tijdens ons bezoek gehouden, en de plaatselijke gehoorzaal werd ons gratis ter beschikking gesteld. Functionarissen van de stad zorgden voor een geluidsinstallatie en voor gratis vervoer. De 19 verkondigers van de gastgemeente zorgden voor de huisvesting van 100 afgevaardigden en bereidden voedsel voor de 208 aanwezigen. Ondanks de vele ontberingen die onze broeders dagelijks onder de ogen moeten zien, gaven zij een bijdrage aan het Koninkrijkszalenfonds van het Genootschap.
Het voortreffelijke gedrag van Jehovah’s Getuigen is hier algemeen bekend, en veel werkgevers komen naar hen toe als zij personeel nodig hebben. De eigenaar van het enige benzinestation op het eiland bijvoorbeeld vroeg een Getuige om voor hem te werken, omdat hij iemand nodig had die eerlijk was. De broeder had al werk, maar zei dat hij zou kijken of hij iemand anders kon vinden. „Alleen als hij een gedoopte Getuige is!”, drong de eigenaar aan. Twee maanden later zei hij tegen onze broeder: „Jehovah’s Getuigen zijn de enige mensen die met geld behoren om te gaan!”
De laatste halte — het eiland Sal
Onze laatste halte op deze reis was het eiland Sal. Deze naam betekent „zout” en dat geeft al meteen aan wat op dit eiland de belangrijkste industrie is. Hier bestaat de kleine gemeente uit 22 verkondigers, die hard werken om de Koninkrijksboodschap naar de 6500 bewoners te brengen. Het was een waar genoegen het goede nieuws met deze eilandbewoners te delen, want wij werden bij bijna elk huis binnengenodigd en konden dan met verschillende leden van het huisgezin spreken.
Met het bezoek aan Sal werd onze reis afgesloten. Wat was het een zegen met deze getrouwe dienstknechten van Jehovah in Kaapverdië samen te werken! Er zijn nu 531 Koninkrijksverkondigers op deze eilanden, en dat aantal zal ongetwijfeld groeien wanneer de 2567 personen die in 1991 de Gedachtenisviering ter herdenking van Christus’ dood bijwoonden, geestelijke voorzieningen blijven ontvangen. Hoewel de meeste getuigen van Jehovah hier in materieel opzicht weinig hebben, zijn zij in geestelijk opzicht rijk en goedgevoed. En wat zijn zij dankbaar dat Jehovah het water des levens overvloedig op deze eilanden laat opborrelen tot zijn lof en heerlijkheid!
[Kaart op blz. 24]
(Zie publicatie voor volledig gezette tekst)
KAAPVERDIË
SANTO ANTÃO
SÃO VICENTE
SÃO NICOLAU
SANTA LUZIA
SAL
BOA VISTA
MAIO
SÃO TIAGO
FOGO
BRAVA
Praia
Atlantische Oceaan