Troost in tijden van verdriet
DE DOOD van een geliefde kan inderdaad de schokkendste ervaring zijn die men in zijn leven kan meemaken. Een jonge vrouw uit het zuiden van Texas (V.S.) vertelt: „Toen ik in verwachting was van mijn tweede kind, werd mijn man gedood. Deze tragische ervaring leidde tot een ernstige depressie. Mijn trauma verergerde nog toen mijn baby na zijn geboorte stierf. Ik verloor het contact met iedereen, met inbegrip van mijn zoontje. Het verontrustte mij ook dat mijn zoontje, hoewel hij oud genoeg was om te praten, nooit een woord zei. Destijds was ik te veel in mijzelf gekeerd om te beseffen dat als ik nooit tegen hem sprak, hij nooit zou leren zich te uiten.” Hoe dringend had deze vrouw troost nodig! Gelukkig ontving zij inderdaad aanmoediging toen een collega met haar over de Heilige Schrift begon te spreken.
Welke hoop biedt de bijbel eigenlijk aan personen die het verdriet ervaren dat de dood kan brengen? De Schrift maakt duidelijk dat wij geen reden hebben om ons over de doden zorgen te maken en ook niet om door droefheid overmand te worden. Dit is zo omdat de doden die wij zo innig hebben liefgehad, op Gods bestemde tijd weer tot het leven teruggebracht zullen worden. „Op God heb ik mijn hoop gesteld”, zei de christelijke apostel Paulus, „dat er een opstanding zal zijn” (Hand. 24:15). Degenen die tot leven worden opgewekt, zullen het vooruitzicht hebben nooit meer door ellende, ziekte of de dood getroffen te worden (Openb. 21:3-5). Alle droefheid die de mensen hebben ervaren, zal zo volledig worden gecompenseerd door de veranderde toestanden die er na hun opstanding zullen bestaan, dat „de vroegere dingen . . . niet in de geest [zullen] worden teruggeroepen, noch zullen ze in het hart opkomen”. — Jes. 65:17.
Omdat de eerste-eeuwse christenen in de opstanding geloofden, was het voor hen veel gemakkelijker het verlies van geliefden te dragen. Zij gaven niet toe aan de extreme, onbelemmerde uitingen van droefheid welke kenmerkend zijn voor personen die in het geheel geen hoop hebben (1 Thess. 4:13). Maar hoe kunnen wij er zeker van zijn dat er een opstanding zal zijn?
Het is opmerkenswaardig: dat de hoop van de apostel Paulus op zijn geloof in God was gebaseerd. Aangezien de Almachtige de mensheid heeft geschapen, moet hij ook de wijsheid en de macht bezitten om de doden op te wekken, om hen opnieuw te scheppen. Wat de bijbel ons over de schepping van de eerste mens Adam zegt, kan ons in werkelijkheid helpen het wonder van de opstanding te begrijpen.
Adam werd uit de elementen van de grond gevormd. Deze elementen bezitten vanzelfsprekend geen persoonlijkheid en kunnen geen bewuste activiteit ontplooien of gedachten vormen. Toen God deze elementen evenwel in een harmonieus lichaam organiseerde en dat lichaam met een levenskracht bezielde, ontstond er een aparte persoonlijkheid — een mens met het vermogen te denken en te redeneren, alsook met het vermogen door middel van de voortplanting leven door te geven. — Gen. 2:7.
Merk op dat de stòffen waaruit Adams lichaam bestond, hem niet tot een persoon maakten. Dit gebeurde veeleer door wat God met de elementen van de grond deed. Daarom is de opstanding niet afhankelijk van de bewaring of reconstructie van de moleculen waaruit het lichaam van de persoon vóór zijn dood bestond. Zelfs tijdens ons leven ondergaan de moleculen waaruit ons lichaam bestaat, voortdurend verandering. De moleculen waaruit uw lichaam nu bestaat, zijn derhalve totaal verschillend van wat ze zo’n zeven jaar geleden waren. Toch bent u nog steeds dezelfde persoon. Evenzo zal iemands lichaam, of hij nu tot menselijk of tot geestelijk leven wordt opgewekt, alle door God geschonken eigenschappen bezitten die hem tot dezelfde persoon maken die is gestorven. Hij zal de volledige identiteit van zijn vroegere leven bezitten. — 1 Kor. 15:36-49.
Niet alleen vermeldt de bijbel de hoop op een opstanding, maar hij verschaft ook de basis voor deze hoop. Wij leren uit de Schrift dat het herstel van de doden tot leven niet iets nieuws is, iets wat nog nooit eerder is gebeurd. De bijbel vermeldt daarentegen specifieke gevallen van mannen, vrouwen en kinderen die tot leven zijn opgewekt (1 Kon. 17:21-23; 2 Kon. 4:32-37; Mark. 5:41-43; Luk. 7:11-15; Joh. 11:38-45; Hand. 9:36-42; 20:9-12). De meest in het oog springende opstanding was die van Jezus Christus. Meer dan 500 getuigen hebben hem gezien nadat hij uit de doden was opgewekt (1 Kor. 15:6). Deze gebeurtenis was zo grondig door bewijzen gestaafd dat de apostel Paulus kon zeggen dat loochening van de opstanding verwerping van het christelijke geloof als geheel betekende. Wij lezen: „Indien er werkelijk geen opstanding van de doden is, dan is ook Christus niet opgewekt. Maar indien Christus niet is opgewekt, is onze prediking stellig vergeefs, en ons geloof is vergeefs. Dan blijken wij bovendien valse getuigen van God te zijn, want dan hebben wij tegen God in getuigd dat hij de Christus heeft opgewekt, die hij echter niet opgewekt heeft indien de doden werkelijk niet worden opgewekt. Want indien de doden niet worden opgewekt, is ook Christus niet opgewekt. Indien bovendien Christus niet is opgewekt, is uw geloof nutteloos.” — 1 Kor. 15:13-17.
Voor de apostel Paulus en miljoenen anderen was een onwankelbaar geloof in de opstanding van de doden een bron van onuitputtelijke troost. Dit is nog altijd het geval. Het is waar dat sommige mensen spotten bij de gedachte aan een opstanding, terwijl zij zeggen dat zij nog nooit iemand uit de doden hebben zien terugkomen. Maar verkeren zij door hun ongeloof in een betere positie om de dood onder de ogen te zien? Welke troost kunnen zij de diepbedroefde achtergeblevenen geven door de historische bewijzen van vroegere opstandingen te loochenen? Helpt hun ongeloof hen minder verdrietig te zijn wanneer zijzelf geliefde familieleden of vrienden in de dood verliezen? De feiten spreken voor zichzelf.
Blijf in tijden van rouw dus troost putten uit Gods zekere belofte van een opstanding, zoals deze in de bijbel staat opgetekend. Er bestaat geen andere hoop. Geef deze hoop niet op. Schep er bovendien voldoening in treurenden ware troost te schenken door de bijbelse boodschap over de opstanding met hen te delen.