Is het erg om te spieken?

ZIT je nog op school? Dan ken je waarschijnlijk wel leerlingen die spieken of frauderen om goede cijfers te halen. Dat probleem komt overal voor. In 2008 hield het Josephson Institute een enquête onder zo’n 30.000 leerlingen in het voortgezet onderwijs in de VS, en 64 procent gaf toe in dat jaar weleens bij een proefwerk of examen gespiekt te hebben. Maar volgens sommigen ligt dit cijfer feitelijk veel hoger: boven de 75 procent.

Ook in Europa is oneerlijkheid een ernstig probleem geworden, vooral plagiaat. „Websites waar complete scripties en proefschriften te koop zijn die studenten als hun eigen werk kunnen presenteren, vormen een nieuw en steeds zorgwekkender probleem”, stond in het onlinetijdschrift Digithum.

Hoe komt het dat fraude zo’n groot probleem is geworden? Heeft oneerlijkheid voordelen? Er wordt wel gezegd: „Eerlijk duurt het langst.” Maar geldt dat nog steeds, zelfs als het betekent dat je lagere cijfers krijgt?

Wat zijn de oorzaken?

Het verval van normen en waarden. „Veel docenten zeggen dat de toegenomen fraude het gevolg is van het verval van normen en waarden en een op zichzelf gerichte cultuur”, stond in het American School Board Journal. Een leerlinge gaf toe: „Iedereen spiekte, want we hadden hoge cijfers nodig om toegelaten te worden tot een goede opleiding. We waren leerlingen met een goede moraal; we waren niet onethisch of zo. Maar we wilden gewoon naar een goede universiteit.” Zelfs sommige ouders zijn hierdoor aangestoken. Ze willen zo graag dat hun kind het ver schopt dat ze fraude goedkeuren of doen alsof ze niks in de gaten hebben, waardoor ze het ethisch besef van hun kind nog verder ondermijnen.

De druk om te slagen. Volgens Donald McCabe, oprichter van het International Center for Academic Integrity, frauderen veel leerlingen omdat ze denken dat je door eerlijk te zijn in het nadeel bent vergeleken met leerlingen die frauderen en ermee wegkomen.

Hulp van de techniek. Tegenwoordig is het voor leerlingen heel makkelijk om te frauderen. Ze kunnen scripties en antwoorden voor hun huiswerk downloaden en met elkaar delen. Vaak wordt maar een klein percentage betrapt, en dat moedigt anderen weer aan.

Slechte voorbeelden. Ook onder volwassenen is het heel gewoon om te frauderen: in het bedrijfsleven, in de politiek, in de sport en vaak zelfs thuis, waar ouders bedrog plegen als het om inkomstenbelasting of verzekeringsclaims gaat. „Als rolmodellen of mensen met een gezagspositie oneerlijk zijn,” zegt David Callahan, schrijver van The Cheating Culture, „krijgen jongeren naar mijn mening het signaal dat bedriegen niet erg is.” Maar zijn er gevallen waarin oneerlijkheid te rechtvaardigen is, bijvoorbeeld om hogere cijfers te halen?

Redenen om het niet te doen

Het doel van goed onderwijs is leerlingen klaar te stomen voor veel van de verantwoordelijkheden in het leven, zoals het analyseren en oplossen van problemen op de werkvloer. Leerlingen die de gewoonte hebben te frauderen, leren zulke belangrijke vaardigheden vaak niet. Op die manier verbergen ze hun zwakke punten en ondermijnen ze hun kansen op succes op veel terreinen van het leven.

„Mensen die het op jonge leeftijd al niet zo nauw nemen — bijvoorbeeld door veel te spieken — kunnen die gewoonte later ook op hun werk hebben”, zegt Callahan. Ze zijn min of meer te vergelijken met nep-merkkleding of -horloges die er echt uitzien maar uiteindelijk een teleurstelling zijn.

Ze lopen ook het risico gepakt te worden en de gevolgen van hun oneerlijkheid te ondervinden. Op zijn minst kan het tot schaamte en vernedering leiden. Maar iemand kan ook van school gestuurd worden of een nog zwaardere straf krijgen. De Bijbel geeft de duidelijke waarschuwing: „Wat een mens zaait, dat zal hij ook oogsten” (Galaten 6:7). Maar de angst om betrapt te worden moet niet de voornaamste reden voor eerlijkheid zijn. Er zijn veel betere motieven.

Eerlijkheid leidt tot blijvend succes

Verstandige jongeren streven ernaar eigenschappen te ontwikkelen waar ze niet alleen op school iets aan hebben, maar ook in hun verdere leven. Daarom doen ze goed hun best op school en doen ze moeite principes te ontwikkelen die tot zelfrespect bijdragen, die door toekomstige werkgevers op prijs gesteld worden en die blijvend gelukkig maken.

Die principes zijn te vinden in de Bijbel, en jongeren die zich eraan houden zijn niet in het nadeel. Zoals 2 Timotheüs 3:16, 17 zegt, zijn ze juist ’volkomen bekwaam, volledig toegerust voor ieder goed werk’. Jorge, een leerling in het voortgezet onderwijs, zegt: „Mijn klasgenoten spieken omdat ze goede cijfers willen halen zonder er moeite voor te doen. Maar ik wil God blij maken. De Bijbel zegt in Spreuken 14:2: ’Wie in zijn oprechtheid wandelt, vreest Jehovah, maar wie verkeerd is in zijn wegen, veracht Hem.’ Ik weet dat we niks voor God kunnen verbergen. Dus spiek ik zelf niet en help ik ook anderen niet om te spieken.”

Leerlingen die moeite doen om zich aan Bijbelse principes te houden, halen misschien niet altijd de hoogste cijfers. Maar ze zijn wel het verstandigst, want ze leggen een solide fundament voor blijvend succes in het leven (Psalm 1:1-3; Mattheüs 7:24, 25). Wat belangrijker is, ze kunnen zeker zijn van de goedkeuring en steun van de Schepper.

[Kader/Illustratie op blz. 28]

PRINCIPES OM OVER NA TE DENKEN

● „Het is de lip van waarheid die voor altijd stevig bevestigd zal worden, maar de leugentong zal slechts een ogenblik duren.” — Spreuken 12:19.

● „Een man van getrouwe daden zal vele zegeningen verkrijgen.” — Spreuken 28:20.

● „De ware God zelf zal elk soort van werk in het gericht brengen met betrekking tot alles wat verborgen is, om te zien of het goed is of slecht.” — Prediker 12:14.

● ’Wij wensen ons in alle dingen eerlijk te gedragen.’ — Hebreeën 13:18.

[Illustratie op blz. 26, 27]

De moderne technologie maakt het voor leerlingen heel makkelijk om te frauderen

[Illustratie op blz. 28]

Leerlingen die spieken zijn net als een nep-merkhorloge: ze zijn niet wat ze lijken