Een blik op de wereld
Analfabetisme neemt over de hele wereld toe
„Bijna een zesde van de 5,9 miljard mensen op de wereld kan niet lezen of schrijven”, zo bericht The New York Times. Volgens het Kinderfonds van de Verenigde Naties (UNICEF) zullen wij het aantal analfabeten nog zien stijgen. Hoe komt dat? Doordat 3 van de 4 kinderen in de armste landen van de wereld momenteel niet naar school gaan. Etnische conflicten hebben niet alleen wereldomvattende economische problemen veroorzaakt, maar zijn er ook de oorzaak van dat miljoenen kinderen geen schoolopleiding krijgen. Door oorlogen worden niet alleen scholen verwoest, maar worden ook veel kinderen van leerling tot soldaat gemaakt. En natuurlijk maakt analfabetisme sociale problemen weer groter. Het rapport van UNICEF getiteld The State of the World’s Children 1999 zegt dat er een direct verband bestaat tussen analfabetisme en geboortecijfers. In een bepaald Zuid-Amerikaans land bijvoorbeeld „hebben vrouwen die analfabeet zijn gemiddeld 6,5 kinderen, en moeders met een middelbareschoolopleiding gemiddeld 2,5 kinderen”, aldus de Times.
Millenniumgekte
„De regering [van Israël] heeft 12 miljoen dollar uitgetrokken voor het verbeteren van de beveiliging bij de Tempelberg” als voorbereiding op geweld in verband met het millennium, aldus Nando Times. De politie vreest dat joodse of „christelijke” fanatici gaan proberen om moskeeën op de Tempelberg te verwoesten zodat de joodse tempel herbouwd kan worden. Sommige „christelijke” sekten geloven dat daardoor het einde van de wereld en de wederkomst van Christus bespoedigd zullen worden. Volgens het bericht wordt de Tempelberg, die bij moslims bekendstaat als al-Haram al-Sharif, „als de meest omstreden plek van het conflict in het Midden-Oosten beschouwd”. De berg ligt „binnen de ommuurde oude stad Jeruzalem, die in 1967 in de oorlog in het Midden-Oosten door Israël op Jordanië werd veroverd”. Er is opgemerkt dat een aantal „christenen” al een plekje op de Olijfberg heeft gehuurd in afwachting van Christus’ wederkomst.
Aspirine tegen plantpijn?
Het mag dan zo zijn dat planten geen pijn voelen zoals mensen dat doen, ze reageren wel op letsel door jasmijnzuur te produceren. Sommige geven zelfs op jasmijn lijkende dampen af die een reactie bij andere planten kunnen opwekken. „Onderzoekers weten al jaren dat aspirine op de een of andere manier de productie van jasmijnzuur door planten stillegt”, aldus Science News. Nu hebben wetenschappers van de Arizona State University een deel van dit mysterieuze mechanisme ontrafeld. Aspirine schakelt een belangrijk enzym in planten uit door middel van dezelfde soort van chemische reactie als waarmee de pijnstiller een ander enzym bij mensen uitschakelt. Het verband tussen de werking van aspirine bij planten en bij mensen is echter nog steeds onduidelijk, aangezien de twee enzymen bijna niets gemeen lijken te hebben.
Postume begenadiging voor „heksen”?
In 1994 riep de paus de Rooms-Katholieke Kerk op ’haar historische geweten te onderzoeken’. Een resultaat is de vorming van een katholieke commissie in Tsjechië — de eerste in zijn soort — die gaat bekijken of honderden mensen die levend als heksen werden verbrand, begenadigd moeten worden. Als gevolg van door de kerk gesanctioneerde heksenjachten stierven er tussen de 12de en 18de eeuw in Europa vele duizenden mensen door verbranding of door marteling. Nadat paus Innocentius VIII in 1484 een edict over hekserij had afgekondigd, namen heksenjachten toe, en er werden meer dan 30 martelmethoden gebruikt om degenen die ervan verdacht werden een heks te zijn, te identificeren. Zelfs jonge kinderen werden niet gespaard wanneer er pogingen werden gedaan om bewijsmateriaal tegen hun ouders los te krijgen. Duitsland heeft het grootste aantal heksen verbrand, maar zulke processen kwamen ook in Frankrijk en Engeland veel voor. De kerk denkt wellicht na over postume verontschuldigingen, zo bericht de Londense Sunday Telegraph.
De rivier de Yangzi Jiang temmen
De Drieklovendam in de rivier de Yangzi Jiang in China zal, wanneer hij is voltooid, de grootste hydro-elektrische krachtcentrale ter wereld zijn. De dam zal 185 meter hoog en 2,3 kilometer breed zijn, en 18,2 miljoen kilowatt energie opwekken. De belangrijkste reden voor het bouwen van de dam is echter niet het opwekken van hydro-elektrische energie, maar het verminderen van overstromingen van de Yangzi Jiang. In 1994 is met de bouw ervan begonnen en men verwacht in 2009 klaar te zijn. In totaal zal er voor dit omvangrijke project 147 miljoen kubieke meter aarde en rotsblokken afgegraven moeten worden, 25 miljoen kubieke meter beton gestort moeten worden en een kleine twee miljoen ton staal bevestigd moeten worden. „De moeilijkste taak is echter het zoeken van andere huisvesting voor de meer dan 1,1 miljoen mensen die in de betrokken gebieden wonen”, aldus China Today.
Astma neemt toe
Rapporten van de Wereldgezondheidsorganisatie geven te kennen dat er wereldwijd in de afgelopen tien jaar een toename van 40 procent is geweest in zowel het aantal gevallen van astma als het aantal ziekenhuisopnamen in verband met die ziekte. Vanwaar deze stijging? Leden van het Amerikaanse College van Longspecialisten wezen op de opzienbarende toename in het aantal huisdieren, in combinatie met de huidige neiging om in potdichte, slecht geventileerde huizen te wonen. Astma-aanvallen kunnen uitgelokt worden door „schilfers (van huid, haar en veren) van dieren, huisstofmijten, schimmels, sigarettenrook, pollen, milieuvervuiling en sterke geuren”, aldus The Toronto Star. Huidschilfers van katten vormen echter het belangrijkste allergeen. De krant zei dat astma vooral daarom aandacht moet krijgen omdat de meeste sterfgevallen die erdoor veroorzaakt worden, te voorkomen zijn. Momenteel zijn er ongeveer 1,5 miljoen astmalijders in Canada, en jaarlijks sterven er zo’n 500 aan de ziekte.
Recordschade veroorzaakt door het weer
In de eerste 11 maanden van 1998 ging er over de hele wereld een recordbedrag van 89 miljard dollar verloren door rampen die met het weer te maken hadden. Deze schade lag „ver boven de 55 miljard dollar aan verliezen in het hele decennium van de jaren ’80”, aldus een bericht van Associated Press. Het bericht zegt: „Zelfs na correctie voor inflatie blijven de verliezen van de jaren ’80, die dan 82,7 miljard zouden bedragen, onder die van de eerste 11 maanden” van 1998. Natuurrampen zoals stormen, overstromingen, branden en droogte hebben niet alleen materiële verliezen veroorzaakt, maar ook naar schatting 32.000 mensen van het leven beroofd. „Steeds vaker”, zo zegt Seth Dunn van het Worldwatch Institute, „zijn er bij natuurrampen menselijke vingerafdrukken te ontdekken.” In welk opzicht? Volgens Dunn heeft ontbossing tot het probleem bijgedragen omdat het land daardoor beroofd wordt van bomen en wetlands, die als ’de sponzen van de natuur’ werken.
Gezinnen onder druk
Door een recente opiniepeiling onder Canadezen werd vastgesteld dat gezinnen van nu het gevoel hebben dat ze onder meer financiële en emotionele druk staan dan naoorlogse gezinnen van een halve eeuw geleden. De krant National Post zet echtscheiding en de ontwrichting van het gezinsleven boven aan de lijst van stressfactoren. Andere belangrijke oorzaken van spanningen in het gezin zijn in afnemende belangrijkheid „ouders die te hard en te veel werken, onzekere werkomstandigheden, buitensporig hoge belastingen en een gebrek aan respect voor de moeite die ouders doen om hun kinderen op te voeden”. Deze vormen van stress zijn volgens de geënquêteerden in de meeste eenoudergezinnen nog groter.
IJsbergen oogsten
„Newfoundlanders weten al heel lang dat water van ijsbergen uitermate zuiver is”, zo zegt de Londense Financial Times, maar nu wordt de oogst van deze „onuitputtelijke bron die langs hun stranden drijft” binnengehaald. Nadat er netten om een drijvende ijsberg zijn gewikkeld, sleept een sleepboot hem bij hoog water naar de kust. Op volle snelheid maakt de sleepboot wanneer hij de kustlijn nadert een scherpe bocht, laat de netten los en slingert de ijsberg op het strand. Wanneer het eb wordt, blijft de ijsberg op het land achter. Een enorme kraan breekt het ijs vervolgens in stukken en laadt het op een aak „waar het wordt verpulverd, gesmolten en gefilterd voordat het onder ultraviolette lampen doorgaat” om gezuiverd te worden.
Agressie tegen vrouwen
„In Brazilië vindt 63 procent van alle tegen vrouwen gerichte lichamelijke agressie in huis plaats, en van slechts een derde wordt aangifte gedaan”, aldus de krant O Globo. De krant zegt verder: „Voornamelijk arme vrouwen krijgen met huiselijk geweld te maken, maar zij zijn degenen die het vaakst bij de politie aangifte doen van agressie. Rijke vrouwen komen in de statistieken bijna niet voor.” Andere landen melden soortgelijke cijfers. Volgens een onderzoek dat gepubliceerd is door het Amerikaanse Ministerie van Justitie „is meer dan de helft van alle vrouwen in de Verenigde Staten op een bepaald moment in haar leven lichamelijk mishandeld, en bijna 1 op de 5 is verkracht of het slachtoffer van een poging tot verkrachting geweest”, zo zegt het persbureau Reuter. De Amerikaanse minister van Volksgezondheid en Welzijnszorg, Donna Shalala, zegt: „Elk getal in dit onderzoek bestaat uit dochters, moeders, en buurvrouwen van ons.”