Een dodelijke alliantie

OOIT (in 1959) voorspelden gezondheidswerkers in de Verenigde Staten dat tuberculose (tbc) spoedig uitgeroeid zou worden. En inderdaad werd de ziekte in de daaropvolgende jaren zo drastisch teruggedrongen dat veel mensen veronderstelden dat ze onder controle was. Maar tbc is terug en ze heeft een dodelijke bondgenoot gevonden — HIV, het virus dat het immuunsysteem verzwakt en gewoonlijk tot aids leidt.

Hoewel ruim twee miljard mensen — ongeveer een derde van de wereldbevolking — dragers van tuberkelbacteriën zijn, lopen zij wanneer zij voor het eerst geïnfecteerd raken, voor hun volledige levensduur slechts tien procent kans dat de ziekte zich ook werkelijk ontwikkelt. Interessant is dat mensen met HIV jaarlijks een kans van acht procent hebben om actieve tbc te krijgen. Dus naarmate meer mensen HIV oplopen, dreigen er meer tbc te krijgen.

Dr. Richard J. O’Brien van de WHO (Wereldgezondheidsorganisatie) merkt op dat het aantal tbc-gevallen in de Verenigde Staten de afgelopen jaren met ongeveer vijftien procent is toegenomen. Dit, zegt hij, is „grotendeels te wijten aan de wisselwerking tussen HIV en tbc”. De bedreiging is echter het grootst in de ontwikkelingslanden. Maar liefst negentig procent van de acht miljoen nieuwe gevallen per jaar wordt in de armste landen aangetroffen, en ongeveer drie miljoen van deze patiënten sterven.

Wereldwijd worstelen zo’n 4,4 miljoen mensen met het dodelijke tweetal. De WHO voorspelt dat tbc in de nabije toekomst jaarlijks een miljoen levens zal eisen onder mensen met HIV. „Deze twee epidemieën samen zijn de grootste bedreiging voor de volksgezondheid van het decennium geworden”, zei Peter Piot, directeur van het Joint United Nations Programme on HIV/AIDS.

[Illustratieverantwoording op blz. 19]

New Jersey Medical School — National Tuberculosis Center