Een blik op de wereld
Dodelijke ziekten in Australië
„Voor het eerst sinds er gegevens over het [aids]virus werden bijgehouden, is het aantal Australiërs dat overleden is aan ziekten die met aids verband houden, gedaald”, bericht de in Melbourne verschijnende Herald Sun. Uit onlangs gepubliceerd cijfermateriaal van het Australische Bureau voor de Statistiek valt af te leiden dat in 1995 als gevolg van aids 666 personen stierven — een daling van 13 procent. Het totaal aantal sterfgevallen in het land daalde met 4 procent, waarbij kanker en hartkwalen nog steeds de belangrijkste doodsoorzaken waren. Steeds meer Australiërs sterven nu echter aan de ziekte van Alzheimer en andere ziekten die met dementie verband houden. Volgens de nationaal secretaris van de Australische Alzheimer-vereniging zal „de voorspelde snelle toename in het aantal dementen . . . een enorme belasting vormen voor bestaande voorzieningen die ten doel hebben mensen met de ziekte te helpen, alsook voor degenen die hen verzorgen”.
Toekomstvisies
Naarmate de 21ste eeuw dichterbij komt, neemt het aantal toekomstvisies toe. In een door Newsweek gehouden enquête werd inwoners van de Verenigde Staten gevraagd wat zij de komende eeuw verwachten. Ongeveer 64 procent van de geënquêteerden voorspelde dat er astronauten op de planeet Mars zullen wandelen. Zo’n 55 procent gelooft dat mensen uiteindelijk andere plaatsen in het universum zullen bevolken. Volgens 70 procent zullen geleerden een geneesmiddel voor aids vinden, en 72 procent voorziet de ontwikkeling van een geneesmiddel voor kanker. Er klonken ook pessimistischer geluiden: 73 procent van de geïnterviewden voorspelt dat de kloof tussen arm en rijk groter zal worden en 48 procent verwacht meer oorlogen dan in de afgelopen 100 jaar. Ongeveer 70 procent denkt dat de mens niet in staat zal zijn een eind te maken aan de honger in de wereld.
Een afschuwelijk trauma
In de afgelopen twintig jaar is volgens de FDA Consumer het aantal mensen in de Verenigde Staten dat brandwonden opliep aanmerkelijk gedaald en de ernst van de verwondingen beduidend verminderd. Ook is de overlevingskans van verbrandingsslachtoffers verbeterd. Een medewerker van de FDA (de Amerikaanse Dienst voor Voedings- en Geneesmiddelen), Charles Durfor, merkte op dat „dertig tot veertig jaar geleden veel verbrandingsslachtoffers niet in leven bleven. Vooruitgang op het gebied van de behandeling heeft geleid tot het ontstaan van een geheel nieuwe groep van patiënten die niet alleen in leven zijn gebleven, maar voor wie ook de kwaliteit van het leven is verbeterd.” Elk jaar lopen ruim 50.000 Amerikanen brandwonden op waarvoor zij in het ziekenhuis opgenomen moeten worden. Volgens de Amerikaanse Brandwondenassociatie sterven er ongeveer 5500 slachtoffers. „Een ernstige verbranding is een van de afschuwelijkste trauma’s die het lichaam te verwerken kan krijgen”, zegt de FDA Consumer.
„Eerlijke” fraude
Frauduleuze praktijken van verzekeringnemers kosten verzekeringsmaatschappijen in Argentinië jaarlijks zo’n $200 miljoen. Daardoor kosten autoverzekeringen wel 30 procent meer dan in de meeste andere landen. Volgens de krant Ambito Financiero „is bijna de helft van de gevallen van fraude het werk van personen die ’eerlijke burgers’ genoemd zouden kunnen worden”. Naar verluidt heeft ongeveer 40 procent van de polishouders hun verzekeringsmaatschappij op de een of andere wijze misbruikt. De krant komt tot de slotsom dat zulke frauduleuze praktijken een vorm van wraak vertegenwoordigen van de zijde van ontevreden klanten die zich door hun verzekeringsmaatschappijen te kort gedaan voelen.
Een stervende zee
De Dode Zee slinkt. „Het oppervlak van de Dode Zee, toch al het laagst gelegen water op aarde (410 meter onder het gemiddelde peil van de wereldzeeën), daalt gestaag”, aldus U.S.News & World Report. Hoe dit komt? Niet alleen als gevolg van verdamping, maar ook doordat verscheidene irrigatiesystemen en dammen water onttrekken aan de Jordaan, de voornaamste bron van water voor de Dode Zee. Verder „is het slinken versneld door chemische fabrieken die water uit de Dode Zee in verdampingsvijvers pompen voor de winning van mineralen”. Sinds het midden van de jaren ’50 is het oppervlak van de Dode Zee zo’n 20 meter gedaald. Eén aanpak waar thans over gediscussieerd wordt, is de aanleg van een 190 kilometer lang kanaal dat water vanuit de Rode Zee moet aanvoeren. Het water zou eerst 120 meter omhooggepompt moeten worden, om zich vervolgens 530 meter omlaag te storten in de Dode Zee.
Verbroken geloften
In Duitsland houden steeds minder huwelijkspartners zich aan hun huwelijksgelofte. Het gevolg is, zo bericht de Nassauische Neue Presse, een stijgend echtscheidingscijfer en een toenemend aantal kinderen dat in de ellende zit. In 1995 liepen bijna 170.000 huwelijken stuk, en daar waren zo’n 142.300 kinderen de dupe van. Dit komt neer op een toename van 5 procent in het aantal betrokken kinderen ten opzichte van het jaar daarvoor. De krant merkte op dat 1 op de 10 in 1950 voltrokken huwelijken binnen 25 jaar strandde. Van de in 1957 gehuwde paren ging ongeveer 1 op de 8 binnen 25 jaar uiteen. Van de in 1965 gesloten huwelijken eindigde er binnen een periode van 25 jaar 1 op de 5. En van de na 1970 in het huwelijk getreden stellen liep het voor 1 op elke 3 uit op een echtscheiding.
Panacee gevonden?
Volgens één onderzoek is er „voor het eerst een vetarm en veel groente en fruit bevattend dieet ontdekt dat de bloeddruk snel en even doeltreffend verlaagt als geneesmiddelen”, bericht The New York Times. Dr. Denise Simon-Morton, leider van de Preventie-Researchgroep bij het Nationale Hart-, Long- en Bloedinstituut in de Verenigde Staten, zegt dat het onderzoek erop wijst dat „één dieet wel eens zou kunnen volstaan” om hartkwalen, hoge bloeddruk en veel soorten kanker te helpen voorkomen. Het onderzoek testte de gevolgen van voedingsveranderingen bij honderden volwassenen in zes medische centra verspreid over het hele land. De deelnemers werden in drie groepen verdeeld. Eén groep kreeg een dieet dat overeenkwam met dat van de „doorsnee”-Amerikaan. De tweede kreeg hetzelfde dieet, maar dan met veel fruit en groenten. De derde kreeg een dieet met veel fruit, groenten en vetarme melkprodukten dat bovendien weinig totaal-vet, cholesterol en verzadigd vet bevatte. Bij zowel de tweede als de derde groep trad een medisch significante verlaging van de bloeddruk op, maar het dieet van de derde groep gaf de beste resultaten te zien. Bij de deelnemers die aan hypertensie leden waren de resultaten van het volgen van het dieet, vergeleken met die van het gebruik van medicijnen even goed of beter. De twee diëten bevatten negen tot tien standaardporties fruit en groenten per dag.
Mens maakt come-back in Japan
„In de Japanse industrie is een grootscheepse verschuiving gaande”, merkt het weekblad Far Eastern Economic Review op. Twee decennia lang hebben Japanse fabrieken efficiëntie nagestreefd door de mens te vervangen door machines. Nu maakt de mens zijn come-back. Enkele mammoetconcerns zijn momenteel bezig robots uit de montagelijnen op te doeken en ze door mensen te vervangen. Waarom? Omdat mensen iets hebben wat robots missen — flexibiliteit. Wanneer het tijd is om een ander model te gaan maken, kunnen mensen snel overschakelen, terwijl het maanden kan kosten om de robots te herprogrammeren. „Vroeger gebruikten wij mensen uiteindelijk als robots”, zegt Tomiaki Mizukami, een van de directeuren van de elektronica-gigant NEC. „Nu moeten wij echter hun intelligentie gebruiken. Robots gebruiken was goed, maar wij ontdekken nu dat mensen gebruiken in wezen sneller is.” Arbeiders bij NEC bleken bijvoorbeeld bij het assembleren van telefoons 45 procent efficiënter te zijn dan de robots. Mensen nemen ook minder plaats in dan de machines, en het gebruik van eenvoudiger apparaten laat zich vertalen in minder technici en lagere onderhoudskosten. „Na twee à drie jaar experimenteren met minder automatisering, kunnen de concerns op aanzienlijke kostenbesparingen en produktiviteitswinst bogen”, aldus het weekblad.
„Nieuwe” piramiden te bezichtigen
Al jarenlang komen grote aantallen toeristen de door koning Choefoe — ook bekend als Cheops — gebouwde ’grote piramide’ te Gizeh bezichtigen. Weinigen hebben echter de monumenten gezien die zijn vader, Snofroe, heeft nagelaten. Laatstgenoemde monumenten waren namelijk voor het publiek niet toegankelijk omdat ze midden op een legerbasis in Dahsjoer stonden. Maar daar is verandering in gekomen. De Opperste Raad voor Oudheden van Egypte heeft het gebied nu voor het publiek opengesteld. Van de 11 daar aanwezige piramiden heeft Snofroe — de bouwer van in totaal 5 piramiden — er 3 gebouwd, waaronder de Rode Piramide, de eerste piramide met gladde zijden. De vóór zijn tijd gebouwde piramiden hadden trapvormige zijden. Misschien nog belangwekkender is de ’knikpiramide’, die zo genoemd wordt omdat de steile hellingshoek iets voorbij de helft plotseling minder steil wordt. Klaarblijkelijk heeft de steile hellingshoek stenendieven ontmoedigd, en dit verklaart wellicht waarom de bekleding van deze piramide het best bewaard is gebleven van alle piramiden in Egypte. Terwijl voorgaande koningen pas bij hun dood volledig vergoddelijkt werden, „riep [Snofroe] zichzelf uit tot de levende zonnegod Ra”, merkt het blad Time op. „Snofroe werd begraven in de Rode Piramide, in een schitterende, uit drie vertrekken bestaande grafkamer die als de mooiste van het Oude Rijk wordt beschouwd.”