Jonge mensen vragen . . .
Kan ik me bezighouden met computer- of videospelletjes?
Ze hebben je omsingeld! Maar je bent lang niet weerloos. Je vuurt je laserkanonnen af en maait de vijand neer. Het probleem is dat hoe meer je schiet, des te meer vijanden er verschijnen. Dus wil je het overleven, dan blijft je maar één keus over — alles wat je ziet om zeep helpen. Je vuurt en de vijanden gaan ten onder terwijl het bloed rijkelijk vloeit . . .
„WERVELKOLOMMEN worden losgescheurd, vlees wordt weggeklauwd en hoofden spatten uiteen, heerlijk!” Zo werd in een tijdschrift enthousiast de nieuwste versie van een populair computerspelletje beschreven. In feite is dit er slechts een van een nieuwe generatie computer- en videospelletjes die het spelers mogelijk maken opwindende fantasieën uit te beelden. Voorgaande uitgaven schijnen nogal tam in vergelijking met deze bloederige, vaak sadistisch gewelddadige spelletjes.
Desondanks zijn gewelddadige video- en computerspelletjes enorm populair onder jongeren. En nu naar schatting een derde van alle huishoudens in de Verenigde Staten over apparatuur voor elektronische spelletjes beschikt, hebben miljoenen jongeren er toegang toe. Voor jongeren bij wie die apparatuur thuis niet aanwezig is, kan een loopje naar het huis van een vriend of de plaatselijke amusementshal al voldoende zijn om deze spelletjes te spelen.
Hoe staat het met jou? Ben jij al eens in de verleiding gekomen om zelf een paar van deze nieuwe spelletjes te kopen — of op zijn minst uit te proberen? Nu, misschien verander je nog wel van idee na alle feiten beschouwd te hebben.
Je kunt niet alle spelletjes over één kam scheren!
Laten wij duidelijk vooropstellen dat niet alle video- of computerspelletjes verwerpelijk of gewelddadig zijn. Veel spelletjes zijn informatief; ze brengen de spelers op een levendige en onderhoudende manier bijvoorbeeld aardrijkskunde, wiskunde en typen bij. Andere spelletjes testen iemands reactiesnelheid door sporten als basketbal en hockey te simuleren. Er zijn ook intrigerende high tech-puzzels die een uitdaging zijn voor de hersenen.
Uiteraard kunnen zelfs de beste spelletjes heel wat tijd opslokken. En de bijbel dringt er bij christenen op aan ’de tijd uit te kopen’, dat wil zeggen, hun tijd verstandig te gebruiken voor geestelijke zaken (Efeziërs 5:16). De bijbel verlangt echter niet dat elk moment van de dag aan werk of studie wordt besteed, maar herinnert ons er veeleer aan dat er „een tijd [is] om te lachen . . . en een tijd om rond te huppelen” (Prediker 3:4). Binnen de perken gehouden kunnen spelactiviteiten verkwikkend en heilzaam zijn.
Wij dienen ons echter te realiseren dat veel van deze spelletjes uitgedacht schijnen te zijn om spelers buitensporige hoeveelheden tijd te laten verspillen. Bij enkele ervan kost het uren om het spel op een bepaald niveau te leren beheersen, waarna de speler ontdekt dat er verscheidene andere niveaus — onvermijdelijk moeilijker en ingewikkelder — doorlopen moeten worden voordat de finish is bereikt! Er zijn ook spelletjes waarbij veel moeite nauwelijks beloond schijnt te worden. Dan en Sam, twee christelijke vleselijke broers, speelden enthousiast een bepaald spel dat beloofde hen te helpen bij het oplossen van wiskunde-opgaven. Maar zij beseften al gauw dat zij hun wiskunde sneller klaar hadden op papier dan op het scherm!
Zelfs bij computer- en videospelletjes die redelijk heilzaam zijn, is het dus nodig selectief te zijn. Dan en Sam vertelden: „Als je voldoende oplet in een winkel, vind je meestal wel een goed spel.” Het is echter alleen maar logisch dat je vermijdt veel geld uit te geven voor spelletjes waarbij je je al snel verveelt. Eén ouder moedigt zijn zoons aan zich te beperken tot spelletjes die hen zullen helpen bij onderwerpen die zij op school bestuderen.
De schaduwzijde
Helaas zijn niet alle computer- en videospelletjes onschuldig vermaak — laat staan dat ze leerzaam zijn. Veel van de huidige amusements-software richt zich op wat de bijbel „de werken van het vlees” noemt — onreine praktijken die God afkeurt. Tot zulke afgekeurde „werken” behoort „beoefening van spiritisme” (Galaten 5:19-21). Ja, in de ogen van Jehovah God is het beoefenen van magie „iets verfoeilijks”. — Deuteronomium 18:10-12.
Veel van de huidige spelletjes zijn evenwel doordrenkt van spiritisme en magie! Bij één spel moeten „toverformules” worden gebruikt om te winnen. De instructies voor de spelers luiden: „Ben je gereed om toverkunst aan te wenden, klik dan op de bliksemflits in de rechterbenedenhoek van het menu en klik vervolgens op het schepsel dat je wilt elimineren.” Zouden zulke spelen geen ongezonde nieuwsgierigheid naar demonische krachten in de hand kunnen werken?
En wat gebeurt er wanneer iemand zich blootstelt aan grote doses gruwelijk geweld? In U.S.News & World Report wordt verteld van twee populaire spelletjes waarbij je ziet hoe „het hart van een tegenstander eruit wordt gerukt” en „vampiers gaten boren in schaars geklede tienermeisjes”. Hoewel sommigen het bloedvergieten per computer misschien zullen afdoen als ongevaarlijke fantasie, waarschuwt de bijbel in Psalm 11:5: „Jehovah zelf onderzoekt zowel de rechtvaardige als de goddeloze, en al wie geweld liefheeft, haat Zijn ziel stellig.” — Vergelijk Jesaja 2:4.
Het is ook mogelijk goedkope pornografie op het computerscherm op te roepen. Bloot en expliciete seks zijn zulke gewone kost geworden, dat de fabrikanten van spelletjes in de Verenigde Staten een classificatiesysteem hebben ingevoerd om kopers van aanstootgevende spelletjes te waarschuwen. Weinig winkeliers schijnen echter bereid de verkoop aan jongeren aan banden te leggen. „Onze enige verplichting is klanten te geven wat zij willen”, zegt een winkelbediende. Maar vraag je eens af: ’Zal het zien van seksueel prikkelende beelden mij helpen mijn geest op dingen gericht te houden die „rechtvaardig, eerbaar, lieflijk en deugdzaam” zijn?’ — Filippenzen 4:8.
Verslaafd!
Het is waar dat deskundigen van mening verschillen over de feitelijke invloed van computerspelletjes op jongeren. Bij één onderzoek, dat in het blad New Scientist besproken werd, kwam men tot de optimistische conclusie dat zulke spelletjes „geen grondoorzaak van wangedrag zijn”. Niettemin dacht 97 procent van de bij dat onderzoek ondervraagde jongeren „dat het mogelijk was aan de spelletjes verslaafd te raken”. De jongeren zeiden dat videospelletjes in amusementshallen bijzonder schadelijk waren omdat „ze spelers aanmoedigen meer geld uit te geven”.
Kunnen deze spelletjes werkelijk verslavend werken? Blijkbaar bij sommige spelers wel. Een meisje vertelde Ontwaakt!: „Het enige waaraan je kunt denken, is het spelletje afmaken en winnen.” Een jonge man vertelt in dezelfde trant: „Urenlang probeerde ik uit te puzzelen hoe ik iedereen kon doden om naar het volgende niveau van het spel over te kunnen gaan.”
Misschien denk je dat jij nooit zo in een spelletje op zou kunnen gaan. Maar bedenk eens hoe tv-shows en films de emoties van mensen bespelen — hen tot tranen, woede of opgewonden kreten bewegen. Stel je dan eens een programma voor dat niet alleen een opwindende intrige, unieke karakters en oogverblindende speciale effecten heeft maar waarin jij de superheld bent. Zou het makkelijk zijn om er niet helemaal in op te gaan? Het is dan ook niet verwonderlijk dat sommige spelers er moeite mee hebben fantasie en werkelijkheid uit elkaar te houden. Een jongere vertelt: „Het effect van het spelen van gewelddadige spelletjes was zo erg, dat ik me zelfs inbeeldde dat mijn hand een pistool was en ik het op mensen richtte.”
Doe een verstandige keuze
Mochten ouders het gebruik van computer- of videospelletjes niet beperken, dan moeten jongeren acht slaan op de raad in Prediker 2:14: „Wat de wijze betreft, zijn ogen zijn in zijn hoofd.” Dat wil zeggen dat de wijze kijkt waar hij heen gaat en ziet wat er voor hem ligt. De wereld van het computeramusement biedt werkelijk al veel dat tegen de kennis van God indruist. (Vergelijk 2 Korinthiërs 10:5.) En wie weet wat het volgende is waarmee de software-tovenaars op de proppen zullen komen? Voordat een jongere een spelletje koopt, speelt of huurt, moet hij zich dus afvragen: ’Waar gaat het over? Doet de naam vermoeden dat het naar het occulte zweemt? Staat op de cover gruwelijk geweld uitgebeeld?’
In het allergunstigste geval kunnen elektronische spelletjes wat heilzaam plezier en informatie verschaffen. Maar zijn ze het echt waard dat je er veel van je kostbare tijd aan besteedt? De reeds genoemde veertienjarige Sam vertelt: „Onze pa heeft nooit met zoveel woorden gezegd dat we geen videospelletjes mochten hebben. Maar hij vroeg wel: ’Wat is er zo interessant aan om op een knop te drukken en dan iemand over een scherm te zien rennen of springen?’” „En zo denken wij er nu over”, voegt zijn broer Dan eraan toe.
Ja, vergeet niet dat er andere — en misschien produktievere — manieren zijn om je te vermaken, zoals lezen, knutselen en handwerken, meedoen aan gezonde sporten, zingen of een muziekinstrument leren bespelen. Het is zoveel nuttiger tijd te besteden ’aan het oefenen van jezelf met godvruchtige toewijding als je doel’ (1 Timotheüs 4:7). Dat zal van veel meer waarde zijn dan een elektronisch spelletje spelen.
[Inzet op blz. 13]
Van de bij een onderzoek ondervraagde jongeren dacht 97 procent „dat het mogelijk was aan de spelletjes verslaafd te raken”
[Illustratie op blz. 14]
Kan het spelen van gewelddadige videospelletjes je werkelijk kwaad berokkenen?