Een blik op de wereld
Museums in gevaar
Worden museums met de ondergang bedreigd? In Italië, een land begiftigd met een van de grootste culturele erfenissen van de wereld, verdwijnt elk jaar het equivalent van een heel museum vol kunstschatten. „Het rijkste museum van Italië is niet te bezichtigen”, bericht de krant Il Messaggero. Alleen al in 1992 werden bijna 35.000 kunstwerken — met een waarde van meer dan 200 miljard lire — gestolen uit museums, kerken, openbare en particuliere instellingen en huizen. Slechts 1971 werden er teruggevonden. Volgens schattingen zijn er tussen 1970 en 1992 gemiddeld elk jaar 30.000 kunstwerken verdwenen — een ware nationale noodsituatie, aldus de autoriteiten. Wat gebeurt er met al die gestolen schatten? Naar verluidt komen vele terecht in de geheime schuilplaatsen van drughandelaars en leiders van de georganiseerde misdaad.
In trance of dood?
De volgelingen van Balak Brahmachari leken, hoe toegewijd zij ook waren jegens hun goeroe, nauwelijks aangeslagen toen artsen verklaarden dat hij overleden was, aldus India Today. Zijn aanhangers, Santans genoemd, hielden vol dat de artsen zich vergisten en dat hun 73-jarige leider eenvoudig in een „meditatieve trance” was geraakt. Zij verzochten hem in het ziekenhuis op intensive care te houden. Toen de artsen dit weigerden, brachten de Santans het lijk terug naar hun ashram, of religieuze leefgemeenschap, in de buurt van Calcutta en legden het voor iedereen zichtbaar in een gekoelde ruimte op een bed van ijs. De gemeentelijke autoriteiten drongen aan op crematie van het lichaam om eventuele gezondheidsrisico’s te voorkomen, maar de Santans wezen dergelijke verzoeken als propaganda van de hand met het argument dat het lichaam „in het geheel geen teken van ontbinding” vertoonde. Er gingen weken voorbij. Ten slotte waren de autoriteiten gedwongen in actie te komen en het lijk op te ruimen.
Muziek en moord
Muziek heeft wellicht een belangrijke rol gespeeld bij twee moorden die onlangs in Texas (VS) zijn gepleegd. In het ene geval schoot een 19-jarige automobilist een staatspolitieman dood die hem had aangehouden om hem te bekeuren. De advocaat van de jongeman beweerde niet alleen dat zijn cliënt naar gewelddadige rap-muziek had geluisterd toen hij op de agent vuurde, maar ook dat hij, doordat hij al lang volledig opging in dergelijke muziek, ’opgefokt’ was om een moord te plegen. Naar verluidt waren de juryleden het ermee eens dat de invloed van de muziek op de daden van de jongeman heel groot was geweest. Maar volgens de openbare aanklager in de zaak „vonden zij toch niet dat [hij] als gevolg van de muziek minder te laken was voor de misdaad”. De jongeman werd ter dood veroordeeld. Veel overeenkomst hiermee vertoonde het geval van een jongere die toegaf zijn moeder te hebben doodgeschoten en beweerde dat dit hem via een song van de heavy metal-groep Megadeth door demonen was opgedragen.
Alternatieve behandeling
In een poging het risico te verminderen dat hun patiënten AIDS of hepatitis oplopen, zoeken artsen in Brazilië naar alternatieven voor bloedtransfusies, bericht de krant O Estado de S. Paulo. De krant verklaarde verder: „Braziliaanse artsen gebruiken reeds alternatieve operatietechnieken voor Jehovah’s Getuigen. Door middel van erytropoëtine — een door de nieren geproduceerd [hormoon] — hebben zij de hoeveelheid rode bloedcellen in een aantal gevallen zo kunnen vergroten dat transfusies na de operatie overbodig waren.” Na 91 Getuigen geopereerd te hebben, zegt dr. Sergio A. de Oliveira van het Portugese Welzijnsziekenhuis in São Paulo dan ook: „Wij bemerken dat patiënten die Jehovah’s Getuige zijn, met een goede kans van slagen hartoperaties zonder bloed of bloedprodukten kunnen ondergaan.”
Schadeclaims wegens seksueel misbruik verzekerd
„De Australische Katholieke Kerk heeft een verzekering met een dekking van vele miljoenen dollars afgesloten om zich te beschermen tegen schadeclaims wegens seksueel misbruik door priesters”, aldus The Sunday Telegraph, een in Sydney (New South Wales, Australië) uitgegeven krant. „Wij geven toe dat het nog steeds gebeurt”, zei een katholieke bisschop in het Australische Melbourne. Hij verklaart dat zo’n hoge dekking normaal is „voor dat soort vergrijpen”. Volgens een zelfhulpgroep van slachtoffers komt seksueel misbruik door geestelijken veel meer voor dan de kerk toegeeft. Een woordvoerder voor de groep zei te geloven dat de kerk zich meer bekommert om het beschermen van de geestelijken dan om het helpen van de slachtoffers. Hij voegde eraan toe dat de boodschap, „de eigenlijke kerngedachte van de kerkelijke [verzekerings]documenten, is: ’Verhul de waarheid’”.
Hoe word ik een echte priester?
„Japanse jongeren van nu worden wel de ’handleidinggeneratie’ genoemd — voordat zij wat dan ook doen, lezen zij eerst boeken over hoe zij het moeten doen. Nu zijn priesters hierop geen uitzondering”, aldus de in Tokio verschijnende krant The Daily Yomiuri. Teneinde de jonge priesters van nu priesteretiquette en -tradities bij te brengen, heeft het Instituut voor Zenstudies te Kioto opdracht gegeven een ’Hoe word ik een echte priester?’-handleiding gereed te maken. Terwijl Zenpriesters vroeger ongehuwd moesten blijven en befaamd waren om de strenge opleiding die zij genoten hadden, gaat het werk in deze tijd eenvoudig in veel gevallen van vader op zoon of van grootvader op kleinzoon over. Maar vaders, zo staat er in de krant, brengen hun zonen dikwijls niet de voor priesters gepaste manieren bij, en de jongeren zelf hebben het te druk met studeren voor een academische graad om de Zengebruiken te leren. Sommigen hebben naar verluidt moeite met het lezen van de sutra’s, de uiteenzettingen van de Boeddha.
Argentijnse vrouwen met hartkwalen
Uit recente statistische gegevens blijkt het aantal hartaanvallen onder vrouwen van alle leeftijden in Argentinië snel toe te nemen. De krant Clarín publiceerde de resultaten van een onderzoek over het onderwerp door het Argentijns Cardiologisch Genootschap. Bij het onderzoek waren 82 intensive care-afdelingen en 521 hartpatiënten in het hele land betrokken. Volgens het verslag was het aantal vrouwen dat met een hartaanval in een ziekenhuis in Argentinië was opgenomen in nog geen jaar tijd met ruim 56 procent gestegen. En terwijl vrouwen in 1991 slechts 25 procent van het aantal patiënten met een hartaanval uitmaakten, vormen zij nu bijna 40 procent. Tot de risicofactoren voor hartaanvallen behoren een hoge bloeddruk, zwaarlijvigheid, te veel vet in het bloed, alcoholisme en tabakgebruik. Uit het onderzoek bleek echter geen direct verband tussen leeftijd en de sterfte van hartpatiënten.
Neurose in het klooster?
Vaak wordt gedacht dat kloosters idyllische plekjes zijn waar nonnen of monniken zich ongestoord aan meditatie kunnen wijden. Maar Bruno Giordani, een geestelijke die psychologie doceert aan de pauselijke Lateraanse universiteit in Rome, heeft „een verontrustende analyse” gepubliceerd van nonnen- en monnikenkloosters, aldus de Italiaanse krant Corriere della Sera. In zijn rapport wordt melding gemaakt van „een groot aantal ernstige psychologische stoornissen” waaraan „veel nonnen ten prooi blijken te vallen”. Hij geeft een opsomming van de kenmerken van de „neurotische non”, die „vaak lijdt aan ziekelijke schuldgevoelens of juist elk moreel bewustzijn mist”. Sommigen hebben last van „eenzaamheid, het gevoel niet begrepen te worden, en narcistisch gedrag”, verklaart Giordani. Het is dan ook geen wonder dat de volgende bisschoppensynode, die in 1994 gehouden zal worden, over de specifieke problemen zal gaan waarmee de geestelijkheid geconfronteerd wordt.
Niet minder oorlogen
Hoewel wereldwijd het mes is gezet in de militaire uitgaven, is het aantal oorlogen dat wordt gevoerd, niet verminderd. „In het afgelopen jaar [1992] werden door het Zweedse Vredesonderzoeksinstituut SIPRI . . . 30 ernstige gewapende conflicten geteld”, aldus de Duitse krant Nassauische Neue Presse. Volgens het instituut waren dat er evenveel als in 1991. In sommige brandhaarden kwam een eind aan de gevechten, maar „in Bosnië begon het bloedigste conflict, waaraan tot het eind van het jaar meer dan 100.000 personen ten slachtoffer vielen”. SIPRI voorspelt dat „het aantal gewelddadig uitgevochten conflicten slechts heel langzaam zal afnemen”.
Straat naar Getuige-martelaar genoemd
Toen in het Duitse stadje Baltmannsweiler aan een nieuwe straat een naam gegeven moest worden, koos de gemeenteraad voor de naam Bernhard Grimm. Waarom? De Esslinger Zeitung, een Duitse krant, schreef: „Grimm, geboren in 1923, woonde in de Reichenbacher Straße 30. Als gelovig ’Jehovah Getuige’ weigerde hij in militaire dienst te gaan toen hij daarvoor opgeroepen werd. Hij werd onmiddellijk in hechtenis genomen en naar Berlijn gebracht. Daar werd hij door de krijgsraad ter dood veroordeeld wegens ’ondermijning van het leger’. Op 21 augustus 1942 werd in Berlijn-Plötzensee het doodvonnis aan de 19-jarige voltrokken.” Omdat deze jongeman net iets meer dan 50 jaar geleden als martelaar gestorven was, vond het gemeenteraadslid het een passende gelegenheid om een straat naar hem te noemen.
Leescrisis?
„Tijdschriften en kranten hebben minder lezers”, verklaart Gazeta Mercantil. De Braziliaanse krant bericht dat afgevaardigden op het in Berlijn (Duitsland) gehouden 46ste congres van de Internationale Federatie van Krantenuitgevers bezorgd waren over het toenemende „gebrek aan belangstelling voor het lezen van de gedrukte bladzijde en de voorkeur voor audiovisuele” media. Volgens de president van het Interamerikaanse Persgenootschap, Alejandro Junco de la Vega, zijn velen „zich niet bewust van het belang van het gedrukte woord . . . Velen geloven nog dat televisie relevanter is.” Horácio Aguirre, de directeur van de krant Las Americas in Miami, verwoordt een mening die ongetwijfeld door menig kranteman wordt gedeeld, namelijk dat een krant „een veel breder panorama van het wereldgebeuren biedt”.