Een blik op de wereld

KERKELIJK SEKSSCHANDAAL

„Jarenlang hebben rooms-katholieke priesters en andere kerkelijke medewerkers van parochies in Newfoundland zich bij herhaling vergrepen aan tientallen kinderen, meestal jongetjes, vaak wezen die aan de zorg van hun aanranders waren toevertrouwd”, aldus het Canadese nieuwsblad Maclean’s. „Ook is het schandaal niet beperkt tot Newfoundland: elders in Canada zijn nog minstens zes andere gevallen waarbij kinderen door katholieke geestelijken seksueel werden misbruikt, aan het licht gekomen, en in de Verenigde Staten meer dan 20.” Daar de berichten over zulke seksuele vergrijpen van maand tot maand toenemen — in totaal zijn reeds zeventien priesters en andere kerkelijke medewerkers in staat van beschuldiging gesteld — is het geloof en vertrouwen van veel katholieken in hun priesters geschokt. Zeer verontrustend is de beschuldiging dat seksueel misbruik in de kerk niet alleen al oud is, maar gewoonlijk in de doofpot werd gestopt, terwijl de schuldige priester eenvoudig naar een andere parochie werd overgeplaatst waar soms nieuwe vergrijpen werden gepleegd. Als reactie hierop hebben ouders geweigerd hun zonen misdienaar te laten worden, of zelfs maar toe te staan dat hun kinderen een biechtstoel betreden. „Het collaar, eens met trots gedragen, is een bron van verlegenheid en argwaan geworden”, aldus Paul Stapleton, vice-voorzitter van het bestuur van de katholieke St. John’s School. „Door de recente gebeurtenissen zijn alle priesters in diskrediet gebracht, onder een uitgesproken of stilzwijgende verdenking geplaatst. De boodschap schijnt te zijn: Je kunt niemand meer vertrouwen, behalve jezelf en God.”

„HARD OP WEG UIT TE STERVEN”

„De Afrikaanse olifant is hard op weg uit te sterven, het slachtoffer van een onverzadigbare wereldhandel in ivoor”, aldus het tijdschrift Science. Het aantal Afrikaanse olifanten is in de laatste tien jaar met ongeveer 40 procent afgenomen — van 1,3 miljoen tot 750.000. Als de afslachtingen met de huidige snelheid doorgaan, zullen olifanten binnen vijftig jaar zijn uitgestorven. Maar er is meer bij betrokken. „De vraag naar ivoor heeft de demografische en sociale structuur van de soort verstoord”, aldus Science. In sommige gebieden is minder dan één op de twintig olifanten een bul, zodat bronstige vrouwtjes wellicht niet gedekt worden, wat tot een verdere daling van de populatiedichtheid leidt. En als er minder grote mannetjes over zijn, moeten er meer olifanten worden gedood om dezelfde hoeveelheid ivoor te leveren. Van de olifanten die sterven, bestaat meer dan een kwart uit heel jonge dieren die omkomen van honger omdat hun moeder is gedood. Hoewel er een algeheel verbod op de commerciële handel in ivoor is voorgesteld, wordt gevreesd dat het nieuws van een ophanden zijnd verbod stropers ertoe zal brengen op het laatste moment nog zoveel mogelijk van de overgebleven olifanten af te slachten.

HONGER TE MIDDEN VAN OVERVLOED

Ten minste een half miljard mensen lijdt honger — dat kregen de deelnemers aan de vijftiende jaarvergadering van de Wereld Voedsel Raad, een orgaan van de VN, te horen. Al produceert de wereld zo’n 10 procent meer voedsel dan ze nodig heeft, miljoenen krijgen niet genoeg te eten als gevolg van zelfgenoegzaamheid, nalatigheid en onbekwaamheid. Volgens de voorzitter van de Raad, Eduardo Pesqueira uit Mexico, „is vrede een fundamenteel vereiste” om een eind te maken aan de wereldomvattende honger; veel oorlogvoerende landen „gebruiken hun schaarse middelen liever voor wapens dan voor voedselprogramma’s”. De meeste ondervoeden leven in Azië en Afrika. Elk jaar sterven zo’n 14 miljoen kinderen van nog geen vijf jaar oud door ondervoeding in combinatie met diarree en infectieziekten, aldus de Raad.

ONDERGRONDSE „ZEE” ONTDEKT

Een van de grootste problemen van het Australische binnenland is altijd de zoetwatervoorziening geweest. Het was dus goed nieuws toen onlangs onder dit zuidelijke deel van West-Australië een grote ondergrondse „zee” van zoet water werd ontdekt. Deze enorme watermassa, naar schatting minstens tienmaal zo groot als die welke tot nu toe in enig ander soortgelijk reservoir is ontdekt, zit opgesloten in een laag poreuze zandsteen van naar verluidt minimaal 250 m dik en ruim 3000 km² groot. Deze laag vormt een natuurlijk reservoir voor de „zee” en ligt tussen de 200 en 1500 m onder de oppervlakte.

BELEID VAN DE PAUS AANGEVALLEN

„Terwijl de polarisatie binnen de Rooms-Katholieke Kerk groter schijnt te worden, hebben dissidente theologen in heel West-Europa een openlijke aanval ingezet tegen de conservatieve leringen en het hoogst gecentraliseerde leiderschap van paus Johannes Paulus II”, aldus The New York Times. In januari verklaarden 163 theologen uit Nederland, Oostenrijk, West-Duitsland en Zwitserland dat de paus veeleer tegenspraak in plaats van gehoorzaamheid kan verwachten als hij „doet wat niet tot zijn ambt behoort”. Eén teer punt was de gewoonte van de paus de aanbevelingen van plaatselijke katholieke leiders bij het benoemen van bisschoppen te negeren en in plaats daarvan conservatieven te kiezen. Dit, te zamen met de veelvuldige buitenlandse reizen van de paus, is opgevat als een middel om het gezag van het Vaticaan aan de kerk op te leggen. Van de ongeveer 3000 bisschoppen over de hele wereld zijn er zo’n 1400 door paus Johannes Paulus II gekozen.

ONGEKAPT MEER WAARD

„Jaarlijks gaan over de hele wereld meer dan 28 miljoen acres [ruim 11 miljoen ha] regenwoud en ander bosgebied verloren”, aldus The New York Times. „En uitgaande van de huidige ontbossingssnelheid zullen verscheidene landen, waaronder El Salvador, Costa Rica, Nigeria en Ivoorkust, al hun wouden binnen 30 jaar hebben vernietigd.” Milieudeskundigen maken zich zorgen omdat grootschalige ontbossing niet alleen tot het opwarmen van de atmosfeer bijdraagt en het broeikaseffect versterkt, maar ook op uitgebreide schaal overstromingen veroorzaakt, zoals in Bangladesh, India, Soedan en Thailand hebben plaatsgehad. Daarom zijn milieudeskundigen erg blij met een recent wetenschappelijk onderzoek waarin wordt aangetoond dat regenwouden meer waard zijn als ze niet gekapt worden. Volgens het onderzoek zijn de inkomsten uit het oogsten van eetbare vruchten, cacao, oliën en rubber in de wouden bijna tweemaal zo groot als die welke voortspruiten uit de verkoop van hout en het gebruik van het land voor begrazing. Men hoopt dat het economische voordeel voor de armere landen een meer overtuigende drijfveer zal zijn om hun bossen te redden.

EROSIE VAN BEKENDE GEBOUWEN

„Zure regen en luchtvervuiling in droge vorm (zuur gas genoemd) eroderen de gevels van sommige van ’s werelds bekendste gebouwen”, aldus The Toronto Star. „Van de buitenzijde van de St. Paul’s Cathedral in Londen is op sommige plaatsen wel 3 centimeter steen weggevreten . . . De Westminster Abbey [in Londen] en het Parthenon in Athene lossen ook langzaam op onder invloed van een motregen van verontreinigingen.” Maar de oplossing is niet eenvoudig slechts een kwestie van het verlagen van de zuuruitstoot. Men gelooft nu dat de reeds in de poriën van het gesteente aanwezige verontreinigingen hun verwoestende werk zullen voortzetten, zelfs als de uitstoot is verminderd, en dat het verval zelfs als er helemaal geen verontreiniging meer is, nog enige tijd zal voortschrijden.

ZELFMOORD ONDER BEJAARDEN

Het zelfmoordcijfer onder de bejaarden in de Verenigde Staten is tussen 1981 en 1986 met zo’n 25 procent gestegen. Het totale nationale gemiddelde is 12,8 zelfmoorden op 100.000 mensen. Maar het cijfer voor personen boven de 65 is 21,6 per 100.000. Deskundigen wijten de onverwachte stijging aan veranderende zienswijzen, vooral het meer aanvaarden van zelfmoord als alternatief voor een lange en dure lijdensweg door ziekten. The New York Times merkt daarover op dat „sommige deskundigen veronderstellen dat de technologische vooruitgang die het leven van de bejaarden verlengt, het leven kwalitatief soms op een voor hen onaanvaardbaar peil brengt”. Volgens één deskundige op het gebied van zelfmoord ligt een deel van de schuld ook bij kinderen die niet protesteren wanneer een zieke ouder uiting geeft aan gevoelens de familie tot last te zijn.

CRACK IN EUROPA

Crack, het cocaïnederivaat dat in Engeland en de Verenigde Staten tot zoveel misdaad heeft geleid, is nu ook West-Europa aan het infiltreren. De Britse politie en douane zijn met ruim duizend man versterkt in een poging het probleem daar het hoofd te bieden. Hoewel het gebruik van crack nog niet veel terrein veroverd blijkt te hebben, vrezen de autoriteiten dat dit niet lang meer op zich zal laten wachten, omdat onlangs de beschikbaarheid van cocaïne in Europa sterk is toegenomen, terwijl de prijs ervan is gedaald. „Het is een openbaring te weten dat er in 1985 in de stad New York wegens het gebruik van crack 15 arrestaties plaatsvonden, en dat dit aantal in de eerste zes maanden van 1988 meer dan 18.000 bedroeg”, zei een buitenlandse drugexpert.