Een blik op de wereld
Onderzoek naar bomaanslag op Koninkrijkszaal
Na een driedaagse zitting in april besliste het gerechtshof van Sydney (Australië) dat de hoofdverdachte van de bomaanslag op de Koninkrijkszaal van Jehovah’s Getuigen in de buurt van Sydney op 21 juli 1985 wegens „onvoldoende bewijs” niet kon worden vervolgd, aldus de in Sydney verschijnende Daily Telegraph. De ontploffing maakte het gebouw met de grond gelijk, doodde één man en verwondde tientallen anderen, van wie meer dan tien ernstig. (Zie Ontwaakt! van 22 november 1985.)
Bij het gerechtelijk vooronderzoek naar de dood van de vader van drie kinderen presenteerde de politie aanwijzingen die een 39-jarige brandweerman in verband brachten met de bomaanslag op de Koninkrijkszaal, twee eerdere bomaanslagen op andere gebouwen, een poging tot het plaatsen van een bom in een auto en drie afzonderlijke moorden in recente jaren. De politie verklaarde dat de verdachte ten tijde van de bomaanslag op de Koninkrijkszaal onder surveillance stond. De rechter van instructie willigde het ongewone verzoek van de politie in om de naam van de verdachte voor publikatie vrij te mogen geven. De rechter zei dat het publieke belang bij zulke schokkende misdaden zwaarder woog dan dat van één mogelijk in verlegenheid gebrachte man.
EXPO 86 geopend
„Het grootste aantal internationale deelnemers dat zich ooit voor een gespecialiseerde Wereldtentoonstelling heeft aangemeld”, schreef een perscommuniqué over de Wereldtentoonstelling van 1986, die op 2 mei in Vancouver (British Columbia, Canada) werd geopend. Meer dan 50 naties hebben ingeschreven en zo’n 14.000 optredens maken deel uit van het amusementspakket. EXPO 86 is geopend tot 13 oktober 1986.
„Ecologische ramp”
De invoering van de Nijlbaars in het Oostafrikaanse Victoriameer zo’n 25 jaar geleden is „een experimenteel project dat tragisch uit de hand is gelopen”, meldt de Londense Times. Waarom? In plaats van een aanvulling te zijn op de eiwitbronnen van het meer, zoals oorspronkelijk bedoeld was, is de grote roofvis het merendeel van de 300 andere in het meer voorkomende soorten aan het uitroeien — met inbegrip van een vis die de dodelijke ziekte bilharzia hielp beteugelen. Dit onwelkome resultaat, te zamen met de economische lasten doordat zwaarder materiaal moest worden aangeschaft om deze „mansgrote” vis van wel 100 kilo of meer aan te kunnen, heeft rampzalige gevolgen gehad voor veel vissersdorpen in Kenia, Tanzania en Oeganda. Nu heeft de IUCN (een internationale natuurbeschermingsorganisatie) uiting gegeven aan haar bezorgdheid over soortgelijke plannen voor het Malawimeer en andere Afrikaanse meren.
Doemsdagprofetes
De leidster van een kleine Afrikaanse sekte profeteerde dat op 23 maart 1986, te middernacht, het einde van de wereld zou komen. Zo’n 200 mannen, vrouwen en kinderen, leden van de sekte, verzamelden zich naakt in haar huis in de buurt van Dennilton (Zuid-Afrika), in afwachting van de dag des oordeels. Zij hadden reeds hun bezittingen weggegeven en zelfs hun meubels, kleding en geld op straat geworpen. Waarom? Om te ontkomen aan de toorn van de wraakengelen, vertelde zij hun. Maar de volgende dag was haar eigen einde gekomen toen woedende buren haar in stukken hakten en verbrandden. Om welke reden? Zij geloofden dat zij een heks was.
De noordpool per hondeslede
In mei jongstleden voltooide een team bestaande uit vijf mannen en één vrouw uit de Verenigde Staten en Canada de eerste geboekstaafde expeditie naar de noordpool per hondeslede zonder tussentijdse bevoorrading. Tijdens hun bijna twee maanden durende pooltocht doorstonden zij temperaturen van –57 °C, windsnelheden van 97 km⁄u en twee zware sneeuwstormen. „Er waren momenten dat ik bijna dacht dat wat wij aan het doen waren, onmogelijk was”, vertelde Will Steger, de leider van de poolexpeditie, aan The New York Times. Zij begonnen hun tocht als een team van acht personen met 49 honden en vijf houten sleden, elk daarvan beladen met zo’n 400 kilo voorraden. Twee mannen en 28 uitgeputte honden werden met vliegtuigen geëvacueerd voordat het doel werd bereikt. Het overgebleven team bereikte de pool met nog maar 5 kilo voedsel voor hen allen. „Ik stond volkomen perplex van de kracht van geloof en doorzettingsvermogen”, zei Steger.
Misdaden tegen kinderen
„Dag in dag uit, jaar in jaar uit, worden miljoenen jonge levens geschokt door misdadige handelingen”, zei het hoofd van het Amerikaanse Departement van Justitie Edwin Meese begin dit jaar. In 1983 werden naar schatting 1,5 miljoen gevallen van mishandelde, seksueel misbruikte en verwaarloosde kinderen gemeld. Van 1976 tot 1983 stegen de aangiften van seksueel misbruik van kinderen met 900 procent. Meer dan een miljoen tieners lopen jaarlijks van huis weg, vaak om mishandeling, incest of andere ernstige gezinsproblemen te ontlopen. Elke 19 seconden valt er onder tieners een slachtoffer. De hulpofficier van justitie, Lois Herrington, zei dat er een presidentiële commissie was gevormd om misvattingen over misdaden tegen kinderen op te helderen. Ze zei: „De meeste vermiste kinderen zijn bijvoorbeeld niet ontvoerd door een vreemde, maar zijn in plaats daarvan weggelopen of ontvoerd door een ouder.”
Voornaamste oorzaak van kindersterfte
Ziekten van de ademhalingswegen zijn nu de voornaamste doodsoorzaak bij kinderen onder de vijf jaar, zo blijkt uit nieuwe onderzoeken en medische gegevens. Statistieken geven te kennen dat infecties van de ademhalingswegen zoals longontsteking, door mazelen veroorzaakte kroep, en kinkhoest wereldwijd naar schatting 6,5 miljoen jonge kinderen per jaar doden. Aan diarree veroorzakende ziekten, eens de voornaamste oorzaak van kindersterfte, sterven naar schatting vijf miljoen kinderen per jaar.
Israëls natuurreservaten
Hoewel Israël maar een klein land is, heeft het zo’n 160 natuurreservaten, die ongeveer 800 km2 beslaan. „Hierbij zijn niet de wijde vlakten van de Negeb inbegrepen, die op zichzelf al op een groot reservaat lijkt”, voegt het natuurtijdschrift Custos eraan toe. Het klimaat in Israël maakt een grote verscheidenheid aan flora en fauna mogelijk. Van de 3000 plantesoorten die er worden aangetroffen, groeien er 150 alleen in Israël. Zeldzame dieren die in bijbelse tijden algemeen voorkwamen, worden beschermd en kunnen in hun natuurlijke omgeving worden gezien. Daaronder vallen wilde ezels, steenbokken, addaxen en verschillende soorten spiesbokken met hun prachtig gevormde horens. Het Kustreservaat van Eilat herbergt een magnifiek koraalrif met een verscheidenheid aan zeeleven, dat kan worden aanschouwd vanuit een onderwaterobservatiekamer. En voor vogelliefhebbers is het Hula-reservaat „een paradijs om vogels te kijken”, aldus Custos. „Hier is een speciale observatietoren gebouwd om de massaal overvliegende vogels gade te slaan op hun trek tussen Europa en Afrika.”
[Illustratie op blz. 30]
Steenbok
De oorsprong van de mens
Een recent onderzoek van de langzame veranderingen die hebben plaatsgevonden in het menselijk DNA (de genetische blauwdruk van het leven), doet vermoeden dat iedereen die thans leeft, afstamt van één vrouwelijke voorouder, zoals de bijbel duidelijk toont. Geleerden van de Universiteit van Californië in Berkeley berichten dat „berekeningen die de gehele menselijke stamboom wellicht terugbrengen tot één vrouw, gebaseerd zijn op de onderzoekingen van het DNA, of desoxiribonucleïnezuur, uit de placenta’s van 147 vrouwen uit de Verenigde Staten, Europa, Afrika, Australië en Azië”, bericht The New York Times.
Fusie van lutherse kerken stopgezet
Bij plannen om tegen 1988 drie lutherse denominaties in de Verenigde Staten samen te voegen, is men op ernstige problemen gestuit. De moeilijkheid ontstond toen bisschoppen van de Lutheran Church in America — de grootste van de drie — problemen zagen in de filosofie en uitvoerbaarheid van de voorgestelde statuten van de nieuwe kerk. Eén voorstel waarmee de bisschoppen niet ingenomen waren, was de mogelijkheid dat zij volgens de nieuwe statuten een lager pensioen zouden ontvangen.
Hardnekkig AIDS-virus
Het dodelijke AIDS-virus is hardnekkiger dan velen dachten. Een nieuwe drie maanden durende studie waarover werd bericht in The Journal of the American Medical Association toont aan dat dit virus, dat het immuunsysteem van het lichaam aantast, zich in een vochtige omgeving wel vijftien dagen buiten het lichaam kan handhaven. In droge toestand kan het AIDS-virus zeven dagen blijven leven. Een van degenen die het onderzoek verrichtten, dr. Lionel Resnick, zegt dat de ziekte niet door terloops contact met het virus — zoals aanraking met een geïnfecteerde toiletbril — overgebracht schijnt te worden. Volgens onderzoekers kunnen gewone desinfecterende middelen en schoonmaakmiddelen het AIDS-virus buiten het lichaam gemakkelijk binnen een paar minuten doden.
Ernstig ongeval in kerncentrale
Door de explosie en brand op 26 april in een reactor van een Russische kerncentrale in de Oekraïne is radioactief materiaal over het omliggende gebied en in de atmosfeer uitgebraakt. Daarmee ontstond een deken van radioactiviteit die zich verspreidde naar verre uithoeken van de aardbol. Hoewel het precieze aantal Russische slachtoffers nog steeds onzeker is, werd Pripiat, een nabijgelegen stad met 25.000 inwoners, geëvacueerd en veranderde ze in een spookstad, berichtte het Russische persbureau Tass. Tienduizenden mensen uit andere nabijgelegen gebieden werden eveneens geëvacueerd. „Een explosie verwoestte structurele elementen van het gebouw rond de reactor en er brak brand uit”, luidde het Russische persbericht. „De brandweerlieden bestreden de brand vanaf een hoogte van 30 meter. Hun laarzen plakten vast in het bitumen, dat door de hoge temperaturen smolt.” De radioactieve deeltjes van de brandende splijtstoffen hechtten zich aan roet en stofdeeltjes, die vervolgens in de luchtstromingen omhoog werden gevoerd en over heel de aarde werden weggeblazen.
De ondersteunende rol van de echtgenoot
Beïnvloedt de hulp die de echtgenoot zijn vrouw geeft, de wijze waarop zij haar kinderen behandelt? Ja, antwoorden onderzoekers van een Japanse en drie Amerikaanse universiteiten in de Journal of Marriage and the Family. Hoewel er verschillen bestaan in de levensstijl van Japanse en Amerikaanse gezinnen, melden de onderzoekers dat voor beide culturen geldt dat „hoe meer een moeder steun van haar echtgenoot ervaart, hoe meer zij geneigd is de zuigeling alle aandacht te geven wanneer zij samen zijn, en hoe minder zij vindt dat zij te allen tijde in de buurt van het kind moet zijn”.
De oudste man ter wereld sterft
In het Guinness Book of World Records stond Sjigetjijo Izoemi uit Japan vermeld als de oudste man ter wereld. Op een leeftijd van 119 jaar verkeerde hij naar verluidt in „blakende gezondheid”. Hij stierf op de leeftijd van 120 jaar, tijdens een ongewone koudeperiode in februari dit jaar, nadat hij 80 dagen het bed had moeten houden wegens een slepende verkoudheid. Hij was een toeristische bezienswaardigheid geworden en ontving jaarlijks duizenden bezoekers. Tot kort voor zijn dood at hij met smaak allerlei soorten voedsel, die hij 20 tot 30 keer kauwde voor hij ze doorslikte, en dagelijks maakte hij een wandeling door zijn tuin.