Een blik op de wereld
Belangrijkste geslachtsziekte
● „Chlamydia, een vrij onbekende, vaak onjuist gediagnostiseerde en verkeerd behandelde infectie, veroorzaakt een nationale epidemie van geslachtsziekten”, bericht The New York Times. „In de Verenigde Staten overtreft ze gonorroea nu verre als belangrijkste seksueel overdraagbare ziekte.” De ziekte, waarmee naar verluidt jaarlijks drie tot tien miljoen mensen worden besmet, kan bij mannen en vrouwen onvruchtbaarheid teweegbrengen, en bij zowel pasgeboren baby’s als volwassenen bindvliesontsteking en longontsteking veroorzaken. Zweedse onderzoekers ontdekten dat de kans dat vrouwen door één enkele aanval van chlamydia onvruchtbaar worden, driemaal zo groot is als bij gonorroea. Vooral jonge vrouwen zijn vatbaar voor de door de infectie veroorzaakte schade aan het voortplantingsvermogen. Ongelukkigerwijze doen zich — zoals de naam (uit het Griekse „bemantelen”) aangeeft — bij 60 tot 80 procent van de besmette vrouwen geen symptomen voor, zodat zij wellicht pas medische hulp zoeken als zich ernstige problemen voordoen. En vaak zal de arts dan in de veronderstelling dat het gonorroea is, de verkeerde medicijnen voorschrijven — die de ziekte wel onderdrukken maar niet genezen.
Het milieu redden
● Geleerden van internationale bekendheid, beoefenaars van zowel de natuurwetenschappen als de geesteswetenschappen, gaven na een door het World Resource Institute gesponsorde conferentie een verklaring uit die de naties opriep samen te werken om de biologische systemen en het milieu van de aarde te beschermen. Zoals bericht in The New York Times, verklaarden zij: „Het tijdperk dat wij nu binnengaan is nieuw in de menselijke ervaring, want voor het eerst in de geschiedenis is het menselijke ras in staat het milieu op wereldomvattende schaal en binnen één enkele generatie te wijzigen.” De verklaring gaf in grote lijnen de doeleinden weer die nodig zijn om het leefmilieu wereldwijd te stabiliseren en de natuurlijke rijkdommen van de aarde te behouden, daarbij waarschuwend dat „als wij passief blijven, hetzij door pessimisme of zelfvoldaanheid, wij er alleen maar voor zullen zorgen dat de duisternis die velen vrezen, werkelijkheid zal worden”.
Kinderen het slachtoffer
● Kinderen „zijn vaak degenen die het meeste lijden wanneer ouders niet met elkaar kunnen opschieten of problemen hebben”, bericht de Duitse krant Kölner Stadt-Anzeiger. Een uitgebreide studie in het Duitse Nordrhein-Westfalen onthulde dat geweld in „normale” gezinnen vaker voorkomt dan gewoonlijk wordt aangenomen. Jaarlijks worden in de Bondsrepubliek Duitsland 30.000 gevallen van ernstige kindermishandeling geregistreerd en worden enkele honderden kinderen doodgeslagen. Volgens schattingen echter worden jaarlijks wel 400.000 kinderen lichamelijk mishandeld. In 80 procent van de onderzochte gevallen was degene die zich aan de mishandeling schuldig maakte, aan het slachtoffer verwant of afkomstig uit de kennissenkring van het gezin. Letsel deed men vaak af door te zeggen dat het kind was ’gevallen’ of dat het ’nogal snel bloedt’.
Kans op een dodelijke vergissing
● Vele Europese computerspecialisten en geleerden spreken openlijk hun vrees uit voor een „nucleaire oorlog bij vergissing”. Computerproblemen en gevallen van vals alarm in het Amerikaanse luchtverdedigingscentrum in recente jaren, gekoppeld aan de „aanzienlijke vermindering van de tijd die er na een eerste waarschuwing in Europa nog rest”, hebben ervoor gezorgd dat de deskundigen in het geweer zijn gekomen. Volgens het tijdschrift Computerwoche wil een aantal Duitse hoogleraren bij de bondsregering een op de grondwet gebaseerde klacht indienen tegen het gebruik van elektronische systemen die zijn ontworpen om binnen een paar minuten een nucleaire vergeldingsaanval in te zetten. Volgens de professoren zijn dit „halfautomatisch of automatisch reagerende systemen, ondersteund door computers, die vanwege technische afwijkingen of menselijke tekortkomingen buitengewoon onbetrouwbaar zijn en daarom kunnen leiden tot een nucleaire oorlog bij vergissing”.
Bevers het best
● Als voorjaarsoverstromingen regelmatig de oevers van een riviertje uitschuren en de omliggende gebieden onder water zetten, kan de oplossing van het probleem gelegen zijn in het bouwen van een dam — maar de kosten, $100.000, maken dat wel tot een dure oplossing. Toen het Amerikaanse Bureau voor Bodembeheer (BLM) zich dus voor het probleem gesteld zag de Currant Creek (Wyoming) te regulariseren, vond men de volmaakte oplossing: Schakel bevers in. Aangezien er geen bomen in de buurt stonden die de bevers konden gebruiken, sprong het BLM bij door populierehout aan te voeren en met staaldraad vrachtwagenbanden aaneen te binden om een fundering in de stroom te maken. De bevers deden de rest, het riviertje werd kalmer en in de lente verbreedt de stroom zich nu slechts zo’n 15 meter. En toen achter de dammen slib begon neer te slaan, herstelden zich het gras en de wilgen langs de rivieroevers — dat alles voor minder dan $3000. Nu maken functionarissen plannen om bevers te gebruiken voor het herstellen van het ecologisch evenwicht langs stromen in andere staten.
Risico van kanker verkleinen
● Recente studies hebben aangetoond dat het risico dat men loopt bepaalde soorten kanker te krijgen, drastisch beperkt kan worden door eenvoudige veranderingen in de eetgewoonten. Een onderzoek toonde aan dat het vóórkomen van kanker aan de slokdarm alleen al door goede voeding aanzienlijk afnam. Een ander onderzoek liet zien dat het risico mond- en keelkanker op te lopen verkleind kon worden door meer fruit en groente te eten. „Bij de voedingspatronen die bij deze onderzoekingen de risico’s aanzienlijk verkleinden, was voedsel met een hoge voedingswaarde of aanvullend vitaminegebruik geen vereiste”, zei Regina Ziegler van het Amerikaanse Nationale Kankerinstituut. „Een bescheiden vermeerdering in de consumptie van bepaalde voedingsmiddelen was alles wat nodig was.” Nu zijn er onderzoekingen gaande om te beoordelen welke rol voeding speelt bij andere soorten kanker.
Zuigelingen geopereerd zonder bloedtransfusie
● „’Bloedloze’ open-hartchirurgie, aanvankelijk ontwikkeld voor volwassen leden van de Jehovah’s Getuigen”, bericht het medische tijdschrift Cardiovascular News, „heeft nu een veilige toepassing gevonden bij delicate hartoperaties bij zuigelingen en kinderen.” De ontwikkelde technieken werden uitgeprobeerd op 48 patiëntjes in de leeftijd van drie maanden tot acht jaar bij het corrigeren van een verscheidenheid aan hartgebreken. „Alle 48 patiënten verdroegen de behandeling goed, en in vergelijking met gebruikelijke ingrepen resulteerde de techniek zonder bloedtransfusie in minder bloedverlies en werden de nieren en longen minder belast”, zo luidde het rapport, en „de nierfunctie bleek statistisch gezien beter te zijn bij patiënten die de behandeling zonder bloedtransfusie ondergingen.” De techniek heeft nu ingang gevonden als routinebehandeling in de kindergeneeskunde.
Kijkend naar elkaar
● Critici van het Amerikaanse schoolsysteem hebben met bewondering naar het strengere Japanse systeem gekeken omdat zij menen dat de maatstaven die op de Amerikaanse scholen worden gehanteerd, moeten worden opgetrokken. Terzelfder tijd hebben Japanse onderwijskundigen goedkeurende blikken geworpen op het minder strakke Amerikaanse schoolonderwijs. Dr. Ernest L. Boyer, hoofd van de Carnegiestichting ter Bevordering van het Onderwijs in de Verenigde Staten, zei het volgende: „Wij zijn onder de indruk van de duidelijke [Japanse] maatstaven en het strenge onderwijsprogramma, en hun systematische examens en de krachtige ondersteuning vanuit de maatschappij.” Aan de andere kant, zei hij, „zijn zij bezig naar wegen te zoeken om zichzelf te bevrijden van beperkingen die wij schijnen te bewonderen”. De New York Times berichtte dat Japanse onderwijskundigen — uit bezorgdheid voor de uitwerking van de intense druk die hun nationale examens op kinderen uitoefenen — hebben gepleit voor versoepeling van de strenge vereisten, terwijl hun collega’s in de VS, waar een systeem van landelijke examens ontbreekt, roepen om meer examens en grotere strengheid op hun scholen. Wat wij zoeken, zo zegt Dr. Boyer, is een beter evenwicht tussen die twee.
Kinderen nooit door elkaar schudden
● Ouders die boos zijn op een kind of overstuur door wat het heeft gedaan, en die dan de neiging hebben het kind beet te pakken en „het eens flink door elkaar te rammelen”, krijgen de raad: Schud het kind niet door elkaar! Dit soort van terechtwijzing kan tragische gevolgen hebben, zegt Dr. David B. Horner, voorzitter van het Californisch Medisch Genootschap. „Kinderen hebben zeer zwakke nekspieren en ontwikkelen slechts geleidelijk aan genoeg kracht om hun zware hoofdjes in bedwang te houden”, legt hij uit. „Als zij door elkaar worden geschud, knikt hun hoofd snel heen en weer . . . en deze heftige hoofdbeweging zou kunnen leiden tot hersenbeschadiging en bloedingen in en op de hersenen — zelfs nog bij vierjarigen.” Zoals bericht in Parade Magazine kan dit door elkaar schudden van kleine kinderen „hersenbeschadiging, achterlijkheid, ruggegraatletsel, oogbeschadigingen en zelfs de dood” tot gevolg hebben.
Geen „geluk” voor dieren
● Mensen mogen dan denken dat het „geluk” brengt dieren in de dierentuin munten toe te werpen, maar deze onnadenkende gewoonte brengt de dieren zelf geen „geluk”. Vaak worden de munten hun noodlottig wanneer ze die inslikken. Twee pinguïns in een Canadese dierentuin stierven onlangs toen er munten in hun keel bleven steken, en een derde moest worden geopereerd om een munt uit zijn maag te verwijderen. „Een 35 jaar oude alligator moest worden afgemaakt nadat hij een jaar lang had geweigerd te eten”, aldus een redactioneel artikel in The Globe and Mail van Toronto. „Bij de sectie vond men in de maag in totaal 91 munten. Men vermoedt dat het dier aan kopervergiftiging is doodgegaan.” Het redactioneel artikel besloot: „Soms is de domheid van mensen letterlijk adembenemend.”
Betrekkingen tussen Oost en West
● Betrekkingen tussen de Verenigde Staten en de Sovjet-Unie hebben het diepste punt bereikt sinds de Cubaanse rakettencrisis van 1962, met weinig zicht op verbetering, aldus het jaaroverzicht van de ontwikkelingen in de wereld door het Internationale Instituut voor Strategische Studies. De groep wijst erop dat de huidige toestanden een vergroting betekenen van de „risico’s dat [beide grootmachten] door een gevaarlijke stellingname en beoordelingsfouten in een direct conflict betrokken kunnen raken”.