Een blik op de wereld
Twintig miljoen banen nodig
● „Er zullen in de geïndustrialiseerde wereld twintig miljoen nieuwe banen nodig zijn”, bericht The Guardian, „en dat alleen maar om de stijging van werkloosheid in de komende vijf jaar een halt toe te roepen.” Zich baserend op een rapport van de OESO (Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling), verklaart de krant dat de beroepsbevolking tegen 1989 waarschijnlijk met dat aantal zal zijn toegenomen, en de banen zullen dus nodig zijn om het huidige werkloosheidspeil van 35 miljoen niet hoger te laten worden. Voor 1984 verwacht men dat degenen die langer dan een jaar werkloos zijn, 45 procent zullen uitmaken van het totale aantal werklozen in Frankrijk, 40 procent van dat aantal in Groot-Brittannië en ongeveer 10 procent in Zweden en de Verenigde Staten.
Pijnlijk krediet
● Britse artsen verbaasden zich over de mate waarin ischias bij mannen voorkwam. En na een lange hete zomer werd eindelijk het antwoord duidelijk. Als het warm is, laten zakenlieden hun jasjes uit en verplaatsen de altijd aanwezige portefeuille, vol met betaalkaarten, uit hun jasje naar de achterzak van hun broek. Al de tijd dat zij aan hun bureau of in de auto zitten, oefent het pak betaalkaarten druk uit op de heupzenuw, wat ondraaglijke pijn in het been veroorzaakt. Nadat men de oorzaak had ontdekt was de aanbevolen behandeling voor „betaalkaart-ischias” natuurlijk heel eenvoudig — de portefeuille verwijderen.
„Fabrieken van de dood”
● Rooms-katholieken die aan militaire projecten werken, bevinden zich wellicht in een lastig parket. Paus Johannes Paulus II heeft er in een krachtige verklaring waarin op nucleaire wapens werd gezinspeeld, bij geleerden over de gehele wereld op aangedrongen hun vrijheid van keuze te gebruiken en researchwerk in „laboratoria en fabrieken van de dood” links te laten liggen en zich in plaats daarvan te concentreren op „laboratoria van het leven”. De paus richtte zich tot zo’n 115 geleerden uit minstens 29 landen, onder wie 20 Nobelprijswinnaars, tijdens een bijeenkomst in de Pauselijke Academie voor Wetenschappen in het Vaticaan. Verder verklaarde hij: „Het is een niet te vervangen taak van de wetenschappelijke gemeenschap te waarborgen . . . dat de wetenschappelijke ontdekkingen niet ten dienste worden gesteld van oorlog, tirannie en terreur.”
Een Duitse rooms-katholieke priester was zelfs nog rechtstreekser in zijn uitspraken over nucleaire wapens. De National Catholic Reporter bericht: „Pater Karl Rahner zei dat zoals katholieken zouden moeten weigeren ’mee te werken’ aan abortussen, zij op dezelfde wijze en om dezelfde redenen behoren te weigeren aan nucleaire wapens te werken.” Sommige katholieken komen hierdoor wellicht voor moeilijke vragen te staan in verband met hun werk.
Poppenmanie
● Lappenpoppen waren het afgelopen kerstseizoen in Noord-Amerika hét succesartikel van de speelgoedafdelingen. Overstelpt met kopers konden de warenhuizen de vraag niet bijhouden. Ouders, die bereid waren meer dan het dubbele van de aanbevolen winkelprijs te betalen, hielden de fabrikant aan de gang met een produktie van 200.000 per week. Tegen het eind van vorig jaar waren er in Canada en de Verenigde Staten naar schatting drie miljoen poppen verkocht. Er zitten geen elektronische snufjes aan de poppen. De gezichtjes zijn niet mooi maar eenvoudig, en toch innemend. Vanwaar de vraag? Omdat, dank zij een computerontwerp, ieder poppegezichtje anders is. Daardoor is elk van de poppen uniek. Bovendien krijgt men er „adoptiepapieren” bij waardoor de kinderen het gevoel hebben dat de poppen werkelijk van hen zijn. Psychologe Joyce Brothers, schrijvend voor de New York Post, geeft nog een reden voor de poppenmanie: „Het meeste kinderspeelgoed wordt tegenwoordig voor 90 procent door batterijen aangedreven en 10 procent wordt aan de kinderen overgelaten. Het werd tijd voor een terugkeer naar speelgoed dat zelf niets doet.”
Diepe duikers
● De Arctische zeekoet heeft Sovjet-biologen die in een bathyscaaf met diepzee-onderzoek bezig waren, een verrassing bezorgd, zo bericht het tijdschrift Sputnik. Door de patrijspoorten naar buiten kijkend, merkten zij een zeekoet op die op een diepte van 80 meter naar vis dook. Voorafgaand aan deze waarneming was men van mening dat deze bewoner van de noordelijke streken niet dieper dan 10 meter kon duiken. De duikbekwaamheid van de zeekoet, hoe verbazingwekkend die ook mag zijn, blijft nog ver ten achter bij die van zijn neven op het zuidelijk halfrond, de keizerpinguïns van Antarctica. Van deze dieren is bekend dat ze tot diepten van meer dan 200 meter duiken.
’Niet langer grappig’
● „Jarenlang zijn er moppen getekend en satirische stukjes geschreven ten koste van de beroepsmatige voorspellers van de ondergang”, schrijft Haynes Johnson in The Washington Post. Na diegenen te hebben genoemd die verkondigen „BEREID U VOOR! HET EINDE DER WERELD IS NABIJ”, zegt hij vervolgens: „En daar vond ik onlangs onder mijn deur een andere bekende boodschap in de vorm van een religieus traktaat. ’Naderen wij Armageddon?’ stond er tegen een dreigende lucht met een neerflitsende bliksemschicht.” Dan merkt Johnson op: „Er was een tijd dat een dergelijke boodschap een toegeeflijke glimlach ontlokte. Plotseling schijnt het niet langer grappig te zijn.”
Opinies over gokken
● Volgens het rapport van een werkgroep van de Anglicaanse Kerk „kan gokken uw gezondheid ten goede komen”, bericht de Londense Guardian. „Dorpsfeesten, jaarlijkse bals en verenigingsavondjes zouden heel wat saaiere aangelegenheden zijn zonder de verlotingen of de tombola”, schrijft de krant. Eén waarnemer maakte melding van de gevolgen van deze in heel Engeland sterk toegenomen goklust, en beschrijft ze als zelfmoord, depressiviteit, echtscheiding, werkloosheid en misdaad. De Guardian verklaarde dat 94 procent van de bevolking zegt te gokken.
Religieuze trend
● „Amerikanen worden elk jaar religieuzer. Paradoxaal genoeg neemt hun kerkbezoek voortdurend af”, aldus een Gallup-enquête. Het aantal van degenen die God trachten te vinden, blijkt toegenomen, „maar er is geen toename te zien onder degenen die hem zondags in de kerk zoeken”. Men constateerde dat 73 procent van de Amerikanen in 1965 kerklidmaat was, terwijl dat nu 65 procent is. Het bleek dat meer dan de helft van de katholieken „afgelopen zondag niet bij de mis aanwezig was”. Slechts 43,6 procent van de protestanten bezocht de kerk, aldus de enquête. Meer dan de helft van de geënquêteerden was van mening dat religie het antwoord heeft op de problemen die de wereld kent, en dat er een duidelijke verschuiving gaande is in de richting van minder vertrouwen in de wetenschap.
„Barmhartige Samaritaan”-wet
● „Een 13-jarig meisje werd gedurende 40 minuten door twee jongeren verkracht terwijl verschillende mensen lijdelijk toekeken. Ten slotte werd door een 11-jarige jongen de politie geroepen”, bericht The New York Times. Om zulke voorvallen te voorkomen heeft de Amerikaanse staat Minnesota een wet in het leven geroepen „die het tot een plicht maakt om te helpen” wanneer iemand in een noodsituatie verkeert. Andere staten hebben „Barmhartige Samaritaan”-wetten die „iemand vrijstellen van wettelijke aansprakelijkheid voor wat er eventueel misgaat wanneer hij in een noodgeval hulp verleent”, maar het amendement op de wet in Minnesota stelt het helpen verplicht. In gewelddadige situaties wordt een redelijke hulp verlangd zonder zichzelf in gevaar te brengen. Dit kan betekenen de politie te bellen. „Getuigen wier verzuim de schade voor het slachtoffer heeft vergroot, kunnen bij een rechtszaak op zijn minst gedeeltelijk aansprakelijk worden gesteld”, zo wordt bericht.
Doodstraf in China
● De doodstraf die China voor 29 misdrijven heeft ingesteld, geldt voor „misdadigers die betrokken zijn bij moord, verkrachting, beroving, explosies en andere activiteiten die de publieke veiligheid ernstig bedreigen”, zegt The New York Times. Het bericht verklaart dat binnen twee maanden nadat men deze harde lijn was gaan volgen, de criminaliteit was gezakt tot het laagste niveau sinds jaren, met in één maand een daling van 46,7 procent; de maand daarop liet een daling zien van nog eens 11,5 procent. Een gezagsdrager in Peking beredeneert dat als een moordenaar niet wordt terechtgesteld, anderen wellicht denken dat ook zij hun straf kunnen ontlopen. Wat is het resultaat geweest van deze hardere aanpak? Een Chinese man geeft als commentaar: „Een tijdlang was het zo dat men na 11 uur ’s avonds niet meer op straat kon komen. Nu is het volkomen veilig geworden.”
Nieuwe schrijfmachine vestigt record
● Er is een nieuw soort schrijfmachine uitgevonden waarmee, zo bericht een Nederlandse firma, het wereldsnelheidsrecord typen is gebroken. Er zou een typesnelheid van 1000 letters per minuut mee zijn bereikt. Het wereldrecord voor conventionele schrijfmachines staat op 683 aanslagen per minuut. Deze machine typt lettergrepen in plaats van enkele letters. „Het toetsenbord is zo gerangschikt dat vingerbewegingen tot een minimum worden beperkt en de werklast tussen de twee handen wordt verdeeld”, bericht het tijdschrift New Scientist. Er is ook een microprocessor ingebouwd die voorkomt dat de typist bij hoge snelheden de „volgorde van de letters omdraait”.
Zwaarwichtige pompoen
● Een gepensioneerde inwoner van Falmouth, Nova Scotia (Canada) is dit seizoen wereldkampioen geworden in het kweken van reuzenpompoenen. De pompoen waarmee hij aan de wedstrijd deelnam, bleek een stevige 218 kg te wegen, en daarmee was de vorige kampioen onttroond. De verslagen mededinger en winnaar van de laatste vier jaar deed mee met een exemplaar van 216 kg. De laatstgenoemde bezit echter nog steeds het wereldrecord aller tijden voor de grootste gekweekte pompoen, een zwaargewicht van 223,9 kg! Een internationale telefoonlijn maakte dit jaarlijks terugkerende evenement werkelijk tot een wereldkampioenschap. De plaatsen waar pompoenen werden beoordeeld bevonden zich in Canada, de Verenigde Staten en Engeland. Een zaadhandelaar in Engeland had zelfs £10.000 uitgeloofd voor de Engelse kweker die de andere mededingers zou overtreffen. De Britten deden mee met een respectabele pompoen van 181 kg.