De dreiging van de Bom

„Boven de verwoeste Oerakami Vallei torende een monsterlijke, zich verbredende rookkolom die met ongelooflijke snelheid uit het midden van de explosie omhoogschoot. Als een geest uit de fles, na talloze eeuwen van gevangenschap vrijgelaten, draaide en kronkelde de kolom zich omhoog naar de stratosfeer. . . . De dodelijke verschijning kolkte omhoog naar de rondcirkelende vliegtuigen. Ze veranderde van uiterlijk, verkleurend van purper naar zalm naar goud naar gebroken wit.” — The Fall of Japan, door William Craig.

ZO ZAG het er op de morgen van 9 augustus 1945 boven Nagasaki uit, enkele minuten nadat er een atoombom was afgeworpen. De explosie was beangstigend mooi. Maar er was niets moois aan de taferelen op de grond. „Honderden mensen lagen op de straten, in de velden, in het puin, en schreeuwden om water. Wezens die amper nog op mensen leken, liepen versuft rond, hun huid in lappen afhangend, hun lichamen geblakerd.” Veertigduizend mensen stierven die ochtend, zoals er bijna honderdduizend drie dagen voordien in Hirosjima waren gestorven.

De bommen op Hirosjima en Nagasaki, naar huidige maatstaven primitieve wapens, zijn de enige atoombommen die men ooit op mannen, vrouwen en kinderen heeft laten vallen. Niettemin zijn die vurige paddestoelwolken een bestendige nachtmerrie geworden in het collectieve bewustzijn van het menselijke ras. Met gruwelijke levendigheid toonden ze op kleine schaal wat er over de hele wereld zou kunnen gebeuren als mensen ooit een totale kernoorlog zouden strijden.

Het hoeft dan ook geen verbazing te wekken dat velen hun stem hebben verheven in een aanhoudend — maar tot dusver vruchteloos — protest tegen de steeds grotere aantallen kernwapens in de wereld. Onlangs hebben deze protesterenden echter nieuwe onverwachte bondgenoten gekregen — prominente personen en organisaties van de christenheid.

Voor vele van deze religieuze groepen is dit een verbluffende ommekeer geweest. In 1950 berichtte The New York Times: „Het Vaticaan heeft vandaag via zijn officiële orgaan, L’Osservatore Romano, de regering en het volk van de Verenigde Staten verzekerd alle begrip te hebben voor president Trumans beslissing ten gunste van de vervaardiging van een waterstof-superbom.” In 1958, zo had een nieuwsbericht uit Denemarken gemeld, was een speciale commissie van de protestantse Wereldraad van Kerken tot de slotsom gekomen: „Een christen zou met goed geweten kunnen instemmen met het gebruik van atoomwapens in een beperkte oorlog.”

Sommige individuele leiders waren zelfs nog sterker voor de bom. In 1958 ging de aartsbisschop van Canterbury zo ver dat hij zei: „Zover ik weet zou het best een onderdeel van de voorzienigheid Gods kunnen zijn dat de mensheid op deze manier [door kernbommen] zichzelf vernietigt.” En in 1961 berichtte de Engelse Daily Express: „Engeland moet de waterstofbom houden, zo zei gisteren de aartsbisschop van Wales . . . Mensen zouden erdoor tot Christus geleid kunnen worden.”

Het is dan ook opmerkelijk dat nu vele protestantse en katholieke organisaties zich tegen kernwapens uitspreken! Waarom hebben ze hun standpunt gewijzigd? Wat zeggen ze nu? En zal het op lange termijn werkelijk iets uitmaken?