Afrika’s meest bedreigde soort

Wanneer u over Afrika’s bedreigde soorten hoort spreken, denkt u waarschijnlijk aan groot wild, zoals neushoorns of olifanten. Maar in een redactioneel artikel verklaarde het tijdschrift „Executive” uit Nairobi (Kenia): „De mensheid is hard op weg zichzelf tot de meest bedreigde van alle bedreigde soorten te maken.” Wat zijn de feiten? Beschouw slechts de allernoodzakelijkste levensbehoeften: Voedsel, water en onderdak.

VOEDSEL In de afgelopen tien jaar is de voedselproduktie in Afrika met 10 procent gedaald, terwijl de bevolking met 20 procent is toegenomen. Het resultaat is dat ongeveer een derde van de bevolking, of 150 miljoen mensen, met ernstige voedseltekorten te kampen heeft. Zelfs indien er voldoende voedsel kan worden gevonden, dan nog is het een kolossale taak om dit voedsel tijdig, voordat het te laat is, bij de hongerenden te brengen. Maurice Williams, uitvoerend directeur van de Wereldvoedselraad, werd er door dit grimmige vooruitzicht toe bewogen op te merken: „Ongeacht wat wij nu doen, er zullen miljoenen mensen sterven. Ik wou dat ik kon zeggen dat ik hoop had voor de toekomst, maar ik vrees dat wij een periode van permanente voedselcrises in Afrika tegemoetgaan.”

WATER Volgens cijfermateriaal van de VN heeft ongeveer 60 procent van de mensen in ontwikkelingslanden geen veilig drinkwater en beschikt zo’n 75 procent niet over sanitaire voorzieningen. Elk jaar sterven er 10 tot 25 miljoen mensen — 30.000 tot 70.000 per dag — aan ziekten die in verband staan met onzuiver water of ontoereikende watervoorzieningen. „Alleen al door deze bedreiging”, aldus het tijdschrift „Executive”, „zou de mensheid in aanmerking komen voor het predikaat ’meest bedreigde soort’.”

ONDERDAK Oorlogen, stammen- en rassenconflicten, droogten, overstromingen en hongersnoden hebben miljoenen mannen, vrouwen en kinderen tot dakloze vluchtelingen gemaakt. Er zijn zo’n 13 miljoen personen op aarde die een zwervend bestaan leiden omdat zij geen huis meer hebben, en 5 miljoen van hen vinden wij in Afrika. De voormalige secretaris-generaal van de VN, Kurt Waldheim, noemde de situatie „de meest urgente van de menselijke crises”, terwijl de toestand waarin deze mensen leven, wordt omschreven als „een van uiterste armoede en gebrek”. Deze miljoenen ontheemden, die hun huizen, velden en kudden kwijt zijn, hebben weinig hoop ooit terug te keren tot hun vroegere levenswijze.

Al hebben mensen in de meer ontwikkelde en geïndustrialiseerde landen wellicht niet te lijden van tekorten op het gebied van deze fundamentele levensbehoeften, zij worden niettemin bedreigd. Water- en luchtvervuiling, erosie van bouwland, hoge energiekosten, uitputting van natuurlijke hulpbronnen — stuk voor stuk zijn het ernstige problemen. Steeds ernstiger wordt ook de dreiging van vernietiging door kernwapens.

Dat de mens feitelijk zijn eigen voortbestaan bedreigt, maakt deel uit van zijn onverantwoordelijke gedrag ten aanzien van de aarde waarop hij woont. Voor dit alles zal de Maker van de hemel en de aarde en alles wat daarin is, Jehovah God, aan de mens rekenschap vragen. Want dit is Gods wil: „Nog maar een korte tijd en de goddeloze zal er niet meer zijn; . . . de zachtmoedigen daarentegen zullen de aarde bezitten, . . . en zij zullen er eeuwig op verblijven.” — Ps. 37:10, 11, 29.