Een blik op de wereld
Wereldomvattende achteruitgang bevestigd
● Een recent, 637 bladzijden tellend rapport, uitgebracht in verband met het VN-programma voor het Leefmilieu, bevestigt dat de wereldtoestanden inderdaad verslechterd zijn. De Toronto Globe and Mail zegt in haar commentaar: „Het rapport, dat een overzicht geeft van het leefklimaat in de wereld gedurende de afgelopen tien jaar, is geen verzameling van vage vermoedens. Het is een zorgvuldig gedocumenteerde lijst van maatschappelijke en fysieke kwalen waaruit men de indruk krijgt dat het menselijke ras niet zozeer een planeet bewoont als wel een nachtmerrie van eigen makelij. . . . Het rapport bouwt een beeld op van een zieke, overvolle wereld wier neurotische bewoners ermee voortgaan lucht en water te vervuilen, onderwijl steeds doeltreffender methoden bedenkend om elkaar te vermoorden.”
Enkele gegevens uit het rapport: De wereld geeft aan bewapening nu $1.000.000 per minuut uit; en proeven met kernwapens, die land en atmosfeer vergiftigen, hebben plaatsgevonden met een gemiddelde van haast één per week. Slechts 15 procent van alle satellieten die worden gelanceerd, dient niet-militaire doeleinden. Gedurende deze tien jaar waren 450.000.000 mensen hongerig en ondervoed, moesten 650.000.000 mensen toereikend of schoon drinkwater ontberen en bleven 800.000.000 analfabeet. Acht miljoen werden vluchtelingen. Naar schatting 10.000.000 kinderen onder de vijf jaar sterven jaarlijks ten gevolge van ondervoeding of wanvoeding. Lucht-, land- en watervervuiling namen gestaag toe, evenals drugmisbruik, geslachtsziekten en zwaarlijvigheid in de geïndustrialiseerde landen. Terzelfder tijd verbreidden ondervoeding en ziekten zoals malaria, cholera, hersenvliesontsteking en knokkelkoorts zich in de ontwikkelingslanden.
Er was één sprankje goed nieuws in het rapport: Pokken is uitgeroeid.
Ruimteverontreiniging
● „Welk nieuw gebied de mens ook betreedt, hij laat er een spoor van brokstukken en afval achter”, zegt William D. Hibbard van de NASA. Hij voegt eraan toe: „De ruimte vormt hierop geen uitzondering. Er vliegt daarboven een heleboel rommel rond.” Naar schatting tien- tot vijftienduizend grote voorwerpen en honderden miljoenen kleinere deeltjes snellen thans door de ruimte. Deze brokstukken zijn afkomstig van explosies in de ruimte, oude satellieten, lege brandstoftanks en uitgebrande rakettrappen. De hoeveelheid ruimteafval neemt jaarlijks met 11 procent toe, en de situatie is niet zonder gevaar. Men vreest dat ruimteafval, in het bijzonder radioactieve brokstukken, op aarde kan neerkomen. Botsingen in de ruimte schijnen eveneens onvermijdelijk, en er hebben zich reeds een aantal storingen voorgedaan in de werking van satellieten, die niet op andere wijze verklaard kunnen worden. Als voorwerpen met snelheden van duizenden kilometers per uur door de ruimte reizen, kan zelfs het kleinste brokstuk een ruimtevoertuig doorboren en schade aanrichten, en letsel of zelfs de dood van ruimtevaarders veroorzaken. Het lijkt niet waarschijnlijk dat men spoedig een oplossing vindt voor het probleem van een schoonmaak in de ruimte.
Muziek en zwangerschap
● In het recente verleden zijn zwangere vrouwen gewaarschuwd voor tabak, alcohol en koffie. Nu worden zij gewaarschuwd met betrekking tot luide muziek. „Mijd jazz, rock- en popmuziek, of welke andere luide muziek dan ook in het belang van uw ongeboren kind”, zegt. Dr. S. Kameswaran van het Instituut voor Fundamentele Medische Wetenschappen in Taramani (India). Er kan schade voor de foetus uit voortvloeien, zo zegt hij, als de moeder gedurende de eerste maanden van de zwangerschap aan een hoog geluidsniveau wordt blootgesteld. Volgens een verslag in de krant The Hindu zijn de schadelijke gevolgen van hard geluid op ongeboren kinderen door uitvoerige onderzoekingen bewezen. Bij een laboratoriumonderzoek werden drachtige muizen elk uur gedurende slechts tien minuten blootgesteld aan geluid van tachtig decibel, met een frequentie van 2500 Hz, en dit leidde bij het gehele nest tot aangeboren gebreken. Lawaai is niet alleen schadelijk voor ongeborenen, maar ook voor volwassenen, aldus Dr. Kameswaran. Iemand die de hele dag op een plaats werkt waar het geluidsniveau negentig decibel of meer bedraagt, zal hoogstwaarschijnlijk in een paar jaar doof worden.
Technologie helpt valsemunters
● Met behulp van de moderne technologie worden vervalste bankbiljetten vervaardigd, die bijna volmaakt zijn. Op een bijeenkomst in Parijs werden hoge Europese politiefunctionarissen volgens een verslag in de Londense Daily Telegraph „gewaarschuwd dat het buitengewoon moeilijk was om vervalsingen te herkennen die met behulp van de nieuwe technische hulpmiddelen zijn vervaardigd”. De laatst ontdekte methode maakte gebruik van lithografische platen die met behulp van laseraftasters waren vervaardigd. De kleuren van de bankbiljetten bleken volmaakt overeen te komen, en de vervalsingen waren van hoge kwaliteit. Deze methode vereist nog vakbekwaamheid en speciale apparatuur, maar dat is al niet meer het geval wanneer voor het vervalsen van bankbiljetten van een modern kopieerapparaat gebruik wordt gemaakt. De nieuwe kleurenkopieerapparatuur kan nauwkeurig beide zijden van de bankbiljetten gelijktijdig kopiëren. Iedereen die toegang heeft tot deze apparaten en het juiste papier gebruikt, zou kopieën van bankbiljetten kunnen maken die in winkels heel gemakkelijk geaccepteerd zouden worden, zo kregen de politiemensen te horen. Hoewel in vervalsingen van Engelse bankbiljetten gebreken te ontdekken zijn, is dit veel moeilijker bij vervalste Amerikaanse bankbiljetten, die allemaal dezelfde grootte en kleur hebben. Men heeft de vrees uitgesproken dat als er grote hoeveelheden van de vervalste bankbiljetten worden vervaardigd, dit een bedreiging kan gaan vormen voor de economie van de betrokken landen.
„Monster”-wolk
● Een paar maanden geleden werd een 21.000 kilometer lange en ten minste drie kilometer dikke wolk vulkanische as ontdekt. Ze strekt zich uit van Baja California (Mexico), over de Grote en Indische Oceaan, tot Saoedi-Arabië, en verscheen kort na de uitbarsting van de vulkaan El Chinchonal in Mexico op 29 maart. Ze bevond zich op een hoogte van meer dan 21 kilometer — te hoog om door vliegtuigen geïnspecteerd te worden. Wetenschapsmensen zeiden dat de wolk gedurende een periode van vijf jaar het klimaat op aarde zou kunnen veranderen, met droogten of hittegolven tot gevolg. Een dergelijke wolk, zo werd gezegd, zou temperaturen kunnen laten stijgen door te verhinderen dat de warmte van de aarde ontsnapt, of zou lagere temperaturen kunnen veroorzaken door minder zonlicht tot de aarde toe te laten.
Marihuana in wouden
● De woudgebieden mogen dan nog groen zijn, maar steeds meer groen blijkt cannabis — hennep — te zijn. De teelt van hennep voor marihuana op land van de overheid is zowel in de Verenigde Staten als in Canada gestaag toegenomen. Vooral in Californië en Brits Columbia is dit het geval. Op afgelegen plekken in het woud worden stukken grond ontgonnen waarop met zorg hennepplanten gekweekt en verzorgd worden, precies zoals dat met elk ander commercieel gewas gebeurt. Men kiest staatsgebied omdat dat vaak afgelegen en ontoegankelijk is, zodat er moeilijk te bewijzen valt wie de eigenaar is van de illegale plantingen. De geschatte waarde van de oogst van vorig jaar was $128.000.000 in Brits Columbia en $1.000.000.000 in Californië, wat marihuana tot een belangrijk landbouwprodukt maakt. Een regeringsfunctionaris zegt: „Overal waar hennep wordt geteeld, gaat het misdaadcijfer omhoog. Er vinden roofovervallen plaats. Er wordt gemoord. Bendes vechten onderling.” Zoals in The Wall Street Journal wordt gerapporteerd, is misdaad in de nationale wouden van de Verenigde Staten sinds 1969 verdrievoudigd. Telers schakelen nu over op nieuwe hybriden die moeilijker op te merken zijn en sterkere marihuana opleveren.
Superspeurneuzen
● Drugs en andere verboden waar buiten gevangenissen te houden, is een probleem waarmee gevangenisfunctionarissen altijd al hebben moeten worstelen. Zij hebben dan ook al diverse manieren uitgeprobeerd om dit voor elkaar te krijgen. Hun laatste vondst: een groep bijzonder goed getrainde knaagdieren met de naam renmuizen. „Van alle bekende methoden die door ons zijn onderzocht, is dit de enige die met een redelijke mate van nauwkeurigheid werkt”, aldus een zegsman van het Canadese gevangeniswezen. Het $60.000 kostende experiment zal zijn eerste kans krijgen in een federale gevangenis in Ontario (Canada). De groepen renmuizen, die verborgen zitten in een kast bij de ingang, nemen de reuk waar van de bezoekers en gevangenen die de gevangenis binnenkomen. Ze zijn zo getraind dat ze bij het bespeuren van drugs een hendel zullen overhalen waardoor een rood lampje gaat branden. Ook een verhoogde afscheiding van adrenaline kunnen de dieren opmerken en weer zullen ze het lichtsignaal in werking stellen, omdat de adrenaline-afscheiding erop kan duiden dat de persoon iets probeert te verbergen. De verdachte persoon zal dan worden gevisiteerd, of hem zal de toegang worden geweigerd. Men geeft de voorkeur aan renmuizen boven honden omdat ze een gevoeliger neus hebben en minder duur zijn in voeding en training.
Hoogste IQ
● Welke natie heeft het hoogste gemiddelde IQ? De Japanse — volgens een onderzoek door Dr. Richard Lynn van de Nieuwe Universiteit van Ulster in Noord-Ierland. Het onderzoek laat zien dat het gemiddelde Japanse IQ sinds de Tweede Wereldoorlog sterk is gestegen en nu op 111 staat, vergeleken met 100 voor de Verenigde Staten. Lynns verslag zegt: „Daar intelligentie bepalend is voor economisch succes . . . kan de Japanse voorsprong in IQ een factor van betekenis zijn geweest in het buitengewoon hoge economische expansietempo in de naoorlogse periode.” Waaraan kan een dergelijke snelle groei in het Japanse IQ worden toegeschreven? De meest aannemelijke verklaring, aldus het onderzoek, is dat het komt door verbeteringen in het leefmilieu, zoals verbeterde voeding.