Een blik op de wereld
De grote goudberging
◆ Misschien wel de grootste schat die ooit van de oceaanbodem werd teruggewonnen, is een hoeveelheid goud die onlangs door een Britse firma is geborgen. Het goud — 465 staven — bevond zich in de Britse kruiser Edinburgh, 238 meter onder het wateroppervlak van de ijzige Barentsz Zee ver binnen de poolcirkel. Het oorlogsschip werd getorpedeerd en zonk toen het in 1942 als betaling voor militaire bevoorradingen goud van Rusland naar de VS vervoerde. Gebruik makend van de technologie die is ontwikkeld voor de Britse olievelden in de Noordzee, borgen duikers in één maand tijds onder immense druk en kou 431 goudstaven ter waarde van meer dan $80 miljoen (ruim ƒ 200 miljoen).
Wie kreeg het goud? De bergingsmaatschappij ontving 45 procent, en van het restant ging overeenkomstig de oorspronkelijke verzekeringscontracten een derde naar de Britse regering en twee derde naar de Sovjet-Unie. De bergingsmaatschappij zal echter na aftrek van $2 miljoen aan onkosten zo’n 90 procent belasting aan de Britse regering moeten betalen. Als het weer het toelaat, denkt men de werkzaamheden te hervatten om de overige 34 goudstaven te bergen.
’Beu van politieke predikers’
◆ „Ik ben het beu dat de politieke predikers in dit land mij als burger voorschrijven dat ik om een moreel persoon te zijn, in ’A’, ’B’, ’C’, en ’D’ moet geloven”, zei onlangs de Amerikaanse senator Barry Goldwater in een toespraak voor de Senaat. Uiting gevend aan zijn ongenoegen ten aanzien van hen die religie in de politiek willen betrekken, vervolgde hij: „Nog verbolgener ben ik over het feit dat ik als wetgever de bedreigingen moet dulden van elke religieuze groepering die denkt een door God geschonken recht te bezitten om te mogen bepalen hoe ik in de Senaat moet stemmen. Ik geef hun nu een waarschuwing: Als zij proberen alle Amerikanen onder de vlag van ’conservatisme’ hun morele overtuiging op te leggen, zal ik hen op alle fronten bestrijden.”
Canadese vondst van tyrannosaurus
◆ Men heeft de overblijfselen blootgelegd van de eerste tyrannosaurus die ooit in Canada is gevonden. De beenderen van het reusachtige op land levende reptiel werden op een boerderij 105 kilometer ten zuiden van Red Deer in de provincie Alberta opgegraven. De paleontoloog Dale McInnes zei: „Er bestaat geen ander exemplaar zoals dit. Het is uniek.” Deze dinosaurus had een lengte van 12 meter en was 6 meter hoog. Behalve het skelet, dat bijna voor 90 procent compleet is, geloven Dr. McInnes en zijn team dat zij ’s werelds eerste versteende huidafdruk van een tyrannosaurus hebben ontdekt. Hij voegde eraan toe dat er nog drie soortgelijke dinosaurussen zijn die later zullen worden opgegraven. Dinosaurussen waren eens de reuzen van het dierenrijk en vormen een opmerkelijk bewijs van Gods scheppingskracht.
Kerkelijke steun aan guerrilla’s
◆ De Wereldraad van Kerken heeft een nieuwe geldelijke bijdrage „in de strijd tegen het racisme” aangekondigd. Ditmaal werd aan 46 groepen in 17 landen $587.000 geschonken. Het grootste bedrag ($125.000) ging naar de guerrillabeweging in Zuidwest-Afrika (Namibië) ten behoeve van „administratieve en wettelijke verdedigingskosten in Namibië en administratieve kosten in vier landen die aan Namibië grenzen”. De New York Times zei: „Alles bij elkaar is reeds $4,7 miljoen toebedeeld sinds de Wereldraad het programma in 1970 op gang bracht. De Namibiaanse rebellen alleen al hebben $698.500 ontvangen. . . . Het programma ter bestrijding van racisme heeft onder de leden van de Wereldraad onenigheid veroorzaakt.”
Opleving in Afrikaanse geneeskunde
◆ Sommige Afrikaanse landen hebben het werk van Afrikaanse medicijnmannen, die vroeger „toverdokters” werden genoemd, gelegaliseerd. De minister van volksgezondheid van Zimbabwe, Dr. Herbert Ushewokunze, zei dat blanke kolonisten in het verleden Afrikaanse tradities hadden vernietigd door medicijnmannen te onthoofden. „Ten gevolge hiervan”, verklaarde hij, „werden de meeste grote geesten van onze voorouders tijdelijk inactief omdat zij vreesden dat hun mediums hetzelfde lot zou treffen. Maar er heeft in Zimbabwe een religieus herstel plaatsgevonden, gepaard aan onze politieke wedergeboorte, en de grote geesten van onze voorouders keren als gevolg van deze opleving terug.” Tegen oktober 1980 hadden ongeveer 4000 Afrikaanse kruidkundigen en spiritistische mediums zich bij de regering laten inschrijven. De benaming „toverdokter” verwerpend, zei de minister van volksgezondheid: „Noem hem maar hoe u wilt, maar hij blijft een van de invloedrijkste mensen in de cultuur van Zimbabwe.” Sommige genezers schrijven het medicijn tegen een kwaal voor terwijl zij in trance zijn.
Olievlekken uitwissen
◆ Het Russische tijdschrift Spoetnik, dat uittreksels uit de Sovjet-pers biedt, meldt de vervaardiging door onderzoekers van het Instituut voor Oceanologie van de Russische Academie voor Wetenschappen van een „synthetisch preparaat dat snel olie van grote oppervlakken van de oceaan kan verwijderen”. Het nieuwe Russische preparaat is reeds beproefd en Spoetnik bericht dat „een olievlek die een gebied van verscheidene duizenden vierkante meters besloeg, binnen 15 minuten was opgelost”. Het nieuwe produkt wordt over de olievlek gespoten; het gaat vervolgens aan het werk om de verontreiniging samen te trekken en op te heffen.
Anemie en vitamine A
◆ Een Middenamerikaans onderzoek waarbij zes landen betrokken waren, heeft een verband gelegd tussen een tekort aan vitamine A en de wijdverbreide bloedarmoede bij kinderen en zogende moeders in de ontwikkelingslanden. Dr. Luis Antonio Mejia zei onlangs op een internationale conferentie over voeding dat de anemie niet verholpen kan worden als het vitaminetekort niet wordt aangevuld, zelfs niet indien de voeding voldoende ijzer bevat. „De conclusie”, zei hij, „is dat als anemie niet op de gewone behandeling reageert, er rekening moet worden gehouden met een tekort aan vitamine A.”
Piramiden in gevaar?
◆ Het Egyptische Instituut voor Astronomie en Geofysica in Caïro berichtte onlangs dat de „culturele erfenis van Egypte”, met inbegrip van de beroemde piramiden in de woestijn, in feite op een reusachtige zee van grondwater drijft. En het peil van het grondwater stijgt zodat het zich thans slechts drie meter onder de piramiden en de sfinx van Gizeh bevindt. Naar verluidt staat het waterpeil bij het Dal der Koningen en de tempel van Karnak slechts twee meter onder de grond. „De stijging van het grondwater”, verklaarde het tijdschrift Science & Mechanics, „zou het gevolg zijn van de bouw van de Aswandam, van ondoelmatig gebruik van irrigatiewater en van het ontbreken van een toereikend en omvangrijk genoeg stelsel afwateringskanalen dat het opkomende irrigatiewater zou kunnen verwerken.” Men vreest dat als het grondwater blijft stijgen, de piramiden en andere oude bouwwerken gevaar lopen in te storten.
Een antibioticum dat een dreun kan geven
◆ Als gevolg van een nieuwe generatie antibiotica staat heel wat resistente bacteriën nu misschien toch vernietiging te wachten. Een farmaceutische maatschappij in Engeland heeft er 12 jaar aan besteed om een antibioticum te ontwikkelen dat in staat is resistente bacteriën te vernietigen. Dit antibioticum, Augmentin genoemd, zou effectief zijn tegen 95 procent van de bacteriën die de gewone infecties veroorzaken. Het was bekend dat veel bacteriën zichzelf verdedigen door middel van een enzym dat antibiotica krachteloos maakt. Maar de geleerden in Engeland ontdekten een substantie die de uitwerking van dit enzym ongedaan maakt en de verdediging van de bacterie afbreekt. Maar, zo zei The Guardian, „er bestaat natuurlijk altijd de kwade kans dat de listige bacterie vroeg of laat wel weer een afweermiddel tegen Augmentin zal vinden”.
Hulp voor diabetici
◆ Medical World News bericht dat „met alleen dieet en lichaamsbeweging honderdduizenden” die lijden aan ouderdomsdiabetes, wellicht geen medicamenten meer nodig hebben. Verschillende programma’s leveren aanwijzingen op dat deze aanpak het optreden van complicaties bij suikerzieken verminderd of vertraagd heeft. Eén dieetvoorschrift verschaft 13 procent van de totale hoeveelheid calorieën in de vorm van eiwitten, ongeveer 7 procent in de vorm van vetten, en 80 procent in de vorm van koolhydraten (zetmeel, suikers), met een hoog vezelgehalte. Geraffineerde koolhydraten zijn niet toegestaan en cholesterol is beperkt tot 15 mg per dag. Een ander programma geeft patiënten aanvankelijk 19 procent eiwitten, 11 procent vet en 70 procent koolhydraten, vervolgens een vast dieet van ongeveer 20 procent eiwitten, 20 tot 25 procent vetten en 55 tot 60 procent koolhydraten. Er bestaat nog een ander dieet dat een lagere hoeveelheid koolhydraten en een hoger percentage vetten voorschrijft. Om de beste resultaten te verkrijgen, moeten patiënten gemotiveerd zijn om hun levenswijze te veranderen en zich aan een streng dieet te houden.
Hoge prijs van winkeldiefstal
◆ De verliezen ten gevolge van winkeldiefstal blijven in de VS nieuwe records bereiken. Ze zijn thans opgelopen tot $16 miljard per jaar. Volgens Burns International Security Services, Inc. kostte dit gedurende 1981 elk gezin in het land een bedrag van $200.
Geld gaat in rook op
◆ In haar jaarlijkse rapport over roken berichtte de Amerikaanse Federale Handelscommissie aan het Congres dat het geld dat in 1979 aan sigarettenadvertenties werd uitgegeven voor het eerst de $1 miljard heeft overschreden. Dit vertegenwoordigt een stijging van 20 procent ten opzichte van het jaar daarvoor. Het rapport van de Handelscommissie zei: „Vergelijkingen tussen 1970 en 1979 geven ons een duidelijk beeld van deze kwestie. Voordat in 1970 het verbod inging om via radio en televisie reclame voor sigaretten te maken, werd er ongeveer $14 miljoen besteed om sigarettenadvertenties in kranten te plaatsen. Tegen 1979 was dit cijfer tot meer dan $240 miljoen opgelopen.” In dezelfde periode vlogen de kosten voor sigarettenadvertenties in tijdschriften van $50 miljoen omhoog tot $260 miljoen. In 1979 verpafte de gemiddelde Amerikaanse roker zo’n 11.500 sigaretten die hem een bedrag van meer dan $300 kostten.