Een blik op de wereld

Onnodige sterfgevallen

◆ Volgens een recent onderzoek dat werd uitgevoerd door een Braziliaanse regeringsinstelling en werd gepubliceerd in het tijdschrift Veja, zou 40 procent van de sterfgevallen in de staat São Paulo (met een bevolking van ongeveer 30 miljoen) vermeden hebben kunnen worden. Het onderzoek, dat de periode van 1960 tot 1975 beslaat, classificeerde als sterfgevallen die vermeden hadden kunnen worden, „die sterfgevallen die niet zouden hebben plaatsgevonden als bij alle ziektegevallen in São Paulo gebruik zou zijn gemaakt van de reeds in het land beschikbare medische en sanitaire technologie”. Het eerste levensjaar schijnt het kritieke jaar te zijn, want daarin vindt volgens het onderzoek de helft van het aantal onnodige sterfgevallen plaats. Als alle onnodige oorzaken van overlijden waren geëlimineerd, zou de levensverwachting in de staat São Paulo zijn toegenomen van 63,3 tot 70,7 jaar in 1975, zo onthulde het onderzoek.

„Er gebeurt niets”

◆ In de Bondsrepubliek Duitsland „sterven jaarlijks 140.000 mensen ten gevolge van roken, maar er gebeurt niets anders . . . dan dat men melding maakt van dit huiveringwekkende getal”, luidde het commentaar van Die Zeit op de gruwelijke statistieken van het Ministerie van Gezondheid in Bonn. Ter vergelijking: ieder jaar komen 14.000 personen in West-Duitsland om bij verkeersongelukken, en sterven verscheidene honderden als gevolg van drugmisbruik. Maar in beide gevallen stellen de autoriteiten grote krachtsinspanningen in het werk om de mensen te informeren en te beschermen. Doch op de 140.000 sterfgevallen ten gevolge van roken, een aantal dat gelijkstaat aan de bevolking van Bremerhaven of Darmstadt, komt verhoudingsgewijs nauwelijks enige reactie van officiële zijde.

Het gevaar verkleinen

◆ Een van de grootste autoriteiten op het gebied van bloeddruk zegt dat mannen die een liefhebbende vrouw en weinig zorgen hebben, veel minder risico lopen een beroerte of een hartaanval te krijgen. Volgens professor Peter Sleight, hoofd van de afdeling cardiologie aan de Universiteit van Oxford, onthulde een recent onderzoek dat mannen die zichzelf bezorgd voelden en een vrouw hadden die hun weinig genegenheid betoonde, een viermaal zo grote kans liepen op een hartaanval. Professor Sleight zegt dat spanning een belangrijke oorzaak van hoge bloeddruk is. Verwijzend naar verscheidene onderzoeken betreffende dit onderwerp, zei hij: „Deze onderzoeken laten zien dat als mensen ertoe gebracht kunnen worden minder gejaagd te leven en kunnen leren zich te ontspannen, dit hun bloeddruk, en daarmee het gevaar van een hartkwaal en een beroerte, kan verlagen.”

Jeugdprostitutie

◆ Men spreekt bezorgdheid uit over het groeiende aantal kinderen dat in bepaalde wijken van grote steden in Noord-Amerika prostitutie bedrijft. Naar schatting houden in de straten van één wijk in Vancouver (Brits Columbia, Canada) tussen de 200 en 300 meisjes en jongens in de leeftijd van 11 tot 17 jaar zich hiermee bezig. Wat de zaken nog moeilijker maakt, is dat de autoriteiten weinig aan de situatie schijnen te kunnen doen. Een rechter in die stad riep verontwaardigd op tot actie. Hij noemde het „onverdedigbaar” dat ’alle departementen het probleem niet in een gezamenlijke aanpak te lijf gaan’. De politie kan deze jeugdige bedrijvers van prostitutie oppakken en aan de plaatselijke dienst voor kinderbescherming overdragen, maar zij blijken korte tijd later weer terug te zijn op de straten.

Egotrips

◆ De Amerikaanse Nationale Commissie voor Verkeersveiligheid heeft gerapporteerd dat bij een klein vliegtuigje het risico van een fataal ongeluk bijna 20 maal zo groot is als bij een lijnvliegtuig. Vorig jaar verloren in de VS bijna viermaal zo veel mensen het leven bij ongelukken met kleine vliegtuigjes — 1311. Waarom dit hogere ongevallencijfer? Naar verluidt is in 89 procent van de fatale ongelukken een fout van de piloot de oorzaak. Een belangrijke factor hierin vinden wij geïdentificeerd in de woorden van een inspecteur van de veiligheidscommissie: „Ik word het moe te moeten gaan bekijken hoe mensen tegen de rotsen te pletter zijn gevlogen omdat een of andere piloot zo nodig toch moest opstijgen. Ik ben het moe dat mensenlevens verloren gaan omdat een of andere piloot zijn ego moest opschroeven.” Sommige piloten die alleen mogen vliegen wanneer het zicht goed is, stijgen ondanks slechte weersvooruitzichten toch op, komen in de wolken terecht en kunnen dan geen opening vinden. Piloten vertellen hun passagiers natuurlijk niet graag dat het weer voor hun vliegbekwaamheden een te grote uitdaging vormt. Rudd Sackett, een onderzoeker op het gebied van vliegveiligheid, zegt hierover: „Hun image, het beeld dat anderen van hen hebben, is voor veel piloten erg belangrijk. Als zij zouden moeten toegeven dat zij een bepaalde situatie niet aankunnen, zou dat een hele slag zijn voor hun ego, en zij zullen het gevaar negeren en toch gaan.”

Eerder het slachtoffer van straatroof?

◆ Veel mensen geven wellicht misdadigers een aanwijzing dat zij gemakkelijker te beroven zullen zijn dan anderen. Hoe? Door de manier waarop zij lopen. Tot deze conclusie kwamen twee Newyorkse psychologen op grond van het oordeel van degenen die dat het beste zullen weten — gedetineerden die een straf uitzaten wegens beroving. De gevangenen kregen op films allerlei mensen te zien en wezen de typen aan die zij zeer waarschijnlijk als slachtoffer zouden kiezen. Tot degenen die zij een zeer veelbelovend doelwit vonden, behoorden personen die enigszins onzeker liepen, alsof zij in conflict met zichzelf waren of zich niet bewust waren van hun omgeving. Psychology Today zegt: „Volgens het door het gezonde verstand ingegeven idee dat de Afdeling Misdaadpreventie van de Newyorkse politie erover heeft, zijn de mensen die het slachtoffer van een misdaad worden, typisch het soort van personen die wat verdoofd rondlopen, zich niet bewust van wat er om hen heen gebeurt. Die dromerigheid komt, zoals door het onderzoek wordt bevestigd, tot uiting in bewegingen van het lichaam die door misdadigers worden geïnterpreteerd als een duidelijk teken om toe te slaan.”

Trumans commentaar op de kernbom

◆ Historici zeggen nu dat de voormalige Amerikaanse president Harry S. Truman zich met meer bezorgdheid over de atoombom heeft uitgelaten dan zij voorheen dachten. In een van zijn onlangs ontdekte persoonlijke notities, geschreven op 25 juli 1945, staat: „Wij hebben de verschrikkelijkste bom ontdekt van de hele menselijke geschiedenis. Wellicht is dit de geprofeteerde vurige verwoesting.” Hij beklemtoonde: „Het schijnt het vreselijkste te zijn wat ooit ontdekt is.” Enkele dagen later, op 6 augustus, werd de atoombom boven Hirosjima afgeworpen, waardoor tienduizenden mannen, vrouwen en kinderen werden gedood. Op 9 augustus werd een tweede bom op Nagasaki geworpen. Maar ondanks de vreselijke, vernietigende kracht van kernwapens hebben de naties er nu tienduizenden van en zouden ze bijna alle leven op aarde in enkele uren kunnen uitroeien.