Een blik op de wereld

Braziliaans initiatief op energiegebied

◆ „Brazilië is het enige land ter wereld dat reeds een alternatief, op alcohol gebaseerd energieprogramma in het regeringsbeleid heeft opgenomen”, zegt Joseph Sanchez, president van General Motors do Brasil. In september 1979 ondertekenden de Verenigde Braziliaanse Automobielfabrikanten een overeenkomst om in de komende vijf jaar 1,7 miljoen auto’s te fabriceren die op alcohol zullen lopen. Een groot deel van de zes miljoen auto’s in Brazilië loopt reeds op een mengsel van 20 percent alcohol en 80 percent benzine. Maar het doel is over te schakelen op zuivere alcohol, een vervangbare energiebron. De alcoholproduktie is al meer van vijf keer zo groot als in 1975. Zuivere alcohol kost minder dan ƒ 0,50 per liter, terwijl gewone benzine bijna ƒ 1,– en super-benzine ƒ 1,50 per liter kost. De regering beweert dat de kosten voor het produceren van alcohol slechts ƒ 0,35 per liter bedragen.

General Motors in Brazilië heeft een motor voor haar auto’s ontwikkeld die op alcohol, op benzine en ook op een mengsel van beide kan lopen. Ford do Brasil heeft ook de produktie ter hand genomen van een op alcohol lopend model. Hoe staan de naar energie hongerende Verenigde Staten ervoor wat betreft deze nieuwigheid? „Theoretisch zijn er geen belemmeringen die ons ervan weerhouden in de Verenigde Staten onze soort van op alcohol lopende voertuigen en motoren te verkopen of te vervaardigen”, zei één functionaris uit de autobranche. „Wij maken er momenteel gewoon nog geen plannen voor.” Velen vragen zich af waarom niet.

Zonnebloemenergie

◆ De minister van Landbouw in Zuid-Afrika deelde mee dat men met succes uit zonnebloemzaden bereide olie had getest als brandstof voor de dieselmotoren van tractoren en een vrachtauto. Er werd ook verteld dat de olie voor elke soort van dieselmotor als brandstof kan dienen. Naar verluidt is de eiwitrijke koek die overblijft nadat de olie uit de zonnebloempitten is verwijderd, uitstekend te gebruiken als veevoeder. Men zal natuurlijk heel blij zijn met alternatieven voor petroleum, maar toch is het onwaarschijnlijk dat zonnebloemenergie hoge ogen zal gooien, ook al zou men deze brandstof voor concurrerende prijzen kunnen aanbieden, gezien de enorme hoeveelheden die nodig zijn om voldoende olie te produceren voor het gigantische aantal motorvoertuigen dat er nu is.

Valiummisbruik

◆ Vorig jaar werden er alleen al in de Verenigde Staten 45 miljoen recepten voor het kalmeringsmiddel Valium uitgeschreven. Dr. Joseph Pursch, hoofd van een ontwenningskliniek voor alcohol van de Amerikaanse marine in Californië, zei echter dat dit zo veelvuldig gebruikte geneesmiddel verslavend was en een ernstig probleem voor de volksgezondheid vormde. In zijn waarschuwing dat doktoren het niet voor alledaagse spanningen zouden moeten voorschrijven, merkte hij op: „Wanneer een vrouw bij een dokter op het spreekuur komt en zegt: ’Ik ben nerveus, mijn man drinkt te veel’, is het tegenwoordig heel gewoon dat de dokter haar automatisch een kalmerend middel zal geven”, zoals Valium of Librium. Dr. Pursch merkte op dat hij mensen in slechts zes weken tijds verslaafd had zien worden aan het kalmerende middel, en hij voegde eraan toe: „Niet één van deze geneesmiddelen lost onze problemen op. Ze zorgen ervoor dat men zich beter voelt doordat ze u een gevoel van loomheid en ongevoeligheid geven. Maar ze lossen niets op.” Senator Edward M. Kennedy, voorzitter van een gezondheidscommissie van de Amerikaanse Senaat, zei dat de boodschap duidelijk was: „Indien u dagelijks een dosis Valium nodig hebt om de dag door te komen, bent u verslaafd en zou u hulp moeten zoeken.”

De abacus keert terug

◆ Met de komst van de elektronische rekenmachientjes vroegen velen zich af of de abacus in Japan uit het beeld zou verdwijnen. „’Er was een tijd dat in alle publikaties de vraag werd gesteld of het nu zover was dat men sajonara tegen de abacus kon zeggen, maar daarvan is geen sprake meer’, zegt Tsutomu Morita, een directeur van een organisatie van 8500 leraren die les geven in het rekenen met de abacus.” Na enkele jaren waarin de verkoopcijfers daalden, gaat de produktie van de abacus nu weer omhoog. De firma Ono waar men telramen maakt, berichtte dat de produktie van 1978 van 2.100.000 exemplaren ongeveer drie percent hoger was dan die van 1977. De meeste winkeliers blijven de abacus gebruiken. Iemand die ervaren is in het gebruik van de abacus, kan vele wiskundige berekeningen bijna even snel en nauwkeurig uitvoeren als een elektronische rekenmachine. Leraren hebben liever dat leerlingen de abacus gebruiken daar die hen ertoe verplicht de wiskundige grondbegrippen te leren kennen. „Een groot deel van de bewerking met de abacus geschiedt in het hoofd”, merkte een regeringsfunctionaris op. „Japanners kunnen goed rekenen, en de abacus doet dienst als een concreet model van wat er in hun hoofd plaatsvindt.” Andere voordelen van de abacus zijn dat hij ’niet op batterijen loopt en dat de houten kralen niet doorbranden’.

Het behandelen van zwaarlijvigheid

◆ Eén drastische methode om af te vallen is het operatief verwijderen van een groot deel van de darmen, die voor de voedselopname zorgen. Deze techniek kan echter tot ernstige complicaties leiden. Een team van wetenschapsmensen in Engeland en Wales ontdekte dat jongere patiënten op wie deze methode van het verkorten van de darmen is toegepast, een veel grotere kans lopen dat zij een vorm van rachitis, een ziekte van de beenderen, krijgen. Van de 21 patiënten die om af te vallen deze operatie ondergingen, kregen er 10 rachitissymptomen.

Na sinds 1977 225 patiënten geopereerd te hebben, beweert Dr. William Pace van de staatsuniversiteit van Ohio (VS) dat zijn unieke operatie voor het behandelen van ziekelijke zwaarlijvigheid veilig en doeltreffend is. Met behulp van een soort krammetjes snoert hij het bovenste gedeelte van de maag in zodat er een heel klein bovenste maagje ontstaat dat slechts een nauwe doorgang naar de grotere onderste maag heeft. De dokter beweert dat deze methode veiliger is en minder gevaarlijke bijverschijnselen heeft dan de beter bekende vermageringsmethode waarbij chirurgisch een groot deel van iemands darmkanaal wordt weggenomen. Het kleine „maagje” dwingt de patiënt zijn eetgewoonten aan te passen zodat hij in een jaar tijds gemiddeld 80 tot 110 pond afvalt en daarna op zijn nieuwe gewicht blijft. Niettemin, zegt Dr. Pace, „opereren wij alleen maar als de zwaarlijvigheid gevaarlijker is dan de operatie”.