Een blik op de wereld
Hongerethiek
◆ Triage, een Frans woord dat eens slechts gold voor het „sorteren” van oorlogsgewonden: onmiddellijke medische hulp geven aan degenen die nog te redden waren en hen die waarschijnlijk toch zouden sterven aan hun lot overlaten — dat woord komt nu ook voor in een nog te verschijnen rapport van het Massachusetts Institute of Technology, een rapport over de nieuwe „ethiek” die de regeringsautoriteiten willen gaan volgen ten aanzien van de hongertoestanden op de wereld. Nu, aldus het rapport, zal „nationale triage” moeten worden toegepast waar het voedsel betreft. Volgens een dergelijke gedragslijn zullen dus beperkte hulpgoederen slechts naar die landen worden gezonden die ze doeltreffend kunnen gebruiken. En de minder fortuinlijke landen? Zij mogen de hongerdood sterven.
Kerkelijke politiek
◆ De jezuïetenpriester en tekstschrijver voor de Amerikaanse president, John McLaughlin, had onlangs een vraaggesprek waarin hij enkele onthullende bijzonderheden vermeldde. De politiek die binnen de Kerk bedreven wordt, zo zei hij, daar is de burgerlijke politiek ’nog maar kinderspel bij’. „Het ruwste en laagste machtsvertoon waarvan ik ooit getuige ben geweest, was in de kerk.”
„Een scheppingsdaad”
◆ „We vinden geen spoor van een begin” schreef James Hutton, de vader van de moderne geologie, in verband met de ouderdom van de aarde. Dat was in de achttiende eeuw. Maar, zoals zo vaak gebeurt, de wetenschap is veranderd. Robert Jastrow, directeur van het Goddard-Instituut voor Ruimteonderzoek, schrijft in het tijdschrift Natural History dat moderne instrumenten en wetenschappelijk onderzoek „een geschiedenis van de wereld beschrijven die, net als in het boek Genesis, plotseling begint, ineens, met een scheppingsdaad”. — De uitgave augustus-september 1974, blz. 80, 82.
Wereldproblemen
◆ Steeds meer komt men tot de erkenning dat de problemen in de wereld niet van elkaar los te denken zijn. „Het merendeel van de grote vraagstukken waar de mensheid tegenover staat, zijn diepgaande, ingewikkelde en bovenal langdurige problemen”, zo verklaarde onlangs Kurt Waldheim, secretaris-generaal van de Verenigde Naties. „Ze kunnen”, zo merkte hij verder op, „niet snel of drastisch opgelost worden; ze houden nauw met elkaar verband en zijn rechtstreeks op ons aller leven van invloed. Want de grote problemen zijn wereldproblemen, en ze vereisen een geconcentreerde wereldomvattende aanpak . . . Onze toekomst op deze aarde zal in grote mate afhangen van ons vermogen een nieuw economisch en sociaal systeem te ontwikkelen waarin de rechten, belangen en verlangens van alle volken worden erkend en tot hun recht komen. Dit is een zo omvangrijk en ingewikkeld probleem dat het slechts kan worden opgelost met een mate van wereldsamenwerking veel groter dan wij ooit tot nu toe hebben bereikt.”
Diepzee-schoonheid
◆ Franse en Amerikaanse diepzee-onderzoekers hebben onlangs hun expeditie in het midden van de Atlantische Oceaan kunnen afronden. Hun ontdekkingen brengen natuurliefhebbers onder de indruk van het feit dat op zelfs ververwijderde plaatsen de schoonheid van de schepping blijkt. Tot verrassing van de onderzoekers bleek het op 2700 meter onder het oceaan-oppervlak te wemelen van vis. Dr. R. D. Ballard van het Woods Hole Oceanografisch Instituut is voor een raadsel komen te staan door de verschijning van een grote hoeveelheid kleine visjes die normaal geen kleur schijnen te bezitten. Ze leven in constante duisternis. Toen ze echter door de lichten van de onderzee-vaartuigen werden beschenen straalden ze plotseling een briljante kleurenpracht uit.
Doden door vervuiling
◆ Volgens twee Newyorkse geleerden zijn tussen 1963 en 1972 in de stad New York 108.000 mensen aan luchtvervuiling gestorven — met andere woorden minstens 28 personen per dag. De beide onderzoekers, H. Schimmel en T. Murawski, kwamen ook tot de conclusie dat ondanks een daling van 60 percent in het gehalte van zwaveldioxyde in de lucht — een belangrijke vervuiler — het sterftecijfer constant blijft. Dit, aldus de New York Post, „heeft achter de schermen de woede gewekt van stads-, staats- en federale regeringsautoriteiten”. Waarom? „Omdat dit er volgens sommige mensen op duidt dat een der strengste anti-vervuilingswetten van het land volkomen krachteloos is gebleken.”
De vrees wegnemen
◆ In een poging de achteruitgang van het kerkelijk leven tegen te gaan, hebben Italiaanse bisschoppen nu een (voor hen) nieuwe methode van religieus onderricht ontwikkeld. Onlangs hebben zij hun goedkeuring gehecht aan het tweede deel van een experimentele serie van vijf catechismussen voor verschillende leeftijdsgroepen. De Italiaanse krant Corriere della Sera bericht dat de nieuwe catechismus niet langer werkt op de angst voor de „vlammen van de hel en de demonen (over de hel wordt slechts eenmaal gesproken als ’een eeuwige straf’)” om tot gehoorzaamheid te stimuleren.
„Natte” hebzucht
◆ Met hooggespannen verwachtingen begon men op 20 juni 1974 in Caracas aan de derde Internationale Zeerecht-conferentie van de Verenigde Naties, in de hoop dat men een manier zou vinden om de rijkdommen van de oceaan voor de gehele mensheid ten nutte te maken. Waar zijn deze edele verwachtingen op uitgelopen? „Hebzucht krijgt overhand bij verdeling van de zeeën,” zo luidde een kop in de Los Angeles Times. „De landen van de wereld handelen als privé-grondbezitters, trachtend zoveel mogelijk te krijgen van nog vrij gebied.” Ze zijn niet langer tevreden met de oude drie-mijlzone die het grootste deel van de zeeën voor iedereen openliet.
Is de technologie het antwoord?
◆ In de loop der jaren is het publiek gaan geloven dat de technologie alle problemen van de samenleving kan oplossen. Maar „we hebben de zaak te rooskleurig voorgesteld”, aldus de directeur van een RCA-laboratorium. „Nu betalen we voor al die hoge verwachtingen” die zijn geschapen. Ook de directeur van een onderzoekcentrum van General Electric stemde hiermee in. „Vijftien jaar geleden veranderde de technologie sneller dan de maatschappij”, zo merkte hij op. Maar thans „veranderen de maatschappelijke verwachtingen sneller dan de technologie. En dat stelt ons voor problemen.”
„Lectuur bij het evangeliseren”
◆ Op een recente conferentie van voorgangers van de Southern Baptists in Texas, „vroeg één voorganger [H. L. Fiekett van de First Baptist Church in Van Nuys, Californië] om meer gebruik van lectuur bij het evangeliseren.” „Hij gebruikte de Jehovah’s Getuigen als voorbeeld,” bericht de Associated Press, terwijl hij verwees naar de reusachtige hoeveelheid lectuur die zij produceren om hun evangelisatiewerk kracht bij te zetten. Gedurende 1973 verspreidden de Getuigen over de gehele wereld ongeveer 235 miljoen tijdschriften en bijna 22 miljoen boeken.
Snelheid is dodelijk
◆ Steeds meer stapelen de bewijzen zich op dat snel rijden dodelijk is. In de eerste maanden van 1973 bestonden er geen snelheidsbeperkingen op de Finse wegen. Tijdens diezelfde periode in 1974 werd er vanwege het olietekort een snelheidslimiet van 80 kilometer per uur ingevoerd. Het resultaat? 44 percent minder dodelijke ongevallen. Een zelfde daling werd in andere landen geregistreerd: In België een daling van 23 percent, in Frankrijk 22 percent, West-Duitsland 21 percent en Oostenrijk 18 percent.
Wel of geen aantekeningen maken?
◆ Wie leert waarschijnlijk meer, de aantekeningenmaker of de niet-aantekeningenmaker? In het tijdschrift Human Behavior werd melding gemaakt van een proef die door twee onderzoekers op de Universiteit van New Mexico was genomen. Zij vroegen 83 studenten naar een college-voordracht te luisteren om dan, na nog tien minuten van ’bezinning’, te kijken wat ze van de voordracht hadden opgestoken. Sommige studenten hadden zelf aantekeningen gemaakt en keken die nog even door. Andere maakten gebruik van aantekeningen afkomstig van de docent. En nog een groep had in het geheel geen aantekeningen. Wie bracht het er het beste af? Degenen die hun eigen aantekeningen maakten en nog eens konden doorkijken.
Hoe wij hier zijn beland
◆ „We zijn hier omdat we hier zijn”, schreef een hoofdredacteur van het wetenschappelijke tijdschrift Science News, pogend een uitleg te geven aan een momenteel gangbare, op kanseffect gebaseerde theorie over de oorsprong van het leven. De Schepper als een te voor de hand liggende verklaring verwerpend, geeft hij echter wel toe dat zelfs een beperkte studie van het universum „zeer speciale eigenschappen onthult zonder welke we niet zouden kunnen bestaan”. Deze eigenschappen, zo zegt hij, „bezorgen studenten van kosmische evolutie heel wat hoofdbrekens”. Zonder de bestaande, precies op elkaar afgestemde verhoudingen „zouden de moleculen waarvan het leven afhankelijk is, zich niet kunnen vormen”. Dit bracht een „vooraanstaande fysicus” ertoe treurig op te merken dat ’God zulke precieze verhoudingen heeft gemaakt dat wij zouden opstaan om Hem te aanbidden’. — 24 & 31 augustus 1974.
„Een van de dodelijkste drugs”
◆ Dr. Robert Dupont, directeur van het Nationale Amerikaanse Instituut tegen Druggebruik, rekent tabak met heroïne tot de produkten die sterk verslavend werken. Hij brandmerkte tabak als „waarschijnlijk de dodelijkste drug van onze maatschappij . . . Mensen die sigaretten roken, hebben met dezelfde problemen te kampen als heroïne-gebruikers”, en wel in die zin dat het hun grote moeite kost hun probleem met zelfbeheersing te overwinnen.