Vertalingen en naslagwerken die het gebruik van Gods naam in het Nieuwe Testament ondersteunen

J¹

בשורת מתי, Euangelium Hebraicum Matthæi (evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws), bewerkt door Jean du Tillet, met een Latijnse vertaling door Jean Mercier (Parijs, 1555). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton.b

J²

Even Bohan (אבן בוחן, ‘Getoetste steen’, ‘Toetssteen’), door Sem-Tob ben Isaäk ibn Sjaproet (Spanje, 1385). Dit werk bevat het evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws. Uitgave: Hebrew Gospel of Matthew door George Howard (Macon, Georgia, VS, 1995). Volgens Howard wordt in Sem-Tobs Hebreeuwse tekst van Mattheüs de godsnaam gebruikt, aangeduid met ה״ (kennelijk een verkorte vorm van השם, de Naam).c

J³

תורת המשיח, Euangelium secundum Matthæum in lingua hebraica, cum versione latina (evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws en Latijn), door Sebastian Münster (Bazel, Zwitserland, 1537). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.d

תורת המשיח, Euangelium secundum Matthæum in lingua hebraica . . . Vnà cum Epistola D. Pauli ad Hebræos, Hebraicè & Latinè (evangelie van Mattheüs en Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Hebreeuws en Latijn), door Sebastian Münster (Bazel, 1557). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton.e

J⁴

תורת המשיח . . . כפי מתי המבשר, Sanctum Domini nostri Iesu Christi Hebraicum Euangelium secundum Matthæum (evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws), bewerkt door Johannes Quinquarboreus (Parijs, 1551). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.f

J⁵

בשורת הקרואות שנה בשנה בשבתות ובחגי, Euangelia anniuersaria, quae Dominicis diebus & in Sanctorum festis leguntur, Hebraicè conuersa (liturgische evangeliën in het Hebreeuws), door Fridericus Petri (Antwerpen, 1581). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.g

J⁶

Euangelia anniuersaria Dominicorum et Festorum dierum, Germanicè, Latinè, Graecè, & Ebraicè (liturgische evangeliën in het Duits, Latijn, Grieks en Hebreeuws), door Johannes Clajus (Leipzig, 1576). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.h

J⁷

Novum Testamentum Dn̄i: Nr̄i: Iesu Christi, Syriacè, Ebraicè, Græcè, Latinè, Germanicè, Bohemicè, Italicè, Hispanicè, Gallicè, Anglicè, Danicè, Polonicè (Nieuwe Testament in 12 talen, waaronder Hebreeuws), door Elias Hutter (Neurenberg, 1599/1600). Deze editie wordt wel de Neurenbergse polyglot genoemd. De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.i

J⁸

תורת יהוה חדשה, Lex Dei summi nova; Atque hæc est, Novum Domini nostri Jesu Christi Testamentum Sacro-Sanctum (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door William Robertson (Londen, 1661). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.j

J⁹

ארבעה אבני הגיליונים מהתורה החדשה, Quatuor Euangelia Noui Testamenti Ex Latino in Hebraicum (de vier evangeliën in het Hebreeuws en Latijn), door Giovanni Battista Jona (Rome, 1668). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.k

J¹⁰

The New Testament . . . , in Hebrew and English, in Three Volumes (evangelie van Mattheüs tot 1 Korinthiërs in het Hebreeuws en Engels), door Richard Caddick (Londen, 1798-1805). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.l

J¹¹

ברית חדשה על פי משיח (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door Thomas Fry en anderen (Londen, 1817). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.a

J¹²

ספר הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door William Greenfield (Londen, 1831). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.b

J¹³

הברית החדשה (Nieuwe Testament, de evangeliën in het Hebreeuws), door Thomas Yeates (Londen, 1805). Herdruk door Jean Carmignac in Traductions hebraïques des Evangiles (deel 2-3, Turnhout, 1982), van het manuscript Add MS 11659, British Library (Londen). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.c

J¹⁴

ספר ברית חדשה על פי המשיח (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door Alexander McCaul, Michael Solomon Alexander, Johann Christian Reichardt en Stanislaus Hoga (Londen, 1838). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.d

J¹⁵

ספר בשורה טובה על פי המבשר לוקס (evangelie van Lukas in het Hebreeuws), door Johann Heinrich Raphael Biesenthal (Berlijn, 1851). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.e

ספר פעלי השליחים (Handelingen van apostelen in het Hebreeuws), door Johann Heinrich Raphael Biesenthal (Berlijn, 1867). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.f

אגרת אל הרומים (Paulus’ brief aan de Romeinen in het Hebreeuws), door Johann Heinrich Raphael Biesenthal (Berlijn, 1855). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.g

אגרת אל העברים (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Hebreeuws), door Johann Heinrich Raphael Biesenthal (Berlijn, 1857). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.h

J¹⁶

הברית החדשה על פי המשיח עם נקודות וטעמים (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), bewerkt door Johann Christian Reichardt en Johann Heinrich Raphael Biesenthal (Londen, 1866). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.i

J¹⁷

ספרי הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door Franz Delitzsch (Leipzig, 1877). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton. In de 11de editie van Delitzsch (1892) is de verkorte vorm vervangen door יהוה, dat ook in latere edities wordt gebruikt.j

J¹⁸

הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door Isaac Salkinson en Christian D. Ginsburg (Wenen, Oostenrijk, 1886). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.k

J¹⁹

הבשורה הטובה על־פי יוחנ (evangelie van Johannes in het Hebreeuws), door Moshe I. Ben Maeir (Denver, Colorado, VS, 1957). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton.l

J²⁰

A Concordance to the Greek Testament, door William F. Moulton en Alfred S. Geden (Edinburgh, Schotland, 1897). Deze concordantie toont bij de trefwoorden ΘΕΟ΄Σ (Theos) en ΚΥ΄ΡΙΟΣ (Kurios) passages uit de Hebreeuwse tekst die het Tetragrammaton (יהוה) bevatten en waar de Griekse tekst naar verwijst of uit citeert.a

J²¹

The Emphatic Diaglott (interlineaire Grieks-Engelse vertaling van het Nieuwe Testament), door Benjamin Wilson (New York, 1864). De Engelse vertaling in de rechterkolom gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.b

J²²

ספרי הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), van United Bible Societies (Jeruzalem, 1976). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.c

J²³

הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door Yohanan Bauchet en David Kinneret Arteaga (Rome, 1975). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton.d

J²⁴

A Literal Translation of the New Testament . . . From the Text of the Vatican Manuscript (Nieuwe Testament in het Engels), door Herman Heinfetter (pseudoniem van Frederick Parker), zesde druk (Londen, 1863). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.e

J²⁵

St. Paul’s Epistle to the Romans (Paulus’ brief aan de Romeinen in het Engels), door William Gunion Rutherford (Londen, 1900). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.f

J²⁶

Psalterium Hebraicum (Psalmen en Mattheüs 1:1–3:6 in het Hebreeuws), door Anton Margaritha (Leipzig, 1533). Deze vertaling gebruikt in beide Bijbelboeken in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.g

J²⁷

Die heilige Schrift des neuen Testaments (Nieuwe Testament in het Duits), door Dominikus von Brentano (Kempten, 1790/1791). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in verklarende commentaren en parafrasen ‘Jehova’ of ‘Jehovah’.h

J²⁸

ספרי הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), gepubliceerd in The New Covenant Commonly Called the New Testament: Peshitta Aramaic Text With a Hebrew Translation, The Bible Society (Jeruzalem, 1986). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.i

J²⁹

The Original Aramaic New Testament in Plain English: An American Translation of the Aramaic New Testament (Nieuwe Testament in het Engels, vertaald uit het Aramees), door Glenn David Bauscher (zevende druk, Australië, 2012). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘THE LORD JEHOVAH’.j

J³⁰

Aramaic English New Testament (Nieuwe Testament in het Aramees en Engels), door Andrew Gabriel Roth (derde druk, VS, 2008). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘Master YHWH’ of ‘YHWH’.k

J³¹

Hebraic Roots Bible with Study notes (Bijbel met aantekeningen in het Engels), Word of Truth Publications (Carteret, New Jersey, VS, 2012). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YAHWEH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.l

J³²

The Holy Name Bible (Bijbel in het Engels, voorheen The Sacred Name New Testament), bewerkt door Angelo Benedetto Traina en The Scripture Research Association, Inc. (VS, herdruk 2012). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J³³

The Christian’s Bible-New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door George Newton LeFevre (Strasburg, Pennsylvania, VS, 1928). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.b

J³⁴

The Idiomatic Translation of the New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door William Graham MacDonald, digitale versie van 2009. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahveh’.c

J³⁵

Nkand’a Nzambi i sia vo Luwawanu Luankulu Y’olu Luampa (Bijbel in het Kikongo), door George Ronald Robinson Cameron en anderen (1926), herdruk door United Bible Societies (Nairobi, 1987). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yave’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J³⁶

Bibel Barita Na Uli Hata Batak-Toba siganup ari (Bijbel in het Tobabataks), van Lembaga Alkitab Indonesia (Jakarta, 1989). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jahowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.e

J³⁷

Arorutiet ne Leel ne bo: Kiptaiyandennyo Jesu Kristo Yetindennyo (Nieuwe Testament in het Kalenjin), door Frances J. Mumford en anderen (Nairobi, Kenia, 1968). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.f

J³⁸

Ekonejeu Kabesi ni Dokuj Iesu Keriso (Nieuwe Testament in het Nengone), door Stephen M. Creagh en John Jones (Londen, 1870). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’.g

J³⁹

Jesu Keriso ve Evanelia Toaripi uri (de vier evangeliën in het Toaripi), door John Henry Holmes (Londen, 1902). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’.h

J⁴⁰

Edisana Ñwed Abasi Ibom (Bijbel in het Efik), herdruk door National Bible Society of Scotland (Edinburgh, Schotland, 1949). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.i

J⁴¹

Testament Sefa an amam Samol o Rȧn Amanau Jisos Kraist: auili jonai kapas an re kris uili nanai kapas an mortlok (Nieuwe Testament in het Mortlockees), door Robert W. Logan (New York, 1883). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jioua’.j

J⁴²

Am-bóšra tráka Yī́sua Masī́a mo̱ ama-gbal ma Mátaī, o̱-sōm en Ama-Lémrane̱ ama-Fu ma o̱-Rábbu de̱ o̱-Fū́tia-ka-su Yī́sua Masī́a (Nieuwe Testament in het Temne), door Christian Friedrich Schlenker (Londen, 1865-1868). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehṓfa’.k

J⁴³

Testament Vau ki nawota anigida go tea maumaupauri Yesu Kristo (Nieuwe Testament in het Nguna-Tongoa), door Oscar Michelsen en Peter Milne (Londen, 1912). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehovah’.l

J⁴⁴

Wusku Wuttestamentum Nul-Lordumun Jesus Christ (Nieuwe Testament in het Massachusett, een Algonkische taal), door John Eliot (Cambridge, Massachusetts, VS, 1661). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.a

J⁴⁵

Matīyū: Ku Nam Navosavos ugi (evangelie van Mattheüs in het Eromanga), door George Nicol Gordon en James Douglas Gordon (Londen, 1869). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehōva’.b

J⁴⁶

La Bible (Bijbel in het Frans), door André Chouraqui (Doornik, België, 1985). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst een combinatie van ‘IHVH’ en ‘adonai’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.c

J⁴⁷

Biblia Peshitta en Español, Traducción de los Antiguos Manuscritos Arameos (de Pesjitta in het Spaans), Holman Bible Publishers (Nashville, Tennessee, VS, 2006). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J⁴⁸

Pin chitokaka pi okchalinchi Chisvs Klaist in testament himona, chahta anumpa atoshowa hoke (Nieuwe Testament in het Choctaw), door Alfred Wright en Cyrus Byington (New York, 1848). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Chihowa’.e

J⁴⁹

Bosakú-w’ólótsi wa Yesu Masiya boki Matayo la Malako o kótaka en Bosakú-w’ólótsi wa Yesu Masiya boki Luka o kótaka (evangelie van Mattheüs, van Markus en van Lukas in het Lomongo), door Edward Algernon Ruskin en Lily Ruskin, Congo Balolo Mission (Opper-Congo, 1905). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.f

J⁵⁰

Nalologena wo se Yesu Kristo Kome Mataio (evangelie van Mattheüs in het Tasiko, gesproken op het eiland Epi), door Oscar Michelsen (Londen, 1892). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’.g

J⁵¹

The Restored New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Willis Barnstone (New York, 2009). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen ‘Yahweh’. In een voetnoot bij Mattheüs 1:20 wordt gezegd dat de uitdrukking ‘an angel of the Lord’ afkomstig is van het Griekse ‘angelos kyriou’, dat afkomstig is van het Hebreeuwse ‘malakh yahweh’. Een letterlijke vertaling, zo wordt verder gezegd, zou zijn ‘Yahweh’s malakh or “messenger”’ (boodschapper). In Mattheüs 28:2 heeft deze vertaling in de hoofdtekst ‘an angel of Yahweh’.h

J⁵²

Messianic Jewish Shared Heritage Bible (Bijbel in het Engels), The Messianic Jewish Family Bible Project (Shippensburg, Pennsylvania, VS, 2012). Deze Bijbel gebruikt in de Griekse Geschriften in een aantal verzen ‘ADONAI’ in de hoofdtekst. In de woordenlijst wordt op bladzijde 1530 uitgelegd dat ‘ADONAI (יהוה)’ het Hebreeuwse equivalent is van ‘LORD’ en in kleine kapitalen duidt op de persoonlijke naam van God, ‘YHWH’, zoals die in de Hebreeuwse Bijbel voorkomt. Verder wordt gezegd dat die naam de ‘covenant name’ (verbondsnaam) van God is, die wordt gebruikt in de context van Gods hechte relatie met het Joodse volk.i

J⁵³

The Messages of Jesus According to the Synoptists: The Discourses of Jesus in the Gospels of Matthew, Mark, and Luke (compilatie van Jezus’ toespraken in Mattheüs, Markus en Lukas), door Thomas Cuming Hall (New York, 1901). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.j

J⁵⁴

Bibel Ñaran aen Gott, Ñarana Testament Õbwe me Testament Etsimeduw Õañan (Bijbel in het Nauru), door Philip Adam Delaporte (New York, 1918), herdruk door The Bible Society in the South Pacific (Suva, Fiji, 2005). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.k

J⁵⁵

Embimbiliya Li Kola (Bijbel in het Umbundu), door Merlin W. Ennis en anderen (Luanda, Angola, 1963). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.l

J⁵⁶

Ke Kauoha Hou a Ko Kakou Haku e Ola’i, a Iesu Kristo (Nieuwe Testament in het Hawaïaans), American Board of Commissioners for Foreign Missions (Oahu, Hawaï, 1835). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’.a

J⁵⁷

Te Nu Tetemanti, ae ana Taeka Ara Uea ao ara Tia Kamaiu are Iesu Kristo, ae Kaetaki man Taetaen Erene (Nieuwe Testament in het Kiribati [Gilbertees]), door Hiram Bingham II (New York, 1901). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’.b

J⁵⁸

Dal Co Mu Biale Saint Luke Terhu (evangelie van Lukas in het Lonwolwol [Fanting]), door Robert Lamb (Dunedin, Nieuw-Zeeland, 1899). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.c

J⁵⁹

Intas-Etipup Mat u Iesu Kristo, Natimarid Uja, im Natimi Imyiatamaig Caija (Nieuwe Testament in het Aneityum), door John Geddie, John Inglis en anderen (Londen, 1863). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ihova’.d

J⁶⁰

Nieuwe Testament in het Cherokee, bewerkt door Charles Cutler Torrey (New York, 1860). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yihowa’.e

J⁶¹

Ntestamente Yipia ya Nkambo Wetu ni Mupurushi Yesu Kristu (Nieuwe Testament in het Chiluva), door Daniel Crawford (Livingstonia, Malawi, 1904). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’.f

J⁶²

Injili Mar Mathayo (evangelie van Mattheüs in het Dholuo), door A.A. Carscallen (Londen, 1914). Deze vertaling gebruikt in minstens één vers in de hoofdtekst ‘Yawe’.g

J⁶³

The Gospels of Matthew, and of Mark, Newly Rendered Into English; With Notes on the Greek Text (evangelie van Mattheüs en van Markus in het Engels), door Lancelot Shadwell (Londen, 1861). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘JEHOVAH’.h

J⁶⁴

A Liberal Translation of the New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Edward Harwood (Londen, 1768). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.i

J⁶⁵

The Restoration of Original Sacred Name Bible (Bijbel in het Engels), bewerkt door Missionary Dispensary Bible Research (Buena Park, Californië, VS, 1970). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YAHVAH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.j

J⁶⁶

The Scriptures (Bijbel in het Engels), Institute for Scripture Research, derde druk (Zuid-Afrika, 2010). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.k

J⁶⁷

The New Testament Letters: Prefaced and Paraphrased (de brieven van het Nieuwe Testament in het Engels), door John William Charles Wand (Melbourne, Australië, 1944). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.l

J⁶⁸

The Messages of Paul: Arranged in Historical Order, Analyzed, and Freely Rendered in Paraphrase, with Introductions (gedeelten uit Handelingen en uit brieven van Paulus in het Engels), door George Barker Stevens (New York, 1900). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.a

J⁶⁹

The Epistle to the Hebrews with some interpretive suggestions (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Engels), door Wilfrid Henry Isaacs (Londen, 1933). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.b

J⁷⁰

The Apocalypse: A Revised Version in English, of the Revelation with Notes, Historical and Explanatory (Openbaring in het Engels), door Edward Grimes (Newport-on-Usk, Verenigd Koninkrijk, 1891). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’.c

J⁷¹

The New Testament: Being the English Only of the Greek and English Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Abner Kneeland (Philadelphia, Pennsylvania, VS, 1823). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.d

J⁷²

The Gospel of the Hellenists (evangelie van Johannes in het Engels), door Benjamin Wisner Bacon, bewerkt door Carl H. Kraeling (New York, 1933). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.e

J⁷³

The Family Expositor, or A Paraphrase and Version of the New Testament: with Critical Notes, and a Practical Improvement of Each Section (Nieuwe Testament in het Engels), door Philip Doddridge (Londen, 1739-1756). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.f

J⁷⁴

The Modern American Bible: The Books of the Bible in Modern American Form and Phrase, With Notes and Introduction (Nieuwe Testament in het Engels), door Frank Schell Ballentine (New York, 1899-1901). Deze vertaling van de Griekse Geschriften gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.g

J⁷⁵

The Guide to Immortality, or, Memoirs of the Life and Doctrine of Christ, by the Four Evangelists (een evangeliënharmonie in het Engels), door Robert Fellowes (Londen, 1804). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘Jehovah’.h

J⁷⁶

A New Version of the Four Gospels: with notes critical and explanatory, by a Catholic (de vier evangeliën in het Engels), John Lingard (Londen, 1836). Deze vertaling gebruikt in Mattheüs 22:44 in de hoofdtekst ‘The Lord (Jehova)’.i

J⁷⁷

The Documents of the New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door George Woosung Wade (Londen, 1934). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.j

J⁷⁸

Studies in Matthew (evangelie van Mattheüs in het Engels), door Benjamin Wisner Bacon (New York, 1930). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.k

J⁷⁹

The New Testament, in an Improved Version, Upon the Basis of Archbishop Newcome’s New Translation (Nieuwe Testament in het Engels), bewerkt door Thomas Belsham en anderen (Londen, 1808). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘Jehovah’.l

J⁸⁰

A New Family Bible, and Improved Version, From Corrected Texts of the Originals (Bijbel in het Engels), door Benjamin Boothroyd (Huddersfield, Engeland, 1824). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst en in voetnoten en verklarende commentaren ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J⁸¹

The Holy Bible, Containing the Authorized Version of the Old and New Testaments (Bijbel in het Engels), bewerkt door John Tricker Conquest (Londen, 1841). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘JEHOVAH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J⁸²

A Paraphrase and Annotations Upon All the Books of the New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Henry Hammond (Londen, 1653). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.c

J⁸³

The Epistle to the Hebrews, in a Paraphrastic Commentary (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Engels), door Joseph B. M’Caul (Londen, 1871). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.d

J⁸⁴

A Revised Translation and Interpretation of the Sacred Scriptures of the New Covenant (Nieuwe Testament in het Engels), door John Mead Ray (Glasgow, Schotland, 1815). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.e

J⁸⁵

An Attempt Toward Revising Our English Translation of the Greek Scriptures (Nieuwe Testament in het Engels), door William Newcome (Dublin, 1796). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.f

J⁸⁶

The Monotessaron; or, The Gospel History, According to the Four Evangelists (een evangeliënharmonie in het Engels), door John S. Thompson (Baltimore, Maryland, VS, 1829). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’ of ‘JEHOVAH’.g

J⁸⁷

A Translation of the New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Gilbert Wakefield (Londen, 1791). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.h

J⁸⁸

The Newberry Bible (Bijbel in het Engels, ook wel The Englishman’s Bible genoemd), door Thomas Newberry (Londen, 1890). Deze vertaling heeft in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘LORD’ met een hoofdletter en in kleine kapitalen, met in kanttekeningen ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.i

J⁸⁹

The Messages of the Apostles: The Apostolic Discourses in the Book of Acts and the General and Pastoral Epistles of the New Testament (gedeelten uit Handelingen en de brieven van het Nieuwe Testament in het Engels), door George Barker Stevens (New York, 1900). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.j

J⁹⁰

A Non-Ecclesiastical New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Frank Daniels (2016). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’. In het voorwoord legt de vertaler uit dat hij de eigennaam ‘Yahweh’ heeft gebruikt in elk citaat uit de Hebreeuwse Bijbel waar oorspronkelijk het Tetragrammaton stond en LXX ‘Κυριος (Lord)’ heeft, en ook in passages in het Nieuwe Testament waar ‘Κυριος’ zonder lidwoord staat en op de naam van God duidt.k

J⁹¹

Uebersetzung des Neuen Testaments mit erklärenden Anmerkungen (Nieuwe Testament in het Duits), door Johann Babor (Wenen, Oostenrijk, 1805). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘Jhova’.l

J⁹²

Nsango ea Ndoci eki Malako o Kotaka (evangelie van Markus in het Mongo-Nkundu), door Ellsworth E. Harris en Royal J. Dye (Bolengi, Opper-Congo, 1905). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.a

J⁹³

Aramaic Peshitta New Testament Translation (Nieuwe Testament in het Engels, naar de tekst van de Pesjitta), door Janet M. Magiera (Truth or Consequences, New Mexico, VS, 2006). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘LORD’. Zoals in het voorwoord staat, is dit LORD het equivalent van het Aramese ‘MARYA’, dat op de Heer van het Oude Testament duidt, ‘YAHWEH’.b

J⁹⁴

The Orthodox Jewish Bible (Bijbel in het Engels), door Phillip E. Goble, vierde druk (New York, 2011). Deze Bijbel gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Hashem’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. Die term komt van het Hebreeuwse hasjSjem, dat ‘de Naam’ betekent en door Joden vaak wordt gebruikt als vervanging van JHWH.c

J⁹⁵

Pacto Mesiánico (Nieuwe Testament in het Spaans), door Academia Bíblica BEREA (Argentinië, 2010). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘YHWH’.d

J⁹⁶

El Nuevo Testamento (Nieuwe Testament in het Spaans), door Pablo Besson (Buenos Aires, Argentinië, 1919). Deze vertaling gebruikt in Lukas 2:15 en Judas 14 ‘Jehová’. In een aantal verzen wordt in de hoofdtekst ‘Señor’ gebruikt met in een voetnoot ‘Jehová’, ‘Yahvé’ of ‘Jahvé’. In 1948 verscheen een tweede druk met de titel El Nuevo Testamento de Nuestro Señor Jesucristo. Ook hierin komt ‘Jehová’ voor in Lukas 2:15 en Judas 14. Daarnaast bevat deze uitgave een lijst met teksten waarin ‘Señor’ in de hoofdtekst op ‘Jehová’, ‘Yahvé’ of ‘Jahvé’ duidt. e

J⁹⁷

Livangeli tsa Yesu-Kereste Morena oa rona tse ’ngoliloeng ki Mareka le Yoanne (Lukas 1:5–2:17, 40-52, Mattheüs 2:1-21 en het evangelie van Markus en van Johannes in het Sesotho), door Eugène Casalis en Samuel Rolland (Kaapstad, Zuid-Afrika, 1839). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehofa’.f

J⁹⁸

The Four Gospels, Translated From the Greek (de vier evangeliën in het Engels), door George Campbell (Londen, 1789). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Lord’ met in een voetnoot ‘Jehovah’.g

J⁹⁹

Nam Numpusok Itevau eni Iesu Kristo Novsuromon Enugkos (Nieuwe Testament in het Eromanga), door H.A. Robertson (Sydney, Australië, 1909). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iēhōva’.h

J¹⁰⁰

The Book of Yahweh: The Holy Scriptures (Bijbel in het Engels), door Yisrayl B. Hawkins, negende druk (Abilene, Texas, VS, 1996). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.i

J¹⁰¹

The Sacred Scriptures (Bijbel in het Engels), door Assemblies of Yahweh (Bethel, Pennsylvania, VS, 1981). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.j

J¹⁰²

A Critical and Emphatic Paraphrase of the New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Vincent T. Roth (Pasadena, Californië, VS, 2000), herdruk van de herziene uitgave van 1963. Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘JEHOVAH’.k

J¹⁰³

Neues Testament mit Anmerkungen (Nieuwe Testament in het Duits), door Heinz Schumacher (Holzgerlingen, Duitsland, 2002). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘JAHWE’.l

J¹⁰⁴

Das Neue Testament (Nieuwe Testament in het Duits), door Adolf Pfleiderer (Langensteinbach, Duitsland, 2004), herdruk van de uitgave van 1980. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’.a

J¹⁰⁵

Sämtliche Schriften des neuen Testaments (Nieuwe Testament in het Duits), door Johann Jakob Stolz, tweede druk (Zürich, Zwitserland, 1795). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.b

J¹⁰⁶

Biblia, Das ist: Alle bücher der H. Schrift des alten und newen Testaments (Bijbel in het Duits), bewerkt door Johannes Piscator (Herborn, Duitsland, 1602-1604). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘HERR’ met in verklarende commentaren ‘JEHOVAH’, ‘Jehováh’ of ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.c

J¹⁰⁷

Neue Uebersetzung der Apostelgeschichte (Handelingen van apostelen in het Duits), Waisenhaus (Halle [Saale], Duitsland, 1779). In deze paralleleditie wordt een nieuwe vertaling van een anonieme auteur vergeleken met de vertaling van Luther. De nieuwe vertaling heeft in de hoofdtekst één keer ‘Jehovah’ en één keer ‘Jehoven’.d

J¹⁰⁸

Die heiligen Schriften des neuen Testaments (Nieuwe Testament in het Duits), door Sebastian Mutschelle (München, 1789/1790). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’ of ‘Jehovah’.e

J¹⁰⁹

A New Translation of the New Testament . . . Extracted From the Paraphrase of the Late Philip Doddridge . . . and Carefully Revised With an Introduction and Notes (Nieuwe Testament in het Engels) (Londen, 1765). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.f

J¹¹⁰

The Evangelical Expositor: or, A Commentary on the Holy Bible. Wherein the Sacred Text of the Old and New Testament Is Inserted at Large . . . With Practical Observations (Bijbel in het Engels), door Thomas Haweis (Londen, 1765). Deze vertaling gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘JEHOVAH’. Als in de hoofdtekst ‘LORD’ of ‘Lord’ is gebruikt, staat bij een aantal verzen in een verklarend commentaar ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.g

J¹¹¹

A New and Corrected Version of the New Testament . . . to Which Are Subjoined a Few, Generally Brief, Critical, Explanatory, and Practical Notes (Nieuwe Testament in het Engels), door Rodolphus Dickinson (Boston, Massachusetts, VS, 1833). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in verklarende noten ‘Jehovah’.h

J¹¹²

Evangelical History: or a Narrative of the Life, Doctrines and Miracles of Jesus Christ . . . Containing the Four Gospels and the Acts (de vier evangeliën en Handelingen van apostelen in het Engels), door Alden Bradford (Boston, Massachusetts, VS, 1813). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’. In 1836 bracht Bradford een herziening van de evangeliën uit die ook in andere verzen of in verklarende noten ‘JEHOVAH’ of ‘Jehovah’ heeft.i

J¹¹³

The New Testament of Our Lord and Saviour Jesus Christ . . . by a Layman (Nieuwe Testament in het Engels), Edgar Taylor (Londen, 1840). Deze vertaling gebruikt ‘Jehovah’ in Handelingen 7:49. Als in de hoofdtekst ‘LORD’ of ‘Lord’ is gebruikt, staat bij een aantal verzen in een voetnoot ‘Jehovah’. Volgens het voorwoord is van het woord Kurios bekend dat het zowel in het Oude als het Nieuwe Testament wordt gebruikt als ‘term of distinction or courtesy in addressing a superior’ (een onderscheidende of beleefde aanspreektitel voor een meerdere). Bovendien wordt vermeld dat het in een verheven betekenis ook kan duiden op ‘the Supreme Being’ (de Allerhoogste), zoals het in de Septuaginta is gebruikt voor het Hebreeuwse ‘Jehovah’.j

J¹¹⁴

The New Covenant: Reference Edition (Nieuwe Testament in het Engels), bewerkt door R.B. Banfield (1995). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘LORD’. De redacteur legt uit dat in de vertaling voor de weergave ‘LORD’ is gekozen in relevante citaten uit het Oude Testament en dat overige gevallen van ‘LORD’ gebaseerd zijn op vermoedens en niet bedoeld zijn als theologisch statement. Verder wordt gezegd dat in het Oude Testament ‘LORD’ de weergave is van het Hebreeuwse ‘YHWH’ en ‘Lord’ van het Hebreeuwse ‘Adonai’, woorden die beide in het Grieks met ‘Kurios’ zijn weergegeven, en dat het aan het oordeel van de lezer wordt overgelaten of het hoofdletters moet krijgen als weergave van de eigenlijke godsnaam (‘divine name of God’) of dat het gewoon een heer (‘a master’) moet aanduiden.k

J¹¹⁵

The Restored Name King James Version (Bijbel in het Engels), bewerkt door Richard Lattier (2001). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘YHWH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In het voorwoord staat dat de naam van de hemelse Vader, יהוה, is weergegeven met ‘YHWH’, een transliteratie van de Hebreeuwse letters. De hoop wordt uitgesproken dat dankzij de herinvoering van de naam van de almachtige Schepper de lezer mag worden gezegend met een leven van eerbied voorיהוה .l

J¹¹⁶

One Unity Resource Bible . . . With Some Transliterated Hebrew Notations (delen van de Bijbel in het Engels), door Thomas Robinson (2016). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘ADONAI’, ‘Yahweh’ of ‘MarYah [Master Yahweh]’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In de appendix op bladzijde 705 wordt uitgelegd dat het Hebreeuwse woord voor ‘Yahweh’ in het Engels overeenkomt met ‘LORD, GOD, The LORD, ADONAI, Jehovah’.a

J¹¹⁷

Jewish New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door David H. Stern (Clarksville, Maryland, VS, 1989). Deze vertaling gebruikt in de hoofdtekst ‘ADONAI’ en geeft in de verkorte woordenlijst op de betreffende pagina’s de definitie: ‘A·do·nai — the LORD, Jehovah.’ Ook in The Complete Jewish Study Bible (Peabody, Massachusetts, VS, 2016) wordt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘ADONAI’ gebruikt, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In het voorwoord van deze Bijbel legt Stern uit dat de meeste Engelse vertalingen de Naam weergeven als ‘LORD’, met een hoofdletter en in kleine kapitalen, en dat The Complete Jewish Bible meer dan 6000 keer het Tetragrammaton weergeeft met het Hebreeuwse ‘ADONAI’, ook met een hoofdletter en in kleine kapitalen, en net als andere Hebreeuwse woorden cursief. Onder de kop ‘The Tetragrammaton in the New Testament’ vermeldt hij dat hij ‘ADONAI’ heeft gebruikt waar hij als vertaler denkt dat kurios het Griekse equivalent is van het Tetragrammaton.b

J¹¹⁸

Ai Vola ni Veiyalayalati Vou i Jisu Karisito (Nieuwe Testament in het Fiji), herzien en bewerkt door James Calvert (Londen, 1858); uitgave met Ai Vola Tabu, a ya e tu kina Na Veiyalayalati Makawa (Oude Testament in het Fiji), herzien en bewerkt door James Calvert en Richard Burdsall Lyth (Londen, 1864). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jiova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.c

J¹¹⁹

Buk Baibel (Bijbel in het Motu), Bible Society of Papua New Guinea (1959-1973). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’ of ‘IEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J¹²⁰

Ko e Tohi Tapu Kātoa (Bijbel in het Tongaans, Revised West Version), door James Baxley (2018). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Sihova’ of ‘SIHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.e

J¹²¹

Testamente e Ncha ea Morena le Moluki oa Rona Yesu Kreste (Nieuwe Testament in het Sesotho), door Eugène Casalis en Samuel Rolland (Beerseba, Lesotho, 1855). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehofa’.f

J¹²²

Vanuvei Eo e sepinien Vatlongos na mol-Vatimol xil niutestamen e rute te oltestamen (Nieuwe Testament, Ruth en Jona in het Zuidoost-Ambrym), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2015). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iahova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.g

J¹²³

Yesu Keriso da Bino Dave (Markus, Lukas en Handelingen van apostelen in het Binandere), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2014). Deze vertaling gebruikt in de hoofdtekst ‘BADARI’ (Heer) met in een aantal gevallen in een voetnoot ‘Jehovah’.h

J¹²⁴

The New Testament in Braid Scots (Nieuwe Testament in het Schots), door William Wye Smith (Paisley, Schotland, 1901). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.i

J¹²⁵

Loina Hauhauna (Nieuwe Testament in het Bunama), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2015), oorspronkelijk uitgebracht door The Bible Society of Papua New Guinea (Port Moresby, Papoea-Nieuw-Guinea, 1991). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehoba’.j

J¹²⁶

Dakota wowapi wakan kin en Wicoicage wowapi, mowis owa: qa wicoie wakan kin, Salomon Kaga pejihuta wicaśta (Nieuwe Testament, Genesis en Spreuken in het Dakota), door Stephen Return Riggs en Thomas Smith Williamson (New York, 1865). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.k

J¹²⁷

Nsango Yandoci yo kotamaki la Luka (evangelie van Lukas in het [Lu]Nkundu), door John McKittrick en Mrs. F.T. McKittrick, Congo Balolo Mission (Bonginda, Congo, 1895). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yova’.l

J¹²⁸

Kálaad Zɛmbî: Sɔ̧ á Gúgwáan (Nieuwe Testament in het Makaa), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2014). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘Yawé’.a

J¹²⁹

Pulu Yili-nga Ung Konale (Nieuwe Testament in het Bo-Ung [Mara-Gomu]), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2004). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.b

J¹³⁰

Nzryrngrkxtr Kc Ate: Rut x Sam (Nieuwe Testament, Ruth en Psalmen in het Natügu), door Bible Society of the South Pacific, Solomon Islands Translation Advisory Group en Wycliffe Bible Translators, Inc. (2008). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In de appendix wordt op bladzijde 530 gezegd dat ‘Yawe (Yahweh)’ overeenkomt met ‘kurios’ in het Grieks en ‘the LORD’ in het Engels.c

J¹³¹

Kaem Ko Den (Nieuwe Testament en delen van het Oude Testament in het Waskia), bewerkt door The Bible Society of Papua New Guinea en Wycliffe Bible Translators (2014). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In de appendix wordt op bladzijde 726 en 727 gezegd dat ‘Jawe’ of ‘Yawe’ overeenkomt met het Hebreeuwse ‘JHWH’, het Griekse ‘Kurios’ en het Engelse ‘LORD, Jahweh, Jehovah’.d

J¹³²

Buka Vivivireina Parivainuaḡana Wadubona Ḡuta Vinevine ma Mark ma Acts (delen van het Oude Testament, Markus en Handelingen van apostelen in het Wedau), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2010). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘BADA’ (Heer), zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In een voetnoot bij Genesis 2:7 wordt uitgelegd dat ‘BADA’ duidt op ‘Yahweh’ of ‘Jehovah’.e

J¹³³

Tus Votut en selusien ten out Voum niutestamen ka tei en oltestamen (delen van de Bijbel in het Paama), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2015). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iahova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.f

J¹³⁴

Te akʼaʼj tuʼjal tuj tuʼjal qtata Dios (Nieuwe Testament in het Tectiteeks), door Wycliffe Bible Translators, Inc. (2003). Deze vertaling gebruikt in de hoofdtekst ‘Dios’ met in een aantal gevallen in een voetnoot ‘YHWH’ of ‘Yawe’.g

J¹³⁵

A Paraphrase and Notes on the Revelation of St. John (Openbaring in het Engels), door Moses Lowman (Londen, 1737). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.h

J¹³⁶

The Documents of the New Treaty between YHWH and the Human Race: A New Testament for Readers (Nieuwe Testament in het Engels), door George A. Blair (VS, 1996). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YHWH’ of ‘LORD’. In het voorwoord legt de vertaler uit dat het zijn doel is een vertaling te bieden die op de lezer in deze tijd overbrengt wat de oorspronkelijke tekst bedoeld moet hebben. Daarnaast zegt hij dat Gods naam net als alle Hebreeuwse woorden alleen met medeklinkers werd geschreven, dat de lezer op de juiste plek de juiste klinkers moest toevoegen en dat hij heeft besloten de naam te laten zoals hij was: ‘YHWH’.i

J¹³⁷

The Translators New Testament (Nieuwe Testament in het Engels), door Alvin Cordes (VS, 2005). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘LORD (Jehovah)’ of ‘LORD’.j

J¹³⁸

2001 Translation: An American English Bible (Bijbel in het Engels), bewerkt door Jim Wheeler (VS, 2001). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In een verklaring bij het trefwoord ‘Jehovah (יהוה)’ zeggen de vertalers onder de kop ‘Jehovah in the NT’ dat ze geen Bijbeluitleggers zijn maar Bijbelvertalers, dat hun conclusies over het gebruik van de naam Jehovah volledig gebaseerd zijn op hun eigen onderzoek en niet op de wens een religieus standpunt in te nemen, en dat dit een Bijbel is die Gods naam gebruikt in de geschriften van het christelijke tijdperk.k

J¹³⁹

Epistolæ anniversariæ, quæ Dominicis diebus ac Sanctorum festis præcipuis in Ecclesia præleguntur Ebrææ iam recens ex Græco textu ac Syra Paraphrasi factæ . . . Et nunc demum Ebraice, Græce, Latine, ac Germanice. Editæ opera ac cum præfatione (brieven van het christelijke jaar in het Hebreeuws, Grieks, Latijn en Duits), door Conrad Neander (Leipzig, 1586). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in de Griekse Geschriften in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.l

J¹⁴⁰

Epistola ad Hebraeos (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Hebreeuws en Latijn), door Johann Heinrich Callenberg en Friedrich Albrecht Christian (Halle, Duitsland, 1734). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.a

J¹⁴¹

Evangelium Lucae (evangelie van Lukas in het Hebreeuws en Latijn), door Johann Heinrich Callenberg en Heinrich Christian Immanuel Frommann (Halle, Duitsland, 1735-1737). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.b

J¹⁴²

בשורת המשיח ביד מרקוס המבשר, Euangelium divi Marci (evangelie van Markus in het Hebreeuws), door Walther Herbst (Wittenberg, Duitsland, 1575). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.c

J¹⁴³

בשורת מתי, An Old Hebrew Text of St. Matthew’s Gospel (evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws en Engels), door Hugh J. Schonfield (Edinburgh, Schotland, 1927). Deze vertaling vanבשורת מתי, Euangelium Hebraicum Matthæi (door Jean du Tillet) gebruikt in de hoofdtekst ‘Lord’ of ‘God’ met een voetnoot die aangeeft dat in de oorspronkelijke tekst in een aantal verzen een verkorte vorm van het Tetragrammaton voorkomt. In een voetnoot bij Mattheüs 1:22 wordt uitgelegd dat de weergave van het Tetragrammaton met drie jods (_יּיּ_יּ), die overal in de Hebreeuwse tekst voorkomt, ook terug te vinden is in andere Hebreeuwse documenten.d

J¹⁴⁴

Traducción Kadosh Israelita Mesiánica (Bijbel in het Spaans), door Diego Ascunce, herziene studie-editie (San José, Costa Rica, 2005). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘YAHWEH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. Op de titelpagina wordt gezegd dat de vertaling de Hebreeuwse wortels van ‘las Escrituras Kadoshim’ (oftewel de Heilige Geschriften) heeft gered, en daarmee ook de naam van God, ‘YAHWEH Elohim’.e

J¹⁴⁵

Las Sagradas Escrituras (Bijbel in het Spaans), bewerkt door Yosef Aharoni (Camuy, Puerto Rico, 2007/2008). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘YHWH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.f

J¹⁴⁶

Las Escrituras de Restauración Edición del Nombre Verdadero (Bijbel in het Spaans), door Yosef Koniuchowsky (North Miami Beach, Florida, VS, 2010). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst יהוה, ‘Yahweh’, ‘MarYah’ of een combinatie van יהוה en ‘Yahweh’ of ‘MarYah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. De vertaler verklaart dat het de bedoeling is een vertaling te leveren die eerst en vooral ‘Los Nombres Verdaderos de YHWH y de Yahshua’ (de ware namen van YHWH en Yahshua), zoals ze oorspronkelijk verschenen, verheft en verkondigt.g

J¹⁴⁷

Kitbé Haqódesh Las Sagradas Escrituras Versión Israelita Nazarena (Bijbel in het Spaans), bewerkt door José A. Álvarez (Isabela, Puerto Rico, 2012). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In het voorwoord staat dat in deze speciale uitgave ‘el Nombre’ (de Naam) is weergegeven met klinkers, ‘Yahweh, el Sagrado Nombre’, de Heilige Naam die de Schepper zelf koos om te onthullen wie hij is.h

J¹⁴⁸

Ai Vola ni Veiyalayalati vou ni noda Turaga kei na nodai Vakabula ko Jisu Kraisiti (Nieuwe Testament in het Mbau, een dialect van het Fiji), herzien en bewerkt door John Watsford en anderen (Viwa, Fiji, 1853). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jiova’.i

J¹⁴⁹

O le Feagaiga Fou a lo tatou Alii o Iesu Keriso (Nieuwe Testament in het Samoaans), British and Foreign Bible Society (Londen, 1849). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ieova’.j

J¹⁵⁰

Koe Tohi oe Fuakava Foou a ho tau eiki moe fakamoui ko Jisu Kalaisi (Nieuwe Testament in het Tongaans), bewerkt door Thomas Adams en anderen (Londen, 1852). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jihova’.k

J¹⁵¹

Koe tohi Tabu Katoa: aia oku i ai ae tohi Tabu Motua, bea moe tohi oe Fuakava Foou (Bijbel in het Tongaans), herzien en bewerkt door Thomas West en anderen (Londen, 1860-1862). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jihova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.l

J¹⁵²

Act Apostelnu (Handelingen van apostelen in het Arawak), door Theophilus S. Schumann, bewerkt door Theodore Shultz (New York, 1850). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.a

J¹⁵³

Evangelion unni ta Jesu-ūm-ba Christ-ko-ba upatōara loūka-umba (evangelie van Lukas in het Awabakal), door Lancelot Edward Threlkeld (Sydney, Australië, 1891), eerste druk van het tussen 1831 en 1857 vertaalde en herziene manuscript. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehóa’.b

J¹⁵⁴

Mbengu Etemu embe Yesu Masiya e nkolo mpe mokosoli o biso (Nieuwe Testament in het Bobangi), door A.E. Scrivener en anderen, herziene uitgave, Bolobo Mission (Congo, 1922). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.c

J¹⁵⁵

Sango Iam. Ya Matiu e Lĕndĕkidi (evangelie van Mattheüs in het Benga), door G. M’Queen (New York, 1858). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jĕhova’.d

J¹⁵⁶

Nsango e ilo inki Yesu bobiki eketemeki la Luka (evangelie van Lukas in het Bolia), door H.D. Brown (Ntondo, Congo, 1936). Deze vertaling gebruikt in Lukas 3:4 in de hoofdtekst ‘Yawe’.e

J¹⁵⁷

Introduction to the Fernandian Tongue, door John Clarke, tweede druk (Berwick-on-Tweed, Engeland, 1848). Dit werk bevat een vertaling van Mattheüs 3-5 in het Bubi met in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehovah’.f

J¹⁵⁸

Book hoa Matthew (evangelie van Mattheüs in het Bullom So), door Gustavus Reinhold Nyländer (Londen, 1816). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.g

J¹⁵⁹

Paraphraseische Erklärung des Briefes an die Hebräer (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Duits), door Gotthilf Traugott Zachariae (Göttingen, Duitsland, 1771). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘Jehova’.h

J¹⁶⁰

Das Neue Testament (Nieuwe Testament in het Duits), door Carl Friedrich Bahrdt (Berlijn, 1783). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.i

J¹⁶¹

Das Neue Testament oder die heiligen Bücher der Christen (bevat de evangeliën en Handelingen van apostelen in het Duits), door Johann Otto Thiess (Leipzig, 1794-1800). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.j

J¹⁶²

Bibel für Schwoba: Die schwäbische Bibelübersetzung (Bijbel in het Zwabisch, een dialect van het Duits), door Rudolf Paul (Balingen, Duitsland, 2008). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘JAHWE’ of ‘Jahwe’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In het voorwoord zegt de vertaler dat het hem bij het vertalen vooral is opgevallen dat de naam van God, ‘JAHWE’, bijna 6600 keer in het Oude Testament wordt genoemd. Dat de naam ‘JAHWE’ zo vaak in het Oude Testament voorkomt heeft me veel gegeven om over na te denken, aldus de vertaler. Verder spreekt hij de wens uit dat zijn werk veel mensen zal helpen om net als hij innerlijke verbondenheid met de goede boodschap van de Heilige Schrift te krijgen en daarin vrede te vinden en dat alle lof, glorie en dank naar ‘JAHWE’ gaat, die in dit boek tot ons spreekt.k

J¹⁶³

Niu Testament ad ndorlaben adu Jesu Kristo i bolumiadu (Nieuwe Testament in het Lele [Manus]), door R. Goebel en anderen (Sydney, Australië, 1956). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’.l

J¹⁶⁴

Ny Teny n’Andriamanitra, atao hoe, Tesitamenta ’ny Jesosy Kraisty (Nieuwe Testament in het Malagasi), door David Jones, David Griffiths en anderen (Antananarivo, Madagaskar, 1830). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’ of ‘JEHOVAH’.a

J¹⁶⁵

Ny Baiboly, izany hoe, ny soratra masina rehetra amy ny Faneken-Taloha sy ny Fanekem-Baovao (Bijbel in het Malagasi), bewerkt door David Griffiths en anderen (Londen, 1855-1865). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehôvah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J¹⁶⁶

Ny Soratra Masina, dia ny Testamenta Taloha sy ny Testamenta Vaovao (Bijbel in het Malagasi), door William Edward Cousins, Lars Nilsen Dahle, Josefa Andrianaivoravelona en anderen (Londen, 1889); Revision Committee’s Version (uitgave van de revisiecommissie van 1887). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.c

J¹⁶⁷

Bateli Vavaluna Sampela hap Buk Baibel long tokples Misima-Paneati long Niugini (Nieuwe Testament en delen van het Oude Testament in het Misima-Paneati), door Wycliffe Bible Translators en anderen (1947-2018). De eerste editie van het Nieuwe Testament, uitgebracht in Sydney in 1947, heeft in de hoofdtekst ‘Iehova’. Latere uitgaven gebruiken in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehoba’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J¹⁶⁸

Mozes bi naltso̱s aḷse̱dihigi Ġodesẓi̱ẓ holyẹhigi inda yistai̱ni̱ḷḷi ba Hani Mark naltso̱s ye̱ yiki-iscinigi (Genesis en het evangelie van Markus in het Navajo), door Leonard P. Brink, Frederick G. Mitchell en anderen (New York, 1910). Deze vertaling gebruikt in beide Bijbelboeken in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’. In 1917 publiceerden Brink en Mitchell God Bîzad, een revisie van hun werk met overige delen van de Bijbel van andere vertalers. Die uitgave heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst de weergave ‘Jîho’vah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.e

J¹⁶⁹

Nowy Testament (Nieuwe Testament in het Pools), door Szymon Budny (Łęczyca, Polen, 1574). Deze vertaling gebruikt in het evangelie van Mattheüs in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehowa’.f

J¹⁷⁰

Pulu Yemonga Ungu Kondemo (Nieuwe Testament in het Kala, een dialect van het Umbu-Ungu), door Wycliffe Bible Translators (1995). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’ of ‘Yawene’.g

J¹⁷¹

Pulu Yemonga Ungu Kondemo (Nieuwe Testament in het No Penge, een dialect van het Umbu-Ungu), door Wycliffe Bible Translators (1995). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’ of ‘Yawene’.h

J¹⁷²

Erijen ga me res se Iesu Kristo rege Marik ko rege Luk ko nololien ne Apostol niri (evangelie van Markus en van Lukas en Handelingen van apostelen in het Uripiv), door John Gillan (Melbourne, Australië, 1893-1905), uitgegeven door Council of the British & Foreign Bible Society in Australia (1957). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iova’.i

J¹⁷³

Incuadi Yesibini Yabafundayo. Gokuzalua, Nokuenza, Nokufa, kuka Jesus Kelistus (gedeelten uit de evangeliën en het Oude Testament in het Zoeloe), door Newton Adams (Port Natal, Zuid-Afrika, 1841). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.j

J¹⁷⁴

Incwadi ka Paule e balelwe Amaromani (Paulus’ brief aan de Romeinen in het Zoeloe), door Jacob Ludwig Döhne (Port Natal, Zuid-Afrika, 1854). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’.k

J¹⁷⁵

Ivangeli eli-yingcwele eli-baliweyo g’Umatu [Reprinted, with some alterations, from the Translation published by the American Missionaries] (evangelie van Mattheüs in het Zoeloe), door John William Colenso (Londen, 1855). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YEHOVA’ of ‘Yehova’.l

J¹⁷⁶

Imisebenzi Yabatunywa: i kumšelwe ngabafundisi ba Semerika ngokwa ’maZulu (Handelingen van apostelen in het Zoeloe), door Lewis Grout (Msunduzi, Zuid-Afrika, 1859). Deze vertaling gebruikt in Handelingen 2:20 in de hoofdtekst ‘Yehova’.a

J¹⁷⁷

Ivangeli Ngokuloba ku ka Johane (evangelie van Johannes in het Zoeloe), door Seth Bradley Stone (Durban, Zuid-Afrika, 1860). Deze vertaling gebruikt in Johannes 12:13 in de hoofdtekst ‘Jehova’.b

J¹⁷⁸

Izindab’ezinhle ezashunyayelwa ku’bantu ng’uJesu-Kristo inkosi yetu (Nieuwe Testament in het Zoeloe), door John William Colenso, bewerkt door Harriette Emily Colenso (Londen, 1897). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YAHWE’.c

J¹⁷⁹

Sango Iam, ya Mark e lĕndĕkidi (evangelie van Markus in het Benga), door James Love Mackey en anderen (New York, 1861). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jĕhova’.d

J¹⁸⁰

Sango Iam, ya Luk e lĕndĕkidi (evangelie van Lukas in het Benga), door Thomas Spencer Ogden, bewerkt door William Clemens (New York, 1863). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jĕhova’.e

J¹⁸¹

Sango eyamu ya Matyiu . . . Mark . . . ea Luk . . . Jân e lĕndĕkidi en Behadi Bea Metodu (de vier evangeliën en Handelingen van apostelen in het Benga), bewerkt door Robert Hamill Nassau (New York, 1881). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jĕhova’.f

J¹⁸²

Panga ea Kya. Ekulu ya bebale (Romeinen tot Openbaring in het Benga), bewerkt door Reubina Hope De Heer en Hermann Jacot (New York, 1893). Deze vertaling gebruikt in Openbaring 1:8 in de hoofdtekst ‘Jĕhova’.g

J¹⁸³

Minuajimouin gainajimot au St. Luke. Anishinabe enuet Giizhianikunotabiung (evangelie van Lukas in het Chippewa), door Sherman Hall en George Copway (Boston, Massachusetts, VS, 1837). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jihoua’ of ‘Jehoua’.h

J¹⁸⁴

Minuajimouin gaizhibiiget au St. John en Minuajimouin au St. Matthiu (evangelie van Johannes en van Mattheüs in het Chippewa), door John Jones en Peter Jones (Boston, Massachusetts, VS, 1838/1839). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehoua’, ‘Jihoua’ of ‘Jehouah’.i

J¹⁸⁵

Ewh oomenwahjemoowin owh tabanemenung Jesus Christ, kahenahjemoowaud egewh newin manwahjemoojig owh St. Matthew owh St. Mark owh St. Luke kuhya owh St. John (de vier evangeliën in het Chippewa), door Frederick Augustus O’Meara (Toronto, Canada, 1850). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’. In 1854 verscheen O’Meara’s volledige Nieuwe Testament in het Chippewa. Die latere uitgave heeft ook in andere verzen ‘Jehovah’ in de hoofdtekst.j

J¹⁸⁶

Testament Mi Fö Poraus me kapas en ach samol Jesus Kristus me an chon kaiö kana lon kapas en Chuk me Fanäpi (Nieuwe Testament in het Chuukees), door Richard Neumaier (Bad Liebenzell, Duitsland). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jiowa’.k

J¹⁸⁷

Iyala ya bwam. e tatilabe na Mattiyu en Kalati ya Loba, bwambu bo Dualla (de vier evangeliën, Handelingen van apostelen en Romeinen 1:1-16 in het Douala), door Alfred Saker (Brits-Kameroen, West-Afrika, 1848-1855). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’. In 1861 voltooide Saker zijn Nieuwe Testament in het Douala. Die latere uitgave heeft ook in andere verzen ‘Yehova’ in de hoofdtekst.l

J¹⁸⁸

Miaṅgo ma bwam ka ponda Mateo na Yohane (evangelie van Mattheüs en van Johannes in het Douala), door Theodor H. Christaller, bewerkt door Eugen Schuler (Stuttgart, Duitsland, 1896). Deze vertaling gebruikt in Mattheüs 3:3 in de hoofdtekst ‘Yehowa’.a

J¹⁸⁹

Tus narogorogoanauia ki Iesu Kristo, Nawota nagmolien anigita. Luka eka mitiria (evangelie van Lukas in het Lelepa, een dialect van het Efate), door Daniel Macdonald (Sydney, Australië, 1877). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iofa’.b

J¹⁹⁰

The Gospels According to Matthew and John Translated Out of the Greek Into the Language of Nguna, New Hebrides (evangelie van Mattheüs en van Johannes in het Nguna, een dialect van het Efate [Noordelijk]), door Peter Milne (Londen, 1882). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’.c

J¹⁹¹

Tus Nanrognrogona Uia ni Iesu Kristo nag Ioane i mitiria (evangelie van Johannes in het Nguna, een dialect van het Efate [Noordelijk]), door John Whitefoord Mackenzie en Daniel Macdonald (Sydney, Australië, 1885). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iofa’.d

J¹⁹²

Nubabla yeye la we agbalẽ le Ewegbe me (Nieuwe Testament in het Ewe), bewerkt door Jakob Andreas Spieth en Gottlob Däuble (Stuttgart, Duitsland, 1898). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehowa’.e

J¹⁹³

Biblia alo ŋɔŋlɔ kɔkɔe la le evegbe me (Bijbel in het Ewe), door Gottlob Däuble, bewerkt door Diedrich Westermann (Londen, 1960). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.f

J¹⁹⁴

Évangile selon Matthieu (evangelie van Mattheüs in het Fang), door Arthur W. Marling (Londen, 1894). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehôva’.g

J¹⁹⁵

Wo̱ Nyonts̆o̱ ke̱ Yiwalaherelo̱ Jesu Kristo Kpãṅmo̱ Hē Le̱ Ye̱ Gã Wiemo̱ Le̱ Mli (Nieuwe Testament in het Ga), door Johannes Zimmermann (Bazel, Zwitserland, 1859-1861). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehowa’.h

J¹⁹⁶

Biblia alo Ṅmãle̱ Kroṅkroṅ le̱ Kpãṅmo̱ Momo ke̱ Kpãṅmo̱ Hē le̱ ye̱ Gã wiemo̱ mli (Bijbel in het Ga), door Johannes Zimmermann, bewerkt door C. Koelle, M. Suger en anderen (Bazel, Zwitserland, 1907-1909). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.i

J¹⁹⁷

Saelenapa Gilala Aenaepi Matthewtae, Luketae Alilijana Acts Gigiwina dalate gi aenaedaeminijana gilala (evangelie van Mattheüs en van Lukas en Handelingen van apostelen in het Gogodala), door F. Charles Horne (Sydney, Australië, 1958). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.j

J¹⁹⁸

Ăpŏslebo ăh nunude (Handelingen van apostelen in het Grebo), door John Payne (New York, 1851). Deze vertaling gebruikt in Handelingen 2:34 in de hoofdtekst ‘Jehova’.k

J¹⁹⁹

Four Gospels, Acts, Genesis, and Exodus (Chapters 19 and 20), Translated Into the Winnebago Indian Language (de vier evangeliën, Handelingen van apostelen, Genesis en Exodus 19 en 20 in het Ho-Chunk [Winnebago]), door John Stacy en Jacob Stucki (New York, 1907). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.l

J²⁰⁰

Mwo Sasu lun Jisus Kraist leum las, ma Mattu el sim (evangelie van Mattheüs in het Kosraeaans), door Benjamin Galen Snow (Honolulu, Hawaï, 1865). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jeova’ of ‘Jeofa’. In 1895 publiceerde de American Bible Society Kusaien Scriptures, met Snows vertaling van Ruth, Psalm 23, de vier evangeliën, Handelingen, 1 Korinthiërs 11:23-29, Filippenzen tot 2 Thessalonicenzen, 1 Timotheüs 3:8-13 en 1 tot 3 Johannes. Die uitgave gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jeova’ of ‘Jeofa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J²⁰¹

Ko te tahi wahi o te Kawenata Hou o Ihu Karaiti te Ariki, to tatou kai wakaora. Me nga upoko e waru o te Pukapuka o Kenehi (Genesis 1-8, evangelie van Mattheüs en van Johannes en Handelingen tot 1 Korinthiërs in het Maori), door James Shepherd, William Yate, William Williams en anderen (Sydney, Australië, 1833). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ihowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J²⁰²

Ko te Rongo Pai i tuhituhia e nga Kai Wakaako o Ihu Karaiti. Me te Mahi o nga Apotoro. Me nga inoinga, me nga himene hoki (een evangeliënharmonie en gedeelten uit Handelingen van apostelen in het Maori), door William Woon (Mangungu, Nieuw-Zeeland, 1837). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ihowa’.c

J²⁰³

Gospel Matu, Gospel Mak, Gospel Luk en Gospel Jon (de vier evangeliën in het Marshallees), door Edward Topping Doane, Benjamin Galen Snow en anderen (Honolulu, Hawaï, 1873). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jeova’. In 1882 publiceerden dezelfde vertalers een uitgave met Genesis, Psalm 1-14, Paulus’ brieven van Romeinen tot Filippenzen en 1 tot 3 Johannes in het Marshallees. Die editie gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jeova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J²⁰⁴

ωpωnvkv hera Chanichωyvten, oksumkvlki irkinvkv (evangelie van Johannes in het Muskogee [Creek]), door Henry Frieland Buckner en Goliah Herrod (Marion, Alabama, VS, 1860). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Chehωfv’. In het nawoord merkt de vertaler op dat hij in zijn vertaling van Johannes als naam voor het Opperwezen niet het gangbare Creek-woord ‘Hesakitvmise’ heeft gebruikt maar de Hebreeuwse naam ‘Jehōvah’ heeft omgezet. Hij geeft daar de volgende redenen voor: 1. Zodat alle indianen aan wie het evangelie wordt verkondigd weten dat de God van de christenen ‘Jehovah’ wordt genoemd. 2. Omdat ik de Creek-naam ‘Hesakitvmise’, die alleen de gedachte aan Levengever overbrengt, niet passend vind. 3. Omdat de naam ‘Chehωfv’ niet zo snel zal worden ontheiligd maar juist zal worden uitgesproken met eerbied en alleen wanneer dat nodig is om de ‘Great I AM’ (de grote IK BEN) te aanbidden of te prijzen. 4. Omdat de gekozen, overgenomen naam welluidend klinkt en goed bij de indianentaal past.e

J²⁰⁵

Cesvs Klist em opunvkv-herv Maro Coyvte (evangelie van Mattheüs in het Muskogee), door Robert McGill Loughridge en anderen (New York, 1867). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Cehofv’.f

J²⁰⁶

Muskokee Gospels, Acts and Epistles (de evangeliën, Handelingen van apostelen en brieven in het Muskogee), door Robert McGill Loughridge en David Winslett, bewerkt door William Schenck Robertson en Ann Eliza Worcester Robertson (New York, 1875-1883). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Cehofv’.g

J²⁰⁷

Pu pucase momet pu hesayecv Cesvs Klist en Testement Mucvsat (Nieuwe Testament in het Muskogee), door William Schenck Robertson, Ann Eliza Worcester Robertson en anderen (New York, 1906). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Cehofv’.h

J²⁰⁸

Te Evanelia a to tatou atu a Iesu Mesia, tataia e Ioane (evangelie van Johannes in het Rarotongaans), door John Williams (Huahine, Genootschapseilanden, 1829). Deze vertaling heeft in Johannes 1:23 ‘Iahova’ en in Johannes 12:13 ‘Iehova’.i

J²⁰⁹

Te Korero-motu ou a to tatou atu e te ora a Jesu Mesia (Nieuwe Testament in het Rarotongaans), door Aaron Buzacott, Charles Pitman en John Williams (Londen, 1836). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’. In 1851 bracht Buzacott samen met anderen de eerste complete Bijbel in het Rarotongaans uit. Die uitgave heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst de weergave ‘Iehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.j

J²¹⁰

Te Bibilia Tapu ra, koia te Koreromotu taito e te Koreromotu ou (Bijbel in het Rarotongaans), bewerkt door George Gill en Ernest Rudolf William Krause (Londen, 1872). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.k

J²¹¹

Barita na uli na sinuratkon ni Lucas (evangelie van Lukas in het Tobabataks), door Ingwer Ludwig Nommensen (Jakarta, Indonesië, 1874). Deze vertaling gebruikt in Lukas 1:28 in de hoofdtekst ‘Djahowa’.l

J²¹²

Ai Vola Tabu, sa volai kina na Veiyalayalati Makawa, kei na Veiyalayalati Vou (Bijbel in het Fiji), bewerkt door Frederick Langham (Londen, 1902). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jiova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J²¹³

Nai Vola Tabu Me Nomu Na Kalouvinaka Kei Na Sautu Vakavakadewa Vou (Bijbel in het Bauan, een dialect van het Fiji), door Samisoni Seru en Peni Seru, tweede druk (Suva, Fiji, 2011). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jiova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J²¹⁴

Na Veiyalayalati Vou ka Vakadewataka o Joni Oniti, 1847 (Nieuwe Testament in het Fiji), herdruk van John Hunts uitgave van 1847, door Andrew Thornley (Suva, Fiji, 2012). De vertaling van Hunt heeft de naam van God één keer weergegeven met ‘Jiova’, namelijk in Handelingen 2:5. Tauga Vulaono, die in de redactie van de herdruk zat, geeft bij verschillende andere verzen in een kanttekening ‘Jiova’ als alternatief voor ‘Turaga’ (Heer). Zo heeft de herdruk bij Markus 12:30, waar Hunt ‘Turaga’ in de hoofdtekst gebruikte, de kanttekening: ‘na Turaga = Jiova’.c

J²¹⁵

The Gospels and Acts, in English and Hindustha’ni’ (de vier evangeliën en Handelingen van apostelen in het Engels en Hindoestani), door Henry Martyn, William Bowley en Benares Translation Committee (Calcutta, India, 1837). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘LORD’ en ‘Yihováh’. Zo heeft Markus 12:36 ‘LORD’ in de Engelse tekst en ‘Yihováh’ in de parallelle vertaling in het Hindoestani.d

J²¹⁶

Evangelia Iesu Keriso Mataion minarpalaizinga: tusi ina Iesu Kerison mina Iadai (de vier evangeliën in het Kala Lagaw Ya), door Isaia en anderen, bewerkt door Sidney Herbert Ray (Londen, 1900). Deze vertaling gebruikt in Johannes 12:38b in de hoofdtekst ‘Ieova’.e

J²¹⁷

Isisinyikeu ka Nyipixe i Johu Iesu Keriso . . . Tusi Salamo (Nieuwe Testament en Psalmen in het Drehu), door James Douglas Sleigh en Stephen Mark Creagh (Londen, 1873). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’, zowel in de Psalmen als in de Griekse Geschriften.f

J²¹⁸

Amashiwi Aba Lesa (Bijbel in het Lamba), door Bible Society of Zambia, herdruk van de vertaling van Clement Martyn Doke en anderen (Londen, 1959). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘ŵaYawe’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.g

J²¹⁹

Tã-drị̃ Lẽlẽ Óꞌdí Óvârí Kâ (Nieuwe Testament in het Avokaya), door Avokaya Bible Translation Committee en Wycliffe Bible Translators, Inc. (2002). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yãkóvã’.h

J²²⁰

E’yo Siza AlatararU Munguniri Biblia E’yo Okuri pi E’yo O’dirUri be (Bijbel in het Lugbara), bewerkt door Lugbara Translation Committee (Nairobi, Kenia, 1966), herdruk door Bible Society of Uganda (Kampala, Oeganda). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de Hebreeuwse Geschriften en in Handelingen 4:26 in de hoofdtekst ‘Yehova’.i

J²²¹

Losangu lunengela lwakafundibwa kudi Mateyo (evangelie van Mattheüs in het Luna), door William Henry Westcott en anderen (Leeds, Verenigd Koninkrijk, 1905). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yeoba’. In 1911 brachten de vertalers het complete Nieuwe Testament in het Luna uit. Die uitgave heeft in Mattheüs 4:7, 10 in de hoofdtekst ‘Yeoba’.j

J²²²

Bebe sorai ducuducu non Iesu Kristo noda moli socen Marik mei Luk na cacari a, mana Sakasakai non Apostelo (evangelie van Markus en van Lukas en Handelingen van apostelen in het Malo), door John D. Landels (Londen, 1897). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iova’.k

J²²³

Njia Yekpei kina Mati iye Nyegini (evangelie van Mattheüs in het Mende), door James Frederick Schön en anderen (Londen, 1871). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yẹ̄wo̱i’. In 1872 brachten de vertalers de vier evangeliën, Handelingen van apostelen en Romeinen in het Mende uit. Die latere uitgaven hebben in verschillende andere verzen ‘Yẹ̄wo̱i’ of ‘Yẹ̄woi’ in de hoofdtekst.l

J²²⁴

Nene Karighwiyoston tsinihorighhoten ne Saint John (evangelie van Johannes in het Engels en Mohawk), door John Norton (Londen, 1804). De vertaling in het Mohawk gebruikt in Johannes 6:45 in de hoofdtekst ‘Yehovah’. Daarnaast staat ‘Yehovah’ in een woordenlijst met verklaringen aan het eind van het Bijbelboek.a

J²²⁵

Ebi egberi ne̱ St. John ge̱ yemi (evangelie van Johannes in het Nembe [Brass], een dialect van het Ijo [Zuidoostelijk]), door Daniel Ogiriki Ockiya en anderen (Londen, 1903). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.b

J²²⁶

La Evangelia hna cinihane hnei Mataio (evangelie van Mattheüs in het Drehu), door Samuel McFarlane (Nengone, Loyaliteitseilanden, Nieuw-Caledonië, 1863). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’.c

J²²⁷

Feag-Hoiporakkiug Foou ne os Gagaja ma Aamauriga, Iesu Karisito (Nieuwe Testament in het Rotumaans), door William Fletcher (Londen, 1884), herdruk van de eerste editie (Sydney, Australië, 1870). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ieova’.d

J²²⁸

Puk Haʻa ne fåʻ ‘atakoa sin Puk Haʻ Mafua ma Puk Haʻ Foʻou (Bijbel in het Rotumaans), door Aiveni Fatiaki en anderen (Suva, Fiji, 1999). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jihova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.e

J²²⁹

Nivarp obokobok ve Iesu Kristu. Mark migle (evangelie van Markus in het Santo [Oostelijk, ook wel Hog Harbour], een dialect van het Sakao), door Ewen Mackenzie (Melbourne, Australië, 1905). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ihova’.f

J²³⁰

N’ere-pep nan Salamo erep David co oppel tha cam klep (Psalmen, Galaten, Efeziërs Kolossenzen, 1 en 2 Thessalonicenzen, Jakobus, 1 en 2 Petrus en Openbaring in het Santo [Oostelijk, ook wel Hog Harbour], een dialect van het Sakao), door William Anderson en Katherine L. Anderson (Londen, 1949). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’, zowel in de Psalmen als in de Griekse Geschriften.g

J²³¹

Ho i’wi y os’do̱s hăħ neh Cha ga̱’o̱ hee dưs gee ih’ ni ga’ya do̱s’hă gee; kuh he ni o di yă̱ na̱ wă̱ħ’syo̱ħ na go̱’i o̱ duk (de vier evangeliën en Handelingen van apostelen in het Seneca), door Asher Wright (New York, 1872). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ya’wĕn’.h

J²³²

Da Njoe Testament vo wi Masra en Helpiman Jesus Kristus (Nieuwe Testament en Psalmen in het Sranantongo), bewerkt door Wilhelm Treu (Bautzen, Duitsland, 1846). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’ of ‘Masra (Jehova)’, zowel in de Psalmen als in de Griekse Geschriften.i

J²³³

Da Njoe Testament vo wi Masra en Helpiman Jezus Kristus (Nieuwe Testament en Psalmen in het Sranantongo), bewerkt door Friedrich Stähelin, vijfde druk (Londen, 1901). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’ of ‘Masra (Jehova)’, zowel in de Psalmen als in de Griekse Geschriften.j

J²³⁴

Anjili kina yaliyotonwa na Luka (evangelie van Lukas in het Sukuma), door Edward Henry Hubbard (Londen, 1897). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahuwa’.k

J²³⁵

Masomo ya Agano Jipya (gedeelten uit het Nieuwe Testament in het Swahili) (Zanzibar, 1881). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahuwa’.l

J²³⁶

Biblia Kitabu cha Mungu kwa Swahili ya Congo (Bijbel in het Swahili), bewerkt door G.I. Harlow (Port Colborne, Ontario, Canada, 2009), derde druk (VS, 2018). Deze vertaling gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YEHOVA’ of ‘Yehova’. In de Griekse Geschriften staat bij een aantal verzen in een kanttekening ‘Yehova’, ‘Yehovah’, ‘Yehova’ of ‘Yehovah’.a

J²³⁷

Parau no Iesu Christ te Temaidi no te Atua; e no te mou pipi nona (gedeelten uit de evangeliën en Handelingen van apostelen in het Tahitiaans), door John Davies, Henry Nott en anderen (Sydney, Australië, 1814). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’. In 1838 brachten deze vertalers met de hulp van de Tahitiaan Tuahine de eerste complete Bijbel in het Tahitiaans uit. Die uitgave heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’ of ‘IEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J²³⁸

Te Bibilia moa ra, oia te Faufaa Tahito e te Faufaa Api ra (Bijbel in het Tahitiaans), bewerkt door William Howe, Thomas Joseph en anderen (Londen, 1847). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’ of ‘IEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.c

J²³⁹

Te Bibilia mo’a ra, oia te Faufaa Tahito e te Faufaa apî ra (Bijbel in het Tahitiaans), bewerkt door James L. Green en anderen (Londen, 1884). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’ of ‘IEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J²⁴⁰

Ncia e mbwe e Yesu Masiya e shoni Malako (evangelie van Markus in het Teke-Eboo), door Arthur Billington en Edith Brown Billington (Bwemba, Tchumbiri, Opper-Congo, 1905). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.e

J²⁴¹

Na taveti tahonae hi Iesu Kristo, Matíu moulia. Na leo hi Iehova, mono, ra provet Jona, Hakaí, Malakaí, teulia (evangelie van Mattheüs en de Bijbelboeken Jona, Haggaï en Maleachi in het Tolomako), door James Sandilands en anderen (Londen, 1904). Deze vertaling gebruikt in Mattheüs 22:37, 44 in de hoofdtekst ‘Iehova’.f

J²⁴²

I-Gospel, ezindaba ezilungileyo; ebalwe gu-Luke (evangelie van Lukas in het Xhosa), door William Binnington Boyce en anderen (Grahamstown, Zuid-Afrika, 1833). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YEHOVAH’ of ‘YEHOVA’.g

J²⁴³

Itestamente Entsha Yenkosi yetu Kayesu Kristu (Nieuwe Testament in het Xhosa), door Henry Hare Dugmore, William J. Davis, Karl Wilhelm Posselt, Jacob Ludwig Döhne en Joseph Cox Warner (Newtondale, Zuid-Afrika, 1846). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’ of ‘YEHOVA’.h

J²⁴⁴

Itesamente Entsha: okukuti, inncwadi zonke zocebano olutsha Lwenkosi yetu Uyesu Kristu (Nieuwe Testament in het Xhosa), bewerkt door John Whittle Appleyard (Koning Willemstad, Zuid-Afrika, 1853). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YEHOVA’ of ‘YEHOVA’. In 1864 bracht Appleyard met de hulp van andere vertalers de eerste complete Bijbel in het Xhosa in één deel uit. Die uitgave heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YEHOVA’ of ‘YEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.i

J²⁴⁵

Ensurua embu ta Iesu Kristo. Matiu i ulia (evangelie van Mattheüs in het Aulua, een dialect van het Malakula, Nieuwe Hebriden), door T. Watt Leggatt en anderen (Melbourne, Australië, 1894). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iova’.j

J²⁴⁶

Sveto Pismo Staroga i Novoga Uvita (Bijbel in het Kroatisch), door Ivan Matija Škarić (Wenen, Oostenrijk, 1858-1861). Deze vertaling gebruikt overal in de Hebreeuwse Geschriften en in een aantal verzen in de Griekse Geschriften ‘Jehova’ in de hoofdtekst. Daarnaast komt ‘Jehova’ voor in verklarende commentaren, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.k

J²⁴⁷

Biblia, Dat is: De gantfche H. Schrifture, vervattende alle de Canonijcke Boecken des Ouden en des Nieuwen Testaments (Paulus Aertsz. Van Ravensteyn, Leiden, 1636/1637). Deze Nederlandse Bijbel, beter bekend als de Statenvertaling, kwam tot stand in opdracht van de Synode van Dordrecht (ook wel Dordtse Synode). Deze vertaling heeft in de Hebreeuwse Geschriften ‘HEERE’ maar in kanttekeningen ‘IEHOVAH’, ‘JEHOVAH’, ‘Jehovah’, ‘Jehova’ en ‘Iehova’. In een kanttekening bij Genesis 2:4 staat: ‘Onthoudt dit eens voor al: waer ghy voortaen het woort HEERE met groote letteren geschreven vindt, dat aldaer in ’t Hebr. het woort IEHOVAH, ofte korter, IAH, staet.’ En bij ‘Heere’ in Markus 12:29 staat in de kanttekening: ‘Met het woort Heere wort overgezet het Hebreeusch woort Jehova, het welck beteeckent het Godtlick wezen, dat van eeuwicheyt in ende van hemzelven bestaet, ende allen dingen haer wezen geeft.’l

J²⁴⁸

Biblia, of De gantsche H. Schrift des Ouden en Nieuwen Testaments (Gorinchem, 1755-1762). Deze bijzondere editie van de Statenvertaling (zie J²⁴⁷) staat bekend als de Jehovahbijbel. Zo wordt deze uitgave genoemd omdat overal in de Hebreeuwse Geschriften ‘HEERE’ is gewijzigd in ‘JEHOVAH’. In een kanttekening bij ‘Heere’ in Markus 12:29 staat: ‘Met het woord Heere wordt overgezet het Hebreeuwsch woord Jehovah.’ Er zijn meerdere edities van de Jehovahbijbel uitgebracht. Op de titelpagina van de uitgaven van 1762 staat: ‘Wordende hier in ook, om gewigte en bekende redenen, Gods Gedenk-Naam JEHOVAH onvertaald gehouden.’a

J²⁴⁹

Verklaring van de geheele Heilige Schrift (Isaak Tirion en Jacobus Loveringh, Amsterdam, 1740-1757). Dit meerdelige werk bevat naast de Bijbeltekst commentaren van Simon Patrick, Matthew Poole, Edward Wells, Philip Doddridge en anderen, vertaald door Joan vanden Honert. In de Hebreeuwse Geschriften wordt bij meerdere verzen in een commentaar gezegd dat met ‘HEERE’ op ‘JEHOVAH’ wordt gedoeld. Ook in de Griekse Geschriften wordt bij een aantal verzen in verklaringen de aandacht gevestigd op Gods naam. Zo wordt in een commentaar bij Mattheüs 22:44 gezegd dat met het eerste ‘Heere’ in het vers ‘wordt verstaan Jehovah de Vader’.b

J²⁵⁰

De Bijbel vertaald, omschreven en door aanmerkingen opgehelderd (Wilhelmus Anthonius van Vloten, Utrecht en Amsterdam, 1789-1796). Deze vertaling met parafrase en tekstverklaring heeft in zowel de Hebreeuwse als de Griekse Geschriften ‘Jehovah’ in de hoofdtekst en in de parafrase.c

J²⁵¹

Het Nieuwe Testament onzes Heeren Jesus Christus (Joannes Theodorus Beelen, Amsterdam en ‘s Hertogenbosch, 1860-1866). Deze vertaling heeft in de hoofdtekst ‘Heeren’ of ‘Heer’ maar vestigt in voetnoten de aandacht op de naam van God. Zo staat in een voetnoot bij Mattheüs 21:9: ‘Gezegend hij (zegen en voorspoed hem), die komt in den naam des Heeren (op last en als afgezant van Jehovah, den God van Israël)!’d

J²⁵²

Het Nieuwe Testament, van wege de Algemeene Synode der Nederlandsche Hervormde Kerk op nieuw uit den grondtekst overgezet (Amsterdam en Haarlem, 1868). Deze vertaling, ook wel de Synodale vertaling genoemd, heeft in de hoofdtekst ‘Heeren’ maar in voetnoten ‘Jehova’, bijvoorbeeld bij Mattheüs 3:3.e

J²⁵³

De Boeken, genaamd Het Nieuwe Testament (H.C. Voorhoeve, Jzn., ’s Gravenhage, 1877). Deze vertaling, ook wel de Voorhoevevertaling genoemd, heeft bij een aantal verzen in een voetnoot ‘Jehovah’. In de voetnoot bij Mattheüs 1:20 staat: ‘„Heer,” zonder artikel, duidt hier, gelijk op vele andere plaatsen in het N.T., den naam Jehovah aan.’ In de derde, herziene druk (uit 1931) zijn twee voetnoten toegevoegd die de aandacht vestigen op Gods naam in het boek Openbaring.f

J²⁵⁴

Het Nieuwe Testament (Gerrit Jan Vos, Dordrecht, 1893). Deze vertaling heeft bij een aantal verzen in de evangeliën en Handelingen in een kanttekening ‘Jehova’ of ‘Jehova’.g

J²⁵⁵

Het Nieuwe Testament voor leeken leesbaar gemaakt (bewerkt door Herman Bakels, herdruk, Amsterdam, 1914). Deze vertaling heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’ en in verklarende voetnoten ‘Jehova’.h

J²⁵⁶

Het Nieuwe Testament onzes Heeren Jesus Christus (Joannes Theodorus Beelen et al., opgenomen in de zogeheten Vlaamse Professorenbijbel, nieuwe bewerking door Achilleus Alphonsus Vander Heeren, Brugge, 1925-1933). Deze Bijbel heeft zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften de naam ‘Jehovah’ in voetnoten en commentaren.i

J²⁵⁷

De Heilige Schrift (Utrecht, 1948). Deze vertaling, bekend als de Petrus Canisiusvertaling, heeft ‘Jahweh’ in de voetnoot bij Handelingen 13:47.j

J²⁵⁸

De Bijbel (Katholieke Bijbelstichting, Boxtel, 1975). Deze vertaling, bekend als de Willibrordvertaling, heeft in de Hebreeuwse geschriften in een aantal verzen ‘Jahwe’ in de hoofdtekst. In de voetnoot bij 2 Korinthiërs 3:17, waar in de hoofdtekst ‘Heer’ staat, wordt gezegd: ‘Volgens anderen is de Heer in 17a (en dan ook in 16) niet Christus, maar Jahwe.’k

J²⁵⁹

Het evangelie van Lukas (Huub Oosterhuis en Alex van Heusden, Vught, 2007). Deze vertaling gebruikt in de hoofdtekst ‘JHWH’. In de verantwoording wordt gezegd: ‘Bij elke bijbelvertaling speelt de kwestie hoe de Hebreeuwse Godsnaam, JHWH, het tetragrammaton weer te geven. Joden spreken deze naam niet uit. Zij lezen met hun ogen JHWH (vier medeklinkers zonder klinkers), maar hardop zeggen zij adonai, ‘heer’, of ha’sjeem, ‘de naam’. Zo maken zij in deze oeroude traditie onderscheid tussen wat zij lezen en wat zij uitspreken. Adonai is in het Grieks kurios, ‘heer’. In de Griekse tekst van Lukas staat, als hij citeert uit de joodse Schrift, overal kurios waar het Hebreeuws het tetragrammaton heeft. In deze vertaling is ervoor gekozen de Hebreeuwse vierletternaam getranscribeerd weer te geven, dus JHWH in klein kapitaal, niet alleen als Lukas de joodse Schrift aanhaalt, maar ook als in de eigen tekst met kurios Israëls God bedoeld wordt, de God van Mozes en de Profeten. Het eerste voorbeeld daarvan is te vinden in Lukas 1:6: ‘Zij gingen volmaakt in alle opdrachten en voorschriften van JHWH.’ Er zijn enkele oude handschriften bewaard gebleven van de Septuaginta, de Griekse vertaling van de joodse Schrift, waarin tussen het Grieks de naam JHWH geschreven staat in het Hebreeuws. Hiëronymus, bijbelvertaler van eind vierde eeuw, schreef in zijn Prologus galeatus: ‘De naam van de heer met vier letters vinden we in sommige Griekse rollen tot op vandaag met oude letters uitgedrukt.’ Waarschijnlijk doelde Hiëronymus op boekrollen van de Septuaginta. In sommige gevallen werden ook Griekse letters gebruikt om de vierletternaam weer te geven. Het is daarom goed mogelijk dat Lukas - evenals de andere schrijvers van nieuwtestamentische geschriften - dit gebruik heeft overgenomen.’l

J²⁶⁰

HSV-Studiebijbel (Royal Jongbloed, Heerenveen, 2014). Deze uitgave van de Herziene Statenvertaling heeft bij een aantal verzen in een aantekening ‘Jahweh’, ‘JHWH’ of ‘HEERE’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In een tabel op bladzijde 2274 is aangegeven dat ‘HEERE’ (in klein kapitaal) overeenkomt met het Hebreeuwse JHWH of Jahweh. In een voetnoot bij Genesis 2:4 wordt over ‘HEERE God’ gezegd: ‘Nu wordt de lezer ingeleid in de persoonsnaam van God, te weten “Jahweh”.’a

J²⁶¹

Les Saints Évangiles Traduction Nouvelle (de vier evangeliën in het Frans), door Henri Lasserre, achtste druk (Parijs, 1887). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jéhovah’.b

J²⁶²

Les Évangiles Jean, Matthieu, Marc, Luc (de vier evangeliën in het Frans), door Claude Tresmontant (Parijs, 1991). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘yhwh’.c

J²⁶³

Omahungi oa Embo ra Jehova na omaimpuriro mo Otjiherero (gedeelten uit het Oude Testament, de vier evangeliën en Handelingen van apostelen in het Herero), door Carl Hugo Linsingen Hahn en anderen (Kaapstad, Zuid-Afrika, 1849). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’. In 1859 brachten de vertalers een herziening uit die in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’ heeft, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J²⁶⁴

Ncango Ndau i komaka Yoane. I bongoana o mosimo moa Eleku (evangelie van Johannes in het Iliku, een dialect van het Lusengo), door Charles E. Bond, Congo Balolo Mission (Lolanga, Opper-Congo, 1906). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.e

J²⁶⁵

Kilombeno Kihya kia nfumwetu Yesu Kidisitu (Nieuwe Testament in het Kisonge [Luba-Kalebwe]), Bible Society of the Democratic Republic of Congo, digitale versie van 1952. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehowa’ of ‘Yeowa’.f

J²⁶⁶

Nouveau Testament en Kisongye (Nieuwe Testament in het Kisongye), digitale versie van 1925. In het evangelie van Mattheüs heeft deze vertaling in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yeoba’.g

J²⁶⁷

Mwuleun Sasu Lun Jisus Kraist Leum Las a Met Lano Las (Nieuwe Testament in het Kosraeaans [Kusaie] en Engels), American Bible Society (New York, 1953). De Kosraeaanse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jeova’.h

J²⁶⁸

A Buk Tabu Kalamana ure to Iesu Karisito (de vier evangeliën en Handelingen van apostelen in het Kuanua), door Richard Heath Rickard en anderen, Australasian Wesleyan Methodist Missionary Society (Parramatta, New South Wales, Australië, 1892). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Ieova’. In 1901 verscheen van deze vertalers het volledige Nieuwe Testament in het Kuanua. Die latere uitgave heeft ook in andere verzen ‘Ieova’ in de hoofdtekst.i

J²⁶⁹

Ukulayana Kwa Wukumo (Nieuwe Testament in het Lamba), door William Andrew Phillips en anderen, eerste druk (Londen, 1921). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.j

J²⁷⁰

Mukanda wa Nzambi Dihungila Dikulukulu ne Dihungila Dihia-dihia (Bijbel in het Luba-Kasai [Tshiluba]), Zaire Bible Society (Kinshasa, Congo-Kinshasa, 1964). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehowa’ of ‘Yehowa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.k

J²⁷¹

Kipwanino Kipya kya mfumuetu umpandijyi Yesu Kidishitu ne Nyimboyamitōto (Nieuwe Testament en Psalmen in het Luba-Katanga [Kiluba]), door John Alexander Clarke en anderen (Londen, 1923). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’, zowel in de Psalmen als in de Griekse Geschriften.l

J²⁷²

Mukanda wa Nzambi Dihungila Dikulukulu ne Dihungila Dihiadihia (Bijbel in het Luba-Lulua), door Thomas Chalmers Vinson en anderen (New York, 1927). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehowa’ of ‘YEHOWA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J²⁷³

Mukanda Wakalunga (Bijbel in het Luvale), United Bible Societies (Plymouth, Groot-Brittannië, herdruk 1976), vertaald en herzien door Albert E. Horton en oorpronkelijk in twee delen uitgegeven: Tesetamende Yamwaka in 1955 en Tesetamende Yayihya in 1961. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J²⁷⁴

Abele Iauali Kerkar gelar meriba Opole Iesu Keriso depegeli Miriam Mer (de vier evangeliën in het Meriam), door Samuel McFarlane en de inheemse leraren Finau en Iotama, herzien door Harry Scott en Mary Scott (Londen, 1902). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehoua’.c

J²⁷⁵

Bonkanda wa Nzakomba w’aeyoko (Nieuwe Testament in het Mongo-Nkundu), door Edward Algernon Ruskin, Lily Ruskin en anderen (Londen, 1921). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yawe’.d

J²⁷⁶

Testamènti Nyoṉa kaluṉô pa gô nkambiṉi yi Galwa (Nieuwe Testament in het Galwa, een dialect van het Myene [Ômyènè]), door Urbain Teisserès (Parijs, 1907). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yeôva’.e

J²⁷⁷

The Books of Genesis, Part of Exodus, Proverbs, and Acts (Genesis, een deel van Exodus, Spreuken en Handelingen in het Mpongwe, een dialect van het Myene), door William Walker en anderen (New York, 1859). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’, zowel in de Hebreeuwse Geschriften als in Handelingen van apostelen.f

J²⁷⁸

The Gospel of Luke (evangelie van Lukas in het Mpongwe, een dialect van het Myene), door Ira Mills Preston (Gabon, 1864). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jihova’.g

J²⁷⁹

The Epistles of St. Paul (brieven van Paulus in het Mpongwe, een dialect van het Myene), door Albert Bushnell en anderen (New York, 1867). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’, ‘Jehova’ of ‘Jihovah’. In 1879 verschenen van deze vertalers een herziene uitgave van Mpongwe Gospels (de evangeliën in het Mpongwe) en een vertaling van andere Bijbelboeken. Die latere uitgaven hebben in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’ of ‘Jihova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.h

J²⁸⁰

Testamènt Nyonla nli Mpôngwè (Nieuwe Testament in het Mpongwe, een dialect van het Myene), bewerkt door Adolphus Clemens Good (New York, 1893). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jihôva’.i

J²⁸¹

Keneme Tateube (Handelingen van apostelen in het Naga [Zeme]), The Bible Society of India, Pakistan and Ceylon, eerste druk (Calcutta, India, 1953). Deze vertaling gebruikt in Handelingen 2:34 in de hoofdtekst ‘Jehoba’.j

J²⁸²

Tungarar Jehovald. Yarildewallin. Extracts From the Holy Scriptures (delen van Genesis en Exodus en het evangelie van Mattheüs en van Johannes in het Narrinyeri), door George Taplin (Adelaide, South Australia, 1864). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. Alleen al in Taplins vertaling van de Bergrede (Mattheüs 5 tot 7) komt Gods naam 17 keer voor.k

J²⁸³

Baiberi Mazwi Akacena aMŋari Testamente Yekare neTestamente Itsa (Bijbel in het Ndau), door Clyde J. Dotson, M.E. Doner en M. Bwerudza (Salisbury, Rhodesië, herdruk 1975), eerste druk door British and Foreign Bible Society (Londen, 1957). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’ of ‘JEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.l

J²⁸⁴

Loñodanwa o Jehova Hagamouli Go Jesus Klist. Ne sisi i de lima o Malkus (evangelie van Markus in het Nukuoro), door Leka Loveland en anderen (Stuttgart, Duitsland, 1921). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’.a

J²⁸⁵

O Evangelho Segundo S. Mattheus (evangelie van Mattheüs in het Portugees), door Manuel Fernandes de Santanna (Lissabon, Portugal, 1909). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in verklarende commentaren ‘Iáhve’.b

J²⁸⁶

Mataio nu Evanelia (evangelie van Mattheüs in het Iai [Namau], een dialect van het Purari), door John Henry Holmes (Londen, 1910). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’.c

J²⁸⁷

Te Bibilia Tapu ra (Bijbel in het Rarotongaans [Cookeilandmaori]), bewerkt door William Wyatt Gill en Taunga (Londen, 1888). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.d

J²⁸⁸

Narijan mi bu sa Iesu Kristo. Marik mi ri (evangelie van Markus in het Rerep [Pangkumu]), door Alexander Morton (Melbourne, Australië, 1892). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iova’.e

J²⁸⁹

Narijan mi bu sa Iesu Kristo. Jon mi ri (evangelie van Johannes in het Rerep [Pangkumu]), door Alexander Morton, bewerkt door Frederick James Paton (Londen, 1897). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iova’.f

J²⁹⁰

Biblia sau Sfînta Scriptură Vechiul şi Noul Testament (Bijbel in het Roemeens), Gute Botschaft Verlag, derde druk (Dillenburg, West-Duitsland, 1991). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘DOMNUL’ (Heer) met een hoofdletter en in kleine kapitalen, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In voetnoten wordt de aandacht gevestigd op Gods naam en staat ‘Iehova’. In het voorwoord staat dat de herziening ten doel heeft de bestaande vertaling zo dicht mogelijk bij de oorspronkelijke manuscripten te brengen. Verder wordt gezegd dat ‘DOMNUL’ is gebruikt waar in de oorspronkelijke tekst ‘YHWH (Iehova)’ staat, een naam die ‘Cel Veşnic’ (de Eeuwige) of ‘Cel care există pentru (prin) Sine’ (hij die voor of door zichzelf bestaat) betekent.g

J²⁹¹

Sveto pismo Stare in Nove Zaveze z razlaganjem poleg nemškiga, od apostoljskiga Sedeža poterjeniga sv. pisma, ki ga je iz Vulgate ponemčil in razložil Dr. Jožef Franc Allioli (Bijbel in het Sloveens) (Ljubljana, Slovenië, 1856-1859). Deze vertaling heeft bij een aantal verzen in een voetnoot ‘Jehova’ of ‘Jehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.h

J²⁹²

Matthew (evangelie van Mattheüs in het Suki), door Midim Bidri, Ivy Lindsay en Grahame Martin (Port Moresby, Papoea-Nieuw-Guinea, 1966). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehovah’.i

J²⁹³

Amayo̱s Ma Aṅsom (Handelingen van apostelen in het Temne), bewerkt door John Alfred Alley (Londen, 1904). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehofa’.j

J²⁹⁴

Itestamente Lipya nya Pfumu yatu Jesu Kristu. Kanga ku lobidwego ki Gitonga (Nieuwe Testament in het Tonga [Mozambique]), door Erwin Hart Richards, derde druk (New York, 1905). Deze vertaling gebruikt in 1 Korinthiërs 10:26 in de hoofdtekst ‘Jehova’.k

J²⁹⁵

Ibbaibele ibbuku lyamajwi aa-Leza Cizuminano Cakale Acizuminano Cipya (Bijbel in het Tonga [Zambia]), The Bible Society of Zambia (Lusaka, Zambia, herdruk 1977), vertaald door een comité met daarin onder meer Cecil Robert Hopgood, eerste druk in 1963. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.l

J²⁹⁶

Evangelia kotsa mahuku a molemo a kuariloeng ki Luka (evangelie van Lukas in het Tswana [Tlahaping, Tlapi], een dialect van het Setswana), door Robert Moffat (Kaapstad, Zuid-Afrika, 1830). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’. In 1840 verscheen van Moffat en andere vertalers het eerste Nieuwe Testament in het Tswana. De volledige Bijbel werd voltooid in 1857 en in één deel uitgegeven in 1872. De latere uitgaven hebben in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehova’ of ‘YEHOVA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J²⁹⁷

Bibela e e boitshèpō e e chotseñ Kgōlaganō e Kgologolo le e ncha e hetolecwe mo puoñ ea Secwana phetolō e ncha (Bijbel in het Tswana), bewerkt door Alfred John Wookey en anderen (Londen, 1908). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yehofa’ of ‘YEHOFA’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.b

J²⁹⁸

Jakobo nè Juda (Jakobus en Judas in het Akuapem, een dialect van het Twi), door Johann Adam Mader (Stuttgart, Duitsland, 1863). Deze vertaling gebruikt in Jakobus 5:4 in de hoofdtekst ‘Jehowa’.c

J²⁹⁹

Testament yr Ysgol Sabbathol (Nieuwe Testament in het Welsh), door Thomas Roberts, John Ogwen Jones en anderen (Denbigh, Verenigd Koninkrijk, 1866-1871). Deze vertaling heeft bij een aantal verzen in verklarende commentaren ‘Iehofah’.d

J³⁰⁰

Cyfieithiad Briscoe 1894 (Nieuwe Testament en delen van het Oude Testament in het Welsh), British and Foreign Bible Society, digitale versie van 2020/2021, herdruk van de tussen 1853 en 1894 door Thomas Briscoe vertaalde Bijbelboeken. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘IEHOFAH’, ‘Iehofah’ of ‘Iehofa’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.e

J³⁰¹

The Revelation of St. John (bevat Openbaring 1:1 tot 2:12 in het Hebreeuws), mogelijk 17de eeuw; manuscript Sloane MS 237, British Library (Londen). Deze vertaling heeft in Openbaring 1:8 יהוה.f

J³⁰²

Epistola ad Hebraeos (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Hebreeuws), door Richard Bruarne (Oxford, Engeland, 1530); manuscript Ms. 24.1, Hebrew Union College Library (Cincinnati, Ohio, VS). Dit manuscript werd kennelijk geschonken aan koning Hendrik VIII. Het heeft in minstens tien verzen, waaronder Hebreeën 13:6, in de hoofdtekst יהוה.g

J³⁰³

מכתב יעקב השליח en מכתב יהודה השליח (Jakobus en Judas in het Hebreeuws), door John Shepreve (Engeland, voltooid tussen 1530 en 1540); manuscript Royal MS 16 A II, British Library (Londen). Dit manuscript werd kennelijk geschonken aan koning Hendrik VIII. In beide Bijbelboeken heeft het in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה. Alleen al in Shepreves vertaling van Jakobus 5 komt het Tetragrammaton minstens zeven keer voor. Gods naam staat ook in Judas 5, 9 en 14.h

J³⁰⁴

Postilla Euangeliorum, & Epistolarum Dominicarum, & praecipuorum Festorum totius Anni (liturgische evangeliën in het Grieks, Hebreeuws en Latijn), door Peter Artopoeus (Bazel, Zwitserland, 1550). In het evangelie van Mattheüs heeft de Hebreeuwse vertaling in een aantal verzen in de hoofdtekst het Tetragrammaton (יהוה), bijvoorbeeld in Mattheüs 4:4, 7, 10. Daarnaast wordt in een aantal kanttekeningen, onder meer bij Lukas 1:76, en minstens één verklarend commentaar de aandacht gevestigd op Gods naam.i

J³⁰⁵

Η ΚΑΙΝΗ ΔΙΑΘΗΚΗ. Testamentum Novum. דיתיקא חדתא Est autem interpretatio Syriaca Noui Testamenti, Hebraeis typis descripta, plerisque etiam locis emendata (Nieuwe Testament in het Grieks, Latijn en Syrisch), bewerkt door Immanuel Tremellius (Genève, Zwitserland, 1569). De Syrische vertaling (gedrukt met Hebreeuwse letters) heeft in Mattheüs 22:44, Markus 12:36, Lukas 20:42 en Handelingen 2:34 מריא (getranslitereerd als Marjaʼ). In kanttekeningen bij die vier verzen staat dat ze een citaat bevatten van Psalm 110:1, die begint met de woorden: ‘Jehovah [in het Hebreeuws יהוה] heeft tegenover mijn Heer verklaard.’ Het Syrische Nieuwe Testament van Tremellius heeft in dit citaat in alle gevallen consequent Marjaʼ als equivalent van het Tetragrammaton in de oorspronkelijke Hebreeuwse tekst. In een naslagwerk (A Compendious Syriac Dictionary, uitgave van 1903, blz. 298, kol. 1) wordt uitgelegd dat het woord Marjaʼ alleen wordt gebruikt om ‘THE LORD God’ aan te duiden en dat het in de Syrische Pesjitta in de Hebreeuwse Geschriften het Tetragrammaton vertegenwoordigt. De logische conclusie is dat Tremellius op zijn minst in deze vier verzen uit de Griekse Geschriften Marjaʼ gebruikt om Gods naam aan te duiden. (Zie ook J⁹³.)j

J³⁰⁶

הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws) (1563); manuscript Hs. 314, Universitätsbibliothek Freiburg (Breisgau, Duitsland). De vertaling wordt toegeschreven aan Erasmus Oswald Schreckenfuchs. In een aantal verzen staat in de hoofdtekst יהוה. Daarnaast staat het Tetragrammaton in een aantal kanttekeningen en in alternatieve weergaven boven de hoofdtekst.k

J³⁰⁷

בשורה כפי מרכוס (evangelie van Markus in het Grieks en Hebreeuws), door Richard Clarke (1583-1589); manuscript Emmanuel College MS 90, Emmanuel College Library (Cambridge, Verenigd Koninkrijk). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton.l

J³⁰⁸

Harmonia Historiae Passionis et Resurrectionis Domini & redemptoris nostri Jesu Christi ex quatuor Evangelistis concinnata & edita Germanice, Latine, Graece & Hebraice (een evangeliënharmonie in het Duits, Latijn, Grieks en Hebreeuws), door Theodosius Fabricius (Wittenberg, Duitsland, 1595). De Hebreeuwse vertaling heeft onder meer in Mattheüs 27:10 en 28:2 in de hoofdtekst יהוה.a

J³⁰⁹

Epistolae Pavli Apostoli Ad Galatas Et Ephesios (Paulus’ brief aan de Galaten en aan de Efeziërs in het Hebreeuws), door Georg Thurius (Wittenberg, Duitsland, 1598). Deze vertaling heeft in meer dan 20 verzen in de hoofdtekst יהוה, onder meer in Galaten 3:6 en Efeziërs 5:17.b

J³¹⁰

Novum Testamentum (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), door Georg Mayr (1622); manuscrit Hébreu 131, Bibliothèque Nationale de France (Parijs). Deze vertaling heeft in heel wat verzen, waaronder 1 Korinthiërs 7:17, in de hoofdtekst יהוה of een verkorte vorm van het Tetragrammaton. Daarnaast wordt de aandacht gevestigd op Gods naam in een aantal kanttekeningen en in alternatieve weergaven boven de hoofdtekst.c

J³¹¹

הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws, inclusief het evangelie van Johannes), mogelijk 17de eeuw; manuscript Add.170, Cambridge University Library (Cambridge, Verenigd Koninkrijk). Deze vertaling heeft in Johannes 12:38 in de hoofdtekst יהוה.d

J³¹²

הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws, inclusief gedeelten uit het evangelie van Lukas en van Johannes), mogelijk 18de eeuw; manuscript MS Vat. ebr. 530 Fragment 11, Vaticaanse Bibliotheek (Vaticaanstad, Italië). In Lukas 1:1-35 gebruikt deze vertaling in minstens 14 verzen in de hoofdtekst יהוה.e

J³¹³

Epistola divi Pauli ad Hebraeos Hebraice cum annotationibus criticis (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Hebreeuws), oorspronkelijk vertaald door Friedrich Albert Christian (zie J¹⁴⁰), bewerking toegeschreven aan György Kalmár (Amsterdam, 1766). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.f

J³¹⁴

Die katholischen Briefe (bevat 1 en 2 Petrus en 1, 2 en 3 Johannes in het Hebreeuws), door Johann Christian Wilhelm Augusti (Lemgo, Duitsland, 1801-1808). In 1 en 2 Petrus heeft deze vertaling in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.g

J³¹⁵

המשיח ותורתו או ספר תולדות ישוע הנצרי מן הבשורה לפי מתיה (evangelie van Matteüs in het Hebreeuws, inclusief hoofdstuk 1-7), door Robert Young (Edinburgh, Schotland, 1854). Deze vertaling gebruikt in minstens 11 verzen in de hoofdtekst יהוה. In Youngs bekende werk Analytical Concordance to the Bible, oorspronkelijk uitgegeven in 1879, wordt over Gods naam gezegd: ‘JE-HO’-VAH, יהוה the existing one’ (Jehovah, de bestaande).h

J³¹⁶

קול קורא או התלמוד והברית החדשה ספר מתיא (evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws), door Charles Blot (Parijs, 1879), heruitgave door Jerusalem Center for Biblical Studies & Research (Jeruzalem, 1985). Dit werk van Elie Soloweyczyk staat bekend als Kol Kore of Qol Qore. (Vergelijk J³¹⁷.) Het bevat een vertaling van Mattheüs met in Mattheüs 4:7 יהוה en in andere verzen in de hoofdtekst of in verklarende commentaren een verkorte vorm van het Tetragrammaton.i

J³¹⁷

The Bible, the Talmud, and the New Testament: Elijah Zvi Soloveitchik’s Commentary to the Gospels, bewerkt door Shaul Magid en vertaald door Jordan Gayle Levy (Philadelphia, Pennsylvania, VS, 2019). Dit werk bevat een Engelse vertaling van commentaren op het evangelie van Mattheüs en van Markus, oorspronkelijk in het Hebreeuws geschreven door Elijah Zvi Soloveitchik (Elie Soloweyczyk; zie J³¹⁶). Ook de Bijbelpassages in de commentaren zijn in het Engels vertaald. Daarin heeft de vertaler er meermaals voor gekozen in de twee evangeliën Gods naam weer te geven met ‘YHWH’.j

J³¹⁸

Das Trostschreiben des Apostels Paulus an die Hebräer (Paulus’ brief aan de Hebreeën in het Duits en Hebreeuws), door Johann Heinrich Raphael Biesenthal (Leipzig, 1878). De Hebreeuwse vertaling heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst een verkorte vorm van het Tetragrammaton. (Zie ook J¹⁵.)k

J³¹⁹

Die Logia Jesu nach dem griechischen und hebräischen Text wiederhergestellt (gedeelten uit de vier evangeliën in het Grieks en Hebreeuws), door Alfred Resch (Leipzig, 1898). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.l

J³²⁰

ביאור לספרי הברית החדשה Commentar zum Matthäus-Evangelium (commentaar op het evangelie van Mattheüs in het Hebreeuws), door Jechiel Zevi Lichtenstein, herdruk door H. Laible en Paul Levertoff na een revisie van de auteur (Leipzig, 1913). Dit werk bevat een Hebreeuwse vertaling van het evangelie van Mattheüs met in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה.a

J³²¹

ספר הבשורה על־פי מרקוס A Hebrew Translation of the Gospel of Mark: Greek-Hebrew Diglot With English Introduction (evangelie van Markus in het Grieks en Hebreeuws), door Robert Lisle Lindsey, eerste druk (Jeruzalem, 1969). De Hebreeuwse vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה. Ook Lindsey’s tweede editie, uitgegeven in 1973, gebruikt het Tetragrammaton in de Hebreeuwse tekst.b

J³²²

ספר הבריתות תורה נביאים כתובים והברית החדשה (Bijbel in het Hebreeuws), The Bible Society in Israel (Jeruzalem, 1991). Deze Bijbel bevat een herziening van United Bible Societies’ Hebreeuwse vertaling van het Nieuwe Testament uit 1976 (zie J²²), het zogeheten Modern Hebrew New Testament. De vertaling heeft in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. Ook in een herziening van het Modern Hebrew New Testament uit 1995 is het Tetragrammaton gebruikt.c

J³²³

הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), bewerkt door Eric S. Gabe, derde druk (Hertfordshire, Engeland, 2000). In de colofon staat vermeld dat deze editie van Salkinson-Ginsburgs Hebreeuwse vertaling van het Nieuwe Testament (zie J¹⁸) is herzien in overeenstemming met de Griekse Textus Receptus. De vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten יהוה.d

J³²⁴

ספרי הברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws), The Society for Distributing Hebrew Scriptures (Hertfordshire, Verenigd Koninkrijk, 2012). Deze bewerkte uitgave van Salkinson-Ginsburgs Hebreeuwse vertaling van het Nieuwe Testament (zie J¹⁸ en J³²³) werd voltooid door Pieter A. Siebesma. De vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten יהוה.e

J³²⁵

The Delitzsch Hebrew Gospels ספרי הבשורה הקדושה: A Hebrew/English Translation (de evangeliën in het Hebreeuws en Engels), door Vine of David, eerste druk (Marshfield, Missouri, VS, 2011). In deze paralleleditie zit de Hebreeuwse vertaling van de vier evangeliën uit Delitzsch’ 11de editie van het Nieuwe Testament (zie J¹⁷). In een aantal verzen staat in de hoofdtekst יהוה, met in de Engelse vertaling op overeenkomstige plekken ‘HASHEM’ (de Naam). Op bladzijde 9 wordt uitgelegd dat God in de Schrift weliswaar veel namen en titels heeft, maar dat één naam in het bijzonder een heilige status heeft. Verder wordt gezegd dat die heilige naam, geschreven met de Hebreeuwse letters jod, he, waw en he, vaak de ‘ineffable name’ (onuitsprekelijke naam) wordt genoemd, dat hij bekendstaat als het Tetragrammaton, afkomstig van het Griekse woord voor ‘vier letters’, en dat hij in het Hebreeuws vaak door mensen wordt aangeduid als ‘ha-shem ha-meforash (השם המפוש)’ (de uitdrukkelijke naam). Verder wordt gezegd dat de meeste vertalingen deze naam weergeven met ‘the LORD’ en dat in dit werk de heilige naam is aangeduid met de term ‘HaShem’.f

J³²⁶

תורת המשיח (De Thora [onderwijzing] van de Messias, evangelie van Mattheüs en van Markus en Lukas 1-17 in het Hebreeuws) (1705); manuscript Ms. Or. 150, Zentralbibliothek Zürich (Zwitserland). Deze vertaling, mogelijk gekopieerd van een veel ouder manuscript, gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst יהוה. Zo staat Gods naam twee keer in Lukas 4:18, waar Jezus Jesaja 61:1, 2 voorleest. In Ms. Or. 150 luidt het eerste deel van Lukas 4:18: יהוה עלי יען משח יהוה אתי/רוח אדני (de geest van de Soevereine Heer / Jehovah rust op mij want Jehovah heeft mij gezalfd). (Zie aantekening bij Lukas 4:18.)g

J³²⁷

A Revised Translation of the New Testament, door Robert Edward Garnham (1789-1791); manuscript Ms.73.7 (evangelie van Mattheüs tot Openbaring 21:22) en Ms.73.8 (Romeinen tot Judas), Dr. Williams’ Library (Manchester, voorheen in Londen). Deze manuscripten bevatten een bijna complete Engelse vertaling van de Griekse Geschriften waaraan Garnham heeft gewerkt voor de Bijbelvertaling van Joseph Priestley, die nooit is gepubliceerd. In april 1789 spraken Priestley, Theophilus Lindsey en enkele andere Bijbelgeleerden af om te beginnen aan een project ter verbetering van de King James Version. Het plan was om alleen de passages te veranderen die volgens hen een betere vertaling vereisten. Het team volgde tijdens het project een aantal vertaalprincipes. Een daarvan was: ‘In the Old Testament, let the word Jehovah be rendered by Jehovah, and also the word kurios in the New, in passages in which there is an allusion to the Old, or where it may be proper to distinguish God from Christ.’ (Vertaal met Jehovah in het Oude Testament het Hebreeuwse woord voor Jehovah en in het Nieuwe Testament het Griekse woord kurios in passages waar wordt gezinspeeld op het Oude of waar het nodig is om God te onderscheiden van Christus.) Lindsey vroeg Robert Edward Garnham uit Bury St. Edmunds (Suffolk, Engeland) om zich bij het team aan te sluiten. Aanvankelijk zou Garnham de brieven van het Nieuwe Testament doen maar uiteindelijk heeft hij voor het project het hele Nieuwe Testament vertaald. In juli 1791, toen het Bijbelproject bijna voltooid was, werd het huis van Priestley in Birmingham door relschoppers in brand gestoken en verwoest. Men dacht dat al het vertaalwerk verloren was gegaan. Maar in 2017 werd ontdekt dat de manuscripten van Garnham bewaard waren gebleven. Men kwam erachter dat hij zich aan de afspraak over het gebruik van Gods naam had gehouden. In Garnhams vertaling komt ‘Jehovah’ zo’n 200 keer voor, meestal in de hoofdtekst en soms ook in alternatieve vertalingen en kanttekeningen. Hieronder vallen niet alleen passages die een direct citaat uit de Hebreeuwse Geschriften zijn maar ook een aantal waar sprake is van een zinspeling op het Oude Testament of Garnham het nodig achtte om God te onderscheiden van Christus, zoals in de oorspronkelijke vertaalprincipes was afgesproken. (Zie op jw.org de video Unieke Bijbelvertaling teruggevonden.)h

J³²⁸

ברית החדשה (Nieuwe Testament in het Hebreeuws, inclusief Mattheüs 5:32–10:25), mogelijk 13de/14de eeuw; manuscript Ms. D 101, Instituut voor Oosterse Manuscripten, Russische Academie van Wetenschappen (St. Petersburg, Rusland). Deze vertaling gebruikt in Mattheüs 5:33 in de hoofdtekst יהוה.i

J³²⁹

ԱՍՏՈՒԱԾԱՇՈՒՆՉ (Bijbel in het West-Armeens), bewerkt door Siegfried Mittmann, eerste druk (Beiroet, Libanon, 2001); uitgegeven ter gelegenheid van de 1700ste verjaardag van het christendom in Armenië (301 A.D.-2001 A.D). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de Hebreeuwse Geschriften in de hoofdtekst ‘Եհովա’ (Jehova in het West-Armeens). Andere verzen in zowel de Hebreeuwse Geschriften als de Griekse Geschriften hebben de woorden voor God (Asdvadz), Heer (Der) en Here God (Der Asdvadz) met voetnoten waarin de aandacht wordt gevestigd op Gods naam. In Openbaring 18:8 staat bijvoorbeeld in de hoofdtekst Here God (Der Asdvadz) en wordt in een voetnoot uitgelegd dat dit in de Hebreeuwse Geschriften duidt op Jehovah, Hij die is, de Eeuwige.j

J³³⁰

The Epistle of Jude, door A. M. Cox (Londen, 1950). Deze vertaling gebruikt in Judas 5, 9 en 14 in de hoofdtekst ‘Jehovah’.k

J³³¹

Bible Studijní překlad Miloše Pavlíka (Bijbel in het Tsjechisch) (2022). Deze aangepaste versie van de studiebijbel van Miloš Pavlik gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften en in een aantal verzen in de Griekse Geschriften in de hoofdtekst ‘Jehova’.l

J³³²

Lærebog i Bibelhistorien (Leerboek over Bijbelse geschiedenis in het Deens), door Svend Borchmann Hersleb (Kopenhagen, 1812). Dit naslagwerk bevat een Deense parafrasevertaling die zowel in de Hebreeuwse Geschriften als in de Griekse Geschriften in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehova’ gebruikt.a

J³³³

Iesu Keriso ‘Ida ‘Inapwana Ta ‘Ida To-‘Etoseana ‘Ina Onaupaupa Auauna (Nieuwe Testament in het Dobu), door William Edward Bromilow met de hulp van de Dobu-sprekende Eliesa Duigu (Sydney, Australië, 1908). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in Paulus’ brief aan de Romeinen in de hoofdtekst ‘Ieoba’. In 1926 werd Buki Tabu uitgegeven, de complete Bijbel in het Dobu met Bromilows herziene vertaling van het Nieuwe Testament. Deze uitgave heeft in een aantal verzen in de Hebreeuwse Geschriften in de hoofdtekst ‘Ieoba’ of ‘IEOBA’ en in Romeinen nog steeds ‘Ieoba’.b

J³³⁴

De Openbaring, het laatste boek des Nieuwen Testaments (Louis Suson Pedro Meijboom, Amsterdam, 1863). Deze vertaling heeft in de verklarende commentaren op een aantal verzen ‘Jehova’.c

J³³⁵

Le Nouveau Testament, de Nôtre Seigneur Jesus-Christ (Nieuwe Testament in het Frans), door David Martin (Utrecht, 1696). Deze herziening van de Franse Genèvebijbel gebruikt in een aantal verzen, zoals Markus 1:3, 1 Korinthiërs 10:9 en Judas 9, in de voetnoot ‘Jehovah’.d

J³³⁶

Iesu Keriso imo pai-dubi naiba kitouti dubu nou pai mea (de vier evangeliën, Efeziërs, Filippenzen en 1 Johannes in het Gibario [Goaribari], een dialect van het Kerewo), door Benjamin Thomas Butcher en anderen (Londen, 1941). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’. De naam van God is ook gebruikt in een eerdere editie van het evangelie van Markus, die Butcher in 1926 heeft vertaald met de hulp van Annie Alick, die van het eiland Goaribari kwam.e

J³³⁷

Az Új Testamentum (Nieuwe Testament in het Hongaars), door Lajos Csia, eerste druk (Oostenrijk, 1978). Deze editie gebruikt in een aantal verzen in de voetnoot ‘Jahve’. Zowel in deze eerste editie van Lajos Csia’s vertaling van de Griekse Geschriften als in de tweede editie, Az Újszövetség (1997), staat in Mattheüs 1:21 in de hoofdtekst Gods naam als wordt toegelicht wat de naam van Jezus betekent (‘ami ezt jelenti: Jahve megment’). (Zie aantekening bij Mattheüs 1:21.)f

J³³⁸

La Bibbia di Gerusalemme Il Nuovo Testamento (Nieuwe Testament in het Italiaans), Centro Editoriale Dehoniano (Bologna, 1974), noten en commentaren uit La Bible de Jérusalem, nieuwe editie (1984). Deze vertaling heeft in een aantal voetnoten ‘Jahve’. In 2009 werd een vertaling van de complete Bijbel uitgegeven, met noten en commentaren uit La Bible de Jérusalem (nieuwe editie, 1998). Deze latere editie heeft in de Griekse Geschriften in een aantal voetnoten ‘YHWH’.g

J³³⁹

Il Nuovo Testamento Nuova Versione Dall’originale Greco (Nieuwe Testament in het Italiaans), Kingston Bible Trust (Lancing, Sussex, Engeland, 1984), herdruk van de uitgave van 1930, door Edward Lawrence Bevir, voltooid door Alexander Carruthers. Deze vertaling heeft bij een aantal verzen in een voetnoot ‘Geova’ als alternatieve vertaling voor ‘Signore’ (Heer). In een voetnoot bij Mattheüs 1:20 wordt gezegd: ‘Nell’originale: Signore, senza articolo. Significa Geova, l’Eterno, l’Assoluto; vedere Esodo III,14’ (In de oorspronkelijke tekst: Heer, zonder bepaald lidwoord. Betekent Jehovah, de Eeuwige, de Absolute; zie Exodus 3:14).h

J³⁴⁰

Nuovo Testamento Una lettura ebraica (Nieuwe Testament in het Italiaans), bewerkt door Marco Cassuto Morselli en Gabriella Maestri (Rome, 2021/2022). Deze vertaling biedt een Hebreeuwse lezing van het Nieuwe Testament en heeft in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Ha-Shem’ (de Naam). In het voorwoord wordt uitgelegd dat ‘Ha-Shem’ is gebruikt wanneer Kurios op het Tetragrammaton wijst. (Zie ook J^{2, 94, 325}.)i

J³⁴¹

引照新約全書 (Nieuwe Testament in het Japans), American Baptist Missionary Union (Tokio, 1906). In het voorwoord staat dat deze uitgave een herdruk is van de vertaling van Nathan Brown met herziene tekst en een aantal correcties. In 1879 bracht Brown de eerste complete vertaling van het Nieuwe Testament in het Japans uit. Daarna werkte Brown aan een herziening met de hulp van T. Kawakatsu, die het werk na de dood van Brown met anderen voortzette. De uitgave van 1906 heeft in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘主’ (Heer), met links van het woord in kleine letters meer dan 150 keer ‘エホバ’ (Ehoba) of ‘ヱホバ’ (Jehoba).j

J³⁴²

新約聖書 耶蘇傳 (de vier evangeliën, Handelingen 1:1-11, 1 Korinthiërs 11:23b-25 en 15:3-8 in het Japans), door Yoshisuke Sakon (Tokio, 1914). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘ヤーヱ’ (een Oudjapanse weergave van Jahweh). Ook in een aantal noten boven de hoofdtekst wordt Gods naam gebruikt. In 1908 publiceerde Sakon een vertaling van het evangelie van Mattheüs met in de noten aan het eind van het Bijbelboek ‘ヤーヱ’ (Jahweh) en ‘エホバ’ (Ehoba), meestal in een verklaring over de betekenis van persoonsnamen. In 1909 werd Sakons vertaling van Psalmen uitgebracht en in 1911 die van Genesis. Beide uitgaven hebben in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘ヤーヱ’ (Jahweh). In 1919 publiceerde Sakon een vertaling van Handelingen van apostelen (耶蘇敎の初代 [使徒行伝]) met in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘ヤウヱ’ (een andere Oudjapanse weergave van Jahweh). Gods naam staat ook in een lijst met verklarende noten aan het eind van het Bijbelboek. De noot die bij Handelingen 3:19 hoort heeft bijvoorbeeld als toelichting: ‘ヤウヱ．在るべき者，永遠の存在者’ (Jahweh, de Zijnde, de Eeuwig Bestaande). In 1942 publiceerde Sakon zijn vertaling van het evangelie van Johannes met in het voorwoord ‘エホバ’ (Ehoba).k

J³⁴³

略註旧新約全書 (Bijbel in het Japans), bewerkt door George Peck Pierson, herziene uitgave (Tokio, 1927). Deze uitgave gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften overal ‘ヱホバ’ (Jehoba) en in de Griekse Geschriften in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘主’ (Heer) of ‘神’ (God) met een voetnoot die wijst op Gods naam. Bovendien wordt ‘ヱホバ’ (Jehoba) meermaals in verklarende voetnoten gebruikt. In een woordenlijst staat bij dit woord: ‘ヱホバ，辭解=神の御名。おのづから存在し，契約を守りたまふものといふ意味である’ (Jehoba, definitie: de naam van God, betekenend de uit zichzelf bestaande en degene die zijn verbond nakomt).l

J³⁴⁴

현대어성경 (Bijbel in het Koreaans), Bible Study Material Publisher (Seoul, Zuid-Korea, 1991). Deze parafrase gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘여호와’ (Jeohowa), zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. Ook in een herziene uitgave uit 2001 wordt Gods naam gebruikt.a

J³⁴⁵

쉬운성경 (Bijbel in het Koreaans), Agape Publishing Co., Ltd. (Seoul, Zuid-Korea, 2002). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘여호와’ (Jeohowa), zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In de colofon wordt verklaard dat deze Bijbel bedoeld is om de betekenis van de oude Hebreeuwse en Griekse teksten zo nauwkeurig mogelijk over te brengen op de lezer van nu. Ook in een herziene uitgave uit 2004 wordt nog Gods naam gebruikt.b

J³⁴⁶

우리말성경 (Bijbel in het Koreaans), Duranno International Ministry (Seoul, Zuid-Korea, 2004). Deze vertaling gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘여호와’ (Jeohowa). Gods naam is ook gebruikt in Handelingen 15:17, waar de Nieuwewereldvertaling ‘zegt Jehovah’ heeft.c

J³⁴⁷

헬라어직역 신약성경 (Nieuwe Testament in het Koreaans, een letterlijke vertaling van het Grieks door Hebreeuwse ogen), vierde herziene druk, door Heo Sung Gap (Eumseong Chungbuk, Zuid-Korea, 2010). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘여호와’ (Jeohowa). In het voorwoord legt Heo uit waarom hij de Griekse Geschriften heeft vertaald. Een van de problemen die hij met bestaande vertalingen van het Nieuwe Testament heeft is dat ‘여호와’ (Jeohowa), dat 6828 keer in het Oude Testament voorkomt, plotseling niet één keer meer voorkomt in het Nieuwe Testament. Hij stelt verder dat ‘여호와’ (Jeohowa) in het Hebreeuwse Nieuwe Testament meer dan 200 keer voorkomt.d

J³⁴⁸

पवित्र शास्त्र म्हणजे जुना व नवा करार (Bijbel in het Marathi), door Pandita Ramabai (Kedgaon, India, 1924). Deze vertaling gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften in de hoofdtekst ‘येहोवो’ (Jehova). In de voetnoot bij Genesis 2:4 wordt als betekenis van Jehova gegeven: wie is, was, zal zijn, hij is eeuwig. Er wordt verwezen naar Exodus 3:14; 6:2 en Openbaring 1:4. Gods naam is ook gebruikt in पवित्र शास्त्र जुना व नवा करार, een studie-editie van Ramabai’s vertaling (India Bible Literature, Kilpauk, India, 1999). Deze latere editie heeft in de Hebreeuwse Geschriften in de hoofdtekst de weergave ‘यहोवा’ (Jahova). Bovendien heeft een aantal verzen in de Griekse Geschriften een kanttekening met Gods naam. Zo wordt in de kanttekeningen bij Hebreeën 7:21 en 8:8 uitgelegd dat het woord ‘मालक’ (Heer), dat in beide verzen in de hoofdtekst is gebruikt, ‘यहोवा’ (Jahova) betekent.e

J³⁴⁹

St. Matthæus’s Evangelium (evangelie van Mattheüs in het Noors), door August Dächsel en Ernst Fredrik Eckhoff (Bergen, 1892). Deze vertaling gebruikt in Mattheüs 22:44 ‘Herren [Jehova]’.f

J³⁵⁰

Katete Kap pan Atail Jioua Kamaur Jijoj Kraij (Nieuwe Testament in het Ponapeaans), door Albert Anderson Sturges en Edward Topping Doane (New York, 1887). Deze vertaling gebruikt in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Jioua’. Gods naam is ook gebruikt in de tweede en derde druk (1902 en 1905).g

J³⁵¹

Bíblia de Jerusalém (Bijbel in het Portugees), bewerkt door Paulo Bazaglia en anderen (São Paulo, Brazilië, 2002). Deze vertaling gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften in de hoofdtekst ‘Iahweh’. Gods naam komt ook voor in een aantal voetnoten bij verzen in zowel de Hebreeuwse als de Griekse Geschriften.h

J³⁵²

Bíblia Peshitta (de Pesjitta in het Portugees), BV Films Editora (Rio de Janeiro, Brazilië, 2018). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Yahweh’ of ‘YAHWEH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In een voetnoot wordt over ‘Yahweh’ in Mattheüs 1:20 gezegd dat het de vertaling is van het Aramese ‘Marya’, een verkorte vorm van ‘Mar Yahweh’ (Heer Jahweh) en in de tekst van de Pesjitta het equivalent van het Tetragrammaton. (Zie ook J⁹³.)i

J³⁵³

Santa Bíblia: Versão Missionária di Nelson (Bijbel in het Portugees), bewerkt door Aldery da Silva Nelson Rocha en anderen (São Paulo, Brazilië, 2022). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘JeHoVaH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. In andere verzen staat de weergave ‘Senhor Jeová’ en in Lukas 4:18 ‘Adonai JeHoVaH’.j

J³⁵⁴

Bóg-Człowiek w opisie Ewangelistów. Nowy, synoptyczny przekład czterech Ewangelii w jednej na podstawie tekstu greckiego z objaśnieniami (een evangeliënharmonie in het Pools), door Władysław Szczepański (Rome, 1914). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in verklarende noten ‘Jahwy’, ‘Jahwe יהוה’, ‘Jehowa’ of ‘Jahwa’. Gods naam is ook gebruikt in de tweede en derde druk van Szczepański’s vertaling (1924 en 1937).k

J³⁵⁵

Evanghelia după Matei (evangelie van Mattheüs in het Roemeens, inclusief hoofdstuk 1-3), door Mircea Roman, digitale versie. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘YHWH’.l

J³⁵⁶

Scriptura Ediția Numele Sfinte (Bijbel in het Roemeens), Scriptura Israel Shabbat Shalom (Lissabon, Portugal, 2014). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘יהוה YaHWeH’, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften.a

J³⁵⁷

Cristologie Mesianică (Nieuwe Testament in het Roemeens, inclusief Mattheüs 1-2, Lukas 1-2 en Johannes 1:1-18), digitale versie van 2014. Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst of in voetnoten ‘YHWH’.b

J³⁵⁸

Biblia în Versiune Actualizată (Bijbel in het Roemeens), door Viorel Silion (Boekarest), digitale versie van 2015. Deze vertaling gebruikt in de Hebreeuwse Geschriften en in een aantal verzen in de Griekse Geschriften ‘Iahve’ in de hoofdtekst.c

J³⁵⁹

Scripturile Creştine (Nieuwe Testament, Psalmen, Spreuken en Prediker in het Roemeens), door Calea Creştină, digitale versie van 2020. Deze vertaling gebruikt in Psalmen, in Spreuken en in de Griekse Geschriften in heel wat verzen in de hoofdtekst ‘Iehova’.d

J³⁶⁰

Nsango Dilo bika Yesu Masiya. Bisonwa la Matayo, Malako, Luka, Yoane (de vier evangeliën in het Sengele [Kesengele]), door James Alfred Clark (Bolobo, Congo-Kinshasa, 1917). Deze vertaling gebruikt in bijna alle verzen waar de Nieuwewereldvertaling ‘Jehovah’ heeft ‘Yawe’. Zo gebruikt Clark Gods naam in het evangelie van Lukas elk van de 36 keer dat hij in de Nieuwewereldvertaling voorkomt.e

J³⁶¹

Svenska Kärnbibeln Nya Testamentet (Nieuwe Testament in het Zweeds), door Jonas Bergsten (Örebro, 2021). In deze vertaling luidt Markus 12:36: ‘Herren [Jahve – Gud Fadern] sade till min herre [Adonai – Guds Son, Messias].’ Hetzelfde is gedaan in Mattheüs 22:44 en Lukas 20:42. Op bladzijde 13 wordt ‘Jahve’ aangeduid als ‘det Hebreiska personaliga Gudsnamnet’ (de Hebreeuwse persoonsnaam van God). Ook in een aantal verklarende noten wordt de aandacht gevestigd op Gods naam. Zo staat in een noot bij Openbaring 19:1-3: ‘Ordet halleluja är ett låneord från hebreiskan som betyder “prisa Jahve” där Guds personliga namn’ (Het woord hallelujah is een leenwoord uit het Hebreeuws en betekent ‘prijs Jahve’, waarbij Jahve Gods persoonlijke naam is).f

J³⁶²

เรื่องกิจการอาจารย์ใหญ่ที่เปนศิศพระเยซูเจ้าที่เดิมนั้น (Handelingen van apostelen in het Thai [Siamees]), door Charles Robinson, tweede druk (Bangkok, Thailand, 1841). Deze vertaling gebruikt in Handelingen 3:22 en 7:37 in de hoofdtekst ‘ยิโฮวะ’ (Jihowa).g

J³⁶³

พระคริสตธรรมคัมภีร์ (Bijbel in het Thai [Siamees]), Thailand Bible Society (Bangkok, 1988). Deze vertaling, ook wel ‘ฉบับแปลเก่า’ (Oude Vertaling) genoemd, is een herdruk van de complete Thaise Bijbel die in 1940 voor het eerst werd uitgegeven. Overal in de Hebreeuwse Geschriften is ‘ยะโฮวา’ (Jahowa) gebruikt. Gods naam komt ook voor in een aantal verzen in de Griekse Geschriften.h

J³⁶⁴

Ny Filazantsara Nosoratan’ Lioka (evangelie van Lukas in het Tsimiheti, een dialect van het Malagasi), door Rakotojaona en anderen (Londen, 1924). Deze vertaling gebruikt in een aantal verzen in de hoofdtekst ‘Jehôva’, ‘Jehova’ of ‘Jehôvah’.i

J³⁶⁵

Біблія або Вічне Євангеліє . . . Библия или вечное Евангелие (Bijbel in het Oekraïens en Russisch), door V.O. Gromov, tweede druk met een bewerkte en verbeterde vertaling van het Nieuwe Testament (2018-2019). Deze parallelle vertaling heeft in een aantal voetnoten Gods naam, zowel in de Hebreeuwse als in de Griekse Geschriften. Zo staat in de voetnoot bij Exodus 6:3 dat ‘Господь’ (Heer) in de hoofdtekst duidt op ‘yeh-ho-vawˊ (Єгова)’ (Oekraïens) of ‘yeh-ho-vawˊ (Иегова)’ (Russisch). Bij het eerste Heer in Mattheüs 22:44 staat een voetnoot met de vertaling ‘Іегова’ voor Gods naam en de uitleg dat het komt van het Griekse κύριος (heer, meester), een equivalent van de Hebreeuwse Heer Jehovah, de Bestaande.j