UJehova Ungifundise Kusukela Ngisesemutsha

Eyi sengigijime kakhulu, wothini ngisuke layo phansi. Ngazalelwa eCalgary, eCanada ngesikhathi Impi Yomhlaba Yesibili itshisa. Kwathi sokusiyaphela iminyaka yabo-1940 elinye iphayona elisakhulayo okwakuthiwa nguDonald Fraser lafika ngekhaya lacela ukufunda lomama iBhayibhili. Umama wahle walamukela iqiniso. Kodwa wayengaphilanga kuhle ngalesosikhathi yikho kwakukalutshwana ukuthi aye emihlanganweni yebandla. Lanxa kunjalo wathuthuka waze wabhabhathizwa ngo-1950 kodwa wasebhubha kungakedluli iminyaka emibili. Lanxa ubaba wayengakabi nguFakazi wavuma ukuthi oFakazi bakaJehova kube yibo abaphatha inkonzo yomngcwabo.

Kwathi sokwedlule umngcwabo omunye udadewethu okuthiwa ngu-Alice owayesekhulile futhi engogcotshiweyo wanginxusa emhlanganweni webandla. Wayevele engazi ngoba ngangijayele ukuhamba lomama emihlanganweni yebandla engakaguli kakhulu. Ngacela imvumo kubaba yena wathi: “Kulungile sizahamba sonke. Vele ngifuna lokuyabonga umzalwane owenze intshumayelo yomngcwabo.” Mhlalokho kwakusenziwa iSikolo SeNkonzo SamaKhristu loMhlangano Wenkonzo. Ubaba wakuthanda kakhulu akubona kusenziwa emhlanganweni lo ngoba wayevele efundele ukukhuluma phambi kwabantu. Kusukela lapho wayengasayikhuthi imihlangano yaphakathi kweviki futhi ngokuhamba kwesikhathi wayesengena leminye imihlangano.

Ngalezonsuku umzalwane owayeqhuba iSikolo SeNkonzo SamaKhristu wayeqala ngokubiza amabizo alabo ababebhalise ukwenza izinkulumo. Wawusithi ungabizwa uphendule usithi, “Ngikhona.” Ngelinye ilanga ngacela ukuthi lami bangangitshiyi nxa sebebiza abanye. Umfowethu wangincoma wathi ngenza kuhle kakhulu. Kodwa akazange angichasisele ukuthi kwakuzahamba njani.

Mina engangikufuna nje yikuthi lelami ibizo libizwe phambi kwabantu, ngangingakwazi ukuthi sengihle ngabhalisa ukwenza inkulumo. Ngeviki eyalandelayo ibizo lami labizwa, ngavumela phezulu ngathi, “Ngikhona.” Umhlangano wathi usuphelile abafowethu lodadewethu bangincoma. Ngokuhamba kwesikhathi ngaphiwa inkulumo engikhulume ngayo ekuqaliseni.

Lwangitshaya lwangeqa uvalo! Phela ngalezonsuku inkulumo zabafundi zaziyimizuzu engaba ngu-6 kusiya kwengu-8. Kwakungelasabelo sokuphongubala amavesi kuphela. Ubaba wangincedisa ukulungiselela inkulumo yami, waze wathi ngiyiphrakhthize ka-20 ngingakayenzi ebandleni. Ngathi ngiqeda ukuyenza ngabongwa kwaba kuhle, ngasengiphiwa lamacebo ayezanginceda ngithuthuke. Okweminyaka yonke le uJehova ubengiqeqetsha esebenzisa ubaba, abafowethu labodadewethu kanye lenhlanganiso yakhe.

UJEHOVA UQHUBEKA ENGIQEQETSHA

Udadewethu osekhulile okuthiwa ngu-Alice, engike ngakhuluma ngaye ekuqaliseni nguye owangiqeqetshayo ngiqalisa ukutshumayela. Sasikhuthazwa ukuthi sibalele umninimuzi amavesi amathathu besesimnika ibhuku. Kwakusithi nxa sekulithuba lami lokutshumayela, u-Alice wayeqalisa ingxoxo abesecela ukuthi ngibale ivesi yokuqala. Ngangisithi ngingayibala ngihle ngiqhubeke ngixoxa lomninimuzi ngimbalele ivesi yesibili leyesithathu besengimnika-ke ibhuku. Ngokuhamba kwesikhathi kwasokulula ukuthi lami ngiziqalisele ingxoxo. Ubaba wabhabhathizwa ekupheleni kuka-1954. Kusukela lapho nguye owayesengiqeqetsha ekutshumayeleni futhi wangincedisa ukuthi ngimthande kakhulu uJehova. Wayekuqakathekisa kakhulu ukutshumayela lokungena imihlangano yebandla. Wawungatshoni ucabangela ukuthi ngempelaviki siyabe sisenzani.

Ngeke ngithi ngangitshaya isikolo kodwa engakufunda ngeminyaka engu-12 ngisesikolo lokhu kunginceda lalamuhla. Ngokwesibonelo ngafunda izinto ezitshiyeneyo ku-Maths ngazwisisa ngcono lolimi lwesiNgisi. Ngenza lekhosi ephathelane lokuloba futhi ilokhu inginceda kakhulu njengoba khathesi ngisebenza kuHlangothi Lokuloba.

Abantu bajayele ukungibuza ukuthi yindaba ngiwuthanda kangaka umculo. Abazali bami babewuthanda umculo. Ngathi ngileminyaka engu-7 ngaqalisa ukufundela ukutshaya ipiyano. Kodwa owayengifundisa wabona ukuthi ngangidonsa nzima wasetshela ubaba ukuthi ngekele. Khona ngiyamzwisisa sibili ngoba ngalesosikhathi vele okokufundela ipiyano lokhu kwakungani akukho enhliziyweni.

Ngemva kwezinyanga ezimbalwa ubaba wangidingela omunye owayengangifundisa. Ngayibuyelela ipiyano ngasengibambanisa konke lokuhlabela. Khathesi kwasekuzameka sibili. Ngisesemncane lephimbo lalingani liyavuma sibili ngaze ngawina imincintiswano eminengi. Ngathi ngiqalisa ukufundela ezomculo ngangifuna ukuthola i-degree ukuze ngenelise ukufundisa abanye ngithole lemali eyayizanginceda nxa sengiphayona. Ngathi sengisiyaqeda ngananzelela ukuthi into le yayingidlela isikhathi, ngoba kwakumele ngibale izinto ezinengi ngilungiselela imihloliso. Ngacina ngitshiyana lakho ngaqalisa ukuphayona. Kwakungumnyaka ka-1963.

UKUPHAYONA KWANGENZA NGATHOKOZA

Ngaba liphayona lesikhathi sonke okomnyaka owodwa kwasokuthiwa ngiyekuba liphayona eliqakathekileyo eKapuskasing, e-Ontario. Umfowethu engangiphayona laye kwakuthiwa nguDaniel Skinner futhi wayemdala khatshana kulami okokuthi wayengaba ngubabami. Wangifundisa okunengi ngokuthi izinto kumele zihambe njani ebandleni. Ngabekwa ukuthi ngibe kuKhomithi Yenkonzo ngileminyaka engu-20. Kunengi sibili okwakumele ngikufunde. Kuyangithokozisa ukuthi lakhathesi inhlanganiso ilokhu ikuqakathekisa ukuqeqetsha abasakhulayo. Nxa labo bangakwenza abakufundiswayo bangenza imisebenzi emikhulu enhlanganisweni kaJehova lanxa besesebancane.

EKapuskasing kwakuqanda kungadlali, kwakuze kukhithike longqwaqwane. Sayibhoda sayibhoda indawo le ngiloDaniel. Okunye okuwuthokozisa kakhulu umoya wami yikuthi endaweni le yikho lapho engabonana khona lentombi okwakuthiwa nguLinda Cole, engacina sengiyitshintshe isibongo yaba nguLinda Splane.

ULinda wayekuthanda ukutshumayela futhi banengi ayebafundisa iBhayibhili. Wayelomusa, engumuntu wabantu. Umamazala laye wayemthanda uJehova kodwa ubabazala yena waqala engafuni lakuzwa ngaboFakazi. Lanxa kunjalo umamazala wayebuya labantwabakhe uLinda loJohn loGordon emihlanganweni yebandla futhi wayehamba labo ekutshumayeleni. Ngesinye isikhathi bonke baba ngamaphayona. Ubabazala laye wacina elifundile iqiniso waba nguFakazi okhutheleyo.

Ngo-1965 ngabizwa eBhetheli yeCanada kwathiwa ngizongena iSikolo Senkonzo SoMbuso. Isikolo lesi sasithatha inyanga yonke. Ngathi sengikhonale ngacelwa ukuthi ngifile ifomu lokuya eSikolo seGiliyadi. Ngangingakaze ngiziphuphe ngingummishinari, vele ngangibona angani ayisikho kwami lokhu. Kodwa ngaphongulifila nje ifomu lakhona ngasengibizwa ukuthi ngizongena ikilasi yesi-42. Abaqeqetshi bethu eGiliyadi babesibhalela ama-report besincoma futhi besitshela lapho okumele sithuthukise khona. Okokuqala abangikhuthaza khona yikuthi ngizame ukufunda okunengi ngenhlanganiso kaJehova ngisasesikolo. Lokhu kwanginceda sibili njengoba ngangiseselijaha nje elileminyaka engu-21.

Okunye esakufunda eGiliyadi yikusebenzelana labezindaba. Safunda ukuthi singaxoxisana njani labomsakazo werediyo, abamathelevizhini labamaphephandaba. Ngakukholisa kakhulu engangikufunda kodwa ngalesosikhathi ngangingananzeleli ukuthi kuzanginceda phambili. Ngizalichathekela phambili ukuthi kwanginceda njani.

ESENEGAL

Sathi siqeda iSikolo seGiliyadi mina loMichael kwathiwa siyekuba ngamamishinari eSenegal, e-Africa. Ngalesosikhathi kwakulabamemezeli abangaba ngu-100 kulelolizwe.

Ngemva kwenyanga ezimbalwa, ngacelwa ukuthi ngibe ngincedisa ewofisini yegatsha kanye ngeviki. Iwofisi yegatsha yakhona kwakungokuyindlwana nje okwakukhonapho esasihlala khona. Lanxa kwakungokuyindawo nje okungatsho lutho, umfowethu u-Emmanuel Paterakis, owayeyinceku yegatsha ngalesosikhathi, wayehlala engikhumbuza ukuthi ngingayithatheli phansi iwofisi leyi encane ngoba yayimela inhlanganiso kaJehova elizweni leSenegal. Ngelinye ilanga umfowethu uPaterakis wathi sike sibhalele amamishinari incwadi siwakhuthaze. Ngalezonsuku kwakungalula ukuphrinta incwadi ezinengi yikho kwakumele sibhale incwadi ngayinye nge-typewriter. Lo kwakungumsebenzi sibili kungadlalwa, ngoba kwakusithi ungavele uphambanise ukucitsheka kwakhona kwakungalula yikho kwakumele ube leqiniso lokuthi awuphambanisi ngitsho!

Ngathi sengitshayisile ntambama umfowethu uPaterakis wangiqhubela imvilophu. Wathi kimi: “David, nansi incwadi oyibhalelwe yi-Society.” Ngathi ngiyivula ngabona hawu, ngeyinye yezincwadi leziyana ebengizibhala. Lokhu kwangifundisa ukuthi inhlanganiso kumele uyihloniphe kungelani lokuthi iwofisi yegatsha incane okungakanani.

Ngaba labangane abanengi ebandleni futhi ngangijayele ukubavakatshela ngisiyakwejisa labo emizini yabo. Yeyi sasikholisa wena! Lalamuhla silokhu singabangane. Kwanginceda kakhulu ukufunda ulimi lwesiFrench ngoba khathesi angithwali nzima nxa ngivakatshela ezindaweni okukhulunywa khona ulimi lolu.

Ngo-1968, mina loLinda sathembisana ukutshada. Ngazama ngisazama ukudinga umsebenzi engangingawenza ngamanye amalanga ngoba ngangifuna ukuthi mina loLinda siphayone sonke eSenegal, kodwa-ke angisawutholanga ngoba vele kwakunzima ukuthi bakuqhatshe nxa uvela kwelinye ilizwe. Ngabuyela eCanada sasesitshada, kwasokuthiwa siyekuba ngamaphayona aqakathekileyo e-Edmundston, eNew Brunswick, idolobho elincane elisemngceleni weQuebec.

ENEW BRUNSWICK LEQUEBEC

Kulabalutshwana nje esabatholayo esasifunda labo iBhayibhili kodwa kwakungela ngitsho ummemezeli edolobheni lakhona. Isonto yeRoma yayizibambile lapha, abantu bonke nje babesizwa ngayo. Izindlu ezinengi zazilamabhakani ayebhalwe ukuthi “Asifuni oFakazi bakaJehova Lapha”. Ngalezonsuku sasingazihluphi kangako ngamabhakani anjalo yikho nxa sitshumayela sasingena zonke izindlu singelandaba lokuthi kubhalweni. Iviki ngayinye, isonto yeRoma yayifaka umbiko kwelinye iphephandaba ithi: “Sibafuna ngabomvu oFakazi bakaJehova, abalibonanga.” Sasikwazi ukuthi bakhuluma ngathi ngoba yithi sodwa oFakazi ababelapho. Kwakuyimi lomkami uLinda, loVictor Norberg lomkakhe uVelda.

Angisoze ngikukhohlwe esakutshelwa ngumbonisi wesiqinti esivakatshele okokuqala. Wathi: “Lina kuphela zamani ukuncedisa abantu bakwazi ukuthi oFakazi bakaJehova ngabantu abanjani ukuze batshintshe indlela abalibona ngayo.” Senza khona kanye umhambeli asitshela khona. Ngokuhamba kwesikhathi abantu bananzelela ukuthi oFakazi bakaJehova bathobekile, abafanani labafundisi laba ababeziphakamisa. Sikhuluma nje sekulebandla edolobheni leBrunswick.

Sathi sesilomnyaka sisedolobheni leli kwasokuthiwa sithuthele kwelinye ibandla elalisedolobheni leQuebec. Abafowethu labodadewethu bakhona babelomusa. Sahlala khona okwenyanga ezingu-6, ngemva kwalokho kwathiwa siqalise ukuhambela amabandla.

Okweminyaka engu-14 eyalandelayo sayibhoda sayibhoda iQuebec sihambela. Kwakumnandi! Abantu babelithanda iqiniso, kanengi wawuthola kulabantu abanengi ebandleni ababelungiselela ukubhabhathizwa.

ASISOZE SIBAKHOHLWE

Abafowethu labodadewethu beCanada abakhuluma isiFrench bakhululekile, uhle uzwe nje ubathanda. Abesabi ukukutshela iqiniso futhi bahlala nje bezikholisela. Lanxa kunjalo abanye babo balifunda nzima iqiniso ngoba izihlobo zazibathwalise nzima. Abanye abazali babesithi ebantwaneni babo: “Tshiyana lento yakho leyi yokufunda laboFakazi, nxa ungafuni phuma uphele emzini wami!” Kodwa abanengi abazange babuyele emuva, bakhetha ukukhonza uJehova. Kumele ukuthi uJehova uyaziqhenya ngabo!

Ngiyabe ngiphambanise kakhulu nxa ngingekela ukukhuluma ngabafowethu labodadewethu ababengamaphayona esikhathi sonke laqakathekileyo eQuebec ngalezonsuku. Abanengi babo babevela endaweni ezitshiyeneyo zeCanada. Kwakumele bafunde ulimi lwesiFrench baphinde bafunde lamasiko abantu ababekhule bezazela isonto yeRoma kuphela.

Amaphayona aqakathekileyo ayejayele ukuyatshumayela khonale emajokotshokweni endaweni ezazingela boFakazi. Kodwa abantu babengabathandi yikho kwakunzima ukuthi bathole imisebenzi lendawo zokuhlala. Babeqoqana babe banengana bahlale ndawonye ukuze benelise ukubhadala irenti. Wawungathola behlala bengu-4 kumbe bengu-6, kwesinye isikhathi bengu-8. Amaphayona la ayekhuthele sibili. Ayesithi angathola umuntu ofuna ukufunda iBhayibhili azame ngazo zonke indlela ukumncedisa. Khathesi sokulabamemezeli abanengana eQuebec yikho abafowethu labodadewethu laba sebathuthela kwezinye indawo ezilabamemezeli abalutshwana.

Sasisithi nxa sivakatshele ibandla sasizama ukuthi ngoMgqibelo ekuseni sihambe labasakhulayo ekutshumayeleni. Lokhu kwasinceda ukuthi sizwisise ezinye inhlupho ababehlangana lazo. Abanengi esasitshumayela labo sebesenza imisebenzi etshiyeneyo enhlanganisweni. Abanye bangamamishinari kwamanye amazwe.

Amanye amabandla ayengenelisi ukusincedisa ngemali yokuhambisa, yikho kwesinye isikhathi imali yayisiphelela inyanga ingakapheli. Kodwa uJehova wayehlala esincedisa. Kazange ake asilahle, wawubona nje esevule indlela yokuthi siye kwelinye ibandla.

ENGAKUFUNDA KWABANYE ABATHEMBEKILEYO

Ngike ngatsho laphana ukuthi siseGiliyadi safundiswa ukusebenzelana labezindaba. Engakufundayo kwanginceda kakhulu sengiseQuebec ngoba kulezikhathi ezinengana sibili lapho esasihamba khona sisiyaxoxisana labezindaba. Sasike sixoxisane labomsakazo werediyo labethelevizhini kanye labamaphephandaba. Ngangijayele ukuhamba lomfowethu uLéonce Crépeault, laye owayengumbonisi wesiqinti futhi ekwazi kuhle ukusebenzelana labezindaba. Sasithi nxa sikhuluma labantu abahloniphekayo, wayengazami ukuzenza ngcono kumbe ukwenza kukhanye angani ulolwazi olunengi. Wayefika aphonguthi: “Mina lomngane wami lapha siyazitshumayelela nje. Asilalwazi olutheni ngokwezindaba lokhu. Kodwa sithunywe ukuzotshela abantu ngomhlangano omkhulu oFakazi bakaJehova abazakuba lawo. Singabonga kakhulu nxa lingasincedisa.” Ukuthobeka kwakhe kwakusenza kube lula ukuthi abezomsakazo basincedise.

Ngokuya kwesikhathi ngacelwa ukuthi ngisebenze lomfowethu uGlen How owayeligqwetha. Wayesincedisa kakhulu endabeni ezihluphayo ezazingacina zikhitshwa ngabezindaba. Engakufunda eGiliyadi lengakufunda kumfowethu uLéonce kwanginceda kakhulu. Ngakukholisa ukusebenza lomfowethu uHow. Wayelesibindi, engabaqhuqhi abezomthetho. Kodwa-ke wayeyindoda emthanda kakhulu uJehova.

Ngo-1985 kwathiwa siyehambela amabandla ayeduze lalapho ubaba ayehlala khona. Lokho kwenza kwabalula ukuthi simncedise. Kodwa-ke wasuka watshona ngemva kwenyanga ezintathu. Saqhubeka sihambela amabandla kuleyondawo kwaze kwaba ngu-1989. Sathi sisalibele sezwa sokuthiwa siyesebenzela egatsheni le-United States. Eminyakeni yonke leyo sihambela sakukholisa kakhulu ukuhlala labafowethu labodadewethu abatshiyeneyo. Babelomusa futhi besamukela ngazo zombili emizini yabo. Siswele imilomo eyinkulungwane yokubabonga bonke ngomusa wabo.

E-UNITED STATES

Sathi sifika eBrooklyn kwathiwa ngiyesebenza kuHlangothi Lwenkonzo. Lakhonangale kunengi engakufundayo. Okunye kwakhona yikuthi kuqakathekile ukuhlolisisa ukuze wenze okuyikho kulokuphongucabangela izinto. Kwahlalahlala kwasokusithi ngo-1998 kwathiwa ngiyesebenza kuHlangothi Lwezokuloba. Kuze kube khathesi lokhu ngincenga ngikhonapho. Umfowethu uJohn Barr wayengumhleli weKhomithi Yokuloba futhi ngasebenza laye okwesikhathi eside. Kunengi engakufunda kuye engingasoze ngafa ngakukhohlwa. Wayeyindoda elungileyo emthandayo uJehova.

Abafowethu labodadewethu esisebenza labo kuHlangothi Lwezokuloba bathobekile futhi kumnandi ukusebenza labo. Bahlala bekhuleka kuJehova bemcela ukuthi abancedise ngoba bayakwazi ukuthi okwenza baphumelele ayisikho ukuthi bazingcitshi kodwa nguJehova obancedisayo.

Mina loLinda sesike sathola ithuba lokuvakatshela abafowethu labodadewethu emazweni angu-110. Sizibonele ngawethu ukuthi bayasithanda lokuthi bayamthanda uJehova. Amamishinari, amalunga amakhomithi egatsha labanye abasenkonzweni yesikhathi sonke ngitsho labamemezeli abasemabandleni bazimisele ukuqhubeka bekhonza uJehova kungelani lobunzima abaphakathi kwabo. Abanye baphakathi kwezimpi, abanye bathwaliswe nzima ngezomnotho ikanti abanye bayahlukuluzwa. Angithandabuzi ukuthi uJehova uyazigqaja ngabo!

ULinda ngumngane wami omkhulu, sivela khatshana. Ubengincedisa kuyo yonke imisebenzi ebengiyiphiwa enhlanganisweni. Ngumuntu wabantu nje njalo uyakuthanda ukuncedisa banye. Lasekutshumayeleni lapha kathikazi ukukhuluma labantu futhi usefundise abanengi iqiniso. Ngitsho lalabo abangasafezi inkonzo uyabancedisa ukuthi babuyele ebandleni. Angithandabuzi ukuthi ngamphiwa nguJehova sibili! Khathesi sesiluphele kodwa siyababonga abafowethu labodadewethu abasesebatsha abasincedisa ngendlela ezitshiyeneyo.—Mak. 10:29, 30.

Nxa ngithi ukubuyisela ingqondo emuva kancane ngicabanga iminyaka yonke engu-80 edlulileyo, hayi angisoli lutho. Kanti ngiyabe ngingabongi ngilani? Ngivumelana laye sibili umhubi owabhala wathi: “Awu Nkulunkulu ungifundise kusukela ngisesemutsha. Kuze kube khathesi ngilokhu ngikhuluma ngemisebenzi yakho emangalisayo.” (Hubo. 71:17) Lami ngizimisele ukuqhubeka ngibambelele kuze kube sekucineni.