കുപ്പി​ക​ളിൽനി​ന്നു മനോ​ജ്ഞ​മായ മുത്തു​ക​ളി​ലേക്ക്‌

നൈജീരിയയിലെ ഉണരുക! ലേഖകൻ

നിങ്ങൾ തിരക്കി​ലാണ്‌. മേശപ്പു​റ​ത്തി​രി​ക്കുന്ന ഒരു കുപ്പി എടുക്കാ​നാ​യി നിങ്ങൾ കൈ നീട്ടുന്നു. എന്നാൽ അതു നിങ്ങളു​ടെ പിടി​യിൽനി​ന്നും വഴുതി തറയിൽ വീണു പൊട്ടു​ന്നു. നിങ്ങൾ ദീർഘ​ശ്വാ​സം വിടുന്നു, പൊട്ടിയ കഷണങ്ങൾ തൂത്തു​വാ​രി ചവറ്റു​കൊ​ട്ട​യിൽ ഇടുന്നു. നിങ്ങളെ സംബന്ധി​ച്ചി​ട​ത്തോ​ളം സംഗതി അവിടെ അവസാ​നി​ച്ചു.

നിങ്ങൾ നൈജീ​രി​യ​യി​ലെ ബിഡയി​ലാ​ണു താമസി​ച്ചി​രു​ന്ന​തെ​ങ്കിൽ അതു തുടക്കം മാത്ര​മാ​യി​രി​ക്കാം. എന്തു​കൊണ്ട്‌? എന്തു​കൊ​ണ്ടെ​ന്നാൽ അവിടെ പാർക്കുന്ന നൂപ്പെയ്‌ ജനങ്ങളു​ടെ ഇടയിലെ കരകൗ​ശ​ല​പ്പ​ണി​ക്കാർക്ക്‌ ഒരു പൊട്ടിയ കുപ്പി​യിൽനി​ന്നു മനോ​ഹ​ര​മായ ഒരു മുത്തു​മാല ഉണ്ടാക്കാൻ കഴിയും. തലമു​റ​ക​ളിൽനി​ന്നു തലമു​റ​ക​ളി​ലേക്കു കൈമാ​റി​വ​രുന്ന ഒരു കലയാണ്‌ അത്‌. നൂറ്റാ​ണ്ടു​ക​ളാ​യി​ട്ടും അതിനു മാറ്റ​മൊ​ന്നു​മു​ണ്ടാ​യി​ട്ടില്ല.

ബിഡയി​ലെ മുത്തു നിർമാ​ണം

മണ്ണു​കൊ​ണ്ടു നിർമി​ത​മായ പണിയാല ചെറു​തും വൃത്താ​കൃ​തി​യി​ലു​ള്ള​തു​മായ ഒരു കുടി​ലാണ്‌. തറയുടെ മധ്യത്തിൽ മണ്ണു​കൊ​ണ്ടുള്ള ഒരു ചൂളയുണ്ട്‌. കരകൗ​ശ​ല​പ്പ​ണി​ക്കാർ ചൂളയി​ലേക്കു വിറകു കഷണങ്ങ​ളി​ട്ടു തീപി​ടി​പ്പി​ക്കു​ന്നു. കൈ​കൊ​ണ്ടു പ്രവർത്തി​പ്പി​ക്കുന്ന ഉലശീല (bellows) ഉപയോ​ഗിച്ച്‌ തീ ആളിക്ക​ത്തി​ക്കു​ന്നു. കൂടുതൽ വിറകു കഷണങ്ങൾ ഇടു​മ്പോൾ ഒരു ചുമന്ന ജ്വാല ചൂളയു​ടെ പുറ​ത്തേക്ക്‌ ഉയരുന്നു. ഒരു കുപ്പി ചൂളയു​ടെ മുകളി​ലാ​യി ഒരു ദണ്ഡിൽ തൂക്കി​യി​ട്ടി​ട്ടുണ്ട്‌. പെട്ടെ​ന്നു​തന്നെ ഗ്ലാസ്‌ മൃദു​വാ​യി ഉരുകി തൂങ്ങി​ക്കി​ട​ക്കു​ന്നു.

മുത്തു നിർമാ​താവ്‌ ഒരു സമയത്ത്‌ ഒരു മുത്തു​ണ്ടാ​ക്കു​ന്നു. അയാൾ ഗ്ലാസ്‌ തൂക്കി​യി​ട്ടി​രി​ക്കുന്ന ദണ്ഡിനു സമീപ​ത്താ​യി തീയുടെ മുകളിൽ കൂർത്ത​യ​റ്റ​മുള്ള ഒരു ദണ്ഡു വയ്‌ക്കു​ന്നു. കൂർത്ത അറ്റം ചുട്ടു പഴുക്കു​മ്പോൾ അയാൾ അത്‌ ഉരുകി തൂങ്ങി​ക്കി​ട​ക്കുന്ന ഗ്ലാസ്‌ ഗോള​ത്തി​ലേക്കു കൊണ്ടു​ചെ​ല്ലു​ന്നു. പിന്നെ അയാൾ കൈവി​ര​ലു​കൾക്കൊണ്ട്‌ ദണ്ഡ്‌ തിരി​ക്കു​ക​യും ഗ്ലാസിൽനി​ന്നും മുത്തിന്റെ വലിപ്പ​ത്തിൽ ഒരു ഭാഗം ചുറ്റി​യെ​ടു​ക്കു​ക​യും ചെയ്യുന്നു.

അടുത്ത​താ​യി, നീളമുള്ള ഒരു പരന്ന കത്തിയു​പ​യോ​ഗിച്ച്‌ അയാൾ അത്‌ മയപ്പെ​ടു​ത്തു​ക​യും ഗ്ലാസിനു മുത്തിന്റെ ആകൃതി വരുത്തു​ക​യും ചെയ്യുന്നു. പ്രത്യേക വൈദ​ഗ്‌ധ്യ​മു​ള്ള​യാ​ളാ​ണെ​ങ്കിൽ പല നിറങ്ങ​ളി​ലുള്ള ഗ്ലാസു​കൊണ്ട്‌ അയാൾക്കു പണിയാൻ കഴിയും. നിർമി​ക്കുന്ന ഓരോ മുത്തിന്റെ മുകളി​ലും അയാൾ പ്രത്യേക ഡി​സൈ​നിൽ പല നിറങ്ങ​ളി​ലുള്ള ഗ്ലാസുകൾ പൊതി​യു​ന്നു. ഒടുവിൽ അയാൾ കത്തിയു​പ​യോ​ഗിച്ച്‌ ദണ്ഡിൽനി​ന്നും മുത്ത്‌ പതുക്കെ അടർത്തി​യെ​ടുത്ത്‌ ചാരം നിറച്ച ഒരു പാത്ര​ത്തി​ലി​ടു​ന്നു. അവിടെ കിടന്ന്‌ അതു തണുക്കു​ന്നു. ഇപ്പോൾ മുത്തിന്റെ പണി പൂർത്തി​യാ​യി​രി​ക്കു​ന്നു. ദണ്ഡു മൂലം ഉണ്ടായ ദ്വാരം മുത്തു കോർക്കു​ന്ന​തി​നുള്ള ദ്വാര​മാ​യി ഉപയോ​ഗി​ക്കു​ന്നു. മുത്തുകൾ കഴുകി​യ​ശേഷം അവയെ മറ്റു മുത്തു​ക​ളു​മാ​യി കോർത്ത്‌ നെക്ക്‌ലേ​യ്‌സ്‌ ഉണ്ടാക്കുന്ന പണി മാത്രമേ ഇനി ബാക്കി​യു​ള്ളൂ.

ഈ കല അഭ്യസി​ക്കൽ

മുത്തു​നിർമാണ കല ഒരാൾ എങ്ങനെ​യാ​ണു പഠിക്കു​ന്നത്‌? ആദ്യമാ​യി നൂപ്പെയ്‌ കുട്ടികൾ മറ്റുള്ളവർ ചെയ്യു​ന്നതു നിരീ​ക്ഷി​ക്കു​ന്നു. പത്തു വയസ്സാ​കു​മ്പോ​ഴേ​ക്കും അവർ വിറകു വെട്ടാ​നും ശേഖരി​ക്കാ​നും സഹായി​ക്കു​ന്നു.

അടുത്ത പടി ഉലശീല ഉപയോ​ഗി​ക്കു​ന്ന​തിൽ പ്രാവീ​ണ്യം നേടു​ക​യെ​ന്ന​താണ്‌. തുണി​കൊ​ണ്ടു​ണ്ടാ​ക്കിയ ഇരട്ട സഞ്ചിയാണ്‌ ഉലശീല. സഞ്ചിക​ളി​ലോ​രോ​ന്നും ഒരു ദണ്ഡി​നോ​ടു ബന്ധിപ്പി​ച്ചി​രി​ക്കും. ഉലശീല പ്രവർത്തി​പ്പി​ക്കു​ന്ന​തിന്‌ “കാറ്റ്‌ ഊതു​ന്ന​യാൾ” ഓരോ കയ്യിലും ഓരോ ദണ്ഡു പിടി​ച്ചു​കൊണ്ട്‌ അവ മുകളി​ലേ​ക്കും താഴേ​ക്കും അതി​വേഗം ചലിപ്പി​ക്കു​ന്നു. ഇതു ചെയ്യു​ന്ന​തിന്‌ അയാൾക്കു ശക്തിയും ഏകോപന പ്രാപ്‌തി​യും ആവശ്യ​മാണ്‌. മുത്തു നിർമി​ക്കുന്ന സമയത്തു മുഴു​വ​നും സ്ഥിരമാ​യി ഉലശീല ചലിപ്പി​ച്ചു​കൊ​ണ്ടി​രി​ക്കാൻ തക്കവണ്ണ​മുള്ള ശക്തി അയാൾക്ക്‌ ഉണ്ടായി​രി​ക്കണം, ചില​പ്പോൾ പണി മണിക്കൂ​റു​ക​ളോ​ളം നീണ്ടു​നി​ന്നേ​ക്കാം!

കൂടാതെ, ആവശ്യ​മാ​യി​രി​ക്കുന്ന കൃത്യം വേഗത​യിൽ ഉലശീല പ്രവർത്തി​പ്പി​ച്ചു​കൊണ്ട്‌ അതി​വേ​ഗ​ത്തി​ലുള്ള, സ്ഥിരമായ ഒരു താള​ക്രമം നിലനിർത്താൻ തക്കവണ്ണം അയാൾക്ക്‌ ഏകോപന പ്രാപ്‌തി​യു​ണ്ടാ​യി​രി​ക്കണം. തീരെ പതുക്കെ കാറ്റടി​പ്പി​ക്കുന്ന പക്ഷം തീയുടെ ചൂട്‌ പണിയു​ന്ന​തി​നു മതിയായ വിധത്തിൽ ഗ്ലാസിനെ മൃദു​വാ​ക്കു​ക​യില്ല. ഇനി വളരെ വേഗത്തിൽ കാറ്റടി​പ്പി​ക്കുന്ന പക്ഷം ചൂടു കൂടി​യിട്ട്‌ ഗ്ലാസ്‌ ദണ്ഡിൽനി​ന്നും അടർന്നു തീയിൽ വീണേ​ക്കാം.

സാധാ​ര​ണ​മാ​യി, മുത്തു​നിർമാ​ണ​ത്തിൽ പരിശീ​ലനം സിദ്ധി​ക്കുന്ന ഒരാൾ അഞ്ചുവർഷം ഉലശീല കൈകാ​ര്യം ചെയ്യുന്നു. മുത്തുകൾ രൂപ​പ്പെ​ടു​ത്തുന്ന വിധം അയാൾ ഒടുവി​ലാ​ണു പഠിക്കു​ന്നത്‌. തീയുടെ ചൂടു സഹിക്കാൻ പഠിക്കു​ന്നത്‌ ഈ ജോലി​യി​ലെ വെല്ലു​വി​ളി​യു​ടെ ഒരു ഭാഗമാണ്‌. ഉഷ്‌ണ​മേ​ഖലാ സൂര്യന്റെ ചൂടിന്റെ കൂടെ ഇതും കൂടെ​യാ​കു​മ്പോൾ അത്‌ ഒരു പരി​ശോ​ധ​ന​ത​ന്നെ​യാണ്‌.

അവൻ പടിപ​ടി​യാ​യി​ട്ടാ​ണു പഠിക്കു​ന്നത്‌. ദണ്ഡുകൾ കൈകാ​ര്യം ചെയ്യാൻ അനുഭ​വ​പ​രി​ച​യ​മുള്ള ഒരു മുത്തു നിർമാ​താ​വി​നെ സഹായി​ച്ചു​ക​ഴി​യു​മ്പോൾ പരിശീ​ലനം സിദ്ധി​ക്കുന്ന ആൾ ചെറു​തും ലളിത​വു​മായ മുത്തുകൾ ഉണ്ടാക്കാൻ പഠിക്കു​ന്നു. കാല​ക്ര​മേണ അവൻ കൂടുതൽ വലിപ്പ​മു​ള്ള​വ​യും മറ്റു നിറത്തി​ലുള്ള ഗ്ലാസു​കൊണ്ട്‌ പ്രത്യേക രീതി​യിൽ പൊതിഞ്ഞ്‌ അലങ്കരി​ച്ച​വ​യു​മായ മുത്തുകൾ ഉണ്ടാക്കി​ത്തു​ട​ങ്ങു​ന്നു. പരിച​യ​സ​മ്പ​ന്ന​രായ മുത്തു​നിർമാ​താ​ക്ക​ളു​ടെ ജോലി കണ്ടാൽ അത്‌ എളുപ്പ​മാ​ണെന്നു തോന്നും. ഒരു സമയത്ത്‌ ഒരെണ്ണം വെച്ച്‌ ഒരേ വലിപ്പ​ത്തി​ലും ആകൃതി​യി​ലും ഡി​സൈ​നി​ലു​മുള്ള ഒരു കൂട്ടം മുത്തുകൾ ഉത്‌പാ​ദി​പ്പി​ക്കു​ന്ന​തി​നാ​വ​ശ്യ​മായ വൈദ​ഗ്‌ധ്യം നേടി​യെ​ടു​ക്കു​ന്ന​തി​നു സമയ​മെ​ടു​ക്കും.

മുത്തു നിർമാ​ണം ആസ്വാ​ദ്യ​മായ ഒരു കലയാണ്‌. നിറപ്പ​കി​ട്ടുള്ള മുത്തുകൾ അണിഞ്ഞ ആളുകളെ രാജ്യ​ത്തു​ട​നീ​ളം കാണു​ന്ന​തിൽ മുത്തു​നിർമാ​താ​ക്കൾ ആനന്ദം കൊള്ളു​ന്നു. കുട്ടികൾ അണിയുന്ന ചെറു മുത്തു​ക​ളും സ്‌ത്രീ​കൾ അണിയുന്ന മനോ​ഹ​ര​മായ കരകൗ​ശ​ല​പ്പ​ണി​ക​ളുള്ള മുത്തു​ക​ളും പുരു​ഷൻമാർ അണിയുന്ന ഭാരമുള്ള, ആചാരാ​നു​ഷ്‌ഠാ​ന​ങ്ങൾക്ക്‌ ഉപയോ​ഗി​ക്കുന്ന മുത്തു​ക​ളും ഇവയിൽ ഉൾപ്പെ​ടു​ന്നു. ഉത്സവ വേളക​ളിൽ ഉലശീ​ല​യു​ടെ താളത്തി​നൊ​ത്തു പാട്ടു പാടാ​നും നൃത്തം ചെയ്യാ​നും ആളുകൾ പണിയാ​ല​യിൽ വട്ടംകൂ​ടു​ന്ന​തും ആസ്വാ​ദ്യ​മാണ്‌.

പശ്ചിമ ആഫ്രി​ക്ക​യു​ടെ ചരിത്രം (ഇംഗ്ലീഷ്‌) എന്ന പുസ്‌തകം ഇപ്രകാ​രം പറയുന്നു: “ഗ്ലാസു​കൊ​ണ്ടുള്ള . . . നൂപ്പെയ്‌ ജനങ്ങളു​ടെ കലാപ​ര​മായ നിർമി​തി . . . ഇപ്പോ​ഴും ഭൂഖണ്ഡ​ത്തി​ലെ ഏറ്റവും നല്ലതിൽ ചിലതാണ്‌.” മറ്റുള്ള​വ​രും ഇതി​നോ​ടു യോജി​ക്കു​ന്നു. ഒരു ക്രിസ്‌തീയ മിഷനറി ഇപ്രകാ​രം പറഞ്ഞു: “അവധിക്കു പോയ​പ്പോൾ ഞങ്ങളുടെ സുഹൃ​ത്തു​ക്കൾക്കും കുടും​ബ​ത്തി​നും കൊടു​ക്കാ​നാ​യി ഞങ്ങൾ ബിഡയിൽനി​ന്നും അതു​പോ​ലെ​തന്നെ മറ്റു സ്ഥലങ്ങളിൽനി​ന്നും മുത്തുകൾ വാങ്ങി. ഞങ്ങൾ ഐക്യ​നാ​ടു​ക​ളിൽ എത്തിയ​പ്പോൾ ബിഡയിൽനി​ന്നുള്ള മുത്തു​ക​ളാണ്‌ ഞങ്ങളുടെ സുഹൃ​ത്തു​ക്കൾ എല്ലായ്‌പോ​ഴും കൂടുതൽ ഇഷ്ടപ്പെ​ട്ടത്‌!”

[26-ാം പേജിലെ ചിത്രം]

ചൂളയിൽ ഗ്ലാസ്‌ ഉരുക്കി​യെ​ടു​ക്കു​ന്നു