MĨI 18-24, 2026
RWĨMBO NA. 35 Thithia Mantũ Jarĩa Jarĩ ja Gĩtũmi Nkũrũki
Nĩatĩa Ũũmba Gũciinda Magiitaria?
‘Karageni bũkĩmenyaga ũrĩa Mwathani eendaga kũthithue.’—Aef. 5:17.
JARĨA TŨKAIRITANA
Tũkona ũrĩa tũũmba kũthingatĩĩra mantũ ja gĩkĩrundu kinya kethĩra kũrĩ na mantũ joomba gũtũgiitaria.
1-2. Nĩatĩa ũntũ bwa gĩtũmi bũũmba kwaa kĩgiitaria?
NĨRĨ wĩrĩgĩĩte gũkũrũkĩĩra kĩgiitaria kĩnna? Mbuga kũrĩ ũntũ bwakwangaratanĩrie ũratiga kũthithia ũrĩa wathithagia na tontũ bũu nĩwabataraga kũthuura nĩ bũrĩkũ ũkathingatĩĩra. Ngerekano, thũgaania ũringĩri thimũ wĩtithĩtie ngarĩ. Mbuga ũrĩa wakũringĩra nakũbatara ũmũtethia, ĩndĩ ũkeeja kũmĩĩtĩka yomba gũkwangaratania. Ũntũ bwa gĩtũmi nkũrũki thaa iu nĩkũthingatĩĩra arĩa ngarĩ yĩtĩĩrĩte.
2 Ũtũũro bwetũ nĩbũũjũri mantũ jamaingĩ ja gĩtũmi. Nĩtũkũmenya atĩ kũthingatĩĩra mantũ ja gĩkĩrundua nĩbu ũntũ bwa gĩtũmi nkũrũki. (Mat. 6:33) O ta dereba babeega ba ngarĩ, antũ ba Jehova nĩbaciũmagia gũciũkĩrwa nĩ mantũ jarĩa jomba kũbagiitaria batĩkathingatĩĩre mantũ ja gĩkĩrundu.—Nju. 4:25; Mat. 6:22.
3. Nĩatĩa kĩthomo gĩkĩ gĩgatũtethia kwona ũrĩa tũũmba kũrwa na magitaaria?
3 Gũtĩ kinya ũmwe weetũ arĩngĩenda kũgiitarua atĩkathingatĩĩre mantũ ja gĩkĩrundu. Amwe nou, nĩtũcemanagia na mantũ jomba gũtũgiitaria ntũti. (Luk. 21:34-36) Nĩkenda tũũmba gwĩka mbere mantũ jegie gũtumĩkĩra Jehova, gatũcũnkũũne (1) igiitaria birĩa tũũmba gũcemania nabio, (2) ũrĩa Jesũ aaciindĩre magiitaria, na (3) ũrĩa kinya tuĩ tũũmba kũrwa najo ntukũne cietũ.
NĨ MAGIITARIA JARĨKŨ TŨCEMANAGIA NAJO?
4-6. Nĩ mantũ jarĩkũ jomba gũtũgiitaria na mpwĩ?
4 Twinthe nĩtwĩthagĩrwa na mantũ jamaingĩ ja gĩtũmi jarĩa tũthithagia. Ngerekano, jomba kwĩthĩrwa jegie ũgima bwetũ bwa mwĩrĩ, mobatu ja nja, kana mantũ jeetũ kĩũmbe jarĩa tũkũbatara kwiingia. Kamma, mantũ jau nĩ ja gĩtũmi na nĩtũbuĩrĩte kũjajũkia na ũrito. Ĩndĩ rĩ, mantũ jau no jatũgiitarie? Ĩĩ, kethĩra tũgakara tũkĩjathũgaanagĩria na gũtumĩra ĩgiita rĩetũ rĩriingĩ na inya yeetũ yonthe kĩrĩjo.
5 Nkũrũki, babaingĩ beetũ nĩbaringithĩtue nĩ mĩrimo, ndwa, waagi bwa thĩĩrĩ na mbeca, na mantũ jangĩ jarĩa jagũkarĩka nthĩgũrũne ĩjĩ. (2 Tim. 3:1) Rĩrĩa twagwatwa nĩ mantũ ta jau, jomba gũtũthangĩkia na tũgakara tũkĩjathũgaanagĩria.
6 Mbuga nũcionerete antũ baringithĩtue nĩ mantũ ta jau na ũtũũro bwao bwathũũka buru. Rĩrĩa gwakarĩka ũu, nĩ bathangĩkaga mono. Jehova atoombĩte antũ bathangĩka kana bakara bainyĩĩrĩkĩte. Nĩkĩo muntũ aigagua aunĩki nkoro rĩrĩa agũkũrũkĩĩra mantũ jamoomũ ũtũũrone. Ta maumĩĩra, bamwe nĩ nĩbathingatagĩĩra mantũ ja kwigwĩria nĩkenda boorĩĩrua nĩ mathiina. Nĩatĩa tũũmba kũthithia rĩrĩa twakũrũkĩĩra mantũ ta jau? Gatũcũnkũũne ngerekano ya Jesũ twone ũrĩa ĩgatũtethia kũrwa na magiitaria jarĩa joomba gũtũrigĩĩria kũthathayia Jehova.
NĨATĨA JESŨ AATHITHĨRIE NĨKENDA ACIINDA MAGIITARIA?
7. Nĩmbi birĩngĩũmba kũgiitaria Jesũ?
7 Kũrĩ na mantũ jamaingĩ jarĩngĩgiitaria Jesũ ta, ja gĩciaca na ja mũtũũrĩre. Rĩrĩa aarĩ nthĩgũrũne, babaingĩ baarĩ nkĩa na nĩbaajĩtue. (Mat. 14:14; Mar. 14:7) Nĩbaainyagĩĩrua nĩ Ayahudi bangĩ na kinya nĩ thirĩkarĩ ya Roma. Rĩrĩa antũ boonere atĩ naarĩ na inya na ũũmbi bwa kũringa biama, nĩbeendaga kũmweethia mũnene. (Joh. 6:14, 15) Nkũrũki, Shaitani naagererie Jesũ akĩendaga kũmweethia mũnene wa nthĩgũrũ. (Mat. 4:8, 9) Kinya mũtũmwa Petero, ũrĩa waarĩ mũcoore wa akuĩ wa Jesũ rĩrĩa aamenyere nengeerie kũthangĩkua, naamũrigĩĩrĩrie aramwĩra: ‘Gũkorokara ũu kĩrĩgwe Mwathani.’—Mat. 16:21, 22.
8. Nĩatĩa Jesũ oombĩre gũciinda magiitaria?
8 Nĩatĩa Jesũ aciindĩre magiitaria? Nĩ gũkũrũkĩĩra njĩra ithatũ. Ya mbere, naathingatĩĩrĩre mwonere jwa Jehova jwa mantũ. (Joh. 8:28; 14:9) Ya ijĩrĩ, naarĩ na wĩru mantũne ja gĩkĩrundu. (Mat. 9:35) Na ya ithatũ, naaciũkagĩrwa nĩ mantũ jarĩa jarĩ ja gĩtũmi nkũrũki. (Joh. 4:34) Naciindĩre magerio ja Shaitani na ararega ũntũ bũrĩa Petero aamwĩraga tontũ bwaarĩ giutatĩ na wendi bwa Jehova. (Mat. 4:10; 16:23) Jesũ ataarekererie antũ bamwangaratania gũkũrũkĩĩra mwonere, biugo, kana mathithio jaao atiga gũtumĩkĩra Jehova. Ntukũne cietũ, twomba gũkũrũkĩĩra magiitaria mwanya na ja Jesũ. Ĩndĩ twathingatĩĩra mantũ jau jathatũ o ta Jesũ, tũkajaciinda.
NĨATĨA TŨŨMBA GŨCIINDA MAGIITARIA?
9. Nĩatĩa Aefeso 5:17 ĩgũtwĩra tũthithie?
9 Iritane kũthũgaania o ta Jehova. Kũthithia ũu gũgagũtethia ‘gũkara ũkĩmenyaga ũrĩa Mwathani eendaga kũthithua.’ (Thoma Aefeso 5:17.) Tũkamenya jarĩa jagwĩragia Jehova twathoma Rũteto rwawe na kũrũthũgaanĩria. Kinya rĩrĩa Bibiria ĩtĩkwarĩĩria ĩmwe kwa ĩmwe ũntũ bũrĩa tũgũkũrũkĩĩra, twomba kũmenya wendi bwawe. Nĩatĩa tũũmba kũthithia ũu? Nĩ rĩrĩa twaciũkĩrwa nĩ njĩra ya Jehova ya kũthũgaania, na twethĩrwa na wendi bwa gũtongeerua nĩyo.
10. Nĩatĩa tũũmba kwiritana bwegie njĩra ya Jehova ya kũthũgaania?
10 Twomba kwiritana bwegie njĩra ya Jehova ya kũthũgaania twathoma Bibiria na twacũnkũũna mathithio jaawe kwerekera antũ. (Jer. 45:5) Rĩrĩa tũkũmĩthoma, no tũciũrie biũria ta bibi: ‘Nĩatĩa ũntũ bũbũ bũkũnditana bwegie Jehova? Nĩatĩa bũũmba gũntethia mbona mantũ tawe?’ Ũũme bwa Jehova nĩ bũbwingĩ nkũrũki ya bwetũ. (Isa. 55:9) Kwou, nĩtũbuĩrĩte kũmwĩrĩgĩĩra atũritana kũthithia wendi bwawe. (Zb. 143:10) Kinya nĩtũbuĩrĩte kũmũromba atũtethia gũciũkĩrwa nĩ njĩra yaawe ya kũthũgaania na tũmĩthingatĩĩre.—1 Joh. 5:14.
11. Nĩatĩa Jehova agũtwendera?
11 O ũrĩa tũkairitana kũthũgaania ta Jehova, tũkoona arĩenda tũciebania na magiitaria nĩkenda tũkara twithuranĩrĩte tontũ bwa mũthiro jũrĩa jwĩjĩte. (Mat. 24:44) Atĩkwenda tũremeerwa nĩ mĩthangĩko. (Mat. 6:31, 32) Nĩkĩo atũtethagia twainyĩĩrua nĩ mathĩĩna jegie ũgima bwa mwĩrĩ, ngũgĩ, antũ a gũkara, mathĩĩna jeetũ kĩũmbe kana ja nja. Natũgwataga ũgeni tũmũrombe ũũme na kinya inya ya kũrwa na mantũ jamoomũ.—Zb. 55:22; Nju. 3:5-7.
12. Nĩ njĩra ĩrĩkũ ĩmwe yũũmba gũtũtethia kũũmĩĩria mĩthangĩko ĩrĩa ĩrĩ nthĩgũrũne? (Mathayo 5:3)
12 Ĩthĩrwa na wĩru mantũne ja gĩkĩrundu. Twinthe nĩtwinyĩĩrĩtue nĩ mantũ jarĩa jagũkarĩka nthĩgũrũne na tũtĩũmba kũjarigĩĩria. Kwou, kũthingatĩĩra mantũ ja gĩkĩrundu nĩgũtũtethagia tũtĩkagiitarue nĩjo. Tũkethĩrwa na kũgwĩrua twaiingia ũbatu bwa gĩkĩrundu bũrĩa Jehova aatũmbĩre nabu. (Thoma Mathayo 5:3.) Twiingagia ũbatu bũu rĩrĩa twairitana bũmwegie gũkũrũkĩĩra Rũteto rwawe Bibiria, na twairitanĩria kũmũthathayia. Twathithia ũu, tũkethĩrwa tũkĩgwĩragia Jehova tontũ nĩtũgũtumĩra ĩgiita rĩetũ na njĩra ya ũũme.—Nju. 23:15.
13. Nĩatĩa tũũmba gũtumĩra ‘ĩgiita rĩetũ’ bwega?
13 Tũrĩ Akristũ nĩtwĩthagĩrwa na mworoto jwa gũtumĩra ‘ĩgiita rĩetũ’ bwega. (Aef. 5:15, 16; Tega “making the best use of your time” kĩrĩ study note.) Mĩstaarĩ ĩu teka ĩkwarĩĩria akĩ ũrĩa tũũmba gũtumĩra ĩgiita rĩetũ. Ĩndĩ kinya nĩĩtwĩkagĩra inya tũthũgaanĩrie bwega ũrĩa tũgũtumĩra ĩgiita rĩetũ mbere Jehova athiria mũtaratara jũjũ mũthũũku. Nĩatĩa tũũmba gũtumĩra ĩgiita rĩetũ bwega? Kethĩra tũgatumĩra ĩgiita rĩriingĩ kũthingatĩĩra imenyithia bia mantũ jamathũũku jarĩa jagũkarĩka, bũu no bũtũgiitarie, bũgatuuna nkoro, na kinya wĩru bwetũ kĩrĩ ũthathayia bũkanyiia. Nĩbwega twĩĩke mĩanka yegie ĩgiita rĩrĩa tũgatumĩra kũthingatĩĩra imenyithia bia nteto! Kũthithia ũu, kũgatũma tũtĩkainyĩrĩke mono kĩmathũgaanio, na tũkethĩrwa na ĩgiita rĩa kũngʼana rĩa mantũ ja gĩkĩrundu. Kinya tũkaaramia ũtungatĩri bwetũ kwombĩka na njĩra mwanya mwanya, ta gũcokera barĩa twonete ũtungatĩrine. Nĩtũkũmenya nĩ ũntũ bwa gĩtũmi mono gũtumĩra kaanya geetũ gũtethia antũ nĩkenda ‘bonokua bacoke kũmenya mantũ jarĩa jarĩ ja mma.’—1 Tim. 2:4.
14. Nĩatĩa tũgunĩkaga twethĩrwa na wĩru mantũne ja gĩkĩrundu? (Tega kinya mbica.)
14 Kwĩthĩrwa na wĩru mantũne ja gĩkĩrundu gũgatũtethia tũtĩkoorĩrue nĩkĩ mantũ jamathũũku jongerekete nthĩgũrũne. Kwou, tũtĩkũmaka twona nkucanio cia gĩciaca, mathĩĩna ja kĩmbeca, na gũtaamba kwa mĩrimo. Mantũ jau nĩ rwano rwa kũrikithia atĩ ũroria bwa Bibiria nĩbũkũũjũra. Antũ a gũkĩra, nĩtũgwĩtĩkia Jehova akathiria mathĩĩna jau jonthe ĩgiita rĩtĩ kũraaja na arete Paradiso. Mbere ĩgiita rĩu rĩkinya, tũrĩ na mma agatũtethia kũũmĩĩria, na bũu nĩbũgũtũboreria.—Zb. 16:8; 112:1, 6-8.
Kinya kethĩra kũrĩ na mantũ jamathũũku nthĩgũrũne, thingatĩĩra mantũ ja gĩkĩrundu (Tega gĩcuncĩ kĩa 14)b
15. ‘Kwatha’ mathũgaanio jeetũ gũgatũtethia kũthithia atĩa? (1 Petero 4:7)
15 Menya ũũrĩrua nĩ mantũ jarĩa jarĩ ja gĩtũmi nkũrũki. Babaingĩ nthĩgũrũne ĩjĩ bathingatĩĩrĩte mantũ ja kwigwĩria, na batĩkũthũgaanĩria mũthiro jũrĩa jũthengeerete. Nĩ mma kwigwĩria gũtĩthũũki, ĩndĩ nĩtũbuĩrĩte ‘kwatha’ mathũgaanio jeetũ tũtĩgatongeerue nĩ mwonere jwa nthĩgũrũ. (Thoma 1 Petero 4:7.) Kũu nĩ kuuga atĩa? Nĩ kuuga twĩthĩrwe na mwonere jũngˈanĩĩrĩte jwegie mantũ ja kwigwĩria na tũtue matua ja ũũme. Matua ta jau jakonania atĩ tũrĩ na mwonere ta jwa Jehova na nĩtũgũciũkĩrwa nĩ mantũ jarĩkũ jarĩ ja gĩtũmi nkũrũki.—2 Tim. 1:7.
16. Nĩ ũntũ bũrĩkũ Jesũ eekĩre mbere rĩrĩa engeerie kũũragwa?
16 Rĩonthe Jesũ naariikanaga nĩ mantũ jarĩkũ jaarĩ ja gĩtũmi nkũrũki. Kinya rĩrĩa aakũrũkagĩĩra mantũ jamoomũ mbere oragwa, noonanĩrie ũntũ bwa gĩtũmi nkũrũki kĩrĩwe nĩ kũgwatĩĩra wĩtĩkĩkua bwawe na kũũjũria wendi bwa Jehova. Bũu nĩbwatũmĩre aromba na wĩru mono. Ĩndĩ aritwa baawe nĩbaamamĩre antũ a bamũgwatia kũromba. Baathithĩrie ũu tontũ nĩbaanogi na nĩbaarĩ na ‘kĩeba gĩkĩnene.’—Luk. 22:39-46; Joh. 19:30.
17. Nĩkĩ antũ babaingĩ batumagĩra ituo bia mwingĩ intanetine, na nĩatĩa ũntũ bũu bũũmba kũbagiitaria? (Tega kinya mbica.)
17 O ta aritwa ba Jesũ, magiita jamwe twomba kwigua tũnogi. Mantũ jarĩa jagũkarĩka ĩgiita rĩrĩ rĩa mũthiro jomba gũtũretera mĩthangĩko ĩmiingĩ. Babaingĩ ntukũne cietũ barĩcwa giciitho kĩrĩ ituo bia intaneti. Bũu nĩbũtũmaga bagwatanĩra na acoore na antũ ba nja ciao gũntũ gũkwingĩ nthĩgũrũne na bakaranĩria nabo, bagatũmanĩra mbica, na bakathithia mantũ jangĩ jamaingĩ. Kinya nĩ batumagĩra njĩra ĩu gũtega mantũ jamaingĩ ja kwigwĩria. Amwe nou, nĩbaunĩkaga nkoro na bagata ĩgiita na inya yaao ĩnyiingĩ bathingatĩĩrĩte mantũ jameerũ jarĩa jakuumĩra. Nĩkenda twĩthĩrwa na mwonere jũngʼanĩĩrĩte jwegie ituo biu, no tũciũrie ũjũ, ‘Rĩ, nĩngunĩkaga rĩrĩa nkũbitumĩra, kana ka bindigagĩĩria kũthithia mantũ ja gĩtũmi nkũrũki?’
Gũtua matua ja ũũme nĩgũtũtethagia tũtĩkagiitarue nĩ ituo bia kwaranĩria intanetine, mantũ ja kwigwĩria, na ja kũnogoka (Tega gĩcuncĩ gĩa 17)
18. Nĩkĩ tũkũbatara kũthuura mantũ ja kwigwĩria na njĩra ya ũũme?
18 Kinya nĩtũkũbatara kwĩthĩrwa na ũngʼanĩĩru bwegie cinema irĩa tũgũtega, ipindi bia TV, vidio inkuĩ intanetine, kana mĩcetho ya vidio ĩrĩa tũkũthuura. Mantũ jau jomba gũtũma tũgwĩrua kana kinya tũnogoka. Ĩndĩ nĩtũkũbatara kwonania ũũme rĩrĩa tũkũthuura nĩ mantũ jarĩkũ tũkagwĩrĩrua na nĩ ĩgiita rĩngʼana tũgatumĩra. Kaingĩ, rĩrĩa watega vidio ĩmwe intanetine ingĩ inyiingĩ nĩciumagĩra ithingatene na no ciĩthĩrwe na mantũ ja ndwa na waganu. Ũu nĩu gwakarĩkĩre kĩrĩ mũtaana wa baaba ũmwe kuuma Asia. Aambĩrĩĩrie gũtega mantũ jamakai jarĩa jonanagia birĩa bĩrĩ kĩrĩ cinema. O ũrĩa eetĩre na mbere kwona tũcuncĩ tũu tũũkuĩ, naambĩrĩĩrie kwona vidio irĩna mĩtugo ya waganu. Mũthiene, naambĩrĩrie gũtega ponografĩ. Ĩndĩ nyuma ya gũtetheerua nĩ akũrũ ba kĩũthũrano na acoore baawe, naatharĩrie vidio iu na areeka mĩanka ya ũrĩa agatumĩra thimũ yaawe. Ngerekano ĩu nĩgũtwonia nĩkĩ tũkũbatara gũtua matua ja ũũme rĩrĩa tũkũthuura mantũ ja kwigwĩria.
19. Kũũmba gũkarĩka atĩa twathingatĩĩra mono mantũ ja kwigwĩria?
19 Kinya nĩtũkũbatara gũtua matua ja ũũme mantũne jegie ũrĩa tũtumagĩra ĩgiita rĩa kũnogoka. Twinthe nĩtũbataraga ĩgiita rĩa kũnogoka tontũ nĩrĩtũtethagia kwĩthĩrwa na ũgima bũbwega. Ĩndĩ twatumĩra ĩgiita rĩriingĩ mono mantũne jau, twomba kwaga kaanya ga kũthithia mantũ ja gĩtũmi nkũrũki. (Afl. 1:10) Nĩtũbuĩrĩte kũthuura nĩ mantũ jarĩkũ tũkathithia na nĩ ĩgiita rĩngaʼna tũgatumĩra. Rĩrĩa ũgũtua matua ta jau, ciũrie: ‘Rĩ, nĩ nkwonania nĩ ntuĩte matua ja ũũme jegie ĩgiita rĩrĩa ngũtumĩra kũnogoka na kwigwĩria? Rĩ, nĩmbĩkĩte mantũ ja gĩtũmi mbere na kwithuranĩra tontũ bwa mũthiro jũrĩa jwĩjĩte?
20. Nĩatĩa tũgunĩkaga rĩrĩa twaciinda magiitaria?
20 Nĩtũgunĩkaga rĩrĩa twaciinda mantũ jarĩa jomba gũtũgiitaria tũtĩkathithie mantũ ja gĩkĩrundu. (Isa. 48:17) Tũgĩtethagua nĩ Jehova, tũkoomĩĩria rĩrĩa twakũrũkĩĩra mantũ jamoomũ ũtũũrone. Tũtĩmakua nĩ mantũ jarĩa jagũkarĩka nthĩgũrũne. Na tũtĩtumĩra ĩgiita rĩriingĩ mantũne ja kwigwĩria. Rekeeni twĩte na mbere kwona mantũ ta Jehova, kwĩthĩrwa na wĩru mantũne ja gĩkĩrundu, na twĩthĩrwe na mwonere jũngʼanĩĩrĩte jwegie mantũ jarĩa jarĩ ja gĩtũmi nkũrũki. Twathithia ũu, tũgaciinda magiitaria, na ‘tũgwatĩĩre mwoyo jũrĩa jũrĩ mwoyo mma’.—1 Tim. 6:19.
RWĨMBO NA. 129 Tũgeeta na Mbere Kũmĩĩria
a GŨTAARĨĨRIA BIUGO: Mantũ ja gĩkĩrundu nĩ jarĩa jonthe tũthithagia jegie ũthathayia bwetũ kĩrĩ Jehova, ta kwiritana Bibiria, gwĩta mĩcemanione, kũthithia ũthathayia bwa nja, na kinya gwĩta ũtungatĩrine. Nĩtwĩthagĩrwa kinya tũkĩthathayia Jehova rĩrĩa tũgwaka kana tũkũmenyeera gũntũ gwa gũcemanĩria, tũkũgwata mbaru ngũgĩ ya kwejana ũtethio, kana twairitĩra gũtetheeria igomanone, kana kinya tũgũtumĩka Betheli.
b GŨTAARĨĨRIA MBICA: Mũkũrũ na mwekũrũ waawe barĩ na wĩru bwa gũtũmĩĩria antũ a kũgiitarua nĩ mantũ jamathũũku jarĩa jagũkarĩka nthĩgũrũne.