MACHI 30–ĨPURŨ 5, 2026
RWĨMBO NA. 76 Unahisije?
Tumĩra Biugo bia Kĩao Rĩrĩa Ũkũritana Ũmma
‘ O Gwe Mwathani, Mũrungu wa mma.’—ZB. 31:5.
JARĨA TŨKAIRITANA
Tũkoona ũrĩa tũũmba kũritana bangĩ ũmma bwa Bibiria na njĩra ĩnjega.
1. No mwanka tũthithie atĩa nĩkenda twĩthĩrwa tũrĩ athathayia ba Jehova?
RĨRĨA twonana rĩa mbere na mũthathayia ũngĩ wa Jehova, kĩũria kĩrĩa tũranagia kaingĩ nĩ, “Nĩatĩa wairitanĩre ũmma?” Bamwe bacokagia kĩũria kĩu na njĩra ya gũtwĩra “nĩ aciari bakwa baanditanĩre.” Bangĩ no batwĩre, “ndĩrairitanĩre ĩgiita rĩtĩ kũraaja.” Tũcokagia na njĩra ta iu tontũ ũmma bwa Rũteto rwa Mũrungu nĩbũringithĩtie ũtũũro bwetũ na njĩra ĩnene. Nĩkĩ? Tontũ nĩkenda twaa atumĩkĩri ba Jehova no mwanka twonanie nĩtwendete ũmma na tũtũũre kũringana nabu. Na njĩra ĩmwe tũũmba kũthithia ũu nĩ kwĩthĩrwa tũrĩ antũ ba mma gũkũrũkĩĩra biugo na mathithio jeetũ.—Zb. 15:1-3.
2. (a) Nĩ ũntũ bũrĩkũ antũ baamenyaga bwegie Jesũ? (b) Ũmma bũrĩa Jesũ aatũmagĩĩria bũrĩngĩĩthĩrwa na maumĩĩra jarĩkũ kĩrĩ antũ?
2 Rĩonthe Jesũ naaragia ũmma. Anthũ baawe nĩbaaugaga atĩ naaragia mma kinya rĩrĩa beethagĩrwa batĩgwĩtĩkanĩria na jarĩa aaragia. (Mat. 22:16) Jesũ aaugĩre ũmma bũrĩa aaritanaga bũrĩngĩtuma, ‘muntũ aathũkana na ĩthe, o na mwarĩ aathũkana na ngˈina, o na mũciere aathũkana na ngˈinonthaka.’ (Mat. 10:35) Jesũ teka eendaga antũ barega gwĩtĩkĩĩria bwega ntũmĩĩri ĩrĩa we na aritwa baawe baatũmagĩĩria, ĩndĩ neka aabeeraga ũmma atĩkũbaitha. (Mat. 23:37) Naamenyaga atĩ nkuma ĩrĩa aatũmagĩĩria ĩrĩngĩgaania antũ ikundi biĩrĩ—barĩa bendete ũmma bwa Bibiria na barĩa batĩbwendete.—2 Athe. 2:9-11.
3. Nĩmbi tũkaarĩĩria kĩthomone gĩkĩ?
3 O ta Jesũ, kinya tuĩ nĩtũciũmagia kwaria mma magiita jonthe, kinya rĩrĩa antũ batĩkũgwĩrĩrua ũntũ bũu. Na nĩtũtũmagĩĩria na tũkaritana ũmma bwa Bibiria, kinya kethĩra bamwe no bathũũre tontũ bwa jarĩa tũkuuga. Rĩ, kũu nĩ kwonania tũtĩkũbatara kũthũgaanĩria ũrĩa tũkwaria na jarĩa tũkaria jegie mma cia Bibiria? Arĩ! Kĩthomone gĩkĩ mbere tũkaarĩĩria kĩũria gĩkĩ kĩa mũsingi: Nĩkũ tũũmba kwona ũmma? Nyumene tũkaarĩĩria kĩũria gĩkĩ: Nĩkĩ, nĩatĩa, na nĩrĩ tũbuĩrĩte kwarĩĩria ũmma bwa Bibiria na antũ? Macokio ja biũria biu jagatũtethia kwagĩrithia ũũmbi bwetũ bwa kwarĩĩria mma cia Bibiria na njĩra ya ũũme, na ĩgiita rĩrĩa rĩkwagĩra.
NĨKŨ TŨŨMBA KWONA ŨMMA?
4. Nĩkĩ tũũmba kuuga Jehova nĩwe Kaumo ka mma?
4 Jehova nĩwe Kaumo ka ũmma. Mantũ jonthe jarĩa augaga nĩ ja mma. Ngerekano, ũrĩa augĩte bwegie mantũ jarĩa jagĩrĩte na jarĩa jatĩagĩrĩte nĩ mma. (Zb. 19:9; 119:142, 151) Jonthe jarĩa augĩte jegie ĩgiita rĩĩjĩte nĩ ja mma. (Isa. 55:10, 11) Nojũragia wĩrane bwawe rĩonthe. (Gut. 23:19) Kamma gũtĩũmbĩka Mũrungu aria ũrongo! (Ahi. 6:18) Bũu nĩbũgũtũtethia gũciũkĩrwa nĩkĩ etagwa ‘Mũrungu wa mma.’—Zb. 31:5.
5. Nĩkĩ tĩ bũbũũmũ kũmenya ‘Mũrungu wa mma’? Taarĩĩria. (Mathithio 17:27)
5 Antũ bamwe baugaga tĩ bũbũũthũ kũmenya Jehova, ‘Mũrungu wa mma,’ ĩndĩ bũu nĩ ũrongo. Bionthe birĩa ombĩte nĩbirikithagia atĩ arĩ o. (Aro. 1:20) Mũtũmwa Paũlũ akĩaranĩria na gĩkundi kĩa antũ baboome bakuuma Giriki narĩa Athene, naaberĩre atĩ Mũrungu nendaga ‘tũmũcwa’ na atĩ ‘kũraaja na muntũ kinya ũrĩkũ.’ (Thoma Mathithio 17:27.) Kamma, Jehova nakucagia antũ ainyiia barĩa bagũcwa ũmma beeja kĩrĩwe.—Joh. 6:44.
6. Nĩ mma irĩkũ cionekaga Bibiriene, na nĩkĩ ũrĩ na nkaatho kwĩthĩrwa ũkĩmenyaga mma iu?
6 Njĩra ĩmwe ya gũtũtethia kũmenya Jehova nĩkwiritana Bibiria. Antũ barĩa baamĩandĩkĩre nĩbaatongeretue nĩ kĩrundu kĩa Mũrungu. (2 Pet. 1:20, 21) Kwou mantũ jonthe jarĩa jarĩ Bibiriene nĩ ja mma na no tũjetĩkie. Ngerekano, nĩtwĩtĩkagia ũrĩa Bibiria yugaga bwegie kaumo ga into bionthe birĩa birĩ nthĩgũrũne na birĩa birĩ mwoyo. (Kia. 1:1, 26) Kinya nĩtwĩtĩkagia jarĩa yugaga bwegie nĩkĩ twinthe twĩagia, na nĩkĩ kũrĩ na mĩthangĩko ĩmiingĩ na gĩkuũ. (Aro. 5:12; 6:23) Kinya nĩtwĩtĩkagia buru jarĩa Bibiria yugaga atĩ, gũkũrũkĩĩra Mũtaana waawe, Jehova akathiria mathĩĩna jonthe jarĩa jareti nĩ Shaitani, ‘ĩthe wa ũrongo.’ (Joh. 8:44; Aro. 16:20) Na tũrĩ na mma Jesũ akenyangia ũthũũku bunthe, ariũkie barĩa bakuĩte, na agĩrithie nthĩgũrũ, na kinya atũtethie kwaa baboojũru. (Joh. 11:25, 26; 1 Joh. 3:8) Jehova natweete wendeeri bũbũnene mono! Natũritanĩte ũmma na kinya atwaa kaanya ga kũritana bangĩ.—Mat. 28:19, 20.
NĨKĨ TWARAGIA MMA?
7-8. Rĩ, mworoto jwetũ jwa kwaria mma nĩ jwa gĩtũmi kĩrĩ Jehova? Ejana ngerekano. (Mariko 3:11, 12) (Tega kinya mbica.)
7 O ta ũrĩa tũgwetere au mberene, no mwanka twarie mma kenda twĩthĩrwa tũrĩ atumĩkĩri ba Jehova. Amwe nou, nĩkenda tũmũgwĩria no mwanka tũthithie mantũ jamaingĩ nkũrũki ya kwaria ũmma. Jehova nonaga mworoto jwetũ jwa kwaria mma jũrĩ jwa bata kĩrĩwe. Thũgaanĩria ũntũ bũrĩa bwakarĩkĩre rĩrĩa Jesũ aarĩ nthĩgũrũne. (Thoma Mariko 3:11, 12.) Rĩrĩa atũmagĩĩria akuĩ na ĩrĩa rĩa Galili, ntundu ya antũ nĩyejĩre kĩrĩwe. Bamwe baao nĩbaarĩ na irundu bithũũku na ibiabagwĩthagia mbere yaawe na bikamũkaĩra bikiugaga: ‘Ũgwe ũrĩ Mũtaana wa Mũrungu.’ Nĩkĩ irundu biu bithũũku biarĩrie ũmma bwegie Jesũ? Kwombĩka neka biendaga antũ babiĩtĩkia na batiga gũtumĩkĩra Mũrungu. Kinya kethĩra nĩbiaarĩrie ũmma, mworoto jwabio jwarĩ jũmũthũũku. Jesũ naamenyaga mworoto jwabio nĩkĩo gĩtũmi bitaamũgwĩrĩrie. Naabikanĩrie gwĩta bigĩtũmagĩĩria bũmwegie.
8 Nĩmbi tũkwiritana kuumania na ũntũ bũu? Jehova nacũnkũũnaga mworoto jwetũ jwa kwaria ũmma. Kwou nĩ ũntũ bwa gĩtũmi mono kwĩthĩrwa na mworoto jũmwega rĩrĩa tũkũritana mma na nĩtũbuĩrĩte kwerekeria ũkumio kĩrĩ Jehova, na tĩ kĩrĩ batuĩ twingwa!—Mat. 5:16; teganĩria na Mathithio 14:12-15.
Rĩrĩa ũkũritana bangĩ ũmma, nũũ werekagĩria ũkumio? (Tega gĩcuncĩ kĩa 7-8)
9. Nĩ ũntũ bũrĩkũ tũtĩbuĩrĩte kũthithia, na nĩkĩ?
9 Gatũthũgaanĩrie ũntũne bũngĩ bũrĩa tũkũbatara gũciebania na gwicwĩra ũkumio. Thũgaanĩria mũtaana wa baaba ũrĩ na wendeeri bũnna kĩũthũranone atwĩrĩte mantũ ja wĩtho natuĩ tũkamenyithia antũ bangĩ. Nyumene, bakeeja kũmenya nteto irĩa tũraberĩte nĩ cia mma, bomba gũkucĩĩrua mono na bakoona teka kũrĩ na mantũ jangĩ ja witho tũkũmenya. Bũu bwomba kũgwĩria antũ ĩndĩ bũtĩgwĩria Mũrungu. (Nju. 11:13) Nĩkĩ? Tontũ kinya kethĩra nĩtwaberĩre ũmma, tũtetĩkĩĩrĩtue kuumbũra mantũ jau ja witho na mworoto jwetũ jũtaabui.
ŨRĨA TŨŨMBA KWARIA ŨMMA
10. Gũtumĩra biugo ‘bibiega’ nĩ kuuga atĩa? (Akolosai 4:6)
10 Thoma Akolosai 4:6. Mũtũmwa Paũlũ naariikanĩrie Akristũ barĩa baakaraga Kolosai atĩ biugo biao nĩbiabuĩrĩte kwĩthĩrwa birĩ ‘bibiega’ rĩonthe. Nĩatĩa eendaga kwonania? Kiugo gĩa Kĩgiriki kĩrĩa gĩtumĩri mũstaarĩne jũu kĩonanagia biugo bietũ bibuĩrĩte kũguna athikĩĩria beetũ na kwonania kĩao na wendo.
11-12. Nĩkĩ tũbuĩrĩte gũtumĩra ũũme rĩrĩa tũkũritana ũmma? Taarĩĩria. (Tega kinya mbica.)
11 Tũbuĩrĩte gũtumĩra ũtaaro bũu bwa Paũlũ na njĩra ya kwĩthĩrwa na kĩao na wendo rĩrĩa tũkũritana bangĩ ũmma. Bibiria ĩngʼuanithanagia ũmma bũrĩa bũrĩku na rũciũ rũrũũgĩ nteere cio ijĩrĩ rũrĩa rwathũranaga nkoro na kĩrundu. Kũu nĩ kuuga, ĩrĩ na inya ya kwonania ũrĩa tũkari ndeene na mĩoroto yeetũ. (Ahi. 4:12) Ĩndĩ tũkarega gũtumĩra Bibiria na njĩra ya ũũme, twomba kũthũũria bangĩ kana tũgakararania nabo. Nĩatĩa bũu bũũmba gũkarĩka?
12 Thũgaanĩria ũntũ bũbũ. Bũrĩ ũtungatĩrine bũgacemania na muntũ ũtumagĩra mĩngʼuanano kũromba, na nagwĩragĩrua gũkũngũĩra Kĩrĩsimasi na Ista amwe na nja yaawe. Ũgĩtumagĩra Bibiria womba kũmwonia, ũrĩa bũrĩ ũntũ bwa waa gũtumĩra mĩngʼuanano na kinya ũkamũrikithĩria atĩ Kĩrĩsimasi na Ista nĩ biatho bia gĩpagani. (Isa. 44:14-20; 2 Ako. 6:14-17) Twathithia ũu rĩrĩa tũkwaranĩria nawe rĩa mbere, tũkethĩrwa tũkĩmwĩraga ũmma, ĩndĩ tũtĩĩthĩrwa tũgĩtumagĩra Rũteto rwa Mũrungu na njĩra ya ũũme.
Nĩatĩa ũũmba kũritana ũmma na njĩra ya ũũme? (Tega gĩcuncĩ gĩa 11-12)a
13. Nĩatĩa tũũmba gwĩkĩra biugo bietũ cumbĩ?
13 Paũlũ kinya neerĩre athomi baawe nĩbaabuĩrĩte gwĩkĩra cumbĩ mantũ jarĩa bakwaria. Atoonanagia nĩtũbuĩrĩte kũgarũra ũmma kana tũbwitha. Mwanya nou, gaatwĩkagĩra inya tũtumĩre biugo ‘biĩkĩri cumbĩ’ nĩkenda tũũmba gũtũmĩĩria bangĩ ũmma na njĩra ĩrĩa ĩkabakucĩĩria na ĩrĩ na ‘cama’. (Ayu. 12:11) Tĩ bũbũũthũ kũthithia ũu. Rĩrĩa tũkwaarĩĩria biakũrĩa twomba kwĩthĩrwa na rũmenyeria rwa gũciĩra, kethĩra nĩnkwigua bĩgĩcema bwega nĩnkwĩrĩgĩĩra kinya bangĩ bakabigwĩrĩrua. O ta ũu, twomba kũthũgaania njĩra yeetũ ya kwaria nĩgwĩragia antũ bonthe. Ĩndĩ bũu tĩ mma. Ngerekano, antũ kuuma gũntũ mwanya mwanya no bethĩrwe na njĩra mwanya cia kwaranĩria kinya na antũ bakũrũ. Ĩndĩ antũ ba kuuma gũntũ kũngĩ bomba kwona njĩra ĩu ya kwaranĩria ĩtĩ ya gwĩtĩkĩrĩka kana kinya ĩrĩ ya wagi nthoni. Paũlũ naaugĩre nĩtũbuĩrĩte kũmenya ũrĩa ‘tũgacokeria o muntũ’ wonthe. Bũu bũrĩonania nĩtũbuĩrĩte gwĩkĩra biugo bietũ cumbĩ, tĩ kũringana na ũrĩa tũkwenda kana gũntũ kũrĩa tumĩĩte, ĩndĩ kũringana na athikĩĩria beetũ.
NĨRĨ TŨBUĨRĨTE KWARIA ŨMMA?
14. Rĩrĩa Jesũ aarĩ nthĩgũrũne rĩ, naaritanĩre aritwa baawe mantũ jonthe jarĩa aijĩ? Taarĩĩria.
14 Rĩonthe Jesũ naaragia na njĩra ya kĩao na athingati baawe rĩrĩa aabaritanaga. (Mar. 6:34) Nĩ baarĩ na mantũ jamaingĩ ja kwiritana. Amwe nou, aatabamenyithĩrie mantũ jonthe jarĩa aaijĩ o rĩmwe. Naamenyaga mĩanka yaao. Kinya naaciũkagĩrwa atĩ rĩu rĩtaarĩ ĩgiita rĩkwagĩra rĩa kũbaritana mma imwe. Naaberĩre atĩ batĩngĩũmba kũũmĩĩria mma iu. (Joh. 16:12) Nĩmbi bũu bũgũtũritana?
15. Rĩ, nĩtũbuĩrĩte kũritana aritwa beetũ mantũ jonthe jarĩa tũkũmenya o rĩmwe? Taarĩĩria. (Njuno 25:11) (Tega kinya mbica.)
15 Ngerekano ya Jesũ nĩkwonania atĩ, kinya kethĩra nĩtũkũmenya ũmma tĩ kuuga tũritane antũ mantũ jonthe jarĩa tũkũmenya o rĩmwe. Nĩatĩa tũũmba kũthingata ngerekano yaawe? Tũbuĩrĩte kũthũgaanĩria o muntũ na bwawe. Thũgaanĩria kaĩrĩ muntũ mũrũme ũrĩa ũgwĩragĩrua gũkũngũĩra Kĩrĩsimasi na Ista amwe na antũ ba nja yaawe. Nĩ twijĩ biatho biu nĩ bia gĩpagani na Mũrungu atĩbiĩtĩkagĩĩria. Ĩndĩ ũthũgaanĩria rĩrĩa wambia kwiritana Bibiria na muntũ mũrũme ũu kiumia kĩmwe kana biĩrĩ mbere ya Kĩrĩsimasi. Rĩ, bwomba kwĩthĩrwa bũrĩ ũntũ bũbwega kwonia muntũ ũu ũrĩa Bibiria yugaga bwegie biatho bia gĩpagani na wĩrĩgĩĩra atiga kũbikũngwĩra o rĩo? Nĩ mma, aritwa bamwe bomba kwambia gũtumĩra jarĩa bakwiritana o rĩo. Ĩndĩ bangĩ bomba kũjũkia ĩgiita kũthithia ũgarũrũku. Twamenyithia aritwa beetũ ba Bibiria mantũ jarĩa bakũbatara kũthithĩria ũgarũrũku ĩgiita rĩrĩa rĩkwagĩra, tũkabatethia kũthithia wĩti na mbere.—Thoma Njuno 25:11.
Thingata ngerekano ya Jesũ rĩrĩa ũkũthuura ĩgiita rĩrĩa rĩkwagĩra kũmenyithia muntũ, ũmma na nĩ mantũ jangʼana ũkaarĩĩria (Tega gĩcuncĩ gĩa 15)
16. Nĩatĩa tũũmba gũtethia aritwa beetũ ba Bibiria ‘gwĩtĩĩra njĩrene ĩrĩa ĩrĩ ya mma’?
16 Ũntũ bũmwe bũrĩa bũtũretagĩra kũgwĩrua gũkũnene nĩ gũtethia bangĩ kwiritana ũmma bwegie Jehova. Twomba kũbatethia ‘gwĩtĩĩra njĩrene ĩrĩa ĩrĩ ya mma’ kethĩra tũkathingatĩĩra mantũ jaja: Ĩta na mbere kũbekĩra ngerekano ĩnjega. (3 Joh. 3, 4) Tigĩĩra atĩ njĩra yaaku ya mũtũũrĩre nĩkwonania nwĩtĩkagia mawĩrane jarĩa jarĩ Rũtetone rwa Mũrungu. Aragia ũmma ũrĩ na mworoto jũmwega. Rĩrĩa ũkũritana ũmma, aragia na bangĩ na njĩra ya kĩao na wendo, na ũthithagie ũu ĩgiita rĩrĩa rĩkwagĩra. Na erekeria ũkumio bunthe kĩrĩ Jehova. Twathithia ũu, tũkonania tũtumĩkagĩra Jehova, Mũrungu wa mma.
RWĨMBO NA. 160 “Habari Njema”!
a GŨTAARĨĨRIA MBICA : Mbicene ya mbere, mũtaana wa baaba akwona ũrĩa bakwaria nawe ekĩte mũtĩ jwa Kĩrĩsimasi nyomba na amwonia gacuncĩ karĩa gakwonania atĩ kaumo ga Kĩrĩsimasi nĩ ga gĩpagani. Mbicene ya ijĩrĩ, mũtaana wa baaba akĩonagia mwene nyomba gĩcuncĩ kĩrĩ na mendekithia ja gũtetheeria aciari. Nĩ yendekithia rĩrĩkũ rĩũmba kwĩthĩrwa na maumĩĩra jameega nkũrũki?