Kas Mwomwo a Kulang el Akkeye Fototo nu sin Sie Sin Sie

“Lela kas lomwos in kulang pal e nu kemwa.”—KOLOSSE 4:6.

1, 2. Mea fwako mwomwo lun kaskas mwomwo lun sie brother?

“KE PAL se nga sulkakin peng mwo nu ke sie loom nu ke sie loom, nga sun sie mokul su arlana mulat a ke sripe se inge ngoasrol arlana mukuikui a manol nufon rarrar,” sie brother el fwak. “Nga srike in akkalemye nu sel ma Simusla ke kas mwomwo, tusruktu el kasrkusrak ke el kaskas nu sik. Mutan kiyel a tulik puspus natul elos welul in kaskas koluk nu sik, ke sripe se inge nga etu la pal fwal pa inge in som lukelos. Nga fwak nu sin sou se inge la nga tuku ke oiyen misla a nga lungse in som ke oasr pa misla. Nga akkalemye nu selos Galetia 5:22 a 23, fus inge el akkalemye ke lungse, kulang, sifwana leumi, a misla. Tokin ma inge nga som lukelos.”

² “Tok, ke pal se nga muteta nu ke loom puspus apkuran nu ke loom selos, nga liye sou se inge elos muta ke mutun loom selos. Elos pangon yu. Nga nunku la ‘mea elos fwa fwak nu sik?’ Oasr sufwa in kof ou nimen mokul se inge a el suli yu in nim kof ou. El taltal koluk ke oiya koluk su el akkalemye nu sik a el kaksakin yu ke sripen lulalfongi fokoko luk. Tokin kut sramsram a nga som lukelos, kut mwola a el tila mulat nu sik.”

3. Efu ku kut in tia lela met saye in akmulatye kut?

³ Ke fwal se inge su nenela ke ma upa, oasr met puspus su mulat, su kut ku in osun nu selos, fwinne ke orekma lasr in luti peng mwo. Kut fwin sun kain in met mulat ouinge, arlana yok sripe kut in akkalemye oiyen “fulpap a sunak yok.” (1 Piter 3:15, NW) Fwin brother se su akkalemyeyuk ke mutaweyen me lutlut se inge el folokin pa mulat a sekulang nu sin met in loomu, paye la mokul se inge el fwa tia ekulla oiya lal; saap mulat lal fwa yokelik a upala. Tusruktu ke sripen brother se el kutongyel sifwana a kaskas ke inkanek kulang, paenang oasr fwako mwomwo ka.

Mea E Oru Kaskas Lasr in Mwo?

4. Efu ku yok sripe in orekmakin kas mwomwo?

⁴ Kut fwin sramsram nu selos su tia wi ke congregation a nu sin met lili wiyesr, ku nu sin met in sou lasr, arlana yok sripe kut in orekmakin kas in kasru su Poul el simusla inge: “Lela kas lomwos in kulang pal e nu kemwa, solela ke sol.” (Kolosse 4:6) Kain in kas mwomwo a fwal el yok sripe nu ke sramsram mwomwo a misla.

5. Me sramsram mwomwo tia kalmekinyuk nu ke mea? Sang me pupulyuk.

⁵ Sramsram mwomwo el tia kalmekin la kom akkalemye ma nukewa kom nunku a pula pal nukewa, yokna kom fwin asor yok ku toasr. Ma simusla el akkalemye la mulat alukela ma fwal el me akul lun munas, a tia me akul lun ku. (Ridi Soakas 25:28; 29:11.) Moses, su “arlana fwokpap” liki met nukewa su muta fwin fwalu, oasr pal el lela oiyen torkaskas lun mutunfwal Israel oral elan tia kutongye mulat lal, a ke sripe se inge el tia sang mwolana nu sin God. Aok Moses el akkalemye nunak a pulakin lal, tusruktu Jeova el tia insemwomwo ke ma el fwak. Tokin el kol met Israel ke lusen yea 40, Jeova el tia lela Moses elan ilyuk nu ke Fwal Mwolela.—Oekyuk 12:3; 20:10, 12; Sam 106:32.

6. Kut fwin lalmetmet ke kaskas lasr, mea kalmen ma inge?

⁶ Ma simusla el akkalemye la mwo in orekmakin lalmetmet, a in taran, a in oru sulela mwomwo kut fwin kaskas. “In kas puspus a tia wanginla ma sito, a el su liaung ngoasrol el oru ma lalmetmet.” (Soakas 10:19; 17:27) Tusruktu, lalametmet el tia kalmekin mu kut in misla na, a kut tia akkalemye nunak lasr. Oiya se inge el kalmekin la kut kaskaskin ‘inkanek mwo a kulang,’ a orekmakin loasr in akkeye met a tia in aktoasryelos.—Ridi Soakas 12:18; 18:21.

“Pal in misla a Pal in Kaskas”

7. Ma puspus fuka tia enenu in fwakak nu sin met, a efu?

⁷ Kut enenu in akkalemye kulang a in taran ke kut kaskas nu sin met ke yen orekma lasr, ku nu sin met puspus ke orekma in luti lasr. Kut enenu pa in oru ma inge nu sin met lili ke congregation lasr a nu sin met in sou lasr. Kut fwin tia kutongye a akkalemye na mulat lasr a tia nunku ke ma su fwa sikyak, ma inge ku in akkolukye kut sifwana, ku in oru pa met puspus in tia pulakin mwo nu ke nunak a manolos. (Soakas 18:6, 7) Pulakin a nunak koluk, su ku in akkalemye ke oiyen sesumwos lasr, enenu in kutongyuki. Oiya inge nukewa tia mwo, oana kaskas upa, kaskaskou, wangin sunak nu sin met saye, a kasrkusrak. (Kolosse 3:8; Jemes 1:20) Oiya koluk inge ku in kunausla fototo mwomwo lasr nu sin metu a nu sin Jeova. Jisus el akkalemye me luti inge: “Kutena met su mulat nu sin met lel el fwa fosrnga ke nununku; a kutena met su fwa fwak nu sin met lel, Reka,a el fwa fosrnga ke un met papu; a kutena met su fwak, ‘Kom met lalfon!’ el fwa fosrnga ke e in Gehenna.”—Mattu 5:22, NW.

8. Ngea kut enenu in akkalemye nunak lasr, tusruktu ke inkanek fuka?

⁸ Tusruktu, oasr kutu ma, su kut nunku mu mwo kut in sramsramkin ma inge nu sin met lili. Fwin oasr ma se su met lili el fwak ku oru nu sum a kom toasr ka paenang kom tia ku in mwulkunla ma, lela mulat lom in tia yokelik ke insiom. (Soakas 19:11) Fwin oasr sie met su akmulatye kom, kutongye nunak a pulakin lom a oru me aksumwos su eneneyuk in akmwoye ma upa inge. Poul el simusla: “Tia lela fwatu in tili fwin mulat lomwos.” Ke sripen kom nunku yok ke ma upa se su sikyak, paenang mwo in sramsramkin ma inge nu sin met lili ke inkanek kulang ke pal fwal. (Ridi Efesus 4:26, 27, 31, 32.) Kaskas nu sin brother se lom ke ma sikyak, akuteye mwo tusruktu ke kulang, meyen kom lungse in sifwilpa akmwoye fototo mwomwo lomwos nu sin sie sin sie.—Livitikus 19:17; Mattu 18:15.

9. Efu ku kut enenu in kutongye nunak a pulakin lasr meet liki kut sramsram nu sin met lili su aktoasrye kut?

⁹ Aok, kom enenu in oru sulela mwo ke pal fwal. Oasr “pal in misla a sie pal in kaskas.” (Ekklisiastis 3:1, 7) Sayen ma inge, “insien met lalmetmet nunku ke topuk,” mwomwo. (Soakas 15:28) Mwo in sano pal mwo in sramsramkin ma upa su sikyak. Fwin kom sramsramkin ma upa ke pal se met lili el srakna toasr ka ku in akyokye na ma upa; tusruktu tia pa mwo in sano arlana patla meet liki sramsramkin ma inge.

Orekma lun Kulang Akkeye Fototo Mwomwo

10. Fuka orekma mwomwo lasr nu sin met lili ku in sang kasru in akkeye fototo lasr nu selos?

¹⁰ Kaskas mwo a sramsram mwo sang kasru in oakiye a akkeye fototo mwomwo. Aok, kut fwin oru ke ku lasr kewa in akmwoye fototo lasr nu sin met lili puspus ku in akmwoye pa inkanek in sramsram lasr nu selos. Kut fwin kafweang in oru ma mwo nu sin met lili puspus, a suk ke pal mwomwo in kasru, a in sang me sang nu sin sie met ke inse nasnas, a in akkalemye kulang, ma inge nukewa ku in akkeye kut in sramsram mwomwo nu selos. Ke kas in pupulyuk, orekma mwo lasr inge ku in “elosak mulut in e” fin sifwen sie met a oru elos in akkalemye pa oiya mwomwo lalos nu sesr, a oru in fusrasr in sramsramkin ma upa in aksumwosye ma inge.—Rom 12:20, 21.

11. Mea Jekob el oru in akmwoye fototo lal nu sel Iso, a mea fwako mwomwo lun orekma lal?

¹¹ Jekob el etu a kalem ka la ma inge yok sripe. Fwak se wiyel, su pangpang Iso, el arlana mulat nu sel paenang Jekob el kaengla lukel, meyen el sangeng mu Iso el fwa unilye. Tokin yea puspus somla, Jekob el folokla. Iso el tuku in sonol, wekunang met 400 lal. Jekob el pre ke kasru lun Jeova. A el supwela nu sel Iso un kosro pukanten oana me sang lal nu sel. Me sang nukewa inge el kasru mokul se wiyel inge in akwanginyela mulat lal nu sel. Ke pal se elos osun sie sin sie, oiyel Iso ekla tari, a el kasrusr a el kaukulmu.—Genesis 27:41-44; 32:6, 11, 13-15; 33:4, 10.

Akkeye Met Puspus Ke Inkanek lun Kas Mwomwo

12. Efu ku kut enenu in kaskaskin kas mwomwo nu sin met lili wiyesr?

¹² Met Kristian elos kulansap nu sin God, a tia nu sin metu. Ne ouinge, kut lungse pa met puspus in insemwomwo kesr. Kas mwomwo lasr ku in akkeye met lili wiyesr in muteng ke kutena ma upa su elos pulakin. Tusruktu, kut fwin suk ke ma tafongla ku in oru ma upa lalos in toasr liki meeta a ku pa in oru kutu met lili in nunku mu Jeova el tila insemwomwo kelos. Ke ma inge, lela kut in sramsramkin ma mwomwo nukewa nu sin met lili su ku in akkeyelos, ku kutena ‘kas in musaiyuk fwal nu ke enenu, tu in sang kulang nu sin met nukewa su porongo.’—Efesus 4:29.

13. Mea met elder elos enenu in esam (a) fwin elos enenu in sang kas in kai? (b) fwin elos simusla sie leta?

¹³ Arlana yok sripe nu sin met elder elos in “kulang” a akkalemye oiya mwomwo nu sin met nukewa ke congregation. (1 Tessalonika 2:7, 8) Fwin oasr ma eneneyuk nu sin met elder elos in sang kas in kai, elos lungse in oru ma inge ke inkanek “fwokpap,” fwinne elos kaskas nu selos su “sifwana lainelos.” (2 Timote 2:24, 25) Met elder elos enenu in kulang ke elos akkalemye nunak lalos ke leta lalos nu sin u lun met elder ke congregation saye ku nu sin branch ofus. Elos enenu in kulang a orekmakin kas mwomwo, in fwal nu ke akwuk su kut rid in Mattu 7:12.

Orekmakin Kas Mwomwo Nu sin Met Nukewa ke Sou

14. Kas in kai fuka Poul el sang nu sin mokul payuk nukewa, a efu?

¹⁴ Kut tia etu na paye la mea kas lasr, aten mutasr, a mukuikui lasr ku in oru nu sin met puspus saye. Ke sie me pupulyuk, oasr kutu mokul, su tia etu la mea kas lalos ku in oru nu sin mutan kiyelos. Sie sister el fwak, “Nga sangeng fwin mokul tumuk el akyokye pusral a wowoyuk nu sik.” Kas upa ku in aktoasrye na paye sie mutan yok liki sie mokul a el ku in esam ma inge ke lusen pal loeloes. (Luk 2:19) Arlana paye ma inge nu sin sie met su sie mutan el lungse na paye a lungse in akkalemye sunak nu se. Poul el sang kas in kai nu sin mokul payuk nukewa: “Komwos in lungse mutan kiomwos, a tia srasrol nu selos.”—Kolosse 3:19.

15. Sang me pupulyuk la efu ku sie mokul el enenu in kulang nu sin mutan kiyel.

¹⁵ Ke oiya se inge, oasr sie brother su payuk tari el akuteye la efu ku sie mokul payuk el enenu in akkalemye oiya mwomwo nu sin mutan kiyel, oana “sie alu munas.” “Fwin kom sruokye sie alu su saok a munas, kom tia ku in arlana liksreni in sruokye ku upala nu ka meyen alu se ku in musalla. Fwinne kom srike in sifwilpa akmwoye ma inge, crack ku srusralik ka srakna liyeyuk,” el fwak. “Fwin sie mokul payuk el orekmakin kas arlana upa nu sin mutan kiyel, el ku in aktoasryel. Ma inge ku in orala ma upa ke fototo lalos.”—Ridi 1 Piter 3:7.

16. Sie mutan payuk el ku in akkeye fuka sou lal?

¹⁶ Mokul elos ku in akkeyeyuk ku akmunasyeyuk ke kas lun met saye, wekunang kas lun mutan kiyelos. “Sie mutan lalmetmet,” sie su mokul tumal “lulalfongel” na paye, el nunku pa ke pulakin lun mokul tumal, oana ke ma el lungse mokul tumal el oru nu sel. (Soakas 19:14; 31:11) Aok, oasr ma yok su mutan payuk ku in oru nu sin sou lal, me akkeye ku me akmunas. “Mutan lalmetmet nu kemwa musaeuk loom sel, a mutan lalfon sisye ke paul.”—Soakas 14:1.

17. (a) Oiya fuka met fwusr enenu in akkalemye nu sin papa a nine kiyelos? (b) Oiya fuka papa a nine, a met elder elos enenu in akkalemye nu sin tulik fwusr, a efu?

¹⁷ Papa a nine a tulik elos enenu in kaskas nu sin sie sin sie ke inkanek kulang. (Mattu 15:4) Fwin kut sramsram nu sin met fwusr, nunak a kas mwomwo lasr ku in kasre kut in tia ‘akkoskusrukyelos,’ ku ‘in akangonyelos.’ (Kolosse 3:21; Efesus 6:4) Fwin oasr pal tulik enenu in eis me kai, papa a nine puspus a met elder elos enenu in kaskas nu selos ke inkanek mwomwo. Ke inkanek ouinge, met matou elos kasru met fwusr in fusrasr nu selos in aksumwosye inkanek lalos a in karungin fototo mwomwo lalos nu sin God. Oiya inge mwo liki kut fwin akkalemye mu kut fuleak tari kelos meyen kut lulalfongi mu wanginla kutena ma ku in orek in kasrelos. A ma inge ku in oru elos in nunku mu wanginla fwinsrak lalos in ekulla oiya koluk lalos. Met fwusr elos tia ku in esam me kai nukewa elos eis, tusruktu elos ku in esam ke inkanek mwo su papa a nine a met elder kaskas ka nu selos.

Kaskaskin Ma Mwomwo Puspus Tuku ke Inse

18. Fuka kut ku in sisla nunak a pulakin tia mwomwo lasr?

¹⁸ Orekma in kutongye mulat lasr el tia kalmekin mukena nu ke ate mwo ke mutasr, tia sroasrol, oasr pa ma eneneyuk saye. Kut lungse in akpayeye in kutongye pulakin upa lasr, ku mulat lasr. Kut fwin kafweang in akkalemye ke mutasr la kut tia mulat tusruktu ke insiesr kut arlana kasrkusrak ku in oru kut in pulakin ma upa. Kut ku in pupulyukkin ma inge nu ke sie top su oasr kof ka boil na upa a kut sang cover nu fwe. Ma inge ku in akyokye pressure ka a kof boil e fwa kakla. Ke ma inge, lela kom in tia sruokye kasrkusrak ke insiom a akkolukye kom tok. Pre nu sin Jeova in kasre kom in akwanginyela liki insiom kain in pulakin upa inge. Lela ku lun Jeova in ekulla nunak a insiom in akfwalye ma inge nu ke ma lungse lal.—Ridi Rom 12:2; Efesus 4:23, 24.

19. Inkanek mwomwo fuka ku in kasre kut in fwasr liki mulat a akukuin?

¹⁹ Oru me aksumwos in kasre kom in kutongye pulakin upa lom. Kom fwin pulakin mu kom mutawauk in mulat ke insiom, mwo kom fwin som liki an se kitin pal, a sang pal mwomwo nu sum in kutongye pulakin upa a mulat lom. (Soakas 17:14) Fwin sie met su kom sramsram nu se el mutawauk in kasrkusrak, kom in kafweang in kaskas ke inkanek mwomwo a kulang. Esam: “Sie topuk fusrasr furokla mulat, a sie kas upa purakak kosrkusrok.” (Soakas 15:1) Kas tia mwo ku in orala akukuin yok fwinne ma inge akkalemyeyuk ke pusra mwomwo. (Soakas 26:21) Ke ma inge fwin sie oiya el oru kom in kutongye pulakin a nunak lom, kom kafweang in “pat in kaskas a in mulat.” Pre ke ku lun Jeova in kasre kom in fwak ma mwomwo puspus, a tia ma koluk.—Jemes 1:19.

Akkalemye Nunak Munas Paye

20, 21. Mea ku in kasre kut in nunak munas nu sin met puspus? A efu ku kut enenu in oru ouinge?

²⁰ Sie me asor, kut nukewa tia ku in kutongye loasr ke oiya nukewa. (Jemes 3:2) Met in sou lasr, a met lili wiyesr nukewa ke congregation elos lungse na paye in kutongye kaskas lalos. Ne ouinge oasr pal elos ku in fwak ma puspus a tia nunku ka su ku in akngalye pulakin lasr ku aktoasrye kut. Kut tia enenu in sa in mulat ku toasr, a kut in mongfusrasr in tuni a nunku ka la efu elos fwak ma se. (Ridi Ekklisiastis 7:8, 9.) Ya elos pulakin pa ma upa, elos sangeng, tia mwo pulakin lalos, ku elos sun ma upa ke sou ku sin met saye?

²¹ Kain in oiya inge tia sang sukosok nu sin sie met in akkalemye kasrkusrak lal. Tusruktu kut fwin etu a akilen oiya inge ku in kasre kut in kalem ka la efu ku metu kutupal elos fwak a oru ma puspus su tia fwal a ma inge ku in mokle kut in sang nunak munas. Kut nukewa fwak a oru ma puspus su aktoasrye kutu met, a kut fwinsrakkin la elos fwa akkalemye kulang a nunak munas ke ma tafongla lasr. (Ekklisiastis 7:21, 22) Jisus el fwak la kut fwin lungse in eis nunak munas lun God, kut enenu pa in sang nunak munas nu sin met puspus. (Mattu 6:14, 15; 18:21, 22, 35) Ke ma inge, kut enenu in sa in taltal koluk a in sa in sang nunak munas, a akkalemye lungse pal nukewa, su ‘oana me kapur ke inse sefwanna,’ nu ke sou lasr a ke congregation.—Kolosse 3:14.

22. Efu ku arlana mwo kut in orekmakin kas mwomwo?

²² Me lain puspus nu ke insemwomwo a inse sefwanna lasr e fwa yokyokelik nu ke pal se akwuk koluk puspus inge aksafyeyukla. Kut fwin orekmakin akwuk mwomwo ke Kas lun God fwa kasre kut in orekmakin loasr in fwak ma mwo, a tia ma koluk. Kut fwa engunkin fototo mwomwo a misla yok ke congregation a ke sou, a me srikasrak lasr fwa akkalemye sie ma lo mwomwo nu sin met puspus kel Jeova, “God su insemwomwo.”—1 Timote 1:11.

[Footnote]

Ya Kom Ku In Akuteye?

• Efu ku arlana yok sripe in sulela pal fwal in sramsramkin ma upa puspus?

• Efu ku met in sou nukewa enenu in kaskas nu sin sie sin sie “wi kulang”?

• Fuka kut ku in fwasr liki in kaskaskin ma puspus su ku in aktoasrye met puspus?

• Mea ku in kasre kut in sang nunak munas pal nukewa?

[Petsac ke sra 20]

Sie mokul el enenu in kaskas mwo nu sin mutan kiyel pal nukewa