Akkapye Ngun In Sang Kulo

SIE TAKTU fwin an New York State el molela moul lal Marie ke sie ma ilya yok. Tusruktu, Marie su yiu 50 matwe el tia sang kulo ke taktu ku moli mise lal ke loom ono. Fuka sie oiye koluk pa inge lun sie met su nukin in sang kulo!

Baibel el sramsram ke sie pal, tukun Jisus el ilyuk nu ke sie mura, el osun nu sin mokul siengoul su wi musin leper. Elos srukak pusrelos nu sel a fwak: “Jisus, met luti, pakomutasr!” Jisus el sapkin nu selos: “Fwala a fwakkomwosyuk nu sin met tol.” Met leper elos loang nu sel, a ma te oru, ke elos som, elos liye a pula la, elos nasnasla.

Met eu ke met leper siengoul elos som na a tia folok. Tusruktu sie selos, el su met Samaria se, el foloko nu yurol Jisus. El kaksakin God, a tokin el konaok Jisus, el fwaksifwe sisken niel, a sang kulo nu sel. Jisus el fwak nu sel: “Ya tia met siengoul nasnasla? Ka pa ya eu? Ya wangin sie konoiyuk su folokla in kasakin God, sayen metsa se inge?”​—Luk 17:11-​19.

Sie me lutlut yok kut ku in liye ke kusensiyuk inge: “Ka piye eu?” Oanu Marie, oasr munas lun met leper eu​—Elos tia akkalemye kulo. Kain in oiye se inge arulanu pengpeng ke len inge. Efu ma inge sikyuk?

Sripe Yok Efu Met Puspis Elos Nukin in Sang Kulo

Nukin in sang kulo pal nu kemwa tuku ke oiye rapku. Tuni papa a nine se meet lasr. Edam a If. Jeova el oralosla tu in akkalemye oiye mutal a el sang nu elos ma nu kemwa su ku in akinsemwomwoyelos, wekunang sie imae kato oanu loom selos, ma nu kemwa su raunelosla arulanu mwo, a el sang nu selos orekma su ku in akinsemwomwoyelos. (Genesis 1:​26-​29; 2:​16, 17) Tusruktu, ye me purakak lal Setan in nunkelos sifwanu, seanyen se inge elos seakos God a tia sang kulo nu ke kulang lun Jeova.​—Genesis 3:​1-5; Fwakyuk 12:9.

Ouyepa tuni met Israel in pal meeta, su God el sulela tu in ma lal sifwanu. Fuka yokiyen kulo lun papa a nine Israel ke fong in Nisan 14 1513 B.C.E.! Ke fong se inge, lipufon lun God el uniye, “mwuonse nu kemwa in fwal Ijipt” tusruktu el alukela liki loom sin met Israel nu kemwa su oasr akul sumwos ke srungal lalos. (Exodus 12:12, 21-​24, 30) A tukun molela lalos liki met solse lal Fero ke Mwea Srasra, insielos sesesla ke kulo, ‘Na Moses a tulik nutul Israel elos yuk on soko nu sin Jeova.’​—Exodus 14:19-​28; 15:​1-​21.

Tusruktu, tukun wik na ekasr, tukun elos som liki Ijipt, “un tulik nutul Israel nu kemwa torkaskas.” Elos arulanu fwusesr na paye in putatla ke nukin in sang kulo! Elos asroela “muta lalos sisken ironpot in ikwe . . . mongo bred a kupi,” pa inge ma elos arulanu engunkin fwin an Ijipt, an se ma elos kulansap oanu met kos. (Exodus 16:​1-3) Paye, oiye rapku el orekma lain kaifweung lun sie met in akkalemye kulo.

Meyen kut nu kemwa tuku sel Edam, paenang oiyen rapku a tia sang kulo oasr yurin met nu kemwa. (Rom 5:​12) Tia sang kulo el ouyepa sie ip lun ngun rapku su arulanu kutangla met fwin fwalu se inge. Oanu eng su kut momong, kain in ngun inge ku in konoiyukyuk in an nu kemwa, a ku in sun kut. (Efesus 2:​1, 2) Ke ma inge, kut nu kemwa, kut enenu in akkapye sie nunuk su akola in sang kulo. Fuka kut ku in oru ou inge?

In Kalweni ke Nunuk Lasr Ma Kut Lotela Tari Arulanu Yok Sripe!

Webster’s Third New International Dictionary el aketeye kalmen sang kulo oanu “sie pulakin in sang kulo: sie pulakin mwo a lungse in orek kamwuk nu sin met su oru mwo nu sel paenang ma inge purakak sie met in sifwil oru mwo.” Kain in pulakin inge tia ku in oasr ke sie pal a wangin ke sie pal; a el on na yurin sie met pal nu kemwa. Sang kulo tia sikyuk ke sripen oiye mwo ku ma inge sie ipen fasin, a ma inge tuku ke inse.

Fuka kut ku in lutlut ke pulakin in sang kulo ke inse? Baibel el aketeye nu sesr la srupon ma kut pula pal nu kemwa tuku ke sulela lasr a ke ma kut nunku. (Efesus 4:​22-​24) Lutlut ke pulakin in sang kulo el mutamwauk ke nunuk nu ke oiye kulang su kut eis a kalweni ma inge ke nunuk lasr pal nu kemwa. Fwal nu ke ma se inge, Dr. Wayne W. Dyer, su orekma ke ono ke nunuk, el fwak: “Kom tia ku in eis sie pulakin kom fwin tia nunuk meet.”

Ke sie me pupulyuk, tuni, oiyen kulo ke ma orekla su raunikutla. Ke pal se ma kom ngetuk nu in kosrao su nenela ke itue ke sie fong su wangin pukunyeng, mea kom pula ke ma kom liye? Togusra Devid el akkalemye ma sakuruk su el pula: “Ke Nga nunku ke kosrao lom, orekma lun kufinpoum, malem a itue ma kom pakiye, mea met tu Kom esmakunal? a mwen nutin met tu Kom in tuku nu yurol?” A ke misla lun fong, itue elos oanu sramsram sel, paenang ma inge moklel in sim: “Kosrao fwakak ke mwolanu lun God; a yen engyengu fwakak ke orekma lun poul.” Efu ku kosrao su nenela ke itue arulanu purakak insiel Devid? El sifwanu top: “Nga esam len omeeta; Nga nunkauk ke ma nu kemwa kom orala; Nga nunku ke orekma lun poum.”​—Sam 8:​3, 4; 19:1; 143:5.

Mwen nutul Devid pangpang Solomon el ouyepa engunkin ma saok su tuku ke nunuk nu ke ma orekla. Ke sie me pupulyuk, fwin ke orekma lun af su oasr ke pukunyeng su aksroksrokye fwalu lasr, el simusla: “Infwal nu kemwa suror nu mwea, tusruktu mwea tia sesesla. Yen infwalu som nu we, elos sifwil folok nu we.” (Ekklisiastis 1:7) Ke ma inge tukun af a infwal elos aksroskrokye fwalu, na kof inge el sifwil som nu ke mwea a foloko nu yen engyengu. Mea sikyuk ke fwalu se inge fwin wangin kain in akmwuk in ekula kufinte nu ke kofunot? Fuka yokiyen kulo lal Solomon ke pal se ma el nunku ke akmwuk se inge!

Sie met su lungse in sang kulo el ouyepa aksaokye futoto lal nu sin met in sou lal, kamwuk a met asrouki lal. Oiye kulang lalos purakak pwar lal. Ke el insemwomwo in nunku orekma mwo lalos nu sel, na insiel nenela ke kulo.

Akkalemye kulo

Sie kas na fwusesr na paye pa inge “kulo”! Arulanu fwusesr in fwak kas se inge. A inekanek mwo in oru ou inge arulanu pukanten. Fuka sie me insemwomwo na paye nu sin sie met su srukye srungal tu kut in ku in utyuk ku sie met su srukak ma se lasr su putatla in long kas in Kulo lasr su tuku ke inse! In long kas inge ku in akfwusesrye a me akkinsemwowoye orekma lun met liaung ke sto ku sie waitress ke restaurant ku sie met su kurunganang leta.

In supwela sie card su akkalemye kulo pa sie inkanek fwusesr in akkalemye kulo ke sie orekma kulang. Pukanten ke card inge su sto el kuka elos akkalemye kas in kulo ke inkanek mwo. Tusruktu, ya tia mwo liki kom fwin orekmakin poum in simusla sie kas in kulo ke lungse in toeni nu ka? Kutu met elos sulela in tia orekmakin card, a elos simusla sie leta in akkalemye kulo lalos.​—Srike liye Soakas 25:11.

Aok, elos su arulanu fwal in eis kulo lasr pa met su futoto nu sesr in loom sesr. Baibel el sramsram ke sie mutan fwal: “Mokul tumal tuyuk, a el kaksakunal.” (Soakas 31:28) Ya tia paye la mokul tuma su akkalemye kulo nu sin mutan kiel ke insiel sie me kasru yok ke misla a insemwomwo in loom? Ya tia paye la sie mokul tuma el insemwomwo in tuku ke sie loom su oasr insemwomwo, su mutan kiel paingnul a akkalemye insemwomwo. Ke len inge, ma upa su tuku ke moul in payuk arulanu pukanten, a fwin ma inge yokyokelik, na kosrkosrok sa na in sikyuk. El su nunku pal nu kemwa in sang kulo fwusesr nu sel in aksumwosye ma inge a in sang nunuk munas.

Met fwusr nu kemwa elos enenu pa in akola in sang kas in kulo a akkalemye insemwomwo lalos nu sin papa a nine. Paye, papa a nine elos tia sumwosmwos, tusruktu tia pa inge sripe tu kom in tia sang kulo ke ma nu kemwa elos oru tari nu sum. Lungse a kurungin su elos akkalemye nu sum ke pal in isusla me tia ku in moliyukla. Elos fwin luti kom ke etauk lun God, na oasr sripe yok lom in akkalemye kulo.

“Tulik me usru sin Jeova,” Sam 127:​3,  el fwak. Ke ma inge papa a nine elos enenu in suk pal mwo in akkalemye insemwomwo lalos nu sin tulik nutulos a tia akkoskosrokyelos ke ma tafongla srisrik lalos. (Efesus 6:4) A fuka sie me sang yok nu selos in kasru met fwusr in akkapye ngun in sang kulo!​—Srike liye Soakas 29:21.

Sang Kulo Nu Sin God

Jeova el sie God su lungse in sang “me kite mwo nu kemwa a kite fwal.” (Jemes 1:​17) Me sang saok pa moul, ma nu kemwa su oasr yurosr ku ma nu kemwa su kut planni ke pal fwasru ma inge wangin sripe kut fwin tula moul lasr. Ma Simusla el sapkin nu sesr in esam la “unon in moul oasr yurol [Jeova God].” (Sam 36:​5, 7, 9; Orekma 17:28) Tu in akkapye sie inse su lungse in sang kulo nu sin God, kut enenu in kalweni ke nunuk lasr me sang lal ke kulang su akkeye moul lasr in ikwe a ngun. (Sam 1:​1-3; 77:11, 12) Kain in inse se inge ku in mokle kut in akkalemye insemwomwo a kulo ke kas a orekma.

Pre pa sie inkanek mwo in akkalemye kulo lasr nu sin God. Met on Devid el fwak: “O Jeova God luk, pukanten orekma sakuruk lom su kom orala, a nunuk lom nu sesr; ma inge takupyukla nu sum. Nga fwin lungse fwakak a kaskas ka, elos pus liki ku in oekyukla.” (Sam 40:5) Lela kut nu kemwa in mokleyuk ke inkanek siefwunnu.

Devid el ouyepa kaifweung in akkalemye nu sin God insemwomwo lal ke inkanek lun kas su el orekmakin nu sin kutu met. El fwak: “Nga fwa sang kulo nu sin Jeova ke insiuk kemwa; Nga fwa sulkakinelik orekma sakuruk lom nu kemwa.” (Sam 9:⁠1) In sramsram nu sin kutu met ke God, in sramsram nu selos ke ma paye su tuku ke Kas Lal, pa sie inkanek mwo emeet in akkalemye kulo lasr nu sel. A ma inge ku in kasru kut in akyokye kulo lasr ke kutu ma sikyuk ke moul lasr.

“El su kisekin me kise kulo el akmwoye yu; a nu sel su sumwos in kas lal Nga fwa fwakak molela,” Jeova el fwak. Lela kom in engunkin insemwomwo su tuku ke orekma in akkalemye kulo nu sel ke insiom kemwa.​—Sam 50:23; 100:2.

[Picture on page 7]

Moul el sie me sang lun God.

[Picture on page 7]

Kaifweung in toeni ka kutu orekma su kom lungse in oru