„Asoorussinnaavat — uagut asoorupparput!“
ITERITSI!-P JAPANIMI ILANNGUTASSIORTUANIT
Europamiut umiarsuaannik 1500-kkunni Japanimut tikittunik, takornarianik pujortartunik „naavi ikumasutut“ ittunik ilaasoqartunik, oqaluttuaqarpoq. Tupigusunneq alapernaannermik taarserneqarpoq, 1880-kkunnilu Japanimi pujortartarneq nalinginnaalerpoq. Kina isumaqarpa Japanimiut tupigusuttut taakkua kinguaavi ullumikkut silarsuarmi pujortanngernerpaat ilagilersimassagaat?
„I NERSIMASUTUT isigineqarusukkatta inersimasullu silarsuaanni inoorusukkatta.“ — Akio, Osamu Yokolu.
„Sanigorusukkama.“ — Tsuya.
„Alapernaannermik.“ — Toshihiro.
„Tupa ulorianartuusorinnginnatsigu.“ — Ryohei, Junichi Yasuhikolu.
„Aappassaanik naartuninni ullaakkut merianngusarnera anigorniarusukkakku.“ — Chieko.
„Suliffinni ataatsimiinnerit nuanniitsut anigorniarlugit pujortartalerpunga.“ — Tatsuhiko.
Sooq cigarettinik pujortartalersimanerlutik Japanimiut ilaat aperineqaramik qulaani allassimasutut akipput. Japanip „pujortartartup paratiisianik“ taaneqartarnera eqqarsaatigalugu nassuiaatit taamaattut paasinarput. Malugisariaqarporli inuit qulaani taaneqartut tamarmik pujortartarunnaarsimammata. Avatangiisiminnit sunnerneqarsimanerat eqqarsaatigalugu nersortariaqarput. Qanoq ilillutik iluatsitsisimanersut eqqarsaatigaajuk? Siullermik takoriartigu Japanimi pujortartarneq qanoq nalinginnaatiginersoq.
Ullumikkut pissutsit
Japanimi pujortartartut 34.000.000-iupput. Japanimi angutit 56 procentiisa missaat pujortartarput. Tamatumunnga naleqqiullugu Amerikami angutit 15-it sinnerlugit ukiullit tamarmik 28 procentiinnaat pujortartarput. Japanimi arnat 22 procentii pujortartarput, taakkua ilarpassui inuusuttuupput.a Inuusuttut pujortartartut amerliartupallannerat inersimasut maligassiuinerinit ussassaarutinillu nakutitsillaqqissunit pissuteqarpoq. TV-mi radiomilu cigarettinik ussassaarutit USA-mi ukiut 20-t matuma siorna inerteqqutaalersimasut, aatsaat qanittukkut Japanimi inerteqqutaalerput.
Automaterpassuit cigaretteerniarfiit Japanimi aqqusinerni ivertinneqarsimasut cigarettisiniarneq ajornanngitsuutippaat. Poortaq tigoreeraangamikku ikinnerpaartaannaasa poortami oqariartuut maleruartarpaat. Poortami allassimasinnaavoq: „Pujortarpallaarniaqinak; peqqinnermut ajoqutaasinnaavoq.“ Pujortartarnerullu ulorianaataasa amerlasuunit ilisimaneqannginerata saniatigut inuit nuimasut arlallit maligassiuinerlupput, tamatumalu Japanimiut pujortarnissaannut kajumissaarlugit toqqissisimanermillu piviusuunngitsumik misigitillugit.
Taamaattumik tupinnanngilaq pujortarnermut akerliusut ajuusaarutigimmassuk innuttaasut amerlanerit pujortartarunnaarsinniarlugit Japanip iliuuseqannginnera. Ilinniartitsisulli ilaasa paasisimavaat pujortartarnerup peqqinnermut inuunermullu aserorsaataaneranik mianersoqqusinissap pingaaruteqarnera. Japanimi pujortartartut sumiiffinni allani pujortartartutulli ajuuteqartarput, tassa merianngunermik, anertikkarnermik, quersortuaannarnermik, nasserinermik, illigisaqannginnermik, nuffasianermik ilaannullu immaqa puakkut kræfternermik, uummallunnermik ajornartorsiutilluunniit allat pissutigalugit toqujaarnermik.
1. apriili 1985-imi Japanimi tupanik nioqquteqarfiit inuinnaat namminersortut pigilerpaat, ukiuni qulikkuutaani naalagaaffiup kisermaassineranik kipititsisumik. Nioqquteqarnerli suli qanimut naalagaaffimmik suleqateqarpoq, pujortartarnerup akiorniarneranut ajoqutaasumik. Paasinarpoq ullumikkut pujortarnermut akerliusut Japan pujortartartut paratiisiattut isigimmassuk. Taamaattumik aviisi The Daily Yomiuri allappoq nunami nakorsat ajuusaarutigigaat Japanimiut tassaammata „inuiaqatigiit pujortarnermut kajumissaarisut“.
Ungalusami „Qanoq ililluta iluatsitsisugut“-mi ilaat qanoq ilillutik pujortartarunnaarsimasut atuarneqarsinnaavoq.
Qanoq pujortartarunnaartoqarsinnaasoq
Siornatigut pujortartarsimasut, soorlu ungalusami eqqaaneqartut, ima siunnersuuteqarput: Tupatortarunnaarnissamut ersarissumik pissuteqarit. Pissut pitsaanerpaaq tassaavoq Guutimut asanninneq taassumanngalu iluarisaajumaneq. Pissut pitsaasoq alla tassaavoq inoqatinut asanninneq. Anguniagaqarit anguniarlugulu ilungersorit. Pujortarunnaarniarnerit kikkunnut tamanut eqqartortuaruk — ikinngutinnut oqaluttuariuk ilaquttavillu ikiuiniarnerat ilassiuk. Ajornanngippat ullormiit ullormut asooruguk. Sumiiffiillu pujortarfioqqusaasut sapinngisat tamaat nigorsimaniakkit.
Biibili misissorukku, taava piffissaq annertooq atorlugu Jehovap nalunaajaasui ilagisakkit. Taamaalillutit sukkasuumik pujortaguttarunnaassaatit. Jehovap nalunaajaasuisa ilagippatit pujortartartumillu Biibilimik atuaqqissaaqateqaruit, nikalluunniaqinagu. Jehovamut ileqqumit ajoqutaasumit asanninnerunissaanik ikioruk. (gE 8/12 98)
[Quppernerup ataani ilanngussaq]
a Danmarkimi inuit 13-it sinnerlugit ukiullit 36 procentii pujortartarput. Pujortartartut 1,7 millioniusut ilaat 800.000-it pujortartorujussuupput, tassa ullormut minnerpaamik cigarettit 15-it pujortartarpaat. Kalaallit Nunaata inuisa inersimasut 80 procentii pujortartarput.
[Qupp. 16, 17-mi ungalusaq/assiliartat]
„Qanoq ililluta iluatsitsisugut“
Mieko: „Jehovap nalunaajaasui Biibilimik atuaqqissaaqatigisalerakkit isumaqarsimagaluarpunga pujortarneq asoorussinnaanagu. Atuaqqissaarnissannut pissutigisimavara qitornamaluunniit kisimik Biibilip maleruarnissaanik ilikkarnissaat. Erniinnaq paasivara angajoqqaat maligassiuilluartariaqartut, taamaattumillu ilungersorlunga Jehova Guutimut ikioqqullunga qinusalerpunga. Qinnutikka naapertorlugit iliuuseqartalerpunga, piffissap ilaani nikallunganeq akiorniaatigalugu. Ileqqupilullu mingunnartoq kiisami asoorukkakku ilerasuuteqarunnaarnerma qanoq nuannertiginera puiunngisaannassavara.“
Masayuki: „Ullormut cigarettit poortat pingasut pujortartareerlugit asoorunniarsarisaqattaartareerlugillu kiisami cigaretti kingulleq qamippara tupalu asoorullugu. Ilaquttama, uppeqatima Jehova Guutillu pujortartarunnaartillunga ikiorsimavaannga. Bankimi suliffinni pujortartarunnaarsimanera upperineqanngilaq. Sulisut siunnersuuteqarfigaakka bankiliartartut pillugit bankiliat isersimaffigisartagaanni suliffiup nalaani pujortartoqartarunnaassasoq. Naak sulisut 80 procentii pujortartaraluartut siunnersuutiga akuerineqarpoq. Maanna tamanna immikkoortortaqarfitsinni 260-ini atuuppoq.“
Osamu: „Biibilimit ilisimasakka amerliartortillugit paasilerpara pujortartarunnaartariaqarlunga. Ukiorli ilivitsungajak qaangiuttoq aatsaat iluatsitsivunga. Asoorutereerlugu ukiup affaa pujortagunneq akiorsimavara. Nalunngilara pujortartarunnaarnissaq kissaatigilluinnartariaqarlugu.“
Toshihiro: „Jesusip utertitsissutitut pilliutaa ima killitsissutigisimatigaara misigalunga minnerpaamik pujortartarunnaarneq pilliutigisinnaallugu.“
Yasuhiko: „Jehova Guuti naalakkumallugu pujortarunnaarniarlungalu aalajangersimanerma inuunera annaappaa. Ullut ilaanni ussiitsoqarnera pissutigalugu ini suliffigisara propangasimik ulikkaarpoq. Pisarnittut cigaretti kukussimagaluarukku qaartoortoqarsimasinnaagaluarpoq. Ullualuilli tamatuma siorna pujortartarunnaarsimagama ullumikkut maaniippunga oqaluttuarisinnaallugulu.“
Akio: „Ilaannikkut merianngusalerama pujortartarninnik pissuteqarsinnaasoq pasitsaappara. Pujortartarunnaanngilangali. Pujortarnerup ulorianaatai pillugit paasissutissat piviusorsiortut siulliit nuliannit, Jehovap nalunaajaasunngorsimasumit, pivakka. Tamatuma kingunitsianngua Biibili atuaqqissaartalerpara, Napasuliaq Alapernaarsuiffiullu Peqatigiiffiata atuagassiaataatigut paasivara pujortartartoq imminut ajoqusiinnarani, ilaquttani aamma ajoqusertarai. Ingerlaannaq pujortartarunnaarpunga.“
Ryohei: „Nuliama cigarettisissuttarsimavaanga — poortat 20-kkuutaarlugit. Jehovap nalunaajaasuili Biibilimik atuaqqissaaqatigisareerlugit, ajoqutigisinnaasannik pitsikkumajunnaarpaanga. Taamaattumik nammineq tupaarniarfiutitaarpunga. Ullormut poortat pingasut poortarlu affaq pujortartarpakka. Taavali aamma uanga Jehovap nalunaajaasui peqatigalugit Biibili atuartalerpara. Sivitsunngitsoq Biibilimut tunngasut pillugit oqaloqateqartarneq pikkoriffigerusulerpara. Taamaattumik Teokratiimik Atuarfimmut ilanngunissannut piukkunnaateqalerniarlunga pujortartarunnaarpunga.“
Junichi: „Panimma, Jehovap nalunaajaasup, peqqissusera isumakuluutigisimavaa. Pujortarunnaaqqullunga neriorsuisippaanga, neriorsuullu tamanna eqqortippara.“
Tsuya: „Siullerpaamik naalagaaffilersaarfimmut iserama arsakoorfimmik ikitsisinillu qinuvunga. Tupaallaatigisannik oqarfigineqarpunga tamaani pujortartoqarneq ajortoq. Pujortartarunnaartariaqarlunga paasivara. Ullut arfineq-pingasut nuanniitsut napparsimmavimmiinnerma qularunnaarsippaanga inuuninni uerinaveersaarnerup nuanniitsortai kingullerpaamik atorikka.“
Yoko: „Tamanna Jehovap Nalunaajaasuisa atugassiaataanni misissorpara atuarlugulu Jesus nappakkami naalliutsitaaffimmiitilluni nipaallisaataasinnaasumik neqeroorfigineqarami piumasimanngitsoq. Jehova Guutimut qinuvunga oqarlungalu aqqanik oqaluussisartoorusullunga minguitsoq. Taamanikkulli pujortaqqinngilanga. Eqqanni pujortartoqaraangat pujua najuussorusungajattarpara, ingerlaannarli nigortarpunga kissaatiginnginnakku pujortagunnerup ajugaaffigissagaanga.“
Pujortartarsimasut taakkua tamarmik aalajangiusimavaat tupatoqqikkumanatik. Pujortartarpit, ileqqupilullu tamanna asoorukkusuppiuk?
Mieko
Osamu
Yasuhiko
Akio nulialu, Sachiko
Junichi panialu, Meri
Yoko