ĨPURO 13-19, 2026
RWĨMBO NA. 52 Wĩyamũrĩri wa Gĩkristiano
Gũtaũkĩrũo Wega nĩ Ũrĩa Kũbatithio Kuugĩte
“Thiĩi mũgatue andũ arutwo . . . , mũkĩmabatithagia.”—MAT. 28:19.
ŨNDŨ ŨRĨA WARĨRĨIRIO
Nĩ tũkuona kũbatithio kuugĩte atĩa, nĩ kwa bata nĩkĩ, na kũhutĩtie maũndũ marĩkũ.
1. Nĩ kĩĩ kĩronania atĩ ũbatithio nĩ ũrutani ũmwe wa bata wa Bibilia?
NĨ TŨKENAGA mũno rĩrĩa tuona andũ makĩbatithio. O na Akristiano a tene nĩ maakenire mũno rĩrĩa moonire andũ aingĩ makĩbatithio mũcemanio-inĩ wa mbere wa Gĩkristiano ũrĩa wekirũo Pentekoste ya 33 M.M. Mũcemanio-inĩ ũcio, mũtũmwo Petero nĩ aarutire mĩario yaragĩrĩria bata wa kũbatithio. (Atũm. 2:38, 40, 41) Nake mũtũmwo Paulo aandĩkire atĩ “ũrutani wĩgiĩ ũbatithio” nĩ gĩcunjĩ kĩa “ũrutani wa mũthingi wĩgiĩ Kristo.” (Ahib. 6:1, 2) Kwoguo ũbatithio nĩ ũrutani ũmwe wa bata wa Bibilia, na nĩ twagĩrĩirũo gũtaũkĩrũo nĩguo wega. Tũngiuga ũguo nĩkĩ?
2. Tũbatiĩ gũtaũkĩrũo wega nĩ ũbatithio nĩkĩ?
2 O ta ũrĩa mũthingi mũrũmu ũtũmaga nyũmba ĩĩhande wega, no taguo gũtaũkĩrũo wega nĩ ũbatithio gũtũteithagia gũkorũo na wĩtĩkio mũrũmu. Akorũo nĩ hĩndĩ tũrenda kũbatithio kana twabatithirio tene, nĩ tũrabatara gũtaũkĩrũo nĩ ũndũ ũcio. Kwoguo gĩcunjĩ-inĩ gĩkĩ, tũgũcokia ciũria ici: Kũbatithio kuugĩte atĩa? Ũbatithio wa Gĩkristiano ũhutĩtie maũndũ marĩkũ? Na nĩ kĩĩ gĩtũmaga tũbatithio thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Ithe witũ, rĩa Mũriũ, na rĩa roho mũtheru?
KŨBATITHIO KUUGĨTE ATĨA?
3. Kũbatithio kuonanagia atĩa?
3 Rĩrĩa wabatithio wonanagia mbere ya andũ atĩ nĩ wĩtĩkĩtie ma ĩgiĩ Jehova Ngai na Jesu Kristo, ũkerira mehia maku, ũkagarũrĩra ũtũũro waku nĩguo ũtungatĩre Jehova, ũgataũkĩrũo atĩ Jesu nĩwe njĩra ĩrĩa Jehova ahũthagĩra gũtũhonokia, na ũkehĩta mbere ya Jehova kũgerera mahoya atĩ nĩ ũrĩkaga wendi wake na ũgaathĩkĩra ithondeka rĩake. Thutha wa kwĩyamũrĩra Jehova kũgerera mwĩhĩtwa ũcio na kũbatithio, wambagĩrĩria kũgerera njĩra-inĩ ĩrĩa ĩtongoragia muoyo-inĩ wa tene na tene.
4. Mũndũ onanagia atĩa rĩrĩa arindwo biũ maĩ-inĩ na aumĩra? (Ningĩ rora mbica.)
4 Mũndũ akĩbatithio, arindagwo biũ maĩ-inĩ agacoka akaumĩra,a o ta ũrĩa mũndũ angĩkorũo athikĩtwo agacoka akariũkio. (Ringithania Akolosai 2:12.) Ũbatithio nĩ wonanagia na njĩra ya mũhaano mogarũrũku marĩa mũndũ ekaga ũtũũro-inĩ. Na njĩra ĩrĩkũ? Rĩrĩa mũndũ arindwo maĩ-inĩ, onanagia atĩ nĩ atiganĩte na ũtũũro wake wa na hau kabere. Na rĩrĩa aumĩra maĩ-inĩ, onanagia atĩ rĩu arĩigaga wendi wa Ngai mbere ũtũũro-inĩ wake.
Rĩrĩa wabatithio, wonanagia atĩ nĩ watigana na ũtũũro waku wa na hau kabere na wambĩrĩria kũiga wendi wa Ngai mbere ũtũũro-inĩ waku (Rora kĩbungo gĩa 4)
5. Maũndũ marĩa mũndũ arabatara gwĩka nĩguo agĩrĩre kũbatithio mangĩringithanio na kĩĩ? Taarĩria. (1 Petero 3:18-21)
5 Thoma 1 Petero 3:18-21. Maũndũ marĩa mũndũ abataraga gwĩka nĩguo agĩrĩre kũbatithio no maringithanio na wĩra ũrĩa Nuhu aarutire wa gwaka thabina. Angĩkorũo nĩ hĩndĩ ũrambĩrĩria kwĩruta ũhoro wĩgiĩ Jehova, no wone ta maũndũ marĩa ũrabatara kũhingia marĩ maingĩ mũno o ta wĩra mũnene ũrĩa Nuhu aarutire wa gwaka thabina. No hihi nĩ ũrabatara gwĩkĩra kĩyo kĩu gĩothe? Ĩĩ. Ta wĩcirie ũhoro wa Nuhu. Ngai nĩwe waugĩte ũrĩa thabina ĩngĩakirũo, na Nuhu aabatiĩ kũmĩaka kũringana na ũrĩa Ngai aaugĩte nĩguo mahonoke kuumana na Mũiyũro. Nuhu nĩ aathĩkire na agĩaka thabina tondũ Jehova nĩ aamũteithirie na tondũ aarĩ na wĩtĩkio. O ta Nuhu, o nawe no ũhote gwĩka kũringana na ‘ũrĩa wothe Ngai agwathĩte.’—Kĩam. 6:22.
6. Nĩ na njĩra ĩrĩkũ ũbatithio ũtũhonokagia?
6 Mũhari-inĩ wa 21, mũtũmwo Petero aandĩkire atĩ ũbatithio nĩ “ũramũhonokia inyuĩ.” No ũguo ti kuuga atĩ tũrabatara o kũbatithio tu nĩguo tũhonokio na twehererio mehia maitũ. Thakame ya Jesu noyo tu ĩngĩtũtheria kuumana na mehia. (1 Joh. 1:7) O na kũrĩ ũguo, kũbatithio nĩ ikinya rĩa bata mũno tondũ Jehova nĩwe ũtwathĩte twĩke ũguo, na rĩrĩa twabatithio nĩ ta tũkoragwo tũkĩhoya Ngai atũhe “thamiri njega.” Na hatarĩ nganja, Jehova nĩ arĩkenaga gũcokia ihoya rĩu na njĩra ya gũtuohera mehia maitũ. Ũguo nĩguo ũbatithio ‘ũtũhonokagia,’ kana ũgatũhe kĩĩrĩgĩrĩro gĩa gũgaatũũra tene na tene.
ŨBATITHIO WA GĨKRISTIANO ŨHUTĨTIE MAŨNDŨ MARĨKŨ?
7. Bibilia ĩtũteithagia atĩa kũmenya ũrĩa ũbatithio wagĩrĩirũo gwĩkwo?
7 Bibilia yonanagia atĩ mũndũ akĩbatithio abatiĩ kũrindwo biũ maĩ-inĩ, no ndĩheanĩte ũhoro mũingĩ wĩgiĩ ũrĩa ũbatithio ũbatiĩ gwĩkwo. Ĩndĩ Bibilia nĩ ĩrĩ motaaro mangĩrũmĩrĩrũo hĩndĩ ya ũbatithio. Kwa ngerekano, nĩ ĩrĩ motaaro mangĩteithia arĩa marabatithio kũmenya ũrĩa mekwĩhumba. Ningĩ no ĩteithie eroreri kũmenya ũrĩa mabatiĩ gwĩka rĩrĩa andũ marabatithio. (1 Kor. 14:40; 1 Tim. 2:9) Kaingĩ athuri a kĩũngano nĩo mahũthagĩrũo kũbatithania, na tũtiagĩrĩirũo gũtũũgĩria arĩa maheo mweke ũcio. (1 Kor. 1:14, 15) Ningĩ ũbatithio nĩ wĩtĩkĩrĩkaga nĩ Jehova gũtekũmakania kana andũ arĩa marerorera nĩ aingĩ kana nĩ anini.—Atũm. 8:36.
8. Arĩa marenda kũbatithio moragio ciũria irĩkũ, na nĩkĩ? (Atũmwo 2:38-42) (Ningĩ rora mbica.)
8 Bibilia yonanagia atĩ nĩ tũbatiĩ ‘kuumbũra wĩtĩkio witũ mbere ya andũ nĩguo tũhonokio.’ (Rom. 10:9, 10) Nĩkĩo ũkoragwo ũrĩ ũndũ mwagĩrĩru kuumbũra wĩtĩkio witũ nginya mũthenya ũrĩa tũkũbatithio. Kwoguo arĩa marabatithio nĩ moragio ciũria igĩrĩ. Kĩa mbere nĩ, “Hihi nĩ wĩrirĩte mehia maku, ũkeyamũrĩra Jehova, na ũgetĩkĩra njĩra yake ya kũhonokania kũgerera harĩ Jesu Kristo?” Kĩũria kĩu kĩonanagia maũndũ marĩa mũndũ ekĩte nĩguo agĩrĩre kũbatithio, na nĩ mahaanaine na marĩa Petero eerire kĩrĩndĩ hĩndĩ ya Pentekoste. Nakĩo gĩa kerĩ nĩ, “Hihi nĩ ũramenya atĩ kũbatithio gwaku kũronania atĩ wee ũrĩ Mũira wa Jehova ũkĩnyitanĩra na ithondeka rĩa Jehova?” Kĩũria kĩu nakĩo gĩtũririkanagia atĩ tũtũũraga kũringana na wĩyamũrĩri witũ na njĩra ya kũrũmĩrĩra ũtongoria ũrĩa ũheanagwo kũgerera ithondeka rĩa Jehova, na gũtungatĩra Jehova tũrĩ hamwe na Akristiano arĩa angĩ, o ta ũrĩa arutwo a karine ya mbere meekaga. (Thoma Atũmwo 2:38-42.) Rĩrĩa arĩa marenda kũbatithio maacokia ĩĩ thutha wa kũũrio ciũria icio igĩrĩ, monanagia atĩ nĩ maragĩrĩra kũbatithio.
Hĩndĩ ya ũbatithio waku nĩ ‘umbũraga wĩtĩkio waku mbere ya andũ nĩ ũndũ wa gũkahonokio’ (Rora kĩbungo gĩa 8)d
9. O mũndũ abatiĩ gwĩka atĩa nĩguo etĩkĩrĩke nĩ Jehova?
9 No gũkorũo ũtanambĩrĩria kwĩruta ũhoro wa ma, nĩ waikaraga na mĩthiĩre mĩega na gũtirĩ mehia maritũ wekĩte. Kana akorũo ũrereirũo ũhoro-inĩ wa ma, na nĩ ũteithĩtio nĩ aciari aku kwenda Jehova. Hihi no ũrabatara kwĩrira na kũbatithio nĩguo wĩtĩkĩrĩke nĩ Jehova? Ĩĩ. Ririkana atĩ ithuothe nĩ twagaire mehia, na nĩmo matũmaga tũraihanĩrĩrie na Ngai. (Thab. 51:5) No rĩrĩa twamenya Jehova, nĩ tũthuuraga kũiga wendi wake mbere ũtũũro-inĩ witũ. Ningĩ nĩ twĩriraga mehia marĩa twaneka, na tũkagarũrĩra mũtũũrĩre witũ nĩguo tũtũũre na njĩra ĩrakenia Jehova, Ithe witũ wa igũrũ. Rĩrĩa tweka maũndũ macio, nĩ tuonanagia atĩ nĩ tũragĩrĩra kũbatithio.—Atũm. 3:19.
10. Wagĩrĩirũo gwĩka atĩa angĩkorũo wanabatithĩrio ndini-inĩ ĩngĩ?
10 Angĩkorũo wanabatithĩrio ndini-inĩ ĩngĩ, no ũbatare kũbatithio rĩngĩ nĩguo ũtuĩke Mũira wa Jehova. Gĩtũmi nĩ tondũ hĩndĩ ĩyo ndwataũkĩirũo wega nĩ ma ĩgiĩ Jehova na Jesu. O na angĩkorũo nĩ weyamũrĩire Ngai kũgerera mahoya, mwĩhĩtwa ũrĩa wehĩtire ndũngĩkorũo woimanĩte na ũtaũku ũrĩa wagĩrĩire wĩgiĩ wendi wa Ngai. Rĩrĩa mũtũmwo Paulo aathiire Efeso na agĩkora andũ maabatithĩtio matagĩte na ũtaũku ũrĩa wagĩrĩire wĩgiĩ ũrutani wa Gĩkristiano, nĩ aabangire mabatithio rĩngĩ.b (Atũm. 19:1-5) O na mahinda-inĩ maya, ũbatithio ũrĩa wĩtĩkĩrĩkaga nĩ Jehova nĩ ũrĩa wĩhocetie harĩ ũmenyo wa ma wĩgiĩ wendi wa Ngai.
“THĨINĨ WA RĨĨTWA RĨA ITHE WITŨ, NA RĨA MŨRIŨ, NA RĨA ROHO MŨTHERU”
11. Kũbatithio “thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Ithe witũ, na rĩa Mũriũ, na rĩa roho mũtheru” nĩ kuuga atĩa? (Mathayo 28:18-20)
11 Jesu aaugire atĩ no mũhaka andũ arĩa marenda gũtuĩka arutwo ake mabatithio “thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Ithe witũ, na rĩa Mũriũ, na rĩa roho mũtheru.” (Thoma Mathayo 28:18-20.) Hihi eendaga kuuga atĩa? Thĩinĩ wa Bibilia, kiugo “rĩĩtwa” kaingĩ kĩrũgamagĩrĩra ũrĩa mũndũ oĩkaine. Ningĩ no kĩrũgamĩrĩre gaturũa kana ũnene wa mwene rĩĩtwa rĩu. Kwoguo rĩrĩa tweka ũndũ “thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa” mũndũ kana kĩndũ, tuonanagia atĩ nĩ tũrataũkĩrũo nĩ ũnene wa mwene rĩĩtwa rĩu. (Ringithania Mathayo 10:41.) Reke tuone ũrĩa tũngĩonania nĩ tũrataũkĩrũo nĩ gaturũa na ũnene wa Ithe witũ na Mũrũwe o hamwe na itemi rĩa roho mũtheru wa Ngai.
12. Nĩ na njĩra ĩrĩkũ tũbatithagio thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Ithe witũ? (Kũguũrĩrio 4:11) (Ningĩ rora mbica.)
12 Thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Ithe witũ. Ũndũ ũcio wonanagia tũrĩ na ma atĩ Jehova nĩwe Ithe witũ wa igũrũ kana Mũheani Muoyo, Ngai mwene-hinya-wothe, na Mũũmbi wa indo ciothe. (Thoma Kũguũrĩrio 4:11.) Nĩ tũtaũkagĩrũo atĩ we nĩ Mũigua wa mahoya, na tũkahũthĩra rĩĩtwa rĩake rĩrĩa tũramũhoya na rĩrĩa tũrera andũ arĩa angĩ igũrũ rĩake. (Thab. 65:2) No nĩ kũrĩ ũndũ ũngĩ tũbatiĩ kũmenya wĩgiĩ kũbatithio thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Ithe witũ. O na gũtuĩka andũ arĩa maathikagĩrĩria Petero hĩndĩ ya Pentekoste nĩ mooĩ ũhoro wĩgiĩ Jehova, nĩ maabataraga gũtaũkĩrũo atĩ Jehova angĩaheanire muoyo wa tene na tene kũgerera harĩ Jesu.—Rom. 5:8.
Thutha wa kũbatithio, thiĩ na mbere kuonania atĩ nĩ ũrataũkĩrũo nĩ gaturũa na ũnene wa Ithe witũ (Rora kĩbungo gĩa 12)
13. Nĩ na njĩra ĩrĩkũ tũbatithagio thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Mũriũ? (Ningĩ rora mbica.)
13 Thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa Mũriũ. Tuonanagia nĩ tũrataũkĩrũo atĩ Jesu nĩwe Mũrũ wa mũmwe wa Ngai. Jesu nĩwe “njĩra” na nĩ kũgerera harĩ we tu tũngĩhota kũgĩa na ũrata wa hakuhĩ hamwe na Jehova. (Joh. 14:6) Ningĩ nĩwe watũkũũrire kũgerera gĩkuũ gĩake nĩguo tũkoona muoyo. Kũmenya ũguo nĩ gũtũtindĩkaga kũrũmĩrĩra kĩonereria gĩake o mũthenya, o na thutha wa kũbatithio. (1 Joh. 2:6) Kwoguo o take nĩ tũhunjagia na kĩyo tũtekũreka ũndũ o na ũrĩkũ ũtũgirĩrĩrie. (Luk. 4:43) O na nĩ tũkoragwo twĩhaarĩirie kũnyarirũo nĩ ũndũ wa gũtungatĩra Jehova tũrĩ ehokeku. (2 Tim. 3:12) Ningĩ tondũ nĩ tũtĩĩte Jesu arĩ we “mũtwe wa kĩũngano,” nĩ twathĩkagĩra arĩa amũrĩte matongorie maũndũ na marũmbũiye arũmĩrĩri ake.—Ef. 4:8, 11, 12; 5:23.
Thutha wa kũbatithio, thiĩ na mbere kuonania atĩ nĩ ũrataũkĩrũo nĩ gaturũa na ũnene wa Mũrũwe (Rora kĩbungo gĩa 13)
14. (a) Nĩ na njĩra ĩrĩkũ tũbatithagio thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa roho mũtheru? (Ningĩ rora mbica.) (b) Arĩa aitĩrĩrie maguta mabatithagio na njĩra irĩkũ ingĩ? (Rora gathandũkũ, “Ũbatithio Ũngĩ wa Arĩa Aitĩrĩrie Maguta.”)
14 Thĩinĩ wa rĩĩtwa rĩa roho mũtheru. Tuonanagia nĩ twĩtĩkĩtie ma ĩgiĩ roho mũtheru, atĩ ti kĩũmbe kĩa roho kana gĩcunjĩ gĩa Ũtatũ, no nĩ hinya wa Ngai wa gwĩka maũndũ. Nĩ tũtaũkagĩrũo atĩ roho mũtheru nĩguo watongoririe anabii na andĩki a Bibilia, na kwoguo nĩ tũthomaga Bibilia o mũthenya na tũkarũmĩrĩra morutani mayo. (2 Pet. 1:20, 21) Ningĩ nĩ twĩthemaga gwĩka mehia maritũ tondũ ũndũ ta ũcio na ũtũme twage kwamũkĩra roho mũtheru, na o na no ũgirĩrĩrie roho wa Ngai kũruta wĩra thĩinĩ wa kĩũngano.—Ef. 4:30.
Thutha wa kũbatithio, thiĩ na mbere kuonania atĩ nĩ ũrataũkĩrũo nĩ itemi rĩa roho mũtheru (Rora kĩbungo gĩa 14)
15. Tũbatiĩ kwĩrutanĩria gwĩka atĩa?
15 Angĩkorũo wĩ Mũkristiano mũbatithie, wĩrutanĩrie gũtaũkĩrũo nĩ maũndũ mothe megiĩ “ũrutani wĩgiĩ ũbatithio,”c na gũtũũra kũringana na mwĩhĩtwa waku wa kwĩyamũrĩra Jehova na kũbatithio. Ĩ angĩkorũo ũrĩ Mũkristiano ũtarĩ mũbatithie? Hihi harĩ ũndũ ũrakũgirĩrĩria kũbatithio? Gĩcunjĩ kĩrĩa kĩrũmĩrĩire nĩ kĩarĩrĩirie ũrĩa ũngĩka nĩguo wagĩrĩre kũbatithio.
RWĨMBO NA. 161 Niĩ Ngenagio nĩ Gwĩka Wendi Waku
a Kiugo gĩa Kĩngiriki ba’pti-sma, kĩrĩa gĩtaũrĩtwo “kũbatithio,” kiugĩte “kũrindwo,” kana “kũrikio.” Kwoguo rĩrĩa mũndũ arabatithio arindagwo biũ maĩ-inĩ, no ti kũminjaminjĩrio maĩ ta ũrĩa ndini imwe irutanaga.
b Andũ acio a Efeso maabatithĩtio na “ũbatithio wa Johana.” (Atũm. 19:3) Johana Mũbatithania nĩ eeraga Ayahudi merire mehia mao nĩ ũndũ wa kwagarara Watho wa Musa, na akabatithia arĩa merira. (Mar. 1:4, 5) No ũbatithio wa Johana nĩ watigire gwĩtĩkĩrĩka rĩrĩa Watho ũcio watigire kũruta wĩra. Kuuma hĩndĩ ĩyo, Ngai etĩkĩraga o “ũbatithio ũmwe” ũrĩa ũtongoragia muoyo-inĩ wa tene na tene.—Ef. 4:5.
c Rora thĩinĩ wa jw.org/ki kana JW Library® gĩcunjĩ kĩa “Kũbatithio nĩ Kĩĩ?” kĩrĩa kĩrĩ kĩrũmanĩrĩrio-inĩ gĩa icunjĩ kĩa “Macokio ma Ciũria cia Bibilia.”
d GŨTAARĨRIA MBICA: Hĩndĩ ya kĩgomano, arĩa marenda kũbatithio nĩ marũgamaga nĩguo maumbũre wĩtĩkio wao mbere ya andũ.