10 Ekspresyon “Ansyen Testaman” an ak ekspresyon “Nouvo Testaman” an

Jodi a, byen souvan, moun yo itilize ekspresyon “Ansyen Testaman” an lè y ap pale de liv sakre ki te ekri ann ebre yo ak liv sakre ki te ekri ann arameyen yo. Yo itilize ekspresyon sa a sou baz sa yo li nan 2 Korentyen 3:14 la nan Vilgat la ki ekri an laten ak nan lòt tradiksyon tankou Bib Kreyòl La. Kanta pou liv kretyen yo te ekri an grèk yo, jeneralman yo rele yo “Nouvo Testaman”. N ap note, mo dyatèkè yo itilize nan 2 Korentyen 3:14 la vle di “alyans”. Se sans sa a li genyen 32 lòt kote li parèt nan tèks grèk la.

Men sa Edwin Hatch di konsènan siyifikasyon mo laten testamentum nan nan yon liv li te ekri ki rele Essays in Biblical Greek (Oxford, 1889, p. 48): “Piske moun pa t byen konnen istwa lang laten pèp la te konn pale a ak fason l te evolye, yo te vin panse mo ‘testamentum’ yo itilize pou yo tradui mo dyatèkè nan premye tradiksyon laten yo ansanm ak nan Vilgat la vle di ‘testaman’ oswa ‘volonte’. Poutan, li vle di “alyans” tou, pou nou pa di se sèl sans li genyen an reyalite.” Men sa W. Moulton te ekri bò kote pa l: “Nan ansyen tradiksyon laten yo te fè pou Ekriti yo, jeneralman, yo te itilize mo testamentum nan pou yo tradui mo grèk dyatèkè a. Sepandan, byen souvan, kote yo te itilize mo testamentum nan se yon kote li enposib pou l ta gen youn nan sans yo vle ba li yo tankou volonte (pa egzanp, nan Sm lxxxiii, 5, se yon kote pèsonn pa ta ka imajine salmis la k ap fè konnen ènmi Bondye yo ‘te fè yon testaman kont Li). Kidonk, li klè, yo te itilize mo laten testamentum nan nan yon sans ki ale pi lwen pase sans yo te ba li a, yon fason pou l te ka koresponn ak tout aplikasyon yo ka fè ak mo grèk la.” (A Bible Commentary for English Readers by Various Writers, Charles Ellicott, New York, vol. VIII, p. 309.)

Sou baz sa nou sot di la a, li pa kòrèk pou yo mete “Ansyen Testaman” nan tèks 2 Korentyen 3:14 la, tankou yo fè sa nan kèk lòt tradiksyon. Gen anpil tradiksyon Labib nan epòk pa nou an ki byen tradui vèsè sa a, yo mete “ansyen alyans (kontra)”. Nan vèsè sa a, apot Pòl pap fè referans ak tout liv sakre ki te ekri ann ebre yo ni ak liv sakre ki te ekri ann arameyen yo. Nitou, li pa vle di sa kretyen yo te ekri ki enspire yo fòme yon “Nouvo Testaman (alyans)”. Apot Pòl ap pale pito de ansyen alyans Lalwa Moyiz te ekri nan Pentatek la ki reprezante yon ti pati nan liv sakre ki te ekri anvan epòk kretyen yo. Se pou rezon sa a ki fè nan vèsè apre a li di “kèlkeswa lè yo li sa Moyiz te ekri yo”.

Kidonk, pa gen okenn baz valab pou nou ta rele liv ki te ekri ann ebre yo ak liv ki te ekri ann arameyen yo “Ansyen Testaman” ni pou nou ta rele liv kretyen yo te ekri an grèk yo “Nouvo Testaman”. Lè Jezi Kris t ap fè referans ak ekri sakre yo, li te di “Ekriti yo”. (Matye 21:42; Mak 14:49; Jan 5:39.) Apot Pòl pale de yo antanke “Ekriti sakre yo”, “Ekriti yo”, men tou antanke “liv sakre yo”. —Women 1:2; 15:4; 2 Timote 3:15.